Potrzebujemy Twojej pomocy!
Na stałe wspiera nas 450 czytelników i czytelniczek.
Niestety, minimalną stabilność działania uzyskamy dopiero przy 500 regularnych darczyńców. Dorzucisz się?
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza
Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | białoruski | biologia, biologiczny | bez liczby pojedynczej | botanika | celtycki | chemiczny | czasownik | czeski | dawne | drukarstwo, drukowany | dziecięcy | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geografia, geograficzny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | handel, handlowy | hebrajski | hinduski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | islandzki | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mineralogia | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | nieodmienny | niemiecki | norweski | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | polski | polityczny | portugalski | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | psychologia, psychologiczny | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | rzymski | środowiskowy | staropolskie | starożytny | szwedzki | teatralny | techniczny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wulgarne | żartobliwie | zdrobnienie | żeglarskie | zoologia
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 116305 przypisów.
R.M.L. Heyse — dziś podaje się (np. www.nobelprize.org), że ojciec pisarza nosił imiona Karl Wilhelm Ludwig i żył w latach 1797–1855. [przypis edytorski]
R. M. — radny miasta. [przypis edytorski]
ród (gw.) — poród. [przypis edytorski]
ród ich boski, córami są źródeł i gajów — tj. są nimfami. [przypis edytorski]
róg Kpiarskiej i Kominiarskiej — żartobliwe nazwy fikcyjnych ulic; wg Jerzego Ronarda Bujańskiego, towarzysza faktycznej nocnej wędrówki poety, miała ona swój finał w lokalu na rogu ulic Pijarskiej i Sławkowskiej, ok. 500 m na zach. od Bramy Floriańskiej, od której zaczyna się prowadząca do Rynku Głównego ul. Floriańska. [przypis edytorski]
róg obfitości — wielki róg wypełniony owocami, kłosami i kwiatami, symbol niewyczerpanego źródła dostatku i dobrobytu; pierwotnie: róg mitycznej kozy Amaltei, która karmiła małego Zeusa, kiedy jako niemowlę został ukryty w grocie na Krecie; ułamany róg Amaltei wdzięczny Zeus pobłogosławił, obdarzając go cudowną właściwością stałego napełniania się pożywieniem. [przypis edytorski]
róg wołowy — mowa o rurce rogowej, umieszczanej za haczykiem, by ryby nie mogły odgryźć przynęty. [przypis edytorski]
rójka — masowe loty owadów w okresie rozmnażania się. [przypis edytorski]
Rój, właśc. Towarzystwo Wydawnicze „Rój” — największe w okresie międzywojennym wydawnictwo beletrystyki w Polsce, publikujące głównie tanie książki na niskim poziomie edytorskim. [przypis edytorski]
Ról — zniekształcony zapis nazwiska Ruhl. [przypis edytorski]
Rómmel, Juliusz (1881–1967) — generał dywizji Wojska Polskiego, uczestnik wojny polsko-bolszewickiej. Podczas kampanii wrześniowej dowódca Armii „Łódź” i Armii „Warszawa”. [przypis edytorski]
róść (daw.) — dziś raczej: rosnąć. [przypis edytorski]
róść (daw.) — rosnąć. [przypis edytorski]
róść — dziś popr.: rosnąć. [przypis edytorski]
róść — dziś popr.: rosnąć. [przypis edytorski]
róść — dziś: rosnąć. [przypis edytorski]
rószczka (daw.) — pęd, gałązka. [przypis edytorski]
rószczki — dziś popr.: różdżki. [przypis edytorski]
rówieński — przym. od nazwy miasta Równe (ukr. Рівне), położonego w zach.-płn. części Ukrainy, nad rzeką Uście. Równe było stolicą obwodu rówieńskiego, ufundowanym jeszcze w XV w. wielokulturowym ośrodkiem miejskim. [może jednak rosieńskich szkół? Bo Równe daleko, a Rosienie bliżej, i szkoły tam były] [przypis edytorski]
rówień (starop.) — równy; któremu równia żadne oko nie widało: któremu równego nie widziało żadne oko. [przypis edytorski]
rówien (daw.) — dziś popr.: równy. [przypis edytorski]
rówien (daw. forma) — dziś: równy. [przypis edytorski]
rówien — dziś: równy. [przypis edytorski]
rówiennica (daw.) — rówieśnica. [przypis edytorski]
rówiennica — dziś popr.: rówieśnica. [przypis edytorski]
rówiennica — dziś: rówieśnica. [przypis edytorski]
rówienniczka — dziś: rówieśniczka. [przypis edytorski]
rówiennik (daw.) — rówieśnik. [przypis edytorski]
rówiennik (daw.) — rówieśnik. [przypis edytorski]
rówiennik (daw.) — rówieśnik, równy rangą itp. [przypis edytorski]
rówiennik — rówieśnik. [przypis edytorski]
rówienny — rówieśnik, równolatek. [przypis edytorski]
rówienny — równoletni; rówieśnik. [przypis edytorski]
rówien (starop. forma) — równy; dorównujący. [przypis edytorski]
rówien (starop. forma) — równy. [przypis edytorski]
rówieśnych — tutaj w znaczeniu rówieśników. [przypis edytorski]
rów irygacyjny — rów nawadniający. [przypis edytorski]
równać — tu: porównywać (w walce). [przypis edytorski]
równać z czym (starop.) — dorównywać czemu. [przypis edytorski]
(…) równać z ironią biegu najzwyklejszych rzeczy? — w niektórych wydaniach po tej strofie pojawiała sie jeszcze jedna: Idee?… Ależ lat już minęły tysiące, / A idee są zawsze tylko ideami. / Modlitwa?… Lecz niewielu tylko jeszcze mami / Oko w trójkąt wprawione i na świat patrzące. [przypis edytorski]
równa — tu: taka sama. [przypis edytorski]
równej ilości — dziś popr.: w równej liczbie. [przypis edytorski]
równe pole — dziś Łazienki (przyp. aut.). [przypis edytorski]
równia (daw., geogr.) — tu: równina. [przypis edytorski]
równia (daw.) — równina. [przypis edytorski]
równia — dziś: równina. [przypis edytorski]
równianką (daw.) — wiązanka kwiatów, bukiet. [przypis edytorski]
równianka (daw.) — bukiet, wiązanka, wianek. [przypis edytorski]
równianka (daw., gwar.) — wianek. [przypis edytorski]
równianka (daw.) — wianek. [przypis edytorski]
równianka (daw.) — wianek; wiązanka, bukiet. [przypis edytorski]
równianka (gw.) — wianek; kwiaty splecione jeden za drugim w sznur. [przypis edytorski]
równianka na Zielne — wiązanka żniwna na święto Matki Boskiej Zielnej. [przypis edytorski]
równianka — tradycyjna wiązanka żniwna, spleciona ze zbóż, polnych kwiatów i ziół, przybrana kolorowymi wstążkami. [przypis edytorski]
równianka — wianek. [przypis edytorski]
równia — równina. [przypis edytorski]
równia (starop.) — równina, płaszczyzna; w równi: na równinie. [przypis edytorski]
równia — tu: równina. [przypis edytorski]
równie (daw.) — tak samo. [przypis edytorski]
równie jak w rodzinie proroka, córki mają prawo do dziedzictwa — z potomstwa Mahometa przeżyło tylko jedno dziecko, córka Fatima: z tego powodu muzułmanie uznają potomstwo w linii żeńskiej za uprawnionych dziedziców. [przypis edytorski]
równiem — przykład konstrukcji z ruchomą końcówką czasownika; inaczej: równie [jeste]m. [przypis edytorski]
równie — zarówno. [przypis edytorski]
równina Sennaar — gr. nazwa biblijnej krainy Szinear, znanej m.in. jako miejsce, gdzie wznoszono wieżę Babel; Szinear identyfikuje się z południową Mezopotamią. [przypis edytorski]
równiny Molossy — Epir nad morzem Jońskim. [przypis edytorski]
równiny Piktawii — Poitou, kraina w zachodniej Francji, od nazwy staroż. galijskiego plemienia Piktawów. [przypis edytorski]
równo — tu: tak samo. [przypis edytorski]
równy (starop.) — mały. [przypis edytorski]
różą (starop. forma) — dziś B.lp r.ż.: różę. [przypis edytorski]
róża jerychońska — roślina pochodząca z obszarów Jordani, należy do gatunku roślin pustynnych, inaczej zwana jest zmartwychwstanką. [przypis edytorski]
róża jerychońska — roślina pustynna. [przypis edytorski]
róża jerychońska — roślina pustynna, w czasie suszy zwijająca się w kulkę toczoną przez wiatr po pustyni. [przypis edytorski]
róża jerychońska — roślina pustynna ze wsch. części obszaru śródziemnomorskiego; w oryg.: woodbine, czyli wiciokrzew, zwany też suchodrzewem. [przypis edytorski]
róża jerychońska — zmartwychwstanka, roślina pustynna, która w czasie suszy zwija gałązki, tworząc kulkę, niekiedy odrywaną przez wiatr od podłoża i toczącą się po pustyni, zaś w czasie deszczu z powrotem rozwija gałązki. [przypis edytorski]
Różańcowa — tj. dzień święta Matki Boskiej Różańcowej, obchodzonego w Kościele katolickim 7 października. [przypis edytorski]
różane palce zorzy — „różanopalca” to przydomek Eos, greckiej bogini jutrzenki, zorzy porannej. [przypis edytorski]
Różaniec — tu: modlitwa w Kościele katolickim. [przypis edytorski]
różanopalcy uśmiech — por. przydomek Eos, bogini zorzy porannej, w poematach Homera: „różanopalca Jutrzenka”. [przypis edytorski]
róża od Torunia — zabawa w kółku, osoba w środku była różą, w odpowiednim momencie piosenki dzieci zaczynały tańczyć, a róża wybierała kolejną osobę do kółka. [przypis edytorski]
róża sarońska — w symbolice biblijnej: piękny kwiat a. piękna kobieta; Saron (hebr. Szaron) — równina izraelska położona nad morzem Śródziemnym pomiędzy Karmelem a Jaffą, bardzo żyzna i bogata w wodę. [przypis edytorski]
róża — tu: pierścień wyrostków u nasady poroża jelenia. [przypis edytorski]
różczka — gałązka. [przypis edytorski]
różdżka — chodzi tu o atrybut Merkurego (a wcześniej, w mit. gr., Hermesa): laskę oplecioną przez węże; także: kaduceusz, posoch. [przypis edytorski]
różdżka oliwy — gałązka oliwna. [przypis edytorski]
różdżka — tu: gałązka; białe ptaszę wzleci wysoko i poda różdżkę drużynie — nawiązanie do motywu biblijnej Arki Noego. Noe wypuścił z Arki gołębicę, która wróciła z gałązką w dziobie, co było znakiem, że wody potopu opadają. [przypis edytorski]
różdżka — zdrobniale: rózga. [przypis edytorski]
różdżkę tę oliwną — gałązkę oliwną nieśli błagalnicy. [przypis edytorski]
różdżki ułomić — ułamać gałązkę. [przypis edytorski]
różej, liliej (starop. formy) — dziś D.lm r.ż.: róż, lilii. [przypis edytorski]
Różewicz, Tadeusz (1921–2014) — poeta, dramaturg, w historii poezji polskiej zapisał się ascetycznymi wierszami zdającymi sprawę z doświadczenia II wojny światowej i Holokaustu, przedstawiciel teatru absurdu, często odwołujący się do rzeczywistości przedstawianej w prasie i do malarstwa awangardowego. [przypis edytorski]
Różewicz, Tadeusz (1921–2014) — poeta, dramaturg, w historii poezji polskiej zapisał się ascetycznymi wierszami zdającymi sprawę z doświadczenia II wojny światowej i Holokaustu, przedstawiciel teatru absurdu, często odwołujący się do rzeczywistości przedstawianej w prasie i do malarstwa awangardowego. [przypis edytorski]
różnemi — daw. forma N. i Msc. lm przymiotników r.ż. i r.n.; dziś tożsama z r.m.: różnymi. [przypis edytorski]
różnemi — daw. forma N. i Msc. lm przymiotników r.ż. i r.n.; dziś tożsama z r.m.: różnymi. [przypis edytorski]
różnić (daw.) — tu: poróżnić, pokłócić. [przypis edytorski]
Różnica pomiędzy jałowością pierwszego krzyżowania a bezpłodnością mieszańców międzygatunkowych — w oryginale autor używa tego samego terminu sterility na określenie dwu różnych cech: niemożności spłodzenia wspólnego potomstwa przez osobniki dwu różnych gatunków (sterility of first crosses, niepłodność, bezowocność krzyżowania) oraz trwałej niemożności spłodzenia jakiegokolwiek potomstwa, czyli bezpłodności, występującej u mieszańców międzygatunkowych (sterility of hybrids). [przypis edytorski]
różniczka (mat.) — tradycyjna nazwa nieskończenie małej zmiany danej zmiennej; pojęcie w rachunku różniczkowym i całkowym. [przypis edytorski]
różniczkować (daw.) — różnicować. [przypis edytorski]
różniczkować — dziś lepiej: zróżnicował. [przypis edytorski]
różniczkowanie — dziś poza znaczeniem matematycznym: różnicowanie. [przypis edytorski]
różno — dziś popr.: różnie. [przypis edytorski]
różnofarbny — różnobarwny, różnokolorowy. [przypis edytorski]