Przypisy

takiem — daw. forma N. lp r.n.; dziś popr.: takim. [przypis edytorski]

takiem — dziś: takim. [przypis edytorski]

takiem kształtem (starop.) — w taki sposób. [przypis edytorski]

takiem (…) wiedział — konstrukcja z ruchomą końcówką czasownika: tak wiedziałem. [przypis edytorski]

takiemi — daw. forma N. i Msc. lm zaimków r.ż. i r.n.; dziś tożsama z r.m.: takimi. [przypis edytorski]

takież (starop.) — tak samo. [przypis edytorski]

takież (starop.) — także. [przypis edytorski]

takim jest — konstrukcja z ruchomą końcówką czasownika; inaczej: taki jestem. [przypis edytorski]

takim kształtem (starop.) — w taki sposób. [przypis edytorski]

takimi pogwarki — dziś popr. forma N.lm: (…) pogwarkami. [przypis edytorski]

Takimi się czując, / A podobno nie czując — znaczenie: tak postępując, a prawdopodobnie nie mając samoświadomości. [przypis edytorski]

takimi słowy — dziś: takimi słowami. [przypis edytorski]

takimi więzy — daw. forma N.lm rzeczownika; dziś popr.: takimi więzami. [przypis edytorski]

takimże mirem — w ramach tej samej umowy pokojowej. [przypis edytorski]

„takinować” (neol.) — z fr. taquiner: drażnić, dokuczać. [przypis edytorski]

takiżeś (…) młody (daw.) — konstrukcja z partykułą -że; znaczenie: taki jesteś młody. [przypis edytorski]

takli stać (…) darmo macie (starop.) — konstrukcja z partykułą -li; znaczenie: czy tak stać darmo [nadaremnie, bezczynnie] macie. [przypis edytorski]

takli (starop.) — konstrukcja z partykułą -li; znaczenie: czy tak. [przypis edytorski]

takli (starop.) — konstrukcja z partykułą -li; znaczenie: czy tak; tak oto. [przypis edytorski]

takli (starop.) — konstrukcja z partykułą -li; znaczenie: tak to; tak oto. [przypis edytorski]

takli — tak z partykułą wzmacniającą -li. [przypis edytorski]

takli to wzgardzona (starop. forma) — zdanie eliptyczne, konstrukcja z partykułą -li; znaczenie: czy tak [jest] wzgardzona. [przypis edytorski]

takli to (…) żywot (…) macie (starop.) — konstrukcja z partykułą -li; znaczenie: czy taki żywot macie. [przypis edytorski]

takli zwycięstwa są (starop. forma) — konstrukcja z partykułą -li; znaczenie: czy takie są zwycięstwa, czy to są zwycięstwa. [przypis edytorski]

taklim się (…) bojaźliwą zdała (starop.) — konstrukcja z partykułą -li oraz ruchomą końcówką czasownika; inaczej: takli się bojaźliwą zdałam; znaczenie: czy zdałam się tak bojaźliwa. [przypis edytorski]

tako (daw.) — tak. [przypis edytorski]

Tako rzecze Zaratustra. Książka dla wszystkich i dla nikogo (niem. Also sprach Zarathustra. Ein Buch für Alle und Keinen) — wyd. w częściach 1883–1885, wyd. pol. 1905 w tłum. Wacława Berenta, najważniejsze dla przedstawicieli Młodej Polski dzieło Fryderyka Nietzschego. Jest to czteroczęściowa praca w formie krótkich przypowieści, w których wiodącą postacią jest Zaratustra, prorok nadczłowieka. [przypis edytorski]

tako wiele (starop.) — tak wiele. [przypis edytorski]

takoj perjadocznyj czełowiek (z ros.) — taki porządny człowiek. [przypis edytorski]

takoj sczezł — tak zginął. [przypis edytorski]

takową opinią — dziś B.lp r.ż.: takową opinię. [przypis edytorski]

takowe szkoły i w naszej rzeczypospolitej byłyby bardzo potrzebne, w których by się młodzi ludzie do wszelkiej broni ćwiczyli — od wielu królów dawniejszych czasów projektowana szkoła rycerska nie przyszła do skutku, aż naszych czasów za rządów szczęśliwie nam panującego Stanisława Augusta (przypis wydania z XVIII w.). [przypis edytorski]

takowy (daw.) — taki. [przypis edytorski]

takowy — dziś popr.: taki. [przypis edytorski]

takoż (daw.) — dziś: także. [przypis edytorski]

takoż (daw.) — również. [przypis edytorski]

takoż (daw.) — również. [przypis edytorski]

takoż (daw.) — tak samo, również, także. [przypis edytorski]

takoż (daw.) — także. [przypis edytorski]

takoż (daw.) — też. [przypis edytorski]

takoż — także. [przypis edytorski]

takroczny (daw.) — zeszłoroczny. [przypis edytorski]

taks — jamnik. [przypis edytorski]

taksa — opłata. [przypis edytorski]

taksa — stawka, opłata za usługę. [przypis edytorski]

taksa — stawka. [przypis edytorski]

taksa — stawka, urzędowo ustalona stawka, opłata za usługę. [przypis edytorski]

taksa — urzędowa opłata za określoną usługę. [przypis edytorski]

taksa — urzędowo ustalona stawka lub opłata; nawet nam nie zapłacili taksy za pobyt: odniesienie do płaconego corocznie przez metojków specjalnego podatku o stałej wysokości (metoikion). [przypis edytorski]

taksa — ustalona opłata. [przypis edytorski]

taksator — rzeczoznawca ustalający cenę (taksę) czegoś. [przypis edytorski]

taksator — rzeczoznawca ustalający cenę (taksę) czegoś. [przypis edytorski]

taksica — mianem „taks” określa się jamnika polującego na borsuki, chodzi prawdopodobnie o samicę tej psiej rasy. [przypis edytorski]

Taksila — staroż. miasto w ob. płn. Pakistanie. [przypis edytorski]

taksometr — dziś: taksówka. [przypis edytorski]

taksować — oceniać kogoś, określać cenę. [przypis edytorski]

taksować — oceniać. [przypis edytorski]

taksować — oceniać wartość, szacować, wyceniać. [przypis edytorski]

taksować — patrzeć oceniając. [przypis edytorski]

taksować — tu: obłożyć podatkami. [przypis edytorski]

taksować — wyceniać, szacować. [przypis edytorski]

taksysa (daw.) — dziś: taksówka. [przypis edytorski]

takt — tu: rytm. [przypis edytorski]

takuara — pospolity gatunek trzciny. [przypis edytorski]

także bym mówiła — konstrukcja z partykułą -że; znaczenie: czy tak bym mówiła. [przypis edytorski]

Także Cyrus, gdy także Panteą, piękną barzo panią, pojmawszy gdzieś, do wojska przywiedziono, namawiał go Araspo (…) — Ksenofont, Cyropedia (Wychowanie Cyrusa), V 1, 2–18; Panthea była żoną Abradatasa, sprzymierzeńca pokonanych przez Cyrusa Asyryjczyków, stąd obawy króla, że zobaczywszy ją, mógłby się zakochać i nie zwrócić jej mężowi. [przypis edytorski]

także — czy tak. [przypis edytorski]

także (daw.) — też; a to dopiero. [przypis edytorski]

także (…) przystoi — czy tak przystoi (konstrukcja z partykułą pytającą -że). [przypis edytorski]

także się smutkiem lice mroczy — tu: konstrukcja z partykułą -że; inaczej: tak więc się smutkiem lice mroczy. [przypis edytorski]

także — tak z partykułą pytającą -że. [przypis edytorski]

Także — „tak” z partykułą wzmacniającą -że. [przypis edytorski]

także — tak z partykułą wzmacniającą -że. [przypis edytorski]

także to (…) mroczy — konstrukcja z partykułą -że; znaczenie: czy to tak mroczy (wam pycha rodowa umysł); czyż aż tak mroczy itd. [przypis edytorski]

także — tu: konstrukcja z partykułą wzmacniającą -że; znaczenie: czy tak, czyż tak. [przypis edytorski]

także — tu: konstrukcja z partykułą -że; znaczenie: czy tak. [przypis edytorski]

także — tu: konstrukcja z partykułą -że; znaczenie: to tak? [przypis edytorski]

także — tu: tak bardzo, do tego stopnia. [przypis edytorski]

także — tu: tak właśnie; (więc) w taki sposób. [przypis edytorski]

także — tu: w taki sposób; więc tak. [przypis edytorski]

także — ze słowa „także” mędrcy wyciągają wniosek, że obaj bracia zmarli z powodu tego samego grzechu, zob. Raszi do 38:7 i Radak do 38:10. [przypis edytorski]

takżem spadł nisko — czy tak nisko spadłem (daw. konstrukcja z partykułą pytającą -że-). [przypis edytorski]

talar biały — srebrna moneta. [przypis edytorski]

talar — dawna duża srebrna moneta o stosunkowo dużej wartości. [przypis edytorski]

talar — dawna duża srebrna moneta o stosunkowo dużej wartości; w oryginale: écu, francuski odpowiednik talara, równy trzem liwrom. [przypis edytorski]

talar — dawna duża srebrna moneta. [przypis edytorski]

talar — dawna moneta srebrna o stosunkowo dużej wartości. [przypis edytorski]

talar — duża moneta srebrna, bita od XV w. [przypis edytorski]

talar — duża moneta srebrna, bita w Europie od XV w. [przypis edytorski]

talar — duża moneta srebrna o stosunkowo dużej wartości, bita w Europie od XV w. [przypis edytorski]

talar — duża srebrna moneta, początkowo stanowiąca równowartość złotego dukata, bita od XV w. w różnych krajach europejskich; w Polsce przetrwała w obiegu do II poł. XIX w. [przypis edytorski]

talar — moneta srebrna, używana w Europie od końca XV wieku. [przypis edytorski]

talar norweski — dawna waluta norweska, w 1875 zastąpiona przez koronę, wartą wówczas 1/4 talara. [przypis edytorski]

talar — srebrna moneta o znacznej wartości; bita od końca XV w., początkowo na terenie środkowej Europy. Słowo talar użyte w kontekście midrasza jest anachronizmem. [przypis edytorski]

talar — srebrna moneta. [przypis edytorski]

talar — srebrna moneta używana w Europie od XV w. [przypis edytorski]

talar — w oryginale: écu, w XIX w. potoczna nazwa srebrnej monety pięciofrankowej. [przypis edytorski]

talary — dziś popr. forma N. lm: talarami. [przypis edytorski]

talary — tu: duże krążki, od nazwy dużej srebrnej monety. [przypis edytorski]

talent — grecka jednostka monetarna i zarazem miara wagi kruszcu. [przypis edytorski]