Aby móc stabilnie działać w 2026 roku, potrzebujemy Twojego wsparcia!
dowiedz się więcej
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne
Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | austriacki | białoruski | biologia, biologiczny | bez liczby pojedynczej | botanika | celtycki | chemiczny | chiński | czasownik | czeski | dopełniacz | dawne | drukarstwo, drukowany | dziecięcy | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geografia, geograficzny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | handel, handlowy | hebrajski | hinduski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | islandzki | japoński | język, językowy, językoznawstwo | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mineralogia | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | nieodmienny | niemiecki | norweski | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | polski | polityczny | portugalski | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | przysłówek | psychologia, psychologiczny | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | rzymski | sportowy | środowiskowy | staropolskie | starożytny | szwedzki | teatralny | techniczny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wschodni | wulgarne | żartobliwie | zdrobnienie | żeglarskie | zoologia
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 175915 przypisów.
stronność — dziś: stronniczość. [przypis edytorski]
stronność — stronniczość. [przypis edytorski]
stronny (daw.) — stronniczy. [przypis edytorski]
stronny (daw.) — tu: stronniczy. [przypis edytorski]
stronny — stronniczy. [przypis edytorski]
stronnych — postronnych; Stanisław August był w Polsce ówczesnej najbieglejszym w zagadnieniach polityki międzynarodowej. [przypis redakcyjny]
strony (daw. reg.) — struny. [przypis edytorski]
strony (daw.) — struny. [przypis redakcyjny]
strony — dziś popr. forma B.lm: struny. [przypis edytorski]
strony — dziś popr. forma M.lm: struny. [przypis edytorski]
strony (starop.) — struny; u Kochanowskiego niekiedy pojawia się również forma z „ó”. [przypis redakcyjny]
strony — struny. [przypis edytorski]
strony — struny. [przypis redakcyjny]
strony — tu: struny. [przypis edytorski]
Stroński, Stanisław (1882–1955) — polski filolog romanista, publicysta i polityk. [przypis edytorski]
strop — sklepienie, sufit. [przypis edytorski]
strop — zewnętrzna powierzchnia warstwy skalnej lub jaskini. [przypis edytorski]
stropić (daw.) — wprawić w zakłopotanie. [przypis edytorski]
stropić (daw.) — zmieszać. [przypis redakcyjny]
stropić się (daw.) — zakłopotać się, stracić pewność siebie. [przypis edytorski]
stropić się (daw.) — zmartwić się, stracić pewność siebie. [przypis edytorski]
stropić się — stracić pewność siebie. [przypis edytorski]
stropić się — wpaść w zakłopotanie. [przypis edytorski]
stropić się — zakłopotać się. [przypis edytorski]
stropić się — zmartwić się i stracić pewność siebie. [przypis edytorski]
Stropki — właśc. Sztropko, miejscowość na Węgrzech w pobliżu Humennego. [przypis edytorski]
stroskanych onych i sędziwych — tj. ojca swego, jen. W. Krasińskiego. [przypis redakcyjny]
Strozza — Ercole Strozzi, poeta ferarski, opiewał Lukrecję Borgię i jej brata Cezara, zamordowany skrycie w r. 1508, mając lat 37. [przypis redakcyjny]
stroża (starop.) — straż; postawił strożą: postawił straż. [przypis edytorski]
strożyć się (starop.) — sztorcem stawać, jeżyć się. [przypis redakcyjny]
strój gotowalniany — strój domowy, nieoficjalny. [przypis edytorski]
strój — tu: nastrojenie instrumentu. [przypis edytorski]
strój — tu: sposób, w jaki został nastrojony instrument. [przypis edytorski]
stróny (a. strony; starop.) — struny; przen. poezja. [przypis redakcyjny]
stróż — dozorca. [przypis redakcyjny]
stróż szpichlerzowy — tu: z Nowego Miasta Korczyna. [przypis redakcyjny]
stróż — tu: pasterz. [przypis edytorski]
stróż z hejnałem — w Krakowie przedtem na wieży P[anny] Marii przez cały adwent, zacząwszy wnet po północy aż do świtu grano zwykle na dętych instrumentach, i to zwano hejnał. Może tu wzięte za odzywanie się na trąbie co godzina podobnych stróżów. [przypis redakcyjny]
stróża (daw.) — straż. [przypis edytorski]
stróża — straż, czaty, warta. [przypis edytorski]
stróża — straż, warta. [przypis edytorski]
stróżka (daw.) — dozorczyni a. żona dozorcy domu; konsjerżka. [przypis edytorski]
stróżka — kobieta pełniąca straż, pilnująca czegoś. [przypis edytorski]
stróżka — tak w oryginale; powinna być „strużka”, ale fragment w tym brzmieniu stał się mottem wiersza Jakuba Głuszaka z tomiku Moje przesłanie do pokolenia współczesnych trzydziestolatków, więc zdecydowaliśmy się pozostawić tu wersję oryginalną. [przypis edytorski]
stróżowa — dozorczyni a. żona dozorcy. [przypis edytorski]
strucel (gw.) — stróż, dozorca. [przypis edytorski]
strucel (z niem. Strutzel) — dziś popr.: strucla, podłużna słodka bułka drożdżowa, nadziewana powidłami a. masą makową. [przypis edytorski]
struchlały (gw.) — przestraszony. [przypis edytorski]
struchlały — przerażony, pod wpływem wielkiego strachu. [przypis edytorski]
struchlały — przerażony. [przypis edytorski]
struchlały — przestraszony. [przypis edytorski]
struchleć — gw. o roślinach: obumrzeć, zbutwieć. [przypis edytorski]
strucla (z niem.) — podłużna słodka bułka drożdżowa, nadziewana powidłami a. masą makową. [przypis edytorski]
structura huius universi (łac.) — budowa tego świata. [przypis redakcyjny]
Strug, Andrzej, właśc. Tadeusz Gałecki (1871–1937) — pisarz i publicysta, działacz ruchu socjalistycznego i niepodległościowego. [przypis edytorski]
strug — stolarskie narzędzie służące do wyrównywania powierzchni drewna. [przypis edytorski]
Struga — gra słów, w jęz. ang. prawdziwe nazwisko postaci oznacza bród. [przypis edytorski]
struga Helikońska — struga płynąca z góry Muzom świętej [z Hippokrene, źródła na stokach masywu Helikon — red. WL.]. [przypis redakcyjny]
struga — mała rzeczka, strumyk wody. [przypis edytorski]
struga — niewielka rzeczka a. strumień. [przypis edytorski]
struga — niewielka rzeczka lub strumień. [przypis edytorski]
struga — rzeczka, strumyk. [przypis edytorski]
struga — własc. strug (ros.), barka, galar rzeczny. [przypis redakcyjny]
struggle-lifer (ang.) — walczący o życie; zmagający się z życiem; ktoś waleczny skazany na dożywocie. [przypis edytorski]
strugi (daw.) — dziś popr. forma N.lm: strugami. [przypis edytorski]
strugi — dziś popr. forma N. lm.: strugami. [przypis edytorski]
strugiem — dziś w r.ż.: strugą. [przypis edytorski]
strukczaszy — dworzanin usługujący władcy przy stole. [przypis edytorski]
struktur — budowli. [przypis redakcyjny]
struktura — budowa. [przypis redakcyjny]
struktura — tu: budowa ciała. [przypis edytorski]
struktura — tu dosł. z łac.: budynek, budowla. [przypis edytorski]
struktura — tu dosł. z łac. structura: budynek, budowla. [przypis edytorski]
Struktura w sensie metaforycznym (…) to system dystansów interpretowanych przenośnie i zależności takiego lub innego rodzaju — S. Ossowski, Struktura społeczna w klasowej świadomości, Łódź 1937, s. 14. [przypis autorski]
strukturalizm — prąd intelektualny w obrębie nauk humanistycznych (m. in. językoznawstwa, nauki o literaturze, antropologii kulturowej, filozofii), opisujący strukturę badanych zjawisk, a nie ich genezę, historię czy funkcje. [przypis edytorski]
Strumienie i pożary doprowadziły nas do odkrycia, iż ziemia zawiera metale — Tak, wedle Diodora, V, 35, pasterze znaleźli złoto w Pirenejach. [przypis autorski]
strumień święty, nad którego brzegiem choroby starte na szmatach wisiały — opis wierzeń: wytarcie się skrawkiem materiału i pozostawienie go nad wodą uważaną za leczniczą miało uwolnić człowieka od choroby. [przypis edytorski]
strumieńmi — dziś popr.: strumieniami. [przypis edytorski]
struny — dziś popr. forma N.lm: strunami. [przypis edytorski]
(…) struny wewnętrznej, która by naciągała zewnętrzne (…) — „Struna” jest właśnie owym pierwiastkiem pośredniczącym. Uzmysłowienie jego w tej postaci zawdzięczał autor Człowieka-maszyny Kartezjuszowi, ten bowiem uważał za siedlisko duszy wyrostek szyszkowy [szyszynkę; WL], wychodzące zaś zeń włókienka (dzisiejsze habenulae) za cugle, pomagające duszy przy wprowadzaniu ciała w ruch. [przypis tłumacza]
strupel (gw.) — strażnik; stróż. [przypis edytorski]
strupieszałość — martwota, bezruch, zacofanie, zgrzybiałość. [przypis edytorski]
strusia — nazwa psa gończego. [przypis edytorski]
struś amerykański a. pampasowy (biol.) — nandu (Rhea), rodzaj nielotnych ptaków zamieszkujących Amerykę Płd. [przypis edytorski]
struś — hebr. בַּת הַיַּעֲנָה (bat hajaana): struś, sowa. [przypis edytorski]
struś (Rhea americana) — nandu szare, duży, nielotny ptak, zamieszkujący Amerykę Południową. [przypis edytorski]
Struve, Henryk a. Gąsiorowski, Florian (1840–1912) — polski filozof, psycholog, tłumacz i estetyk. [przypis edytorski]
Struve, Henryk, pseud. Florian Gąsiorowski (1840–1912) — polski filozof, psycholog, tłumacz i estetyk; autor m.in. publikacji filozoficznych: Synteza dwóch światów (1876) oraz Historia logiki jako teorii poznania w Polsce (1911), adwersarz Stanisława Witkiewicza w zakresie dyskusji o estetyce. [przypis edytorski]
Struwe, Piotr Bierngardowicz (1870–1944) — rosyjski polityk, ekonomista i publicysta; współzałożyciel Socjaldemokratycznej Partii Robotniczej Rosji; od 1905 działacz i teoretyk liberalizmu rosyjskiego, jeden z przywódców Partii Konstytucyjno-Demokratycznej (kadetów). [przypis edytorski]
strwagany (daw.) — strwożony. [przypis edytorski]
strwagany — dziś popr.: strwożony. [przypis edytorski]
Strwiąż — rzeka, lewy dopływ Dniestru, w ziemi Przemyskiej, przepływająca przez wieś rodzinną Tarłówny; zwykły szyk wyrazów byłby: Długi Strwiąż, co płynie na krótkim kresie…; wpływ składni łacińskiej. [przypis redakcyjny]
strwon (neol.) — strata. [przypis edytorski]
strwożon — strożony, przestraszony. [przypis edytorski]
strwożone — przestraszone. [przypis edytorski]
strwożonej — przestraszonej. [przypis edytorski]
strwożyć — przestraszyć. [przypis edytorski]
strycha — strzecha. [przypis edytorski]
strycharstwo — wyrób ceramiki budowlanej, cegielnictwo. [przypis edytorski]
strycharz (z niem. Ziegelstreicher) — ceglarz, rzemieślnik wyrabiający cegły. [przypis edytorski]
