Dzisiaj aż 13,496 dzieciaków dzięki wsparciu osób takich jak Ty znajdzie darmowe książki na Wolnych Lekturach.
Dołącz do Przyjaciół Wolnych Lektur i zapewnij darmowy dostęp do książek milionom uczennic i uczniów dzisiaj i każdego dnia!
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne
Według kwalifikatora: wszystkie | angielski, angielskie | białoruski | biologia, biologiczny | bez liczby pojedynczej | botanika | czeski | dawne | filozoficzny | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | historia, historyczny | hiszpański | ironicznie | łacina, łacińskie | literacki, literatura | medyczne | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | poetyckie | portugalski | potocznie | przenośnie | przestarzałe | przysłowiowy | regionalne | religijny, religioznawstwo | rosyjski | rzadki | staropolskie | turecki | ukraiński | włoski | wojskowy | żeglarskie
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 8583 przypisów.
niezamierzone (starop.) — [tu:] niezmierzone. [przypis redakcyjny]
nie zamieszka (starop.) — nie zaniecha, nie pominie. [przypis redakcyjny]
nie zanieczyści wpośród współplemieńców swoich — Raszi komentuje, że kohen nie może mieć styczności z ciałem zmarłego, gdy znajduje się ono wśród Żydów, ale nie dotyczy to tzw. מֵת מִצְוָה (met micwa), czyli sytuacji gdy kohen natrafił na zwłoki, których nie miał kto pochować, kohen zobowiązany był wówczas zająć się pochówkiem tego zmarłego, mimo że narażał się na nieczystość rytualną, zob. Raszi do 21:1 [5]. [przypis tradycyjny]
nie zaostrzy pies języka swojego — „żaden pies ani nie zaszczeka na nich, ani nie ugryzie ich”, Ibn Ezra do 11:7. „Powiedzieli nasi mędrcy, że gdy anioł śmierci przychodzi do miasta, to psy szczekają tej nocy. [Tutaj] wszedł anioł śmierci, by uśmiercić pierworodnych, a żaden pies nie wydał głosu”, Rosz do 11:7.
Rosz: Aszer ben Jechiel (1250-1327), rabin, talmudysta, ważny kodyfikator prawa, znany jako Rosz lub Rabenu Aszer, urodził się Kolonii (w Niemczech), a zmarł w Toledo.
[przypis tradycyjny]
nie zapierajcie się — „[Gdy] masz u siebie depozyt [nie zaprzeczaj temu], i ten kto o tym wie, a nie zaświadcza, również jest [winien] zapierania się”, Ibn Ezra do 19:11 [3]. [przypis tradycyjny]
niezapłacony — tu: niespłacony; taki, któremu nie zwrócono długu. [przypis edytorski]
niezapominajki — spodnie (żartobliwie). [przypis redakcyjny]
niezapominajków (daw. a. gw.) — dziś popr. forma D. lm: niezapominajek. [przypis edytorski]
Nie zapominamy tu o wpływie czasu (…) uniewinnienia swego łobuzowstwa — [Friedrich-Albert Lange,] Historia filozofii materialistycznej. [przypis tłumacza]
niezapominki — dziś popr.: niezapominajki. [przypis edytorski]
niezapomionie (starop. forma) — nie zapomni. [przypis edytorski]
Nie zapomniałam o tym jemu kazać — Matylda w pieśni XXVIII już odpowiedziała poecie na to, o co ją teraz pyta. [przypis redakcyjny]
nie zaprzątaj sobie głowy resztą i daj jeno pracować tym czterem wołom od przodka — Przysłowie poiteweńskie. [przypis tłumacza]
niezaprzeczenie — w oryginale: apodiktisch. [przypis tłumacza]
nie zarosły (starop. forma ort.) — niezarosły; niezarośnięty; tu w znaczeniu: bez zarostu. [przypis edytorski]
nie zaś Hippokrates, jak to twierdzi autor Historii duszy — Wyrazów tych brak w wyd. 1751 r. Zostały wypuszczone zapewne z tego powodu, że autor znajdujący się podówczas na dworze króla pruskiego i drukujący swe dzieła w Berlinie, nie potrzebował polemizować z sobą celem wywołania pozoru, jakoby nie miał nic wspólnego z autorem Historii naturalnej duszy. Dodam jeszcze, że w żadnym z wydań tego dzieła nie mogłem odnaleźć twierdzenia przypisywanego jej autorowi na kartach Człowieka-maszyny. Sądził widocznie, że czytelnik nie sprawdzi, czy insynuowana sprzeczność istnieje rzeczywiście. [przypis tłumacza]
nie zaśpię — tu: nie będę zwlekać. [przypis edytorski]
nie zaśpij — tu: nie zapomnij. [przypis edytorski]
nie zasklepiłyż się — czy się nie zasklepiły. [przypis edytorski]
niezasłonione (daw.) — dziś: niezasłonięte. [przypis edytorski]
nie zasłoniony (starop. forma) — dziś: niezasłonięty. [przypis edytorski]
niezasłużone powodzenie staje się dla nierozumnych pobudką do nierozwagi — starożytni często wyrażają się, że umieć znosić szczęście jest dowodem kultury osobistej. [przypis tłumacza]
niezasłużon — niezasłużony (daw. krótka forma przym.). [przypis edytorski]
nie zasnęłyż — czy nie zasnęły. [przypis edytorski]
niezasromany (starop. forma) — niezawstydzony, niezhańbiony. [przypis edytorski]
niezasromion (daw.) — niezasromiony, niezawstydzony. [przypis edytorski]
niezastąpiony (starop.) — tu: niezajęty (nikt na to miejsce nie wstępował). [przypis edytorski]
niezastanowiony (starop. forma) — niepowstrzymany. [przypis edytorski]
niezastanowiony (starop.) — niepowstrzymany. [przypis edytorski]
Nie za staraniem ani prze mą sprawę — bez mojego udziału; nie wskutek moich starań. [przypis redakcyjny]
Nie; za swoje szaleństwa — Celimena widzi, że Alcest już „dojrzał”. Zagra mu teraz z bezwstydną maestrią na najczulszych strunach serca. [przypis tłumacza]
nie zasypiać gruszek w popiele — nie przegapić. Słowo zasypiać znaczy tu nie dopilnować czegoś śpiąc. Dawniej suszyło się gruszki w gorącym popiele i jeżeli ktoś zasnął i nie dopilnował, gruszki nie nadawały się do spożycia. Spora liczba użytkowników języka posługuje się zwrotem nie zasypywać gruszek w popiele, ale jest to niepoprawne, gubi sens i wynika z nieznajomości etymologii. [przypis edytorski]
nie zasypiać gruszek w popiele — nie zaniedbać czegoś, być czujnym. [przypis edytorski]
nie zaszczepić jej — tu w znaczeniu: nie da się jej zaszczepić. [przypis edytorski]
nie zatknęła uszu — dziś popr.: nie zatkała uszu. [przypis edytorski]
niezatlony — niezapalony. [przypis edytorski]
nie zatroszczyli * — gwiazdka oznacza, że w tym miejscu rękopis jest uszkodzony. [przypis tłumacza]
nie zauważyłbym chyba owego pochylenia podłogi — być może podłoga nie była pochyła, lecz samo muzeum zbudowane zostało na zboczu wzgórza. [przypis autorski]
nie zawiodły — nie doprowadziły do jakichś trudności. [przypis redakcyjny]
nie zawisła (daw.) — nie zależy. [przypis edytorski]
niezawisły (daw.) — niezależny. [przypis edytorski]
nie zawisły (daw.) — tu: nie zależą. [przypis edytorski]
niezawodnem — daw. forma N. i Msc. przymiotników r.n.; dziś tożsama z r.m.: niezawodnym. [przypis edytorski]
niezawodnie (daw.) — niewątpliwie. [przypis edytorski]
niezawodniejsze — dziś popr.: bardziej niezawodne. [przypis edytorski]
Niezawodnie. Są to synowie po duchu tych, co stworzyli Targowicę (…) jak zarazki rozkładu i przyprawiają je o stan zapalny — Quasimodo [A. Górski], Młoda Polska, „Życie” 1898, nr 18. [przypis autorski]
niezawodnie — tu: niewątpliwie. [przypis edytorski]
niezawodno — niezawodnie. [przypis edytorski]
nie zawsze łuk ma nagięty — por. Jan Kochanowski, Pieśni II, 15: Nie zawżdy Apollo strzela, Ale łuk z lutnią podziela. [przypis edytorski]
nie zawsze może pochodzi wprost z Ksenofonta — z przedruków tekstu greckiego na ziemiach polskich za czasów przedrozbiorowych znamy jeden tylko: Herakles Prodikos, wydany ok. r. 1790 w drukami Uniwersytetu Krakowskiego przez profesora języka greckiego w krakowskiej Szkole Głównej, ks. Krzysztofa Idatte (8°, k. nlb. 4). [przypis tłumacza]
niezawsze (starop. forma ort.) — nie zawsze. [przypis edytorski]
Nie zawsze tęcze magicznych kolorów… — przekład Edwarda Leszczyńskiego. [przypis redakcyjny]
Nie zawsze też kryniczną najdzie do sorbetu — dodaj: wodę; sorbet, napój słodzony. [przypis redakcyjny]
nie zawżdy miestca ma (daw.) — dziś: nie zawsze ma miejsce. [przypis edytorski]
nie zazdrosnyśże — czy nie jesteś zazdrosny (daw. konstrukcja z partykułą -że). [przypis edytorski]
nie zbawił (starop.) — nie pozbawił. [przypis redakcyjny]
nie zbawi — nie pozbawi (w domyśle: bo śni mi się, że wiję wianek). [przypis redakcyjny]
niezbędna zgryzota — zgryzota, której nie można zbyć; której nie można się pozbyć. [przypis edytorski]
niezbędny (daw.) — obrzydły. [przypis redakcyjny]
niezbędny (daw.) — taki, którego nie można uniknąć. [przypis edytorski]
niezbędny (starop.) — tu: brzydki, obrzydły. [przypis redakcyjny]
nie zbędzie (daw.) — [tu:] nie ucieknie, nie ujdzie. [przypis redakcyjny]
niezbedny — brzydki, obmierzły. [przypis redakcyjny]
niezbedny (starop.) — brzydki, obrzydły. [przypis redakcyjny]
nie zbieraj — „Tych nie możesz zbierać, a jedynie te, które są darmowo dostępne [dla wszystkich]”, Raszi do 25:5 [4]. [przypis tradycyjny]
niezbitość — cecha argumentów nie dających się zbić; niepodważalność. [przypis edytorski]
Niezbity dowód, że Jehowa nie jest niczym innym, tylko Ormuzdem… — Wariant: I Ezd 6, 23 w Septuagincie potwierdza, że Jehowa jest Ormuzdem. Znajdujemy tam oficjalną wiadomość, że w świątyni jerozolimskiej ofiarowano Panu wieczny ogień. Ten ustęp Luter roztropnie opuścił, objawienie bowiem więcej tu objawia, aniżeli należało. [przypis tłumacza]
niezbłagany — nieubłagany. [przypis edytorski]
niezbożność — niewłaściwe postępowanie. [przypis edytorski]
niezbożny — niecnotliwy (por. współczesny wyraz bezbożny). [przypis redakcyjny]
nie zbraknie ci na najlepszych nauczycielach i doradcach — dziś popr.: nie zbraknie ci najlepszych nauczycieli i doradców. [przypis edytorski]
niezbrodzony — nie do przejścia w bród. [przypis edytorski]
niezbrodzony — nie do przejście w bród; tak głęboki, że nie sposób przejść go brodząc. [przypis edytorski]
niezbrojny — nieopancerzony. [przypis edytorski]
niezbyty (starop.) — nie do pozbycia się. [przypis edytorski]
niezbyty — taki, którego nie można się pozbyć, niezbędny, konieczny. [przypis edytorski]
niezbyty — taki, którego nie sposób się pozbyć. [przypis edytorski]
niezbyty — tu: taki, którego nie można się pozbyć. [przypis edytorski]
nie zbywać na czym — nie brakować czego. [przypis edytorski]
nie zbywać na czymś — nie brakować czegoś. [przypis edytorski]
nie zbywać na niczym — nie brakować niczego. [przypis edytorski]
nie zbywasz (starop.) — nie pozbywasz (się). [przypis redakcyjny]
nie zdążę — hebr. לֹא אוּכַל (lo uchal); 'nie mogę, nie dam rady'. [przypis edytorski]
nie zdajeż się (daw.) — konstrukcja z partykułą -że, skróconą do -ż; znaczenie: czy nie zdaje się, czyż nie zdaje się. [przypis edytorski]
nie zdałby się i psu — odniesienie do pot. frazy o czymś nieprzydatnym: zda się (tzn. przyda się) psu na budę. [przypis edytorski]
nie zda — nie podoba. [przypis redakcyjny]
niezdarzonej goście — niedoszłej gościni (skoro jeszcze nie stanęła na brzegu, Helena jest dopiero przyszłą, potencjalną gościnią; Kochanowski używa tu starop. formy feminatywu brzmiącego w M.lp gościa). [przypis edytorski]
Nie zdarzyło się, sądzę, aby kto w świecie posiadł równą mnogość bogactw, większą, niżby którykolwiek monarcha mógł zamarzyć, a zarazem cierpiał nędzę — po śmierci Ludwika XIV musiano sprzedać jego srebra, aby umorzyć najpilniejsze długi. [przypis tłumacza]
nie zdawało — nie zdawało stosownym. [przypis autorski]
Nie zdawał sobie z tego sprawy… — w oryg. niem. Das wußte er nicht (Tego nie wiedział); red. WL. [przypis edytorski]
nie zdejmujeż was lęk (daw.) — konstrukcja z partykułą -że, skróconą do -ż; znaczenie: czy nie zdejmuje was lęk. [przypis edytorski]
nie zderżą (z ukr.) — nie dadzą rady. [przypis edytorski]
nie zdołałem pojąć, […] co mogłoby się jej nie podobać — powyższe zdarzenie jest charakterystyczne dla chorobliwej wręcz podejrzliwości Russa: jasne bowiem jest, iż pani de Luxembourg zupełnie szczerze była zachwycona jego listem i nie czuła się w żadnej mierze urażona. [przypis tłumacza]
nie zdołaliż — czy nie zdołali. [przypis edytorski]
niezdolen — dziś: niezdolny. [przypis edytorski]
nie zdolen jest (daw.) — nie jest zdolny. [przypis edytorski]
nie zdradząc obecności pana — dziś: nie zdradzając pana obecności. [przypis edytorski]
niezdrów (daw.) — niezdrowy; chory. [przypis edytorski]
niezdrożność — zdrożność. [przypis redakcyjny]
nie zdziałałem nic złego nikomu ni słowem, ni czynem — Homer, Odyseja, IV, 690. [przypis tłumacza]
