Potrzebujemy Twojej pomocy!

Na stałe wspiera nas 489 czytelników i czytelniczek.

Niestety, minimalną stabilność działania uzyskamy dopiero przy 500 regularnych darczyńców. Dorzucisz się?

Przypisy

Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z

Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne

Według kwalifikatora: wszystkie | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | austriacki | białoruski | biologia, biologiczny | botanika | chemiczny | czeski | dawne | drukarstwo, drukowany | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | hinduski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | japoński | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | medyczne | mitologia | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | polityczny | portugalski | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | przysłówek | psychologia, psychologiczny | regionalne | religijny, religioznawstwo | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | sportowy | staropolskie | szwedzki | techniczny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | żartobliwie | zdrobnienie | żeglarskie

Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski


Znaleziono 16456 przypisów.

szczéra — daw. forma z é (tzw. e pochylonym), tu: wymawianym jak y. [przypis edytorski]

Szczęsne mi miejsce, w którym cię spotykam (fr. La place m’est heureuse à vous y rencontrer) — cytat ze Szkoły żon Molière'a (akt VI, scena VI). [przypis edytorski]

Szczęsny, kto jak Ulisses piękną odbył podróż — pierwszy wers sonetu XXXI ze zbioru Żale (fr. Les Regrets; 1558) francuskiego poety Joachima du Bellay (1522–1560). [przypis edytorski]

szczęścia doświadczyć żelazem — spróbować szczęścia w walce. [przypis edytorski]

szczęścia swego szukasz w duszach ludzi innych — wedle nauki stoików winien człowiek żyć wedle natury i nie dbać o sąd cudzy. [przypis tłumacza]

szczęście (gw.) — przymiotno, roślina z rodziny astrowatych. [przypis edytorski]

szczęście, jakie zawdzięczał łaskawszemu obejściu, było o wiele mniej żywe niż nieszczęście, o jakie go przyprawiał jej chłód — jest to rzecz, którą nieraz zauważyłem w miłości, owa skłonność do czerpania większej sumy cierpienia z niepomyślnego obrotu niż radości z pomyślnego. [przypis autorski]

Szczęście (…) księcia de Nemours, kiedy pani de Clèves mówi mu, że go kocha — cytowana już wyżej powieść pani de La Fayette Księżna de Clèves. [przypis redakcyjny]

Szczęście Luizy — mała kopalnia koło Katowic. W roku 1935 miał tu miejsce strajk z powodu zalegania z wypłatami dla górników. Ich żądania zostały spełnione. [przypis edytorski]

Szczęście mężczyzny brzmi: ja chcę; szczęście kobiety: on chce — F. Nietzsche, Tako rzecze Zaratustra, Mowy Zaratustry: O starej i młodej kobiecie, tłum. W. Berent. [przypis edytorski]

szczęście na ziemi nie jest snem — Byron, Wędrówki Childe Harolda, pieśń III, strofa CXIV: I do believe (…) That goodness is no name, and happiness no dream. [przypis edytorski]

szczęście ostateczne (starop.) — ostateczny los; tu: w ostatecznym razie, w najgorszym razie. [przypis edytorski]

szczęście stateczne (starop.) — niezmienny los. [przypis redakcyjny]

Szczęście — tu: Fortuna. [przypis edytorski]

szczęście — tu: los, fatum. [przypis edytorski]

szczęście w nieszczęściu — ἐν κακοῖς ἀγαθὸν. [przypis tłumacza]

szczęście zaś płynące z uczucia nie może być przedmiotem próżności, bo jest niewidzialne — można je oceniać jedynie z postępków mimowolnych. [przypis autorski]

szczęście zdolne przyprawić o śmierć z nudów — obacz Richardsona. Obyczaje rodziny Harlowe, przełożone na styl współczesny, częste są w Anglii: służba więcej tam jest warta od państwa. [przypis autorski]

szczęściem (…), któryś z moich ludzi szedł właśnie w tę samą stronę — Czyżby pani de Tourvel nie śmiała wyznać, iż było to z jej rozkazu? [przypis autorski]

Szczęściem niewiast — Jest to jakby inaczej trochę wyrażona myśl W. Scotta: «When lovers meet in adverse hour, 'tis like a sun-glimps through a shower; a watery ray, an instant seen the darkly closing clouds between» (Rokeby IV. 27). [przypis redakcyjny]

szczęściem postrzegł balkę — według rozpowszechnionego wśród karciarzy przesądu miejsce pod belką w suficie przynosi nieszczęście w grze. [przypis redakcyjny]

szczęściu, co mógł odziedziczyć — tj. szczęściu, które mógł wziąć w dziedzictwo (w znaczeniu: w posiadanie). [przypis redakcyjny]

szczęściuli — „szczęściu” z partykułą -li. [przypis edytorski]

szczęśliw (daw.) — tu: forma krótsza przymiotnika r.m., z końcówką zerową, użyta w celu utrzymania rytmu jedenastozgłoskowca; forma podst.: szczęśliwy. [przypis edytorski]

Szczęśliw, kto znalazł przyjaciół i w domu, i za granicą… — dwuwiersz Solona (ok. 640–ok. 560 p.n.e.), ateńskiego mędrca, poety i męża stanu, którego reformy położyły fundamenty pod rozwój ustroju demokratycznego. [przypis edytorski]

szczęśliw — szczęśliwy (daw. krótka forma przym.). [przypis edytorski]

Szczęśliwa dusza trzecie niebo przeniknęła — trzecie niebo to sfera Wenery, gdzie przebywają dusze miłujących. [przypis redakcyjny]

Szczęśliwe światła — Światła szczęśliwe są to duchy błogosławionych, które w raju pokazują się poecie zawsze otoczone światłem. [przypis redakcyjny]

Szczęśliwi będący nad tymi wodami (…) swojego wygnania — Ustęp ten zestawiono z parafrazą św. Augustyna na tle Ps 126: Super flumina Babylonis. [przypis tłumacza]

szczęśliwie — hebr. שָׁלֵם (szalem): ‘cały, nienaruszony, pełny’. «Nieuszkodzony na ciele, gdyż został uleczony ze swojego utykania. Z nienaruszonym majątkiem, jako że nic mu nie brakowało, mimo że [dał hojny] podarek [dla Esawa]. I kompletny w swojej znajomości Tory, gdyż w domu Labana nie zapomniał nauki Tory», zob. Raszi do 33:18. [przypis edytorski]

szczęśliwieśta dojechali? (gw.) — czy szczęśliwie dojechaliście? [przypis edytorski]

szczęśliwszy (starop. forma) — tu: szczęśliwsi (M.lm). [przypis edytorski]

Szczęśliwy ja człowiek, bych mógł… — Jestem szczęśliwym człowiekiem! Obym mógł… [przypis redakcyjny]

szczęśliwy klimat, który rodzi niewinność obyczajów i wydaje łagodność praw — Sądziłem, że ta łagodność niewoli w Indiach kazała rzec Diodorowi, że nie ma w tym kraju ani pana, ani niewolnika; ale Diodor przypisał całym Indiom to, co, wedle Strabona, ks. XV, właściwe jest tylko pewnemu narodowi. [przypis autorski]

Szczęśliwy, kogo w życiu klęski nie dosięgły (…) — trzecia pieśń chóru, obejmująca wersy 582–630 tekstu oryginalnego. [przypis edytorski]

szczęt — daw. pozostałość czegoś. [przypis edytorski]

szczęt (daw.) — pozostałość. [przypis edytorski]

szczęt — dziś: szczątek. [przypis edytorski]

szczęt (starop.) — szczątki, resztki; że ich szczętu w krótce nie zostanie: że wkrótce nie zostaną z nich (nawet) szczątki. [przypis edytorski]

szczęty — dziś popr. forma N. lm: szczętami. [przypis edytorski]

szczkać (starop.) — cierpieć czkawkę. [przypis redakcyjny]

szczo bude (ukr.) — co będzie. [przypis edytorski]

Szczo heto za Anhełyca? (z ukr.) — co to za anielica. [przypis edytorski]

Szczo? Ja, bat'ku? (z ukr.) — Co? Ja, ojcze? [przypis edytorski]

szczo panna (z ukr.) — co, panienko; słucham panienko. [przypis edytorski]

Szczo ty za duch (z ukr.) — Co ty za duch. [przypis edytorski]

Szczo ty, zduriw? (z ukr.) — Co ty, zgłupiałeś? [przypis edytorski]

szczob ich (z ros.) — żeby ich (niedokończone przekleństwo). [przypis edytorski]

szczob tebe o brata Semenku prosyły (z ukr.) — żeby poprosić cię o brata Semenkę. [przypis edytorski]

szczob tyje huzary (z ukr.) — żeby ci husarze. [przypis edytorski]

szczob (ukr.) — żeby. [przypis edytorski]

Szczob wam światyj Mikołaj daw zdorowla i szczastje (z ukr.) — Oby wam święty Mikołaj dał zdrowie i szczęście. [przypis edytorski]

szczob z nym poihraty (ukr.) — żeby się z nim zabawić. [przypis edytorski]

szczoby wy jej nie rozbudyły. Misiac jej prosto w łyczko zahladaje, serdeńku mojemu (z ukr.) — żebyście jej nie obudzili. Księżyc jej prosto w twarzyczkę zagląda, kochanej mojej. [przypis edytorski]

szczodrota (daw.) — hojność. [przypis edytorski]

szczodrota — dziś: szczodrość. [przypis edytorski]

szczodrzeniec —roślina z rodziny bobowatych. [przypis edytorski]

szczoki (gw.) — policzki. [przypis edytorski]

szczokur (ros. щокур), łac. Coregonus nasus — sieja ostronosa, gatunek ryby z rodziny łososiowatych, występujący m.in. w w rzekach i jeziorach na północy Rosji. [przypis edytorski]

szczotka do glansu — szczotka do polerowania butów po zapastowaniu. [przypis edytorski]

szczotkarz — rzemieślnik wyrabiający szczotki (częsty zawód w getcie warszawskim). [przypis edytorski]

szczotkarze — wyrób szczotek był popularnym zatrudnieniem mieszkańców getta. Zakład szczotkarzy znajdował się przy ulicy Świętojerskiej 34, bloki szczotkarzy również tam, a także przy Świętojerskiej, Wałowej i Franciszkańskiej. [przypis edytorski]

szczotki — w getcie warszawskim funkcjonowała fabryka Heeres-Unterkunftsverwaltung, potocznie zwana „szopem szczotkarzy”, sprzedająca swoje produkty na stronę aryjską i współpracująca z ok. 150 chałupnikami. [przypis edytorski]

szczoty (ros.) — rodzaj liczydła używanego w Rosji od XIV w. [przypis edytorski]

Szczoż was szcze w szkoli uczyły? (ukr.) — Czegóż was jeszcze w szkole uczyli? [przypis edytorski]

szczudeł mi (…) oszczędzisz — tzn. sztucznego wsparcia (sprawiającego, że nie kroczy się samodzielnie po realnym gruncie. [przypis edytorski]

szczudłowate (daw. biol.) — wyróżniany dawniej rząd ptaków o długich, szczudłowatych nogach, zwykle brodzących na płytkich wodach lub na mokradłach. [przypis edytorski]

szczuka (daw.) — szczupak. [przypis edytorski]

Szczuka, Mieczysław (1898–1927) — awangardowy grafik, taternik, zginął w wypadku podczas wspinaczki. [przypis edytorski]

Szczuka, Mieczysław (1898 –1927) — awangardowy grafik, taternik, zginął w wypadku podczas wspinaczki. [przypis edytorski]

szczupać (gw.) — o kurach: macać, tj. sprawdzać, czy kura niedługo złoży jajko. [przypis edytorski]

szczupak — tu: skok. [przypis edytorski]

szczupak w Maćkowej juszce — w sosie z rozmaitych jarzyn i korzeni (Gołembiowski). [przypis autorski]

szczupiałeczki — szczupaki. [przypis autorski]

szczuplić — uszczuplać. [przypis edytorski]

szczupły (daw.) — nieliczny. [przypis edytorski]

szczupły — tu: ciasny, o niewielkiej przestrzeni. [przypis edytorski]

szczupły — tu: ciasny, o niewielkiej przestrzeni. [przypis edytorski]

szczur jaskiniowy (Neotoma), którego dwa okazy profesor Silliman schwytał… — obecnie nazwę Neotoma noszą nowiki, ssaki z rodziny chomikowatych z Ameryki Płn.; niezidentyfikowane stworzenie opisane przez Sillimana prawdopodobnie prowadziło nocny tryb życia, zarówno w jaskiniach, jak i poza nimi. Mimo próśb Darwin nigdy nie otrzymał jego egzemplarza. [przypis edytorski]