Wolne Lektury potrzebują pomocy...


Wesprzyj Wolne Lektury 1% podatku - to nic nie kosztuje! Wpisz KRS 00000 70056 i nazwę fundacji Nowoczesna Polska do deklaracji podatkowej. Masz czas tylko do końca kwietnia :)

Potrzebujemy Twojej pomocy!

Na stałe wspiera nas 453 czytelników i czytelniczek.

Niestety, minimalną stabilność działania uzyskamy dopiero przy 1000 regularnych darczyńców. Dorzucisz się?

Tak, dorzucę się do Wolnych Lektur!
Tym razem nie pomogę, przechodzę prosto do biblioteki
Ankieta czytelników Wolnych Lektur

Wypełnij ankietę i pomóż nam rozwijać Wolne Lektury. Zajmie Ci to kilka minut, a nam pomoże stworzyć bibliotekę, która odpowiada na potrzeby naszych Czytelników i Czytelniczek.

x

5672 free readings you have right to

Language Language

Footnotes

By first letter: all | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z

By type: all | author's footnotes | Wolne Lektury editorial footnotes | source editorial footnotes | translator's footnotes

By qualifier: all | angielski, angielskie | białoruski | biologia, biologiczny | botanika | dawne | francuski | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | hiszpański | łacina, łacińskie | liczba mnoga | matematyka | mitologia | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | potocznie | przestarzałe | przysłowiowy | regionalne | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | staropolskie | ukraiński | włoski | żeglarskie

By language: all | English | Deutsch | lietuvių | polski


2915 footnotes found

ląże — dziś popr.: lęgnie. [przypis edytorski]

Labadie, Jean (1610–1674) — fr. teolog kalwiński i mistyk. [przypis edytorski]

Laban Arami, Laban Ramai — gra słów po hebrajsku: Arami to Aramejczyk, Ramai znaczy oszust. [przypis edytorski]

Laban — syn Batuela, brat Rebeki (Rdz 24,29), ojciec Lei i Racheli (Rdz 29,16). Przyjął do siebie Jakuba, po tym jak ten wyłudził od starszego brata Ezawa ojcowskie błogosławieństwo pierworodnego (Rdz29, 13–14). [przypis edytorski]

labas — gerovė. [przypis edytorski]

la bassesse du style (fr.) — niski styl; wulgarność stylu. [przypis edytorski]

Labé, Louise (ok. 1520–1566) — francuska poetka renesansowa. [przypis edytorski]

la belle cousine (fr.) — siostra cioteczna. [przypis edytorski]

Laberthonnière, Lucien (1860–1932) — francuski ksiądz, teolog i filozof; opowiadał się za personalizmem chrześcijańskim; ostro krytykował system Tomasza z Akwinu, propagowany przez Kościół, uznając tomizm za „niechrześcijański”; potępiał utożsamianie Kościoła z hierarchią kościelną oraz jej bałwochwalczy stosunek do prawd dogmatycznych przy jednoczesnym odrzucaniu chrześcijańskiej cnoty miłości; w 1906 jego książki Essais de philosophie religieuse oraz Le réalisme chrétien et l'idéalisme grec zostały potępione przez cenzurę kościelną, w 1913 prowadzony przez niego miesięcznik „Annales de philosophie chrétienne” wpisano do Indeksu ksiąg zakazanych, a jemu samemu zakazano publikowania czegokolwiek. [przypis edytorski]

labiausiai atsakanti — labiausiai tinkanti. [przypis edytorski]

Labiche, Eugène (1815–1888) — fr. komediopisarz. [przypis edytorski]

Labiche, Eugène Marin (1815–1888) — fr. komediopisarz, znany szczególnie z farsy Słomkowy kapelusz (1851). [przypis edytorski]

labilność (z łac.) — zmienność, chwiejność. [przypis edytorski]

labirinto d'amore (wł.) — labirynt miłości. [przypis edytorski]

Labirynt — opisywana przez starożytnych historyków ogromna, skomplikowana budowla w oazie Fajum. Podobno liczyła 3000 w zawiły sposób połączonych pomieszczeń. Według Herodota połowa z nich znajdowała się pod ziemią, chowano w nich zmarłych władców oraz święte krokodyle. W XIX wieku we wskazanej okolicy odkryto szczątki otoczonego murem wielkiego kompleksu architektonicznego w sąsiedztwie piramidy Amenemhata III (ok.1860–1814 p.n.e.). Prawdopodobnie była to towarzysząca piramidzie świątynia grobowa. [przypis edytorski]

Lablache, Louis (1794–1858) — śpiewak operowy (bas) pochodzenia francusko-irlandzkiego. [przypis edytorski]

Lablache, Luigi (1794–1858) — śpiewak operowy (bas), obdarzony potężnym głosem i zdolnościami aktorskimi, które wykorzystywał w rolach komicznych. [przypis edytorski]

La bonne papa (z fr. le bon papa: dobry tata) — dobra tata. [przypis edytorski]

Labora — iš lot. darbas. [przypis edytorski]

Labor mendacii (łac.) — praca kłamstwa. [przypis edytorski]

labor omnia vincit improbus (łac.) — ciężka praca przezwycięża wszystko. [przypis edytorski]

Labor omnia vincit improbus (łac.) — ustawiczna praca zwycięża wszystko; cytat z Georgik (I, 145–146) Wergiliusza. [przypis edytorski]

Labor vincit omnia (łac.) — Praca zwycięża wszystko. [przypis edytorski]

La Bourse ou la vie! — (franz.) Geld oder Leben! [przypis edytorski]

la bourse ou la vie (fr.) — pieniądze albo życie; dosł. sakiewkę albo życie. [przypis edytorski]

labradorowy — zrobiony z labradoru a. labradorytu; labrador: minerał, jeden z krzemianów, charakteryzujący się mieniącą się barwą (zjawisko irydyzacji), niebieskawą, zielonawą a. różowawą, którego złoża odkryto w XVIII w. na półwyspie Labrador (stąd nazwa), labrador jest składnikiem skał magmowych zw. labradorytami; w budownictwie używa się tafli oszlifowanego labradorytu do ozdobnego wykładania wybranych powierzchni np. kolumn. [przypis edytorski]

labradoryt — magmowa skała głębinowa z dużą zawartością labradoru, minerału z gromady krzemianów, występującego w postaci kruchych, przezroczystych kryształów o migotliwej barwie. [przypis edytorski]

Labriola, Teresa (1873–1941) — prawniczka (profesorka Uniwersytetu w Rzymie), pisarka i feministka włoska; córka filozofa i teoretyka marksizmu Antonio Labrioli (1843–1904) i pierwszej we Włoszech kobiety-prawniczki. [przypis edytorski]

Labruyère a. La Bruyère, Jean de (1645–1696) — eseista fr., autor Charakterów, dzieła, w którym przedstawił człowieka jako istotę samolubną, niestałą i próżną, obciążając naturę ludzką winą za niesprawiedliwość systemów społecznych. [przypis edytorski]

Labruyère a. La Bruyère, Jean de (1645–1696) — francuski pisarz, moralista, autor Charakterów, w którym przedstawił różnorodne typy ludzkie i krytykę ówczesnego społeczeństwa. [przypis edytorski]

La Bruyère, Jean de (1645–1696) — eseista francuski, autor dzieła Charaktery, czyli Przymioty Teofrasta (1688), zawierającego satyryczne portrety współczesnych i ostrą krytykę społeczeństwa. [przypis edytorski]

la Bruyère — Jean de La Bruyère (1645–1696) eseista fr., autor Charakterów, dzieła, w którym przedstawił człowieka jako istotę samolubną, niestałą i próżną, obciążając naturę ludzką winą za niesprawiedliwość systemów społecznych. [przypis edytorski]

La Bruyere, Jean de (1645–1696) — eseista francuski, autor dzieła Charaktery, czyli Przymioty Teofrasta, zawierającego elementy satyryczne. [przypis edytorski]

labuś (daw., z fr. l'abbé: ksiądz) — księżulek. [przypis edytorski]

labuś (z fr. l'abbé) — ksiądz, duchowny. [przypis edytorski]

labuś (z fr. l'abbé) — ksiądz. [przypis edytorski]

labuś (z fr. l'abbé: opat, ksiądz) — ksiądz. [przypis edytorski]

labyrynt — dziś popr. pisownia: labirynt. [przypis edytorski]

lab (żarg.) — laboratorium. [przypis edytorski]

Lacaille, Nicolas Louis de (1713–1762) — fr. astronom; w latach 1750–1754 dowodził wyprawą Francuskiej Akademii Nauk na Przylądek Dobrej Nadziei, gdzie katalogował gwiazdy płd. półkuli nieba i zmierzył pierwszy łuk południka w Afryce Płd. [przypis edytorski]

lacedemoński — spartański. [przypis edytorski]

Lacedemona — właśc. Lacedemon, czyli Sparta. [przypis edytorski]

Lacedemonia, właśc. Lacedemon — Sparta. [przypis edytorski]

Lacenaire, Pierre François (1803–1836) — francuski morderca, niedoszły poeta; stracony za podwójne morderstwo, podczas procesu żarliwie bronił swoich zbrodni jako uprawnionego protestu przeciw niesprawiedliwości społecznej. [przypis edytorski]

Lacenka — Lakonka, kobieta rodem ze Sparty. [przypis edytorski]

Lacenka — tu: Helena. [przypis edytorski]

lacerna (z łac.) — szeroki płaszcz z kapturem, noszony jako wierzchnie okrycie przez wszystkie warstwy społeczne. [przypis edytorski]

La Chaise, François d'Aix de (1624–1709) — francuski jezuita, spowiednik króla Ludwika XIV; jego imię nosi największy i najsłynniejszy paryski cmentarz (Père-Lachaise, dosł.: ojca Lachaise), utworzony na terenie dawnej posiadłości jezuickiej, gdzie mieszkał. [przypis edytorski]

la Chapelle — gemeint ist wohl Jean de la Chapelle (gest. 1723), Dramatiker in der Nachfolge Racines. [przypis edytorski]

Laches (ok. 475–418 p.n.e.) — ateński wódz podczas wojny peloponeskiej, zginął w bitwie pod Mantineą; ukazany przez Arystofanesa w komedii Osy, jest też tytułowym bohaterem jednego z dialogów Platona. [przypis edytorski]

Lach — Lechita (potomek legendarnego Lecha), Polak. [przypis edytorski]

Lach — właśc. Lech, mityczny praojciec polskiego narodu; Lachami nazywano niekiedy dawniej Polaków, np. na Ukrainie. [przypis edytorski]

Lacjum kraj on zowie, ponieważ łacno w ono ukrył się pustkowie — nazwa Latium miała pochodzić od łac. latuit, tj. „ukrył się” i oznaczać tyle co: skrytka, kryjówka. [przypis edytorski]

lacki — polski; pochodzący z Lachów. [przypis edytorski]

Lack, Stanisław (1876–1909) — pierwotnie Izrael Lack; poeta, krytyk literacki, tłumacz żydowskiego pochodzenia, autor szkiców o Wyspiańskim; tłumacz Kierkegaarda, Poego i in. [przypis edytorski]

Lack, Stanisław (1876–1909) — poeta, krytyk, badacz twórczości Stanisława Wyspiańskiego. [przypis edytorski]

Laclos, Pierre Choderlos de — francuski polityk i wojskowy, autor powieści w listach Niebezpieczne związki. [przypis edytorski]

Laclos, Pierre Choderlos de — wojskowy, urzędnik i pisarz francuski, autor powieści w listach Niebezpieczne związki. [przypis edytorski]

Laclos, Pierre de (1741–1803) — pisarz francuski, autor powieści w listach Niebezpieczne związki. [przypis edytorski]

La Condamine, Charles-Marie de (1807–1774) — fr. matematyk, fizyk i pisarz. [przypis edytorski]

laconicum (łac.) — łaźnia parowa. [przypis edytorski]

La connaissance de l'âme (fr.) — poznanie duszy. [przypis edytorski]

la cousine, la brunette, la moutonne, les pieces tremblantes, la duchesse Dupont (fr.) — kuzynkę, brunetkę, barankę, drżące koroneczki, księżnę Dupont. [przypis edytorski]

lacrima Christi (łac.) — dosł. łza Chrystusa; także: nazwa wina z winorośli hodowanych u podnóża Wezuwiusza. [przypis edytorski]

lacrima Christi (łac.) — łza Chrystusa. [przypis edytorski]

Lacynia (…) Kaulonia i Scylacej — odniesienia do terenów zamieszkałych w starożytności przez lud Bruttów (a. Brucjów), na płd. krańcu Płw. Apenińskiego, od granic Lukanii do sycylijskich cieśnin i cypla Leucopetra (dziś: obszar Kalabrii), tworzyli konfederację miast ze stolicą w Cosentii. [przypis edytorski]

Lacyum — Lacjum, Rzym; tu ze względu na rytm czytamy na trzy sylaby. [przypis edytorski]

lada chwila (daw.) — tu: co chwilę. [przypis edytorski]

ladaco — byle co, byle jaki. [przypis edytorski]

ladaco — byle co (tu nie odnosi się do osoby). [przypis edytorski]

ladaco — człowiek nieodpowiedzialny i lekkomyślny. [przypis edytorski]

ladaco (…) sprawę — tłumacz proponuje tu również inne określenie: trudną sprawę. [przypis edytorski]

ladacy (neol.) — przymiotnik od „ladaco”, tj nicpoń. [przypis edytorski]

ladaczego (starop.) — byle czego; czegoś nieznaczącego. [przypis edytorski]

ladacznica (daw.) — prostytutka. [przypis edytorski]

lada jaki (daw.) — byle jaki, kiepski. [przypis edytorski]

ladajaki (gw.) — byle jaki, dowolny; tu: każdy. [przypis edytorski]

Close

* Loading