Aby móc stabilnie działać w 2026 roku, potrzebujemy Twojego wsparcia!
dowiedz się więcej
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne
Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | austriacki | białoruski | biologia, biologiczny | bez liczby pojedynczej | botanika | celtycki | chemiczny | chiński | czasownik | czeski | dopełniacz | dawne | drukarstwo, drukowany | dziecięcy | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geografia, geograficzny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | handel, handlowy | hebrajski | hinduski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | islandzki | japoński | język, językowy, językoznawstwo | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mineralogia | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | nieodmienny | niemiecki | norweski | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | polski | polityczny | portugalski | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | przysłówek | psychologia, psychologiczny | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | rzymski | sportowy | środowiskowy | staropolskie | starożytny | szwedzki | teatralny | techniczny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wschodni | wulgarne | żartobliwie | zdrobnienie | żeglarskie | zoologia
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 175915 przypisów.
Bezpartyjny Blok Współpracy z Rządem — powołana po zamachu majowym partia, mająca za zadanie walczyć z „partyjniactwem” i konsolidować społeczeństwo wokół obozu sanacji. [przypis edytorski]
„bezpartyjny” dziennik — tj. powiązany z BBWR, prorządowym ugrupowaniem politycznym, które miało „bezpartyjność” w nazwie. [przypis edytorski]
bezpieczeństwo (daw.) — śmiałość. [przypis redakcyjny]
bezpieczeństwo (daw.) — [tu:] śmiałość. [przypis redakcyjny]
bezpieczeństwo osobiste można było znaleźć we Francji, jedynie należąc do jakiejś korporacji, sądownictwa na przykład — Correspondance Grimma, styczeń 1783: „Hrabia de N., kapitan gwardii, podrażniony tym, że nie znalazł miejsca na balkonie w dniu otwarcia nowej sali, próbował, bardzo niewłaściwie, wyparować pewnego godnego prokuratora; ów, niejaki pan Pernot, nie chce ustąpić. „To jest moje miejsce”. „Nie, moje”. „A kto pan jesteś?” „Jestem pan Sześć Franków…” (To była cena miejsc). Wymiana słów coraz żywsza, obelgi, kuksańce. Hrabia de N. posunął nieprzyzwoitość do tego, że potraktował biednego sądownika jak złodzieja, w końcu ośmielił się kazać sierżantowi, aby go ujął i odprowadził na strażnicę. Pan Pernot udał się tam z wielką godnością, a wyszedłszy pospieszył wnieść skargę do komisarza. Potężna korporacja, do której miał zaszczyt należeć, za nic nie pozwoliła, aby miał cofnąć tę skargę. Wytoczono tedy rzecz przed parlament. Pana de N. skazano na wszystkie koszta, na przeproszenie prokuratura, na zapłacenie mu dwóch tysięcy talarów odszkodowania, które za jego zgodą rozdano ubogim więźniom w Conciergerie; co więcej, zalecono wyraźnie rzeczonemu hrabiemu, aby nie nadużywał na przyszłość rozkazów królewskich jako pozoru dla zakłócania widowisk etc. Przygoda ta narobiła hałasu, urosła do wielkich rozmiarów: całe sądownictwo czuło się obrażone zniewagą wyrządzoną człowiekowi noszącemu jego szaty etc. Pan de N., chcąc zatrzeć swą przygodę, udał się po laury do obozu w Saint-Roch. Nie mógł uczynić nic lepszego, powiadano: „trudno wątpić o jego talencie do zdobywania szturmem obronnych miejsc” (Grimm, cz. III, t. II, s. 102). Wyobraźcie sobie nieznanego filozofa w miejsce pana Pernot. Użyteczność pojedynku. Patrz dalej, s. 496, wcale rozsądny list Beaumarchais'go, który odmawia jednemu z przyjaciół krytej loży na Wesele Figara. Póki myślano, że ta odmowa odnosi się do pewnego księcia, wrzenie było wielkie, mówiono o surowych karach. Wszystko obróciło się w śmiech, kiedy Beaumarchais oświadczył, że list jego zwrócony był do prezydenta du Paty. Daleko jest od r. 1785 do 1822! Nie rozumiemy już tych uczuć. I chcą, aby ta sama tragedia, która wzruszała tamtych ludzi, dobra była dla nas! [przypis autorski]
bezpieczeństwo (starop.) — [tu:] zażyłość. [przypis redakcyjny]
bezpieczna biegłość (daw.) — [tu:] nietroszcząca się o nic ciekawość. [przypis redakcyjny]
Bezpieczne wycinając mu drogi, szli przed nim synowie Hefajstosa — tj. cieśle z siekierami; Hefajstos był patronem rzemiosł. [przypis edytorski]
bezpiecznie (daw.) — śmiało. [przypis redakcyjny]
bezpiecznie (…) głupstwo zadać — bez obawy, że się pomyli, zarzucić głupotę. [przypis redakcyjny]
bezpiecznie (starop. forma ort.) — dziś: bezpiecznie. [przypis edytorski]
bezpiecznie (starop.) — śmiało. [przypis redakcyjny]
bezpiecznie (starop.) — tu: nieostrożnie, niebacznie. [przypis redakcyjny]
bezpiecznie (starop.) — [tu:] śmiało. [przypis redakcyjny]
bezpiecznie — śmiało. [przypis redakcyjny]
bezpiecznie — tu: nie mając pieczy; niedbale. [przypis edytorski]
bezpiecznie — tu: śmiało. [przypis redakcyjny]
bezpieczność — dziś: bezpieczeństwo. [przypis edytorski]
bezpieczny (daw.) — śmiały. [przypis redakcyjny]
bezpieczny (starop.) — pewny. [przypis redakcyjny]
bezpieczny (starop.) — tu: pewny. [przypis redakcyjny]
bezpieczny — tu: niezagrażający bezpieczeństwu domowników. [przypis redakcyjny]
bezpieczny — tu: pewien. [przypis edytorski]
bezpieczny — tu: pozbawiony trosk. [przypis redakcyjny]
bezpieczny — tu: wolny od obaw, nie podlegający strachowi. [przypis redakcyjny]
bezpiecznym sercem (starop.) — z sercem wolnym od obaw, z poczuciem bezpieczeństwa. [przypis redakcyjny]
bezpieczy — zabezpiecza. [przypis edytorski]
bezpięty — diabeł; według wierzeń ludowych diabeł miał kopyta zamiast ludzkich stóp, a zatem nie miał pięty. [przypis edytorski]
bezplenny — bezowocny. [przypis edytorski]
Bezpłatny kraju sędzia — w dawnej Polsce sędzia nie pobierał żadnego wynagrodzenia. [przypis redakcyjny]
bezpłodne drzewo figowe — odniesienie do tekstu z Biblii o uzdrowieniu „bezpłodnych” miejsc w ciele i duszy (Mk 11, 11-25). [przypis edytorski]
bezpodzielnie (poet.) — niepodzielnie. [przypis redakcyjny]
bezpole, bezkrzewie, bezlesie — neologizmy oznaczające w kolejności przestrzeń bez pól, krzewów i lasów. [przypis edytorski]
Bezpośrednią przyczyną wojny rzymsko-żydowskiej było też niedopuszczenie pomnika Cezara do Świątyni w Jerozolimie — bezpośrednią przyczyną buntu przeciw władzy Rzymian, który przekształcił się w wojnę, była reakcja rzymskiego namiestnika na prowokację religijną jednego z miejscowych Greków przed budynkiem synagogi w mieście Cezarei, gdzie Grecy i Żydzi od dawna byli skonfliktowani, oraz zabranie przez namiestnika dużej kwoty ze skarbca świątynnego w Jerozolimie, rzekomo na potrzeby cesarza (Józef Flawiusz, Wojna żydowska II 14). [przypis edytorski]
bezpośrednio dana różnica wymienionych jakości — czy w rozpoznawaniu odgrywa zasadniczą rolę, dołączony do danej (X) jako takiej, obraz jej pamięciowej (BX), mniej lub więcej ściśle zlokalizowany w (BT), nie będziemy tu rozstrzygać. [przypis autorski]
bezpośrednio — pojęcia „bezpośrednio” używam na razie w tym znaczeniu, co „dla (IP) samego dla siebie jako takiego”. [przypis autorski]
bezpośrednio — w oryg. niem. unvermittelt: znienacka,nagle. [przypis edytorski]
bezpośrednio — w oryg. niem. unvermittelt: znienacka, nagle. [przypis edytorski]
bezpożyteczny — dziś: bezużyteczny. [przypis edytorski]
bezpożytek (neol.) — coś, co jest niepożyteczne. [przypis edytorski]
bezprawa — dziś raczej: bezprawna. [przypis edytorski]
bezprawiem — hebr. חָמָס (hamas): 'przemoc, bezprawie', tu w znaczeniu rabunku, zob. Raszi do 6:11. [przypis tradycyjny]
bezprizorni (z ros. lp: беспризорный, biesprizorny) — potoczne określenie bezdomnych dzieci żyjących na ulicy w Rosji, najczęściej pozostających w konflikcie z prawem. [przypis edytorski]
bezprizornyj (ros. беспризорный) — pozbawiony opieki, nadzoru. [przypis edytorski]
bezprzestannie — bez ustanku. [przypis edytorski]
bezprzestannie (daw.) — nieustannie. [przypis edytorski]
bezprzestannie — dziś: nieustannie. [przypis edytorski]
bezprzeszkoda (neol.) — coś, co nie stawia żadnych przeszkód. [przypis edytorski]
bezprzysadnie — bez przesady, w sposób nieprzerysowany. [przypis redakcyjny]
bezprzytomnie — dziś: nieprzytomnie. [przypis edytorski]
bezrdzenny — tu: bezsensowny, bezproduktywny, bezużyteczny. [przypis edytorski]
bezrobota (neol.) — brak pracy. [przypis edytorski]
bezrok — rok następny. [przypis edytorski]
bezrówny (daw.) — niemający nikogo a. niczego równego sobie; niezrównany. [przypis edytorski]
bezruchy (neol.) — nieruchomy; pozostający bez ruchu. [przypis edytorski]
bezrządny (daw.) — anarchiczny; nieporządny; nierządny. [przypis edytorski]
bezsensowy — dziś popr.: bezsensowny. [przypis edytorski]
bezsilném — dziś popr. forma N. lp: bezsilnym. [przypis edytorski]
bezsilny — tu: zmęczony. [przypis edytorski]
bezsiła — bezsilność. [przypis edytorski]
bezsiła — bezsilność. [przypis edytorski]
bezsłowy — dziś popr. bezsłowny a. milczący. [przypis edytorski]
bezsumienny (neol.) — pozbawiony sumienia. [przypis edytorski]
bezsumienny — nie mający sumienia; nieetyczny w postępowaniu. [przypis edytorski]
bezszmernie (neol.) — bez szmeru, bezszelestnie. [przypis redakcyjny]
bezśledny — taki, w którym nie można kogoś wyśledzić. [przypis edytorski]
beztroskliwe (przestarz.) — lekkomyślne. [przypis edytorski]
Bezu — Βησοῦ (N), Βηθσώ (D), „miejsce nieczystości” (Riehm), dziś nieznane. [przypis tłumacza]
Bezugschein (niem.) — talon, bon. [przypis edytorski]
bezużytecznej zgody — κακῆς ὁμονοίας, malam concordiam, freilich nicht aus edlen Beweggründen die Eintracht zu pflegen (Cl.), [pominięto tłum. na rosyjski]. Znowu miejsce wymagające subtelnego przekładu, gdyż autor sądzi tu swych rodaków, a więc charakteryzuje poniekąd sam siebie jako człowieka odmiennej polityki. [przypis tłumacza]
bezwargi (neol.) — niemający warg, pozbawiony warg. [przypis edytorski]
bezwarunkowie — dziś: bezwarunkowo. [przypis edytorski]
bezwędzidlny — od: bez wędzidła; bez pręta, do którego mocuje się lejce; nieograniczony uzdą. [przypis edytorski]
bezwiedny — tu: nieświadomy. [przypis edytorski]
bezwiedny — tu: nieznany. [przypis edytorski]
bezwierny (daw.) — wiarołomny. [przypis redakcyjny]
bezwina (neol.) — brak winy. [przypis edytorski]
bezwładność — tu: niemoc, bezsilność. [przypis edytorski]
bezwstydność (impudentia), która w rzeczywistości nie jest wzruszeniem, jak wykażę we właściwym miejscu — Autor nie wraca już do tego. [przypis redakcyjny]
bezwyrazy (neol.) — pozbawiony wyrazu. [przypis edytorski]
bezwzględną wolność — ta pierwsza część niniejszego 3-go rozdziału odnosi się w ogóle do naszej rozprawy, a w szczególności do jej V-go ustępu. [przypis redakcyjny]
bezwzględne myślenie — zob. Słownik. [przypis tłumacza]
„Bezwzględnie też godne uwagi i zastanowienia są wyniki tzw. „psychicznych badań” i szczególniej wreszcie dzieło Myersa Osoba ludzka. Zdaje się, że trzeba raz na zawsze przestać lekceważyć telepatię i tego rodzaju zjawiska. Rezultat osiągnięty daje przynajmniej jedno: uniemożliwia jakąkolwiek assocjonistyczną, intelektualistyczną, mechaniczną psychologię.
Wzmiankę o Myersie spotkamy jeszcze we wpisie z dnia 3 I w Pamiętniku. [red. WL].
[przypis redakcyjny]
bezwzględny — bezstronny, nie znający szczególnych wzgędów dla nikogo. [przypis edytorski]
bezzacisze (neol.) — hałaśliwe miejsce. [przypis edytorski]
bezzawodnie — dziś: niezawodnie. [przypis edytorski]
Bezzenbergier, Kuhn's Zeitschrift 42. str. 163, nie znalazł tamtej etymologii. [przypis autorski]
bezzębne, Edentata (daw. biol.) — w dawnej klasyfikacji rząd zwierząt obejmujący szczerbaki, łuskowce i mrówniki; pochodzą one jednak od różnych przodków i mimo podobieństw nie są ze sobą spokrewnione. [przypis edytorski]
bezzwłocznie zabijać * — gwiazdka oznacza, że rękopis jest w tym miejscu uszkodzony. [przypis tłumacza]
bezżałoba (neol.) — brak żałoby. [przypis edytorski]
bezżarne — tu: pozbawione żaru, wypalone. [przypis edytorski]
bezżennik — stary kawaler. [przypis edytorski]
Béarn — hist. prowincja francuska w płd.-zach. Francji, na skraju Pirenejów. [przypis edytorski]
Béarn — historyczna prowincja francuska w płd.-zach. Francji, na skraju Pirenejów. [przypis edytorski]
bęben (daw.) — małe dziecko. [przypis edytorski]
bęben — daw. pogardliwe a. rubaszne określenie dziecka. [przypis edytorski]
bęben (daw., pot.) — małe dziecko, dzieciak. [przypis edytorski]
bęben (daw., pot.) — małe dziecko, dzieciak; tu: niedorostek, młokos. [przypis edytorski]
bęben (daw., pot.) — małe dziecko. [przypis edytorski]
bęben (daw., pot.) — tu: dziecko. [przypis edytorski]
