Spis treści

      Jan KochanowskiTrenyTren XVIII[1]

      1

      My nieposłuszne, Panie, dzieci Twoje

      W szcześliwe czasy[2] swoje

      Rzadko Cię wspominamy,

      Tylko rozkoszy zwykłych[3] używamy.

      5

      Nie baczym[4], że to z Twej łaski nam płynie,

      A tak[5], że prędko minie,

      Kiedy[6] po nas wdzięczności

      Nie uznasz[7], Panie, za Twe życzliwości[8].

      Miej nas na wodzy[9], niech nas nie rozpycha[10]

      10

      Docześna rozkosz licha[11].

      Niechaj na Cię pomniemy[12]

      Przynamniej w kaźni[13], gdy w łasce nie chcemy.

      Ale ojcowskim nas karz obyczajem[14],

      Boć przed Twym gniewem[15] stajem[16],

      15

      Tak jako śnieg niszczeje,

      Kiedy mu słońce niebieskie dogrzeje.

      Zgubisz nas prędko, wiekuisty[17] Panie,

      Jesli nad nami stanie

      Twa ciężka Boska ręka;

      20

      Sama niełaska jest nam sroga męka[18].

      Ale od wieku Twoja lutość[19] słynie,

      A pierwej świat zaginie,

      Niż Ty wzgardzisz pokornym,

      Chocia był długo przeciw Tobie spornym[20].

      25

      Wielkie przed Tobą są występy[21] moje,

      Lecz miłosierdzie Twoje

      Przewyssza wszytki złości:

      Użyj dziś, Panie, nade mną litości[22].

      Przypisy

      [1]

      W przypisach gwiazdką oznaczono wyrazy, które są używane do dziś, ale których znaczenie w Trenach jest odmienne od znaczenia obecnego.

      [2]

      w szcześliwe czasy — w szczęśliwych czasach.

      [3]

      zwykłych — tych, do których przywykliśmy.

      [4]

      baczyć (starop.; 1 os. lm: baczym) — dostrzegać.

      [5]

      a tak — tu: więc.

      [6]

      kiedy* — jeżeli.

      [7]

      po nas wdzięczności/ Nie uznasz — nie doznasz od nas wdzięczności.

      [8]

      życzliwość* — dobrodziejstwo.

      [9]

      Miej nas na wodzy — trzymaj nas krótko, w karności i posłuszeństwie.

      [10]

      rozpychać — czynić nadętym, pysznym.

      [11]

      lichy — mało warty, marny, przemijający.

      [12]

      na Cię pomniemy — pamiętamy o Tobie.

      [13]

      kaźń — kara.

      [14]

      ojcowskim (…) obyczajem — po ojcowsku, czyli surowo, ale z wyrozumiałością.

      [15]

      przed (…) gniewem — wobec gniewu, w obliczu gniewu.

      [16]

      stajem (1 os. lm cz. przysz.) — stopniejemy (por. czasownik tajać).

      [17]

      wiekuisty — wieczny, wiecznie istniejący.

      [18]

      jest nam sroga męka — jest dla nas srogą męką.

      [19]

      lutość — litość. W wersie 28 użyta jest niekonsekwentnie forma litość.

      [20]

      sporny — sprzeciwiający się.

      [21]

      występ* — występek, przewinienie; tu lm: występy.

      [22]

      użyj (…) nade mną litości — okaż mi swoją litość.

      Zamknij
      Proszę czekać…