Oferta dla Przyjaciół

Czytaj teksty współczesnych autorek i autorów wcześniej niż inni. Ty decydujesz, ile płacisz!

Zadeklaruj stałą wpłatę i dołącz do Towarzystwa Przyjaciół Wolnych Lektur.

TAK, chcę dołączyć!
Nie, rezygnuję z tej oferty
Informacje o nowościach

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail.

x
Tren V → ← Tren III

Spis treści

      Jan KochanowskiTrenyTren IV[1]

      Zgwałciłaś[2], niepobożna[3] śmierci, oczy moje,
      Żem widział umierając[4] miłe dziecię swoje.
      Widziałem, kiedyś trzęsła owoc niedordzały[5],
      A rodzicom nieszczesnym serca sie krajały[6].
      Nigdyć by ona była bez wielkiej żałości
      Mojej umrzeć nie mogła, nigdy bez ciężkości[7]
      I serdecznego bolu, w którymkolwiek lecie[8]
      Mnie by smutnego była odbiegła[9] na świecie;
      Alem ja już z jej śmierci nigdy żałościwszy,
      Nigdy smutniejszy nie mógł być ani teskliwszy[10].
      A ona (by był Bóg chciał) dłuższym wiekiem swoim
      Siła[11] pociech przymnożyć[12] mogła oczom moim.
      A przynamniej[13] tym czasem mogłem był odprawić
      Wiek swój[14] i Persefonie[15] ostatniej[16] sie stawić[17],
      Nie uczuwszy na sercu tak wielkiej żałości,
      Której równia[18] nie widzę w tej tu śmiertelności[19].
      Nie dziwuję Nijobie[20], że na martwe ciała
      Swoich namilszych dziatek[21] patrząc, skamięniała[22].

      Przypisy

      [1]

      W przypisach gwiazdką oznaczono wyrazy, które są używane do dziś, ale których znaczenie w Trenach jest odmienne od znaczenia obecnego. [przypis edytorski]

      [2]

      zgwałcić (daw.) — zadać gwałt, postąpić wbrew prawu i powinności, zbeszcześcić coś, uczynić krzywdę wbrew prawu. [przypis redakcyjny]

      [3]

      niepobożny (starop.) — postępujący źle, nie „po bożemu”, bezbożny. [przypis redakcyjny]

      [4]

      umierając (starop. forma imiesłowu) — umierające. [przypis redakcyjny]

      [5]

      niedordzały (starop.) — niedojrzały. [przypis redakcyjny]

      [6]

      rodzicom (…) serca się krajały — byli bardzo smutni, zrozpaczeni. [przypis redakcyjny]

      [7]

      ciężkość* (starop.) — męka, wielki ból, wielkie zmartwienie. [przypis redakcyjny]

      [8]

      lato (starop.) — wiek, rok życia; w którymkolwiek lecie: w którymkolwiek roku życia, w jakimkolwiek wieku. [przypis redakcyjny]

      [9]

      mnie by odbiegła — opuściłaby mnie, zostawiłaby mnie swojemu losowi. [przypis redakcyjny]

      [10]

      teskliwszy (starop.) — bardziej bolejący. [przypis redakcyjny]

      [11]

      siła* (starop.) — wiele. [przypis redakcyjny]

      [12]

      przymnożyć (starop.) — sprawić, by ktoś miał czegoś więcej. [przypis redakcyjny]

      [13]

      przynamniej (starop.) — przynajmniej. [przypis redakcyjny]

      [14]

      odprawić (…) wiek swój (starop.) — zakończyć swoje życie. [przypis redakcyjny]

      [15]

      Persefona — tu: uosobienie śmierci. [przypis redakcyjny]

      [16]

      ostatniej — tu: ostatecznej; śmierć jest ostatnim kresem człowieka. [przypis redakcyjny]

      [17]

      stawić sie — przyjść dobrowolnie; Persefonie ostatniej sie stawić: stanąć przed Persefoną (śmiercią). [przypis redakcyjny]

      [18]

      rówień (starop.; tu forma D. lp: równia) — coś równego. [przypis redakcyjny]

      [19]

      w tej tu śmiertelności — na tym świecie podległym śmierci. [przypis redakcyjny]

      [20]

      Nijobie — forma wyrazu Niobe przekształconego tak dla rytmu; Nie dziwuję Nijobie: nie dziwię się Niobe; nie mam za złe Niobe. Niobe: w mit. gr. córka Tantala i żona króla tebańskiego Amfiona miała czternaścioro dzieci i wyśmiewała się z Latony, która miała tylko dwoje, Apolla i Artemidę. Latona nakazała swym dzieciom pomścić tę zniewagę i zamordować synów i córki Niobe. Niepocieszona Niobe zapłakała się na śmierć i została zamieniona w kamień, z którego płynęła woda przypominająca jej łzy. [przypis redakcyjny]

      [21]

      dziatki (daw.) — dzieci. [przypis redakcyjny]

      [22]

      skamięniała (starop.) — skamieniała. [przypis redakcyjny]

      Close
      Please wait...
      x