Wesprzyj Wolne Lektury 1,5% podatku — to nic nie kosztuje! Wpisz KRS 00000 70056 i nazwę fundacji Wolne Lektury do deklaracji podatkowej. Masz czas tylko do końca kwietnia :)
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza
Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | białoruski | biologia, biologiczny | bez liczby pojedynczej | botanika | celtycki | chemiczny | czasownik | czeski | dawne | drukarstwo, drukowany | dziecięcy | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geografia, geograficzny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | handel, handlowy | hebrajski | hinduski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | islandzki | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mineralogia | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | nieodmienny | niemiecki | norweski | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | polski | polityczny | portugalski | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | psychologia, psychologiczny | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | rzymski | środowiskowy | staropolskie | starożytny | szwedzki | teatralny | techniczny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wulgarne | żartobliwie | zdrobnienie | żeglarskie | zoologia
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 116305 przypisów.
odchodzę, pragnący się przekonać — daw. forma imiesłowu; dziś: odchodzę, pragnąc (…). [przypis edytorski]
odchwalić się — tu: nachwalić się. [przypis edytorski]
odciąć (tu daw.) — dziś: odciąć się, szybko i ostro odpowiedzieć na coś. [przypis edytorski]
odciągnąć (daw.) — odjąć. [przypis edytorski]
odcięli zębami i przybili stemplami — proch, kule lub śrut, materiały służące do nabijania dawnych strzelb, zakręcane były w papierowe patrony, których końce należało odciąć (a w pośpiechu odgryźć), by wsypać do lufy ich zawartość, którą następnie ubijano w lufie za pomocą długiego pręta, stempla (zw. także z niem. sztenflem). [przypis edytorski]
odcięni — dziś: odcięli. [przypis edytorski]
Odciętą rękę posłał cesarzowi — po tym wersie w późn. wyd. uzupełniono tekst, dodając: „W zamian ci odda twoich synów żywych”. [przypis edytorski]
od Ciebie być przyznawam (daw.) — przyznaję, że jest (pochodzi) od ciebie. [przypis edytorski]
od ciebiem kupował — konstrukcja z przestawną końcówką czasownika; inaczej: od ciebie kupowałem. [przypis edytorski]
odcienia — dziś popr. forma B.lm: odcienie. [przypis edytorski]
odcienia — dziś popr.: odcienie. [przypis edytorski]
odcieniów (daw.) — dawna forma dopełniacza lm rzeczownika odcień, dziś: odcieni. [przypis edytorski]
odcina kupony — dawne obligacje miały postać druków, których częścią były kupony uprawniające do odsetek; w zamian za odcięty kupon właściciel obligacji otrzymywał w banku należne mu odsetki. [przypis edytorski]
odcyfrowywać — odczytywać tekst nieczytelny bądź zapisany szyfrem. [przypis edytorski]
od czasów jezuickich — w latach 1565–1773 duża część szkół w Polsce była prowadzona przez zakon jezuitów. Po 1773 r. zakon jezuitów w Polsce skasowano, a szkoły przejęła Komisja Edukacji Narodowej. [przypis edytorski]
od czasu, gdy Tatarów Moskale podbili — tatarski Chanat Kazański został podbity przez Wielkie Księstwo Moskiewskie w 1552. [przypis edytorski]
od czasu, jak — dziś popr: od czasu, kiedy. [przypis edytorski]
od czasu jakeśmy koronę Ottonowską stracili — autor mylnie sugeruje, że zjazd gnieźnieński był tożsamy z koronacją Bolesława Chrobrego. [przypis edytorski]
Od czasu polowania na bobry, kiedy to ślepy sachem opowiedział Renému swoje przygody — co opisuje opowiadanie Atala. [przypis edytorski]
Od czasu proroka Eliasza, który wskrzesił dziecię Sulamitki — wg Biblii prorok Eliasz wskrzesił syna mieszkanki fenickiego miasta Sarepta, por. 1Krl 17, 8–22. [przypis edytorski]
od czasu wzięcia przez Amerykę udziału w wojnie — chodzi tu o I wojnę światową 1914–1918. [przypis edytorski]
od Czechów — dziś: przez Czechów. [przypis edytorski]
od czternastu boleści — oryginalne wyrażenie brzmi: „od siedmiu boleści”; tu zapewne liczba ta została zdublowana, by ukazać ogrom winy Szota. [przypis edytorski]
odczuwać dlań wstręt — dziś: odczuwać do niego wstręt. [przypis edytorski]
odczytywa — dziś popr.: odczytuje. [przypis edytorski]
oddać bony — w slangu getta oznaczało to: umrzeć; okupacyjne władze niemieckie wymagały oddawania kartek żywnościowych (bonów) po zmarłym, które to żądanie nie zawsze było spełniane. [przypis edytorski]
oddać raczy — w innych wersjach niekiedy: „A dać raczy”. [przypis edytorski]
oddając korbę — w dawnych samochodach silnik był uruchamiany za pomocą korby rozruchowej. [przypis edytorski]
Oddajcie cesarzowi, co jest cesarskiego — Mt 21, 21. [przypis edytorski]
oddajęć — skrócenie od: oddaję ci. [przypis edytorski]
oddajem — dziś popr.: oddajemy. [przypis edytorski]
oddaje swój głos (…) panu Henrykowi Grégoire — bp Henri Grégoire, podczas rewolucji złożył przysięgę na konstytucję cywilną kleru, w 1820 r. wszedł do Izby Deputowanych z okręgu Izery; Stendhal oddał wówczas na niego swój głos. [przypis edytorski]
oddał — raczej: przekazał. [przypis edytorski]
Oddal — dal. [przypis edytorski]
oddaleńszy (daw.) — dziś: bardziej oddalony. [przypis edytorski]
Oddali się z berłami w Cezarów opiekę — tj. stali się prowincją rzymską. Cesarze rzymscy nosili tytuł cezarów. Pierwotnie było to rodowe nazwiskom Juliusza Cezara oraz Oktawiana Augusta, jego adoptowanego syna i pierwszego cesarza rzymskiego. Po śmierci Kleopatry VII Oktawian przyłączył Egipt do imperium rzymskiego. [przypis edytorski]
oddańszy — dziś popr.: bardziej oddany. [przypis edytorski]
oddan, wykluczon itp. — daw. skrócona forma imiesłowu przymiotnikowego r.m.; dziś: oddany, wykluczony. [przypis edytorski]
oddany mistrzowi — mistrzowi katowskiemu, katu. [przypis edytorski]
oddawa (daw.) — dziś: oddaje. [przypis edytorski]
oddawam (gw.) — dziś: oddaję. [przypis edytorski]
Od dawna już kobieta, z którąm sypiał społem… — z poematu Wiktora Hugo Booz endormi (Śpiący Booz), z tomu La Légende des siècles (Legenda wieków). [przypis edytorski]
od (daw.) — przez; od zwierzchności duchownej: przez zwierzchność duchowną, przez duchownych zwierzchników. [przypis edytorski]
od (daw.) — przez. [przypis edytorski]
od (daw.) — przez; strącony od kogo, co: strącony przez kogo, co. [przypis edytorski]
od (daw.) — przez; wezwany od strony: wezwany przez stronę w procesie. [przypis edytorski]
od (daw.) — tu: przez. [przypis edytorski]
od (daw.) — tu: przez; zasłoniony od kościoła: zasłonięty przez Kościół, wzięty w obronę przez Kościół. [przypis edytorski]
oddecham — dziś popr.: oddycham. [przypis edytorski]
od deszczów wypłukana — dziś: przez deszcze wypłukana. [przypis edytorski]
od długa — od dawna. [przypis edytorski]
oddruzg — odprysk. [przypis edytorski]
od dworaków opuszczony — odwołanie do tekstu Leszka Białego z popularnych dawniej Śpiewów historycznych (1809) Juliana Ursyna Niemcewicza: „Od dworaków opuszczona Helena w stroju niedbałym…”. [przypis edytorski]
oddychać (tu daw.) — odpoczywać. [przypis edytorski]
oddział (daw.) — klasa w szkole podstawowej. [przypis edytorski]
oddział (daw.) — klasa w szkole podstawowej. [przypis edytorski]
oddział (daw.) — tu: klasa. [przypis edytorski]
oddział konnych uzbrojony w lance — anachronizm. [przypis edytorski]
oddział Praski, Mirowski, Nalewkowski — oddziały warszawskiej Straży Ogniowej powołanej w 1834 r.: oddział I przy ul. Nalewki 3, oddział IV na Chłodnej 3, ulokowany w byłych koszarach Mirowskich, i oddział V na Pradze (Brukowa róg Szerokiej, obecnie Stefana Okrzei). [przypis edytorski]
oddział — tu daw.: klasa. [przypis edytorski]
oddział (tu daw.) — klasa. [przypis edytorski]
oddział (tu daw.) — klasa (w szkole). [przypis edytorski]
oddział — tu: klasa (w szkole). [przypis edytorski]
oddział — tu: przedział. [przypis edytorski]
oddziaływa (daw.) — dziś raczej: oddziałuje. [przypis edytorski]
oddziaływa — dziś częstsza forma 3 os. lp. cz. ter.: oddziałuje. [przypis edytorski]
oddziaływa — dziś raczej: oddziałuje. [przypis edytorski]
oddziaływują — dziś popr.: oddziałują. [przypis edytorski]
oddziele — dziś popr. forma Msc. lp.: oddziale. [przypis edytorski]
oddziele — dziś popr. forma Ms. lp: oddziale. [przypis edytorski]
oddziele — dziś popr.: oddziale; oddział (tu daw.) — klasa (w szkole). [przypis edytorski]
oddziele — dziś popr.: oddziale. [przypis edytorski]
oddzierżać (daw.) — otrzymać. [przypis edytorski]
odęty (daw.) — nadąsany, bez humoru. [przypis edytorski]
odebrać posłuszeństwo panu Tryznie — chodzi o posłuszeństwo chłopów pańszczyźnianych przypisanych do wydzierżawionego majątku. [przypis edytorski]
Odebrał (…) mu życie los niespodziewany — Argos, pasterz wołów, syn ziemi stuoki… [przypis edytorski]
odebrano mi stypendium familijne Musolffa — Ks. Niward Musolff (1795–1872), proboszcz klasztoru w Wągrowcu, był fundatorem stypendium dla uczniów z parafii wągrowieckiej, z którego korzystał Przybyszewski w okresie studiów na politechnice berlińskiej. [przypis edytorski]
odecknąć — obudzić się, ocknąć się. [przypis edytorski]
odeczcić (daw.) — oddać cześć, ugościć wzajemnie. [przypis edytorski]
odedna (starop. forma) — od dna. [przypis edytorski]
ode drzwi do drzwi obejdziem koleje — obejdziemy kolejno wszystkie domostwa. [przypis edytorski]
odegrywać — dziś: odgrywać. [przypis edytorski]
odegrywający (daw.) — dziś: odgrywający. [przypis edytorski]
odegrywałam — dziś popr.: odgrywałam. [przypis edytorski]
odegrywamy — dziś: odgrywamy. [przypis edytorski]
odegrywując — dziś raczej: odgrywając. [przypis edytorski]
odegrzała — dziś popr. forma: odgrzała. [przypis edytorski]
odejmcie — odejmijcie, zabierzcie. [przypis edytorski]
odejm — dziś popr. forma trybu rozkazującego lp.: odejmij. [przypis edytorski]
odejmować — bronić się przed czymś. [przypis edytorski]
odejmować się (daw.) — bronić się, odpierać. [przypis edytorski]
odejmować się komu a. czemu — wyrywać się, przeciwstawiać się oddziaływaniu kogoś a. czegoś. [przypis edytorski]
odejmować — tu: bronić. [przypis edytorski]
odejm — skrót od: odejmij; zdejmij, zabierz. [przypis edytorski]
od Elearów (daw.) — przez Elearów. [przypis edytorski]
odelga (daw., gw.) — zelżenie mrozu, odwilż. [przypis edytorski]
odelga (gw.) — odwilż. [przypis edytorski]
ode mnie gromiony (daw.) — gromiony przeze mnie; pokonywany przeze mnie. [przypis edytorski]
odemnie (starop. forma ort.) — dziś: ode mnie. [przypis edytorski]
odemnie (starop. forma ort.) — dziś popr.: ode mnie. [przypis edytorski]