Przypisy

Gorgony (mit. gr.) — trzy siostry: Steno, Euryale i Meduza, potwory przedstawiane ze skrzydłami, z kłami dzika i wężami zamiast włosów; spojrzeniem obracały wszystko w kamień. [przypis edytorski]

Gorgony (mit.) — w mitologii greckiej niebezpieczne siostry o przerażającym wyglądzie. [przypis edytorski]

Gorgony — z nich najsławniejsza Meduza, zamieniająca spoj­rzeniem wszystko w kamień; ściął jej głowę Perseusz. [przypis edytorski]

gorgulik — ozdoba przy kołnierzu kobiecym. [przypis edytorski]

Gorki, Maksim (1868–1936) — rosyjski pisarz i publicysta, uważany za inicjatora socrealizmu w literaturze. [przypis edytorski]

Gorki, Maksim, właśc. Максим Горький (1868–1936) — ros. pisarz i publicysta okresu modernizmu, uważany za inicjatora socrealizmu w literaturze, pierwszy przewodniczący Związku Pisarzy ZSRR w l. 1934–1936, przyjaźnił się z Feliksem Dzierżyńskim (poznanym podczas kuracji gruźliczej) oraz Leninem; ur. jako Aleksiej Maksimowicz Pieszkow, funkcjonował pod pseudonimem literackim. [przypis edytorski]

Gorki, Maksym, właśc. Aleksiej Maksimowicz Pieszkow (1868–1936) — rosyjski pisarz i publicysta; autor m.in. powieści Matka (1906), uznanej później za modelową dla socrealizmu w literaturze. [przypis edytorski]

gorliwy ten mąż wzruszył — w wydaniu z 1816 r.: kilku gorliwych wzruszyli. [przypis edytorski]

gorod (ros.) — miasto. [przypis edytorski]

gorod (z ros.) — miasto. [przypis edytorski]

gors (daw.) — dekolt. [przypis edytorski]

gors — dekolt sukni. [przypis edytorski]

gors — przednia część koszuli, zwł. męskiej. [przypis edytorski]

gors — przednia część męskiej koszuli. [przypis edytorski]

gors — tu: biust, piersi. [przypis edytorski]

gors — tu: dekolt. [przypis edytorski]

gors — tu: dekolt sukienki. [przypis edytorski]

gorseciarka — kobieta zajmująca się szyciem damskich gorsetów i staników, a także pasów do pończoch. [przypis edytorski]

gorsecik (zdr.), gorset — daw. element ubioru, usztywniający i obciskający korpus, używany, aby podkreślić szczupłość talii kobiety. [przypis edytorski]

gorset — daw. element ubioru, usztywniający i obciskający korpus, używany, aby podkreślić szczupłość talii kobiety. [przypis edytorski]

gorset — dawniej, od końca XIV w. do początku XX w., obowiązkowy element ubioru damskiego, używany w celu usztywnienia korpusu, uwydatnienia biustu oraz podkreślenia i wysmuklenia talii; niekiedy gorsetu używali także mężczyźni, np. wojskowi dla odpowiedniego uformowania sylwetki. [przypis edytorski]

gorseta — dziś popr. forma D. lp: gorsetu. [przypis edytorski]

gorsko — a. gorszko: gorzko; podobnie gorsknąć: gorzknąć. [przypis edytorski]

gorszaś — forma skrócona od: gorsza jesteś. [przypis edytorski]

gorsze klątew — gorsze od klątw. [przypis edytorski]

gorszem — daw. forma N. i Msc. lp przymiotników r.n.; dziś tożsama z r.m.: gorszym. [przypis edytorski]

gorszki (daw.) — dziś popr.: gorzki. [przypis edytorski]

gorszki — dziś: gorzki. [przypis edytorski]

gorszy pasierba (daw.) — gorszy od pasierba. [przypis edytorski]

gorszymi być się mniemamy (daw.) — uważamy się za gorsze. [przypis edytorski]

Gortyna — miasto na południu Krety. [przypis edytorski]

goruoti — čia: trokšti. [przypis edytorski]

gorycząć się stanie — stanie się dla ciebie goryczą. [przypis edytorski]

Goryczkowa — trasa narciarska dla zaawansowanych, znajdująca się pod wierzchołkiem Kasprowego Wierchu. [przypis edytorski]

goryczy (B. lm) — dziś: gorycze. [przypis edytorski]

gorzał — palił się. [przypis edytorski]

gorzałka (daw., gw.) — wódka. [przypis edytorski]

gorzałka — wódka. [przypis edytorski]

gorze chłopcu (daw.) — źle z chłopcem. [przypis edytorski]

gorze! (daw.) — biada; nieszczęście. [przypis edytorski]

gorze (daw.) — biada; nieszczęście; tu: nie wolno, nie należy (pod groźbą ściągnięcia nieszczęścia). [przypis edytorski]

gorze (daw.) — biada. [przypis edytorski]

gorze (daw.) — dawniej okrzykiem tym oznajmiano nieszczęście. [przypis edytorski]

gorze (daw., dosł.: płonie, pali się) — biada, nieszczęście, niebezpieczeństwo. [przypis edytorski]

gorze (daw.) — nieszczęście, bieda. [przypis edytorski]

gorze (daw., starop.) — tu: biada. [przypis edytorski]

gorze nam (starop.) — biada nam; nieszczęście (nas spotkało). [przypis edytorski]

gorze (starop.) — biada, nieszczęście. [przypis edytorski]

gorze (starop.) — bieda, nieszczęście; zbawić wszego gorza: pozbawić wszelkiej troski. [przypis edytorski]

gorze (ze starop. gorzeć: palić się) — biada, nieszczęście, niebezpieczeństwo. [przypis edytorski]

gorzeć a. goreć (daw.) — płonąć; lśnić, świecić. [przypis edytorski]

gorzeć (daw., gw.) — palić się, płonąć. [przypis edytorski]

gorzeć (daw.) — palić się, płonąć. [przypis edytorski]

gorzeć (daw.) — palić się. [przypis edytorski]

gorzeć (daw.) — płonąć, palić się. [przypis edytorski]

gorzeć (daw.) — płonąć. [przypis edytorski]

gorzeć (daw.) — płonąć, tu: jaśnieć. [przypis edytorski]

gorzeć (daw.) — płonąć; tu: jaśnieć. [przypis edytorski]

gorzeć – palić się, płonąć. [przypis edytorski]

gorzeć — palić się. [przypis edytorski]

gorzeć — płonąć, palić się. [przypis edytorski]

gorzeć — płonąć, palić się; tu: czerwienieć. [przypis edytorski]

gorzeć — płonąć. [przypis edytorski]

gorzej psa — gorzej niż pies. [przypis edytorski]

gorzej sieroty — gorzej niż sierota. [przypis edytorski]

gorzej (…) własnego —dziś: gorzej od własnego. [przypis edytorski]

gorzka — tu: wódka. [przypis edytorski]

„Gorzki pląs” i „Ta wierzba jest moja” — oba teksty: wyliczanki oraz absurdalnej piosenki czy wierszyka, pojawiają się dalej w tekście. [przypis edytorski]

Gorzkie Jeziora — Małe i Wielkie Jezioro Gorzkie, dwa słonowodne jeziora na południu Przesmyku Sueskiego łączącego Egipt z półwyspem Synaj, przez które przebiega naturalna granica między Egiptem a Azją. Obecnie stanowią część trasy Kanału Sueskiego. [przypis edytorski]

gorzkie żale — nabożeństwo pasyjne w Kościele katolickim; tu przen.: jałowe narzekania. [przypis edytorski]

Gorzkie Żale — śpiewane nabożeństwo pasyjne w Kościele katolickim, odprawiane w okresie Wielkiego Postu. [przypis edytorski]

Gorzkimi posty, pokutnymi jęki — dziś popr.: gorzkimi postami, pokutnymi jękami. [przypis edytorski]

gorzkimi ziołami — hebr. מָרוֹר (maror); „Wszelkie gorzkie zioło zwane jest maror, [Bóg] nakazał im jedzenie gorzkich ziół na wspomnienie tego, że [Micrejczycy] »czynili gorzkim życie ich« (por. Wj 1:14)”, Raszi do 12:8. Spożywanie maroru jest jednym z obrzędów podczas wieczerzy pesachowej, Polscy Żydzi zazwyczaj na maror używali chrzanu. [przypis edytorski]

gorzko to pokutuje — dziś: gorzko za to pokutuje. [przypis edytorski]

gorzonna — gorzałka, wódka. [przypis edytorski]

gorzy (gw.) — gorzej. [przypis edytorski]

gorżki (daw.) — dziś: gorzki. [przypis edytorski]

gorżki (daw. forma) — dziś: gorzki. [przypis edytorski]

gorżki — dziś: gorzki. [przypis edytorski]

goserė — gerklė. [przypis edytorski]

Gosmedtorg — sowiecka państwowa organizacja handlu produktami medycznymi. [przypis edytorski]

gospoda (daw.) — kwatera na krótki pobyt; stanąć gospodą: zatrzymać się u kogoś na krótki czas. [przypis edytorski]

gospoda — miejsce, gdzie podróżni mogą dostać, za opłatą, nocleg i pożywienie. [przypis edytorski]

gospoda — tu: miejsca zamieszkania. [przypis edytorski]

gospoda — tu: miejsce pobytu; miejsce, w którym ktoś gości. [przypis edytorski]