Aby móc stabilnie działać w 2026 roku, potrzebujemy Twojego wsparcia!
dowiedz się więcej

Wpłać
 
300 000 zł

Cześć, jestem Dominik. Jestem właścicielem Postęp Studio i razem z Wolnymi Lekturami od ponad dwóch lat realizujemy dla Was audiobooki, których możecie słuchać za darmo.

Z tego miejsca chciałbym Was też zaprosić do wspierania po prostu Wolnych Lektur, bo Wolne Lektury istnieją właśnie dzięki Wam i dzięki Wam mogą takie projekty tu działać. Tylko po prostu liczą na mały gest od Was, od Ciebie, który może przyczynić się do tego, żeby nasza kultura mogła dalej trwać, istnieć i zachować się na lata.

Zapraszam do wsparcia.

Wesprzyj Wolne Lektury — teraz, zanim zapomnisz
Strona główna
Informacje Ustawienia Spis treści

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.
Ten utwór jest w domenie publicznej.
Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.
Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

Zasób opracowany na podstawie: Jan Kochanowski, Treny, Drukarnia Łazarzowa, wyd. 2, Kraków, 1583

Publikacja zrealizowana w ramach projektu Wolne Lektury (http://wolnelektury.pl). Reprodukcja cyfrowa wykonana przez Bibliotekę Narodową z egzemplarza pochodzącego ze zbiorów BN.

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Aleksandra Sekuła, Olga Sutkowska, Piotr Wilczek.

Wydawca: Fundacja Nowoczesna Polska

Ilustracja na okładce: the hole in the wall, slightly everything@Flickr, CC BY 2.0.

Szacowany czas do końca: -
Jan Kochanowski, Treny, Tren XVIII. (My, nieposłuszne, Panie, dzieci Twoje...)

Jan Kochanowski

Tren XVIII. (My, nieposłuszne, Panie, dzieci Twoje...)

Tren XIX albo Sen. (Żałość moja długo w noc oczu mi nie dała...) → ← Tren XVII. (Pańska ręka mię dotknęła...)

Spis treści

      Jan KochanowskiTrenyTren XVIII. (My, nieposłuszne, Panie, dzieci Twoje…)[1]

      1
      My nieposłuszne, Panie, dzieci Twoje
      W szcześliwe czasy[2] swoje
      Rzadko Cię wspominamy,
      Tylko rozkoszy zwykłych[3] używamy.
      5
      Nie baczym[4], że to z Twej łaski nam płynie,
      A tak[5], że prędko minie,
      Kiedy[6] po nas wdzięczności
      Nie uznasz[7], Panie, za Twe życzliwości[8].
      Miej nas na wodzy[9], niech nas nie rozpycha[10]
      10
      Docześna rozkosz licha[11].
      Niechaj na Cię pomniemy[12]
      Przynamniej w kaźni[13], gdy w łasce nie chcemy.
      Ale ojcowskim nas karz obyczajem[14],
      Boć przed Twym gniewem[15] stajem[16],
      15
      Tak jako śnieg niszczeje,
      Kiedy mu słońce niebieskie dogrzeje.
      Zgubisz nas prędko, wiekuisty[17] Panie,
      Jesli nad nami stanie
      Twa ciężka Boska ręka;
      20
      Sama niełaska jest nam sroga męka[18].
      Ale od wieku Twoja lutość[19] słynie,
      A pierwej świat zaginie,
      Niż Ty wzgardzisz pokornym,
      Chocia był długo przeciw Tobie spornym[20].
      25
      Wielkie przed Tobą są występy[21] moje,
      Lecz miłosierdzie Twoje
      Przewyssza wszytki złości:
      Użyj dziś, Panie, nade mną litości[22].

      Przypisy

      [1]

      W przypisach gwiazdką oznaczono wyrazy, które są używane do dziś, ale których znaczenie w Trenach jest odmienne od znaczenia obecnego. [przypis edytorski]

      [2]

      w szcześliwe czasy — w szczęśliwych czasach. [przypis redakcyjny]

      [3]

      zwykłych — tych, do których przywykliśmy. [przypis redakcyjny]

      [4]

      baczyć (starop.; 1 os. lm: baczym) — dostrzegać. [przypis redakcyjny]

      [5]

      a tak — tu: więc. [przypis redakcyjny]

      [6]

      kiedy* — jeżeli. [przypis redakcyjny]

      [7]

      po nas wdzięczności/ Nie uznasz — nie doznasz od nas wdzięczności. [przypis redakcyjny]

      [8]

      życzliwość* — dobrodziejstwo. [przypis redakcyjny]

      [9]

      Miej nas na wodzy — trzymaj nas krótko, w karności i posłuszeństwie. [przypis redakcyjny]

      [10]

      rozpychać — czynić nadętym, pysznym. [przypis redakcyjny]

      [11]

      lichy — mało warty, marny, przemijający. [przypis redakcyjny]

      [12]

      na Cię pomniemy — pamiętamy o Tobie. [przypis redakcyjny]

      [13]

      kaźń — kara. [przypis redakcyjny]

      [14]

      ojcowskim (…) obyczajem — po ojcowsku, czyli surowo, ale z wyrozumiałością. [przypis redakcyjny]

      [15]

      przed (…) gniewem — wobec gniewu, w obliczu gniewu. [przypis redakcyjny]

      [16]

      stajem (1 os. lm cz. przysz.) — stopniejemy (por. czasownik tajać). [przypis redakcyjny]

      [17]

      wiekuisty — wieczny, wiecznie istniejący. [przypis redakcyjny]

      [18]

      jest nam sroga męka — jest dla nas srogą męką. [przypis redakcyjny]

      [19]

      lutość — litość. W wersie 28 użyta jest niekonsekwentnie forma litość. [przypis redakcyjny]

      [20]

      sporny — sprzeciwiający się. [przypis redakcyjny]

      [21]

      występ* — występek, przewinienie; tu lm: występy. [przypis redakcyjny]

      [22]

      użyj (…) nade mną litości — okaż mi swoją litość. [przypis redakcyjny]

      Bezpieczne płatności zapewniają: PayU Visa MasterCard PayPal

      Dane do przelewu tradycyjnego:

      nazwa odbiorcy

      Fundacja Wolne Lektury

      adres odbiorcy

      ul. Marszałkowska 84/92 lok. 125, 00-514 Warszawa

      numer konta

      75 1090 2851 0000 0001 4324 3317

      tytuł przelewu

      Darowizna na Wolne Lektury + twoja nazwa użytkownika lub e-mail

      wpłaty w EUR

      PL88 1090 2851 0000 0001 4324 3374

      Wpłaty w USD

      PL82 1090 2851 0000 0001 4324 3385

      SWIFT

      WBKPPLPP

      x
      Skopiuj link Skopiuj cytat
      Zakładka Istniejąca zakładka Notka
      Słuchaj od tego miejsca

      Pora na chwilę przerwy :)

      Podoba Ci się nasza biblioteka? Wesprzyj ją drobną wpłatą, a otrzymasz wcześniejszy dostęp do prapremier!

      Jeśli wciąż chcesz mieć nasze książki zawsze pod ręką — wesprzyj Wolne Lektury 1,5%!
      KRS: 0000070056
      Nazwa organizacji: Wolne Lektury

      Chcemy, aby każde dziecko w Polsce miało wygodny i bezpłatny dostęp do lektur szkolnych - zróbmy to razem! Wspieraj Wolne Lektury stałą wpłatą!
      Kliknij, by dowiedzieć się więcej >>>

      Wspieram, bo uważam że dostęp do wiedzy powinien być darmowy. Sam często korzystam z zasobów wolnelektury.pl więc wspieram jak tylko mogę.

      Adam Fidusiewicz

      Znajdź nasze książki na Legimi! Za każdym razem, kiedy czytasz lub słuchasz Wolnych Lektur w księgarni Legimi, wspierasz naszą bibliotekę - DZIĘKUJEMY!

      Co nowego na Wolnych Lekturach? Dowiesz się z naszego newslettera. Kliknij, by się zapisać.

      Nie bądź wuj ponury, wspieraj Wolne Lektury!

      Audiobooki Wolnych lektur znajdziesz też na naszym kanale na YouTube.
      Czy wiesz, że jeśli włączysz subskrypcję, to pomożesz uwolnić kolejną książkę?

      Kliknij obrazek, by subskrybować!

      Lubisz czytać? Pomóż nam sprawiać, by coraz więcej książek było dostępnych za darmo w polskim Internecie! Kliknij i dorzuć się!

      Twoje dziecko znalazło potrzebną książkę na Wolnych Lekturach? Teraz Ty możesz nam pomóc!
      Wesprzyj nas! Kliknij i dorzuć się!

      Dlaczego warto pamiętać o Kochanowskim, w jaki sposób zmiana akcentu może symbolizować bunt, jak rymować, aby prawie nikt nie zauważył, że rymujecie - wszystkiego dowiesz się słuchając Mistrzowskiej Szkoły Poezji.
      • NIP: 952-187-70-87
      • KRS: 0000070056
      • REGON: 017423865
      • Numer konta: 75 1090 2851 0000 0001 4324 3317
      Wolne Lektury to projekt prowadzony przez fundację Wolne Lektury.
      MKiDN
      Strona biblioteki Wolne Lektury powstała dzięki dofinansowaniu ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.