Aby móc stabilnie działać w 2026 roku, potrzebujemy Twojego wsparcia!
dowiedz się więcej

Wpłać
 
300 000 zł

Cześć, jestem Dominik. Jestem właścicielem Postęp Studio i razem z Wolnymi Lekturami od ponad dwóch lat realizujemy dla Was audiobooki, których możecie słuchać za darmo.

Z tego miejsca chciałbym Was też zaprosić do wspierania po prostu Wolnych Lektur, bo Wolne Lektury istnieją właśnie dzięki Wam i dzięki Wam mogą takie projekty tu działać. Tylko po prostu liczą na mały gest od Was, od Ciebie, który może przyczynić się do tego, żeby nasza kultura mogła dalej trwać, istnieć i zachować się na lata.

Zapraszam do wsparcia.

Wesprzyj Wolne Lektury — teraz, zanim zapomnisz
Strona główna
Informacje Ustawienia Spis treści

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.
Ten utwór jest w domenie publicznej.
Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.
Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

Zasób opracowany na podstawie: Jerzy Liebert, Gusła, Nakładem Księgarni F. Hoesicka, Warszawa, 1938

Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Bibliotekę Śląską z egzemplarza pochodzącego ze zbiorów BŚ.

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Gąssowska Hanna, Dorota Kowalska, Marta Niedziałkowska.

Wydawca: Fundacja Nowoczesna Polska

Ilustracja na okładce: juantiagues@Flickr, CC BY-SA 2.0.

Szacowany czas do końca: -
Jerzy Liebert, Gusła (tomik), Gusła, IV, Muza zaścianka

Jerzy Liebert

Muza zaścianka

Romantyczność → ← Moses Krumholc

Spis treści

    1. Artysta: 1
    2. Flirt: 1
    3. Kłamstwo: 1
    4. Muzyka: 1
    5. Patriota: 1
    6. Polska: 1
    7. Pozycja społeczna: 1
    8. Święto: 1

    Pisownia joty: * patrjoci –> patrioci * barjery –> bariery * pytje –> pytie * Regjonaliści –> Regionaliści

    Pisownia łączna i rozdzielna: * z za –> zza * z pod –> spod * ksiądz-kanonik –> ksiądz kanonik

    Pisownia s/z: * z pod –> spod

    Pisownia o/ó: * doktór –> doktor

    Fleksja: * grubem –> grubym

    Interpunkcja/zapis: «Padamdonóżek» zmieniono na padamdonóżek.

    Jerzy LiebertIVMuza zaścianka

    1
    Dziewczę Dziesięciolecia — źrała[1] figo słodka,
    Smakują ci powoli miejscy patrioci:
    Pan starosta w cylindrze, adwokat i doktor,
    Ulatują nad ciżbą — odświętni piloci!
    5
    O krok, tuż przy mównicy, orkiestra strażacka,
    Duma miasta i źródło zachwytów gawiedzi,
    W głębi — podkowa z krzeseł — sfora magistracka!
    Samotnie na fotelu ksiądz kanonik siedzi…
    ŚwiętoPolskaTu rynek przystrojony w szpalery[2] świerkowe,
    10
    Których woń nozdrza łechce i bije pod piętra,
    W zrudziałe balkoniki, w okna dubeltowe[3],
    Skąd zza szyb wyglądają głowy Prezydenta.
    Patriota, Kłamstwo, Pozycja społecznaTu w cieniach chorągwianych, z grubym drzewcem w palcach,
    Odęte matadory, pytie[4] małopolskie,
    15
    Ojce miasta — śnią Wiedeń, wiedeńskiego walca,
    W listopadowy ranek, w dziesiąty rok Polski!
    Deszczyk mży… gada mówca… Mokną uśmiechnięci,
    Regionaliści ważni, serwiliści[5] z nudy,
    Mężowie zaufania, dźwigacze pieczęci!
    20
    Prowincja cała moknie! Listopad obłudy!
    Czasem któryś luminarz[6] i padamdonóżek[7]
    Łypnie kałużą oczu w bok, gdzie zza bariery
    Wyrasta gawiedź miejska, stłoczona przy murze…
    Wtedy lśni, jakby głaskał cesarskie ordery…
    25
    Leader[8] znak dał chustką… «Nie zginęła jeszcze!»
    Śpiewają i z łoskotem dźwigają sztandary…
    Rżnie kapela… Tłum ruszył… Mnożą się pod deszczem
    Łysiny, weżetale[9] i fiksatuary[10]…
    On trwa na posterunku… Ku górze wzniósł rękę
    30
    I spod daszka zalotnie w obcisłym mundurze
    Honory czyni domu i kłania się pięknie —
    Flirt, Artysta, MuzykaPan komisarz się kłania Najjaśniejszej Muzie,
    Która — spłonione dziewczę — przy bębna warkotach
    Umyka brzuchomówcom, lamom, rajcom[11] — łykom[12],
    35
    Rzędy krzeseł roztrąca i fontanną błota
    Paskudzi całe spodnie dziobatym ławnikom;
    Która — najpłochsze dziewczę — owego poranku
    Wśród gawiedzi na rynku biegnie przy orkiestrze,
    Gdzie kroczy strażak — pierwszy muzykant w zaścianku —
    40
    I z trąby wydmuchuje roześmianą przestrzeń!

    Przypisy

    [1]

    źrały (daw.) — dojrzały. [przypis edytorski]

    [2]

    szpaler — dwa rzędy drzew, rosnące równolegle wzdłuż alei. [przypis edytorski]

    [3]

    dubeltowy — podwójny. [przypis edytorski]

    [4]

    pytia — w mit. gr. Pytia była kapłanką delfickiej świątyni Apollina, gdzie przepowiadała przyszłość; tu przen.: osoba mówiąca niejasno, wieloznacznie. [przypis edytorski]

    [5]

    serwilista — osoba służalcza, płaszcząca się przed kimś, przesadnie uniżona. [przypis edytorski]

    [6]

    luminarz — osoba godna szacunku; zasłużony uczony, pedagog a. artysta (tu ironicznie). [przypis edytorski]

    [7]

    padamdonóżek (neol.) — rzecz. utworzony od daw. zwrotu grzecznościowego „padam do nóżek”; opisuje kogoś, kto jest zarazem prowincjonalnym elegantem i pochlebcą. [przypis edytorski]

    [8]

    leader (ang.) — przywódca; tu: dyrygent orkiestry strażackiej. [przypis edytorski]

    [9]

    weżetal — materiał, tiul perukarski. [przypis edytorski]

    [10]

    fiksatuar (daw.) — brylantyna. [przypis edytorski]

    [11]

    rajca — radny, członek rady miasta. [przypis edytorski]

    [12]

    łyk (daw. pogard.) — mieszczanin. [przypis edytorski]

    Bezpieczne płatności zapewniają: PayU Visa MasterCard PayPal

    Dane do przelewu tradycyjnego:

    nazwa odbiorcy

    Fundacja Wolne Lektury

    adres odbiorcy

    ul. Marszałkowska 84/92 lok. 125, 00-514 Warszawa

    numer konta

    75 1090 2851 0000 0001 4324 3317

    tytuł przelewu

    Darowizna na Wolne Lektury + twoja nazwa użytkownika lub e-mail

    wpłaty w EUR

    PL88 1090 2851 0000 0001 4324 3374

    Wpłaty w USD

    PL82 1090 2851 0000 0001 4324 3385

    SWIFT

    WBKPPLPP

    Skopiuj link Skopiuj cytat
    Zakładka Istniejąca zakładka Notka
    Słuchaj od tego miejsca

    Pora na chwilę przerwy :)

    Podoba Ci się nasza biblioteka? Wesprzyj ją drobną wpłatą, a otrzymasz wcześniejszy dostęp do prapremier!

    Bez pomocy czytelników biblioteka przestanie się rozwijać. Wesprzyj Wolne Lektury 1,5% podatku!

    KRS: 0000070056
    Nazwa organizacji: Wolne Lektury

    Chcemy, aby każde dziecko w Polsce miało wygodny i bezpłatny dostęp do lektur szkolnych - zróbmy to razem! Wspieraj Wolne Lektury stałą wpłatą!
    Kliknij, by dowiedzieć się więcej >>>

    Wspieram, bo uważam że dostęp do wiedzy powinien być darmowy. Sam często korzystam z zasobów wolnelektury.pl więc wspieram jak tylko mogę.

    Adam Fidusiewicz

    Znajdź nasze książki na Legimi! Za każdym razem, kiedy czytasz lub słuchasz Wolnych Lektur w księgarni Legimi, wspierasz naszą bibliotekę - DZIĘKUJEMY!

    Co nowego na Wolnych Lekturach? Dowiesz się z naszego newslettera. Kliknij, by się zapisać.

    Potrzebujemy Twojej pomocy! Wspieraj Wolne Lektury stałą wpłatą. Kliknij i zadeklaruj comiesięczne wsparcie >>>

    Audiobooki Wolnych lektur znajdziesz też na naszym kanale na YouTube.
    Czy wiesz, że jeśli włączysz subskrypcję, to pomożesz uwolnić kolejną książkę?

    Kliknij obrazek, by subskrybować!

    Bez wsparcia czytelników Wolne Lektury nie będą się rozwijać. Nie pozwól na to! Kliknij i dorzuć się!

    W 2020 roku z biblioteki Wolne Lektury skorzystało za darmo blisko 12 milionów użytkowników, jednak wspiera nas na stałe tylko mniej niż 1% czytelników. Zmień to! Kliknij i dorzuć się!

    Dlaczego warto pamiętać o Kochanowskim, w jaki sposób zmiana akcentu może symbolizować bunt, jak rymować, aby prawie nikt nie zauważył, że rymujecie - wszystkiego dowiesz się słuchając Mistrzowskiej Szkoły Poezji.
    • NIP: 952-187-70-87
    • KRS: 0000070056
    • REGON: 017423865
    • Numer konta: 75 1090 2851 0000 0001 4324 3317
    Wolne Lektury to projekt prowadzony przez fundację Wolne Lektury.
    MKiDN
    Strona biblioteki Wolne Lektury powstała dzięki dofinansowaniu ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.