Aby móc stabilnie działać w 2026 roku, potrzebujemy Twojego wsparcia!
dowiedz się więcej

Wpłać
 
600 000 zł

Cześć ludzie!

Tu Patyczak, Brudne Dzieci Sida! Lubię biegać, lubię grać, ale czytać wprost uwielbiam. Dlatego wspieram skromnym, ale za to regularnym comiesięcznym zleceniem stałym Fundację Wolne Lektury. Napisałem nawet wiersz:

Czy wolisz czytać w domu, czy na łonie natury,
Zapraszam! Wspierajmy razem Fundację Wolne Lektury!

Wspieram Wolne Lektury!
Szacowany czas do końca: -
Jan Kochanowski, Pieśni, Księgi pierwsze, Pieśń XIX (Żal mi cię, niebogo...)
Pieśń XX (Miło szaleć, kiedy czas po temu...) → ← Pieśń XVIII (Czołem za cześć, łaskawy mój panie sąsiedzie...)

Spis treści

      Jan KochanowskiPieśni, Księgi pierwszePieśń XIX[1]

      1
      Żal mi cię, niebogo,
      Że nie masz nikogo,
      Co by cię przestrzegł; słuchaj ale mało[2],
      A potym uczyń, coć sie będzie zdało.
      5
      Bodaj sie przepadło
      To twoje źwierciadło:
      Bo tobą szali, a ty sie nie czujesz[3],
      Dawno sie nie swej twarzy przypatrujesz.
      Popatrz miedzy szoty
      10
      prawdziwszej roboty[4]:
      Ujźrzysz tam i płeć[5] chropawą, i zęby
      Nieprawie[6] białe, jeno uchyl gęby[7].
      Więc i lat tak snadnie[8]
      Mamka-ć nie ukradnie[9];
      15
      Bo łacno zliczysz pod oczyma karby[10],
      Tego nie zetrą i weneckie farby[11].
      Aż sie za cię wstydzę,
      Gdy cię w tańcu widzę.
      Ano wiem, czemuś mi sie nie udała[12]:
      20
      Prosto jakobyś młodym przyganiała[13].
      Takżeć i te stroje
      Jakoby nie twoje;
      Tyś sie ubrała prawie wedle świata,
      A to za krzywdę biorą twoje lata[14].
      25
      Nie przeciw sie[15] Zosi,
      Bo tę miłość nosi,
      Że musi skakać jako sarna w lesie;
      A nie sromota, co komu czas niesie.
      Tobie na twe lata
      30
      Czas poprzestać świata[16];
      Cudniej[17] ci będzie prząść kądziel niż w wieńcu
      Siedzieć za stołem, babie przy młodzieńcu.

      Przypisy

      [1]

      Ks. 1, Pieśń XIX — pieśń zawiera motywy z licznych utworów Horacego (Carmina I 25, III 15, IV 13; epody 8 i 12). [przypis redakcyjny]

      [2]

      ale mało — choć przez chwilę. [przypis redakcyjny]

      [3]

      tobą szali, a ty sie nie czujesz — oszukuje cię, a ty nie dostrzegasz, jak jest z tobą naprawdę. [przypis redakcyjny]

      [4]

      Popatrz miedzy szoty prawdziwszej roboty — poszukaj między kupcami bardziej prawdomównego wyrobu, tj. lustra („szot” od „Szkot”; Szkoci byli znani w Polsce jako kupcy). [przypis redakcyjny]

      [5]

      płeć — daw. cera. [przypis redakcyjny]

      [6]

      nieprawie (starop.) — nie całkiem. [przypis redakcyjny]

      [7]

      uchyl gęby — otwórz usta („gęba” nie ma w języku szesnastowiecznym znaczenia pejoratywnego). [przypis redakcyjny]

      [8]

      snadnie — łatwo. [przypis redakcyjny]

      [9]

      lat (…) / Mamkać nie ukradnie — zwrot różnie tłumaczony: „nie ujmie ci lat to, że młodą osobę przedstawisz jako swoją mamkę” (L. Ślękowa); „niełatwo mamce mówić, że masz mniej lat” (T. Sinko). [przypis redakcyjny]

      [10]

      karby — zmarszczki. [przypis redakcyjny]

      [11]

      weneckie farby — luksusowe kosmetyki sprowadzane z Wenecji. [przypis redakcyjny]

      [12]

      mi się nie udała — nie spodobała mi się. [przypis redakcyjny]

      [13]

      młodym przyganiać — współzawodniczyć z młodymi. [przypis redakcyjny]

      [14]

      A to za krzywdę biorą twoje lata — będąc już w takim wieku, wyrządzasz sobie (ściślej: swojemu wiekowi) krzywdę. [przypis redakcyjny]

      [15]

      Nie przeciw sie — nie naśladuj, nie chciej dorównać. [przypis redakcyjny]

      [16]

      poprzestać świata — wyrzec się świata. [przypis redakcyjny]

      [17]

      cudniej* — bardziej stosownie (inny odcień znaczeniowy niż dzisiaj). [przypis redakcyjny]

      Bezpieczne płatności zapewniają: PayU Visa MasterCard PayPal

      Dane do przelewu tradycyjnego:

      nazwa odbiorcy

      Fundacja Wolne Lektury

      adres odbiorcy

      ul. Marszałkowska 84/92 lok. 125, 00-514 Warszawa

      numer konta

      75 1090 2851 0000 0001 4324 3317

      tytuł przelewu

      Darowizna na Wolne Lektury + twoja nazwa użytkownika lub e-mail

      wpłaty w EUR

      PL88 1090 2851 0000 0001 4324 3374

      Wpłaty w USD

      PL82 1090 2851 0000 0001 4324 3385

      SWIFT

      WBKPPLPP

      x
      Skopiuj link Skopiuj cytat
      Zakładka Istniejąca zakładka Notka
      Słuchaj od tego miejsca