Aby móc stabilnie działać w 2026 roku, potrzebujemy Twojego wsparcia!
dowiedz się więcej

Wpłać
 
600 000 zł

Cześć ludzie!

Tu Patyczak, Brudne Dzieci Sida! Lubię biegać, lubię grać, ale czytać wprost uwielbiam. Dlatego wspieram skromnym, ale za to regularnym comiesięcznym zleceniem stałym Fundację Wolne Lektury. Napisałem nawet wiersz:

Czy wolisz czytać w domu, czy na łonie natury,
Zapraszam! Wspierajmy razem Fundację Wolne Lektury!

Wspieram Wolne Lektury!
Szacowany czas do końca: -
Jan Kochanowski, Treny, Tren X. (Orszulo moja wdzięczna, gdzieś mi się podziała?...)
Tren XI. (Fraszka cnota! - powiedział Brutus porażony...) → ← Tren IX. (Kupić by cię, mądrości, za drogie pieniądze...)

Spis treści

      Jan KochanowskiTrenyTren X. (Orszulo moja wdzięczna, gdzieś mi się podziała?…)[1]

      1
      Orszulo moja wdzięczna[2], gdzieś mi sie podziała?
      W którą stronę, w którąś sie krainę udała?
      Czyś ty nad wszystki nieba[3] wysoko wniesiona
      I tam w liczbę aniołków małych policzona?
      5
      Czyliś do raju wzięta? Czyliś na szcześliwe
      Wyspy[4] zaprowadzona? Czy cię przez teskliwe
      Charon[5] jeziora wiezie i napawa zdrojem
      Niepomnym[6], że ty nie wiesz nic o płaczu moim?
      Czy człowieka zrzuciwszy[7] i myśli dziewicze,
      10
      Wzięłaś na się postawę i piórka słowicze[8]?
      Czyli sie w czyścu czyścisz[9], jesli z strony ciała
      Jakakolwiek zmazeczka na tobie została?
      Czyś po śmierci tam poszła, kędyś pierwej była[10],
      Niżeś sie na mą ciężką żałość[11] urodziła?
      15
      Gdzieśkolwiek jest, jesliś jest, lituj mej żałości,
      A nie możesz li w onej dawnej swej całości[12],
      Pociesz mię, jako możesz, a staw sie przede mną
      Lubo snem, lubo cieniem, lub marą nikczemną[13].

      Przypisy

      [1]

      W przypisach gwiazdką oznaczono wyrazy, które są używane do dziś, ale których znaczenie w Trenach jest odmienne od znaczenia obecnego. [przypis edytorski]

      [2]

      wdzięczny* (starop.) — miły, przyjemny. [przypis redakcyjny]

      [3]

      nad wszystki nieba — czyli do najwyższego nieba: Kochanowski odwołuje się tu do ówczesnych wyobrażeń, zgodnie z którymi kosmos składa się z dziesięciu nieb (sfer niebieskich), nad którymi znajduje się mieszkanie Boga, aniołów i wybranych. [przypis redakcyjny]

      [4]

      szcześliwe wyspy — wyspy, na których według mit. gr. przebywali po śmierci (lub nawet jeszcze za życia) sławni bohaterowie. W XVI w. często utożsamiano je z Wyspami Kanaryjskimi. [przypis redakcyjny]

      [5]

      Charon — według mit. gr. bóg podziemi, przewoził dusze zmarłych w łodzi przez rzekę Styks i wody Acherontu do krain piekielnych. [przypis redakcyjny]

      [6]

      zdrojem niepomnym — powodującym zapomnienie; dusze przewożone przez Charona po wypiciu wody z rzeki Lete zapominały o tym, co zrobiły, widziały i słyszały przedtem. [przypis redakcyjny]

      [7]

      człowieka zrzuciwszy* — pozbywszy się ludzkiej postaci, zrzuciwszy skażoną ludzką naturę. [przypis redakcyjny]

      [8]

      wzięłaś na się postawę i piórka słowicze — takie przemiany są często opisywane w antycznej poezji i mit.; zdarzyło się to Filomeli, żonie Tereusa, króla Tracji. [przypis redakcyjny]

      [9]

      w czyścu — słowa te odnoszą się prawdopodobnie do czyśćca z religii chrześc., jednak niektórzy uczeni widzą tu aluzję do pogańskiego „czyśćca” opisanego w Eneidzie Wergiliusza. [przypis redakcyjny]

      [10]

      Czyś po śmierci tam poszła, kędyś pierwej była — prawdopodobnie słowa zgodne z obiegowym przekonaniem, że dusze wracają po śmierci tam, skąd przyszły, czyli do Boga. [przypis redakcyjny]

      [11]

      na mą ciężką żałość (starop.) — abym ciężko żałował. [przypis redakcyjny]

      [12]

      w onej dawnej swej całości (starop.) — z duszą i ciałem. [przypis redakcyjny]

      [13]

      mara nikczemna* (starop.) — złudne widziadło, zjawa. [przypis redakcyjny]

      Bezpieczne płatności zapewniają: PayU Visa MasterCard PayPal

      Dane do przelewu tradycyjnego:

      nazwa odbiorcy

      Fundacja Wolne Lektury

      adres odbiorcy

      ul. Marszałkowska 84/92 lok. 125, 00-514 Warszawa

      numer konta

      75 1090 2851 0000 0001 4324 3317

      tytuł przelewu

      Darowizna na Wolne Lektury + twoja nazwa użytkownika lub e-mail

      wpłaty w EUR

      PL88 1090 2851 0000 0001 4324 3374

      Wpłaty w USD

      PL82 1090 2851 0000 0001 4324 3385

      SWIFT

      WBKPPLPP

      x
      Skopiuj link Skopiuj cytat
      Zakładka Istniejąca zakładka Notka
      Słuchaj od tego miejsca