Wolne Lektury potrzebują pomocy...



Wolne Lektury są za darmo i bez reklam, bo utrzymują się z dobrowolnych darowizn i dotacji.

Na stałe wspiera nas 377 czytelników i czytelniczek.

Niestety, minimalną stabilność działania uzyskamy dopiero przy 1000 regularnych darczyńców. Potrzebujemy Twojej pomocy!

Tak, dorzucę się do Wolnych Lektur!
Tym razem nie pomogę, przechodzę prosto do biblioteki
Oferta dla Przyjaciół

Przyjaciele Wolnych Lektur otrzymują dostęp do specjalnych publikacji wcześniej niż inni. Zadeklaruj stałą wpłatę i dołącz do Towarzystwa Przyjaciół Wolnych Lektur. Kliknij, by przejść do strony płatności!

x
Tren XIII → ← Tren XI

Spis treści

      Jan KochanowskiTrenyTren XII[1]

      Żaden ociec[2] podobno barziej[3] nie miłował
      Dziecięcia, żaden barziej nad mię nie żałował[4].
      A też ledwie sie kiedy[5] dziecię urodziło,
      Co by łaski rodziców swych tak godne było[6]:
      Ochędożne[7], posłuszne, karne, niepieszczone[8],
      Śpiewać, mówić, rymować, jako co uczone[9];
      Każdego ukłon trafić[10], wyrazić postawę[11],
      Obyczaje panieńskie umieć i zabawę[12].
      Roztropne, obyczajne[13], ludzkie, nierzewniwe[14],
      Dobrowolne[15], układny[16], skromne[17] i wstydliwe.
      Nigdy ona po ranu karmie nie wspomniała[18],
      Aż pierwej Bogu swoje modlitwy oddała.
      Nie poszła spać, aż pierwej matkę pozdrowiła
      I zdrowie rodziców swych Bogu poruczyła[19].
      Zawżdy przeciwko ojcu[20] wszytki przebyć progi,
      Zawżdy sie uradować i przywitać z drogi.
      Każdej roboty pomóc[21], do każdej posługi
      Uprzedzić było wszytki rodziców swych sługi[22].
      A to w tak małym wieku[23] sobie poczynała,
      Że więcej nad trzydzieści miesięcy nie miała.
      Tak wiele cnót jej młodość i takich dzielności
      Nie mogła znieść: upadła od swej[że] bujności[24],
      Żniwa nie doczekawszy. Kłosie mój jedyny
      Jeszcześ mi sie był nie zstał[25], a ja twej godziny
      Nie czekając[26], znowu cię w smutną ziemię sieję,
      Ale pospołu z tobą grzebę[27] i nadzieję,
      Bo już nigdy nie wznidziesz[28] ani przed mojema
      Wiekom wiecznie[29] zakwitniesz smutnemi oczema[30].

      Przypisy

      [1]

      W przypisach gwiazdką oznaczono wyrazy, które są używane do dziś, ale których znaczenie w Trenach jest odmienne od znaczenia obecnego. [przypis edytorski]

      [2]

      ociec (starop.) — ojciec. [przypis redakcyjny]

      [3]

      barziej (starop.) — bardziej. [przypis redakcyjny]

      [4]

      żałować — tu: opłakiwać. [przypis redakcyjny]

      [5]

      ledwie sie kiedy (starop.) — rzadko się kiedy. [przypis redakcyjny]

      [6]

      łaski godne — godne serdeczności, życzliwości, miłości. [przypis redakcyjny]

      [7]

      ochędożny (starop.) — schludny, czysty. [przypis redakcyjny]

      [8]

      niepieszczony — nie rozpieszczony. [przypis redakcyjny]

      [9]

      jako co uczone (starop.) — jakby specjalnie uczone lub: jak ktoś, kogo uczono. [przypis redakcyjny]

      [10]

      ukłon trafić — naśladować ukłony. [przypis redakcyjny]

      [11]

      wyrazić postawę — przedstawić czyjeś zachowanie się, naśladować je. [przypis redakcyjny]

      [12]

      zabawa* (daw.) — zajęcie. [przypis redakcyjny]

      [13]

      obyczajny (daw.) — grzeczny; znający obyczaje. [przypis redakcyjny]

      [14]

      nierzewniwy (starop.) — niepłaczliwy. [przypis redakcyjny]

      [15]

      dobrowolny* (starop.) — chętny, posłuszny, pełny dobrej woli. [przypis redakcyjny]

      [16]

      układny (daw.) — zgodliwy, grzeczny. [przypis redakcyjny]

      [17]

      skromny — w znaczeniu współczesnym lub: spokojny, pokorny. [przypis redakcyjny]

      [18]

      po ranu karmie nie wspomniała — z rana nie dopominała się o jedzenie; karmia (starop.): pokarm, dziś tylko o pokarmie dla zwierząt mówi się karma. [przypis redakcyjny]

      [19]

      poruczyć (daw.)— powierzyć. [przypis redakcyjny]

      [20]

      przeciwko ojcu* — tu: naprzeciw ojcu, w kierunku ojca, na spotkanie ojca. [przypis redakcyjny]

      [21]

      Każdej roboty pomóc (starop.) — pomóc w każdej robocie, przy każdej robocie. [przypis redakcyjny]

      [22]

      Uprzedzić (…) wszytki rodziców swych sługi (starop.) — uprzedzić w wykonywaniu posług służbę swych rodziców. [przypis redakcyjny]

      [23]

      w tak małym wieku — w tak młodym, delikatnym wieku. [przypis redakcyjny]

      [24]

      bujność — obfitość plonu, wybujałość. [przypis redakcyjny]

      [25]

      nie zstał się (starop.) — nie dojrzał. [przypis redakcyjny]

      [26]

      twej godziny nie czekając — nie czekając na właściwą dla ciebie chwilę (aż staniesz się dorosła). [przypis redakcyjny]

      [27]

      grzebę (forma starop.) — grzebię. [przypis redakcyjny]

      [28]

      nie wznidziesz (forma starop.) — nie wzejdziesz. [przypis redakcyjny]

      [29]

      wiekom wiecznie (starop.) — po wiek wieków, na wiek wieków. [przypis redakcyjny]

      [30]

      przed mojema (…) oczema (starop.) — przed moimi oczami. [przypis redakcyjny]

      Close
      Please wait...