Aby móc stabilnie działać w 2026 roku, potrzebujemy Twojego wsparcia!
dowiedz się więcej

Wpłać
 
600 000 zł

Przypisy

Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z

Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne

Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | austriacki | białoruski | biologia, biologiczny | bez liczby pojedynczej | botanika | celtycki | chemiczny | czasownik | czeski | dawne | drukarstwo, drukowany | dziecięcy | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geografia, geograficzny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | handel, handlowy | hebrajski | hinduski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | islandzki | japoński | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mineralogia | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | nieodmienny | niemiecki | norweski | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | polski | polityczny | portugalski | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | psychologia, psychologiczny | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | rzymski | sportowy | środowiskowy | staropolskie | starożytny | szwedzki | teatralny | techniczny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wschodni | wulgarne | żartobliwie | zdrobnienie | żeglarskie | zoologia

Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski


Znaleziono 126400 przypisów.

Podniosłali się (daw.) — tu: jeśli podniosła się; gdy się podniosła (konstrukcja z partykułą -li). [przypis edytorski]

podniosło — dziś popr.: podniośle. [przypis edytorski]

podniosłszy — dziś popr.: podniósłszy. [przypis edytorski]

podniósł oczy — gdy dwadzieścia lat wcześniej Josef po raz ostatni widział brata, Binjamin miał około dziesięciu lat. Bracia stali przed nim grupą, więc Josef wzrokiem poszukał wśród nich Binjamina, zob. Radak do 43:29. [przypis edytorski]

podniózszy (starop. forma) — dziś popr.: podniósłszy. [przypis edytorski]

podniózwszy (starop. forma) — dziś: podniósłszy. [przypis edytorski]

podnosić (daw.) — znosić. [przypis edytorski]

Podnoszę rękę moją — wyrażenie oznaczające składanie przysięgi, zob. Raszi do 14:22. [przypis edytorski]

Podnośmy upadek ludu naszego, a walczmy o lud nasz i o kościół nasz — 1 Mch 3, 43, z niewielką zmianą na końcu. [przypis edytorski]

podoba się — tu: spodoba się. [przypis edytorski]

podobać coś lub kogoś (daw.) — upodobać sobie, mieć upodobanie, lubić. [przypis edytorski]

podobać sobie (daw.) — upodobać sobie; mieć upodobanie; lubić. [przypis edytorski]

podobały sobie w tym — upodobały sobie to. [przypis edytorski]

podobien byłem człowiekowi potępionemu (daw.) — byłem podobny do człowieka potępionego. [przypis edytorski]

podobien (daw.) — dziś popr. forma: podobny. [przypis edytorski]

podobien — daw. forma imiesłowu przym. r.m.; dziś: podobny. [przypis edytorski]

podobien — daw. forma r.m.; dziś: podobny. [przypis edytorski]

podobien — skrócona forma r.m.; podobny. [przypis edytorski]

podobien (starop. forma) — podobny. [przypis edytorski]

podobieństwo (daw.) — coś możliwego. [przypis edytorski]

podobieństwo (daw.) — jest prawdopodobne, jest możliwe. [przypis edytorski]

podobieństwo (daw.) — porównanie a. przypowieść. [przypis edytorski]

podobieństwo (daw.) — porównanie a. przypowieść. [przypis edytorski]

podobieństwo (daw.) — prawdopodobieństwo, możliwość. [przypis edytorski]

podobieństwo — prawdopodobieństwo, możliwość. [przypis edytorski]

podobieństwo (tu daw.) — parabola, przypowieść. [przypis edytorski]

podobieństwo — tu: prawdopodobieństwo, przypuszczenie. [przypis edytorski]

podobna (daw.) — możliwe. [przypis edytorski]

podobna (…) do (…) słowa nieznajomego — tj. słowa wypowiedzianego przez nieznajomego. [przypis edytorski]

Podobna gronostajowi, umarłaby z rozpaczy, gdyby przypadkiem była się skalała zetknięciem z tymi ludźmi — według legendy biały gronostaj woli umrzeć niż pozwolić myśliwym zbrukać czystość swojego futra. [przypis edytorski]

podobna pomyłka zdarza się i Strumieńskiemu co do X-a s. 176 — [autor w ten sposób opatrzył odsyłaczami wewnątrztekstowymi pierwodruk swej powieści; tu na odnośnej stronie znajduje się fragment z rozdziału VIII, zaczynający się od słów]: „Strumieński zaś upatrywał w tym zajściu intrygę oszukańczą, która rozpoczęła się już w chwili inicjowania owego związku, ale mylił się (…)”. [przypis edytorski]

podobnaż — konstrukcja z partykułą wzmacniającą -że, skróconą do -ż. [przypis edytorski]

podobną była (daw.) — dziś z M.: podobna była. [przypis edytorski]

podobnego mniej więcej do „Słownika medycznego” Jamesa, który Diderot właśnie ukończył — trzytomowy Medical Dictionary (1743–1745) Roberta Jamesa został przetłumaczony wspólnie przez Diderota, Toussainta i Eidousa z angielskiego na francuski i wydany w latach 1746–1748. Diderot początkowo zajmował się tłumaczeniami z jęz. angielskiego. [przypis edytorski]

podobnemi — daw. forma N. i Ms. lm przymiotników rodzaju niemęskoosobowego; dziś dla obu rodzajów forma ujednolicona: podobnymi. [przypis edytorski]

podobnemi — daw. forma N. i Msc. lm przymiotników r.ż. i r.n.; dziś tożsama z r.m.: podobnymi. [przypis edytorski]

podobni Bogom rozkutym z łańcuchów — nawiązanie do tytana Prometeusza, który podarował ludziom ogień, wykradziony bogom, za co Zeus przykuł go do skał Kaukazu, gdzie codziennie sęp wydziobywał mu wątrobę. [przypis edytorski]

podobnie czytamy u Schillera o Wallensteinie — chodzi trójaktowy dramat Trylogia o Wallensteinie i wojnie trzydziestoletniej Friedricha Schillera (1759–1805); historycznie pierwowzór tytułowej postaci, Albrecht Václav Eusebius z Valdštejna (1583–1634) był wodzem pochodzenia czeskiego, walczącym w obronie interesów cesarza Ferdynanda II Habsburga, na którego rozkaz został zamordowany. [przypis edytorski]

Podobnie jak się to czyta w świętych pismach, poślubiłem własną córkę — zapewne odniesienie do postaci króla perskiego Artakserksesa, który wg Plutarcha (Żywot Artakserksesa 23, 2–5) zakochał się w jednej ze swych córek, Atossie, poślubił ją i ogłosił prawowitą żoną. [przypis edytorski]

podobnie ratuje się Gasztold s. 230, w. 8 i n. — [autor w ten sposób opatrzył odsyłaczami wewnątrztekstowymi pierwodruk swej powieści; tu na odnośnej stronie znajduje się fragment rozdziału XII]: „(…) zaczął wątpić w swój talent malarski. Stało się to na wpół dla pozy (…)”. [przypis edytorski]

podobniej by (daw.) — lepiej by, stosowniej by. [przypis edytorski]

podobnież (przestarz.) — wzmocnione podobnie. [przypis edytorski]

podobnież — tu: podobnie (tj. również cicho). [przypis edytorski]

podobnież — tu: podobnie (tj. również lakonicznie). [przypis edytorski]

podobno (daw.) — tu: najwyraźniej, prawdopodobnie. [przypis edytorski]

podobno (daw.) — tu: najwyraźniej. [przypis edytorski]

podobno (daw.) — tu: prawdopodobnie; zapewne. [przypis edytorski]

podobno (daw.) — zapewne, prawdopodobnie. [przypis edytorski]

podobno (starop.) — prawdopodobnie, pewnie. [przypis edytorski]

podobno (starop.) — prawdopodobnie; pewnie. [przypis edytorski]

podobno (starop.) — prawdopodobnie. [przypis edytorski]

podobno (starop.) — tu: prawdopodobnie, zapewne. [przypis edytorski]

Podobno (tak mówił pan, Kalinowski) wielu uchodźców zostało odciętych po wkroczeniu bolszewików i tymczasem powrócić nie będą mogli — 17 września 1939 r. siły zbrojne Rosji Radzieckiej przeprowadziły atak na Polskę od jej wschodnich granic. Armia Czerwona wypełniła w ten sposób ustalenia tajnego protokołu dodatkowego do paktu Ribbentrop-Mołotow. ZSRR pogwałciło w ten sposób cztery umowy międzynarodowe. [przypis edytorski]

podobno — tu: prawdopodobnie, najwyraźniej. [przypis edytorski]

podobno — tu: prawdopodobnie. [przypis edytorski]

podobnoś a. podobnoć (daw.) — podobno. [przypis edytorski]

podobność (daw.) — podobieństwo. [przypis edytorski]

podoficery — dziś popr. forma M. lm: podoficerowie. [przypis edytorski]

podogonie przy kulbace — pasek przechodzący pod ogonem końskim, stabilizujący siodło. [przypis edytorski]

Podole — kraina hist. na terytorium ob. Ukrainy i Mołdawii; w okresie międzywojennym jej zach. część należała do woj. tarnopolskiego Polski. [przypis edytorski]

Podoliniec — miasto na słowackim Spiszu, dawniej znane z kolegium pijarów. [przypis edytorski]

podołek — wgłębienie spódnicy u siedzącej kobiety. [przypis edytorski]

podonczas (daw.) — dziś: wówczas. [przypis edytorski]

podonczas (daw.) — wówczas. [przypis edytorski]

podor (daw.) — zaorana ziemia. [przypis edytorski]

podorożna (z ros.) — pozwolenie na przejazd; rodzaj wizy. [przypis edytorski]

podorówka a. podorywka — pierwsza płytka orka. [przypis edytorski]

podorówka — pole płytko zaorane po jesiennych zbiorach i w ten sposób przygotowane do wiosennej orki. [przypis edytorski]

podorywka — pole płytko zaorane zaraz po zbiorach i w ten sposób przygotowane do późniejszych prac przy uprawie. [przypis edytorski]

podostatek (daw.) — dostatek, obfitość; por. dziś: pod dostatkiem. [przypis edytorski]

podostatkiem — dziś: pod dostatkiem. [przypis edytorski]

podostatkiem — prawdopodobnie: pod dostatkiem, bądź neologizm nawiązujący do wyrazu: ostatek. [przypis edytorski]

podpasować — dopasować. [przypis edytorski]

podpatrować (gw.) — podpatrywać. [przypis edytorski]

podpatry (neol.) — podpatrywanie, przyglądanie się. [przypis edytorski]

podpili sobie — «[Bracia] nie pili wina od dnia gdy sprzedali [Josefa], a tego dnia się napili», zob. Raszi do 43:34. [przypis edytorski]

podpiły (daw.) — dziś: podpity. [przypis edytorski]

podpiły (daw.) — podpity, pijany. [przypis edytorski]