Wesprzyj Wolne Lektury 1,5% podatku — to nic nie kosztuje! Wpisz KRS 00000 70056 i nazwę fundacji Wolne Lektury do deklaracji podatkowej. Masz czas tylko do końca kwietnia :)

Przypisy

Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z

Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne

Według kwalifikatora: wszystkie | angielski, angielskie | arabski | białoruski | biologia, biologiczny | botanika | dawne | francuski | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | historia, historyczny | hiszpański | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | mitologia | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | portugalski | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przysłowiowy | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | staropolskie | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | żeglarskie

Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski


Znaleziono 5742 przypisów.

lża a. lza (daw.) — trzeba, wolno, można. [przypis edytorski]

lża (daw.) — wolno. [przypis edytorski]

lżyciel — ten, który lży; rzuca obelgi. [przypis edytorski]

Lżyć będą cnotę, przykrymi mówiąc słowami — z Hezjoda: Erga [tytuł polski: Prace i dnie], 186. [przypis tłumacza]

lżyć (daw.) — obrażać, przeklinać. [przypis edytorski]

Łaba nakt, ponuj! (lit.) — Dobranoc panu! [przypis autorski]

Łaba — rzeka w Niemczech i Czechach o długości 1165 km. [przypis edytorski]

łabaj — oddział szpitalny dla wenerycznie chorych. [przypis edytorski]

Łabanakt, pone! — Dobranoc panu! [przypis edytorski]

łabas (gw.) — cap, chaps. [przypis edytorski]

łabęci — dziś popr.: łabędzi. [przypis redakcyjny]

łabęć (starop. forma) — dziś: łabędź. [przypis edytorski]

łabęć (starop. forma ort.) — łabędź. [przypis edytorski]

Łabędź — charakterystyczny, jasny gwiazdozbiór na północnym niebie. [przypis edytorski]

„Łabędź i Leda” LeonardaLeda z łabędziem, obraz Leonarda da Vinci ilustrujący mitologiczną opowieść o żonie króla Sparty uwiedzionej przez Zeusa, który przybrał postać łabędzia; dzieło zaginione w XVII w., znane ze szkiców i kopii. [przypis edytorski]

łabuź (reg.) — tatarak. [przypis edytorski]

Łac. Mowa opublikowana jest rzeczą wolną. Por. krytyczną na temat recepcji tej sentencji w literaturze przedmiotu wypowiedź Leonarda Górnickiego. Jego zdaniem sentencja ta została wyrwana z kontekstu, a przez to częściowo zafałszowana. „Publiczność może co prawda powielać utwór, bo autorzy tracą nad nim kontrolę, skoro tylko on ich opuści […] ale musi jednocześnie stać na straży własnościowych, jakkolwiek mających charakter niematerialny, roszczeń autora do działa, jego dobrej sławy związanej ze stworzonym przez niego utworem. Tekst jest więc wolny (libera) na jednej płaszczyźnie, lecz stanowi własność (possessa) na innej”. L. Górnicki, Rozwój idei praw autorskich……, s. 73. [przypis autorski]

Łacha ił Ałła — Allah jest jedynym bogiem. [przypis edytorski]

łachmanda — wędrowny szmaciarz. [przypis autorski]

łachy (gw.) — szaty. [przypis autorski]

łaciarz (daw.) — tu: szewc, zajmujący się naprawami i przeróbkami. [przypis edytorski]

Łaciarz — utwór został opublikowany w zbiorze Z jednego strumienia: szesnaście nowel przez dziesięciu autorów z przedmową Elizy Orzeszkowej. Przedmowa autorstwa Elizy Orzeszkowej dostępna jest w bibliotece Wolne Lektury — Red.WL. [przypis edytorski]

łaciasty — łaciaty. [przypis edytorski]

łaciaty byk z Memfis — święty byk Apis, czczony przez Egipcjan w sanktuarium w Memfis, symbol siły i męstwa, uważany za wcielenie boga Ptaha lub Ozyrysa; po śmierci świętego zwierzęcia kapłani wybierali kolejne, kierując się szczególnymi znakami, jakie musiały występować na jego ciele. [przypis edytorski]

łacinką (…) niczyje oczy nie wytrzymają (…) czytania tak długo, jak czytania gotyku — obecnie nawet w Niemczech zapatrywania na tę sprawę już się zmieniły. Coraz częściej słychać skargi na szkodliwość gotyku. Coraz częściej też drukuje się dzieła niemieckie łacinką. Por. uwagę wydawcy 9. [przypis tłumacza]

łacińskiemi — dziś popr. łacińskimi. [przypis edytorski]

łacnie (daw.) — łatwo; pomyślnie, skutecznie. [przypis edytorski]

łacniej (daw.) — łatwiej. [przypis edytorski]

łacniejszy (daw.) — łatwiejszy. [przypis edytorski]

łacniuczki (starop.) — łatwiutki. [przypis edytorski]

łacno (daw.) — bez trudu, łatwo. [przypis edytorski]

łacno (daw.) — łatwo. [przypis edytorski]

łacno (daw.) — łatwo. [przypis edytorski]

łacno (daw.) — łatwo. [przypis redakcyjny]

łacno (daw.) — szybko, łatwo. [przypis edytorski]

łacno — dawniej: łatwo, nietrudno. [przypis redakcyjny]

Łacno naleść mądrość tym, którzy ją miłują: ona uprzedza tych, którzy jej pragną, i ona się im pierwej ukazuje; i kto rano wstawa, najduje ją u drzwi swoich — Mdr 6, 13–15 wg Wulgaty (w BT: Mdr 6, 12–14). [przypis edytorski]

łacnom (…) usłuchał — konstrukcja z ruchomą końcówką czasownika: łacno usłuchałem. [przypis edytorski]

łacny (starop. forma) — łatwy. [przypis edytorski]

ład waszych żywiołów — To jest: ziemię. [przypis redakcyjny]

Łada, Kazimierz (1824–1871) — skrzypek i kompozytor polski, pochodzący z rodziny muzyków spod Kalisza; autor ok. 40 utworów: fantazji, mazurków, kujawiaków i tańców ludowych, które publikował w Warszawie; na łamach „Gazety Muzycznej i Teatralnej” opublikował 1866 r. cykl artykułów pt. Materiały do historii muzyki w Polsce; używał także nazwisk: Ładowski, Ładewski. [przypis edytorski]

łada-młódka — tu: dziewczyna. Łada była rzekomą słowiańską boginią małżeństwa, życia i wiosny. Po raz pierwszy była wspomniana w XV wieku, utożsamiona wówczas z rzymskim bogiem wojny, Marsem. Istnienie Łady do tej pory pozostaje dyskusyjne, jednak pieśni i podania pochodzące z Bułgarii i Chorwacji wskazują na to, że faktycznie była czczona. [przypis edytorski]

łada — tu: dziewczyna, piękność. [przypis edytorski]

Łada — w mitologii słowiańskiej bogini miłości, płodności, wiosny i wegetacji, a także zgody (tj. ładu; stąd nazwa); u Jana Długosza miała być boginią wojny, odpowiadającą Marsowi w mit. rzym. [przypis edytorski]

ładan a. ladanum (labdanum) — żywica o balsamicznym zapachu otrzymywana z niektórych gatunków roślin należących do rodzaju czystek (Cistus), znana od starożytności, używana jako kadzidło. [przypis edytorski]

ładan — rodzaj żywicy stosowanej w kadzidłach. [przypis edytorski]

ładną jedną Abisynkę, za którą dawano już 1000 fr. — pod wpływem księcia-podróżnika Pückler-Muskau, który w czasie podróży na Wschód kupił sobie Abisynkę Machhubah i z nią się ożenił, Słowacki nosił się również z zamiarem kupienia niewolnicy abisyńskiej. [przypis redakcyjny]

Ładne też dzieci urodziłaś, Latono, Zeusowi — Artemidę i Apollina. [przypis edytorski]

ładnemi — dziś popr.: ładnymi. [przypis edytorski]

Ładniem się zasypał — konstrukcja z ruchomą końcówką czasownika; inaczej: ładnie się zasypałem (tj. wsypałem się, wpadłem). [przypis edytorski]

Ładno! Ładno! Rebiata, możetie dalsze rabotat'… (ros.) — W porządku, w porządku, dzieciaki, możecie sobie dalej pracować, tylko na jutro potrzeba mi pięćdziesiąt rubli. [przypis edytorski]

ładnotki, połyśnice, pstroczkiCallicera, Psila, Ocyptera. [przypis autorski]

Ładnowski, Bolesław (1841–1911) — polski aktor teatralny, pedagog oraz reżyser. [przypis edytorski]

Ładny taniec, Henryczku? — zapiszczał po francusku błazen, karzeł Krassowski (…) Wszak w Paryżu na nic ci się nie przyda — A. Grabowski, Wspominki ojczyste. [przypis autorski]

Łado a. Łada — bóstwo słowiańskie, wymieniane przez chrześcijańskich kronikarzy jako bóstwo wojny (męskie) lub płodności (żeńskie); dziś badacze powątpiewają w autentyczność tych przekazów. [przypis edytorski]

Łado a. Łada — domniemane bóstwo słowiańskie, wymieniane przez chrześcijańskich kronikarzy jako bóstwo wojny (męskie) lub płodności (żeńskie); dziś badacze powątpiewają w autentyczność tych przekazów. [przypis edytorski]

Łado a. Łada — rzekome bóstwo słowiańskie, bożek piękności. [przypis edytorski]

Ładoga — największe jezioro Europy (15 na świecie), obecnie położone w Rosji (do 1940 r. częściowo w Finlandii), na płn.-wsch. od Petersburga. [przypis edytorski]

ładować — tu: ustawiać, stawiać na stole. [przypis edytorski]

ładownemi rzeki uciskał komiegami (daw.) — szyk przestawny, inaczej: uciskał rzeki ładownymi statkami. [przypis edytorski]

ładownica — pojemnik na amunicję. [przypis edytorski]

ładowny — tu: wypełniony. [przypis edytorski]

ładuga (daw.) — ładunek. [przypis edytorski]

ładuga — ładunek. [przypis edytorski]

Ładysław z Gielniowa a. Władysław z Gielniowa (ok. 1440–1505) — bernardyn, błogosławiony Kościoła katolickiego, jeden z najwybitniejszych poetów średniowiecznych, autor m.in. pieśni Jezusa Judasz przedał za pieniądze nędzne. [przypis edytorski]

ładyszka — gliniany dzbanek do przechowywania mleka, bez ucha i dziobka. [przypis edytorski]

Ładyżyn — miasto na Ukrainie przy ujściu Sielnicy do Bohu. [przypis redakcyjny]

ładzić (daw., gw.) — doprowadzać do ładu, porządkować. [przypis edytorski]

ładzić (daw.) — porządkować. [przypis edytorski]

ładzić — porządkować, wprowadzać ład. [przypis edytorski]

ładziłoś — tu skrót od: ładziło się; układało się, przygotowywało się. [przypis edytorski]

łagiew — daw. naczynie do przechowywania wody i innych płynów. [przypis edytorski]

łagiew (daw.) — naczynie podróżne. [przypis edytorski]