Dzisiaj aż 13,496 dzieciaków dzięki wsparciu osób takich jak Ty znajdzie darmowe książki na Wolnych Lekturach.
Dołącz do Przyjaciół Wolnych Lektur i zapewnij darmowy dostęp do książek milionom uczennic i uczniów dzisiaj i każdego dnia!
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza
Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | białoruski | biologia, biologiczny | bez liczby pojedynczej | botanika | celtycki | chemiczny | chiński | czasownik | czeski | dopełniacz | dawne | drukarstwo, drukowany | dziecięcy | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geografia, geograficzny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | handel, handlowy | hebrajski | hinduski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | islandzki | japoński | język, językowy, językoznawstwo | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mineralogia | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | nieodmienny | niemiecki | norweski | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | polski | polityczny | portugalski | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | przysłówek | psychologia, psychologiczny | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | rzymski | środowiskowy | staropolskie | starożytny | szwedzki | teatralny | techniczny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wulgarne | żartobliwie | zdrobnienie | żeglarskie | zoologia
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 157395 przypisów.
więzień strażnikom dziękuje, którzy z okazji sierpniowych uroczystości wrota mu na wolność otwierają — tradycyjnie z okazji najważniejszych świąt religijnych uwalniano paru więźniów; tu zapewne chodzi o zwolnienie z okazji święta Wniebowzięcia Marii Panny, przypadającego 15 sierpnia: wg statutów Perugii z 1342 z tej okazji uwalniano dwie skazane za pomniejsze przestępstwa kobiety, przebywające w więzieniu co najmniej przez miesiąc, a jeśli ich nie było, to jednego mężczyznę, uwięzionego od co najmniej pół roku. [przypis edytorski]
więzień z Chillonu — główny bohater i narrator poematu Byrona Więzień Chillonu (1816), więziony przez lata w lochach zamku Chillon w Szwajcarii. [przypis edytorski]
Więzienia przepełnione są… — informacje „Mirosława” o torturach stosowanych wobec więźniów politycznych zacytował Żeromski niemal dosłownie z „Listu otwartego w sprawie białego terroru w Polsce”, wydanego przez KPP w czerwcu 1924 r. [przypis redakcyjny]
więzienie Mazas — więzienie w Paryżu w 2. poł. XIX w. [przypis edytorski]
Więzienie — Tytuł ten pozostaje w związku z nr. 200. [przypis tłumacza]
więzienie w Orle — ciężkie więzienie katorżnicze w Rosji, wzniesione w roku 1840; wśród więźniów zakładu znaleźli się m.in. działacz PPS Aleksander Prystor (w l. 1914–1917) czy Feliks Dzierżyński (w l. 1915–1916); w latach 1920–1930 Orzeł był więzieniem politycznym (tzw. politizolatorem) OGPU-NKWD, a w czasie II wojny światowej pełnił funkcję obozu koncentracyjnego. [przypis edytorski]
więzów, jakimi Lilipuci skrępowali Guliwera — w powieści Jonathana Swifta Podróże Guliwera tytułowy bohater trafia na wyspę Liliputów, którzy krępują go podczas snu setkami małych lin, grubości nitek. [przypis edytorski]
więzy — dziś popr. forma N. lm: więzami. [przypis edytorski]
więzy krzyżackiemi — dziś popr. forma N. lm: krzyżackimi więzami. [przypis edytorski]
więzy złotemi — dziś popr. forma N. lm: więzami złotymi (tj. pieniędzmi, zależnością finansową). [przypis edytorski]
Wie alt bist du? (niem.) — Ile masz lat? [przypis edytorski]
Wie alt bist du? Sprich (niem.) — Ile masz lat? Mów. [przypis edytorski]
wieć — wie ci, wie przecież. [przypis edytorski]
wieca — dziś popr.: wiec. [przypis edytorski]
wieca — dziś popr.: wiec, zgromadzenie ludzi. [przypis edytorski]
wiece (starop.) — [tu:] sądy. [przypis redakcyjny]
wiecha (daw.) — karczma (od znaku na szyldzie). [przypis edytorski]
wiecha — pęk. [przypis edytorski]
wiecha — pęk słomy. [przypis edytorski]
wiecha — tu: broda. [przypis redakcyjny]
wiecha — tu zapewne: wiechlina, trawa z kwiatostanem w kształcie wiechy, stanowiąca wartościową paszę. [przypis edytorski]
wiecha — wieniec, tradycyjnie wieszany nad karczmą, w której podawane jest piwo. [przypis edytorski]
wiecha — wieniec wieszany nad karczmą oznaczający, że podaje się w niej miód. [przypis edytorski]
wiecheć — garść, pęk, słomy, siana, badyli, gałęzi. [przypis edytorski]
wiecheć — garść słomy albo siana. [przypis redakcyjny]
wiecheć — słomiany wieniec, zawieszany na szyi skazańca, by go upokorzyć. [przypis edytorski]
wiechetki — gałązki, którymi uderza się w łaźni, by pobudzić krążenie krwi. [przypis edytorski]
Wiech — pseudonim Stefana Wiecheckiego (1896–1979), warszawskiego dziennikarza, felietonisty i prozaika, często wykorzystującego w swoich utworach warszawską gwarę miejską. [przypis edytorski]
Wiech — Stefan Wiechecki (1896–1979), dziennikarz, felietonista, satyryk i prozaik, często używający w swojej twórczości gwary warszawskiej. [przypis edytorski]
wiechy (daw.) — włosy. [przypis redakcyjny]
Wiecie o tem z drugiemi już historyami (…) — poeta odwołuje się tu na Bojarda Orlando innamorato, Księga III, Pieśń II, gdzie cała ta rzecz szeroko jest opisana. [przypis redakcyjny]
wiecież — konstrukcja z partykułą -że, skróconą do -ż; znaczenie: czy wiecie. [przypis edytorski]
wiecież — konstrukcja z partykułą -że (skróconą do -ż); znaczenie: czy wiecie. [przypis edytorski]
wieciutki (gw.) — bardzo chudy i giętki. [przypis edytorski]
wiec (starop.) — rodzaj pierwotnego sejmu. Wiece były pierwszymi zgromadzeniami ustawodawczymi. [przypis edytorski]
wieczerzą — dziś popr. forma B.lp: wieczerzę. [przypis edytorski]
wieczerzać (daw.) — spozywać wieczorny posiłek. [przypis edytorski]
wieczerzać — dziś: jeść kolację. [przypis edytorski]
wieczerza (daw.) — kolacja. [przypis edytorski]
wieczerza — kolacja. [przypis edytorski]
wieczerza — wieczorny posiłek. [przypis edytorski]
wieczerze (starop. forma) — wieczerzy. [przypis edytorski]
wieczerze z Biblii, gdy pobożny podróżnik nad brzegiem rzeki wraz z aniołem spożywał ryby Tygrysu — młody Tobiasz w biblijnej Księdze Tobiasza (Tb 6, 1–5). [przypis edytorski]
Wieczna Myśli — filozoficzne określenie Boga, obojętnego na sprawy doczesne. [przypis redakcyjny]
wieczna ondulacja a. trwała ondulacja — fryzura wytworzona zabiegiem fryzjerskim, polegającym na zmianie struktury włosów z pomocą środków chemicznych i ułożeniu ich w fale poprzez nakręcanie na wałki. [przypis edytorski]
wiecznaż — konstrukcja z partykułą wzmacniającą (tu tworzącą pytanie retoryczne) -że, skróconą do -ż; znaczenie: czy wieczna, czyż wieczna. [przypis edytorski]
wieczne pióro — przyrząd do pisania ze zbiorniczkiem na atrament wewnątrz obsadki. W czasach, w których powstała ta książka, pisano piórem, a wieczne pióra były drogie. W szkołach używano zwykle pióra składającego się z podłużnej drewnianej obsadki z zamocowaną metalową stalówką, którą maczało się co chwilę w kałamarzu z atramentem. Długopis został wynaleziony w roku 1938, a do powszechnego użytku wszedł znacznie później. [przypis edytorski]
Wieczne pragnienie współ z duszą stworzone — Tym wiecznym, wrodzonym pragnieniem jest wewnętrzny pociąg wzniesienia się do Boga, o czym była mowa w poprzedniej pieśni. [przypis redakcyjny]
wieczne życie — Tora. [przypis tłumacza]
wiecznie — na wieki. [przypis redakcyjny]
wiecznie nie uznać — nigdy nie poznać. [przypis redakcyjny]
wiecznie przesiadających — dziś popr.: wiecznie przesiadujących. [przypis edytorski]
wiecznieś malowaną zawiązał obręczą — mowa o tęczy. [przypis edytorski]
wiecznież — czy wiecznie. [przypis edytorski]
Wiecznież — konstrukcja z partykułą -że, skróconą do -ż, o funkcji pytajnej; znaczenie: czy wiecznie. [przypis edytorski]
wieczność — pojęcie wieczności piszę w cudzysłowie, ponieważ według mnie pojęcie to wyraża tylko to, że nie ma określonego sensu mówienie o początku i końcu Istnienia w ogóle (w całości). [przypis autorski]
wiecznożywy (starop.) — nieśmiertelny. [przypis edytorski]
wieczny człowiek — człowiek ponadczasowy, uniwersalny (uosobiony tu jako Prometeusz). [przypis edytorski]
wieczny sen — śmierć. [przypis redakcyjny]
Wieczny Żyd — Żyd Wieczny Tułacz, bohater średniowiecznej legendy za urąganie Jezusowi w drodze na ukrzyżowanie ukarany nieśmiertelnością i wieczną tułaczką; postać wykorzystywana w wielu utworach literackich. [przypis edytorski]
wieczór bo był (gw.) — bo też wieczór był. [przypis edytorski]
wieczór jeszcze zdrowy — wieczorem jeszcze był zdrowy. [przypis edytorski]
wieczór przybyło (…) — dziś popr.: wieczorem (…). [przypis edytorski]
wieczór świętojański — noc świętojańska, sobótka; słowiańskie święto obchodzone w najkrótszą noc w roku. [przypis edytorski]
wieczór się (…) wyprawuje (starop. konstrukcja) — wieczorem się wyprawia (wybiera). [przypis edytorski]
wieczór — tu: wieczorem. [przypis edytorski]
wieczór zeszli się — dziś: wieczorem zeszli się. [przypis edytorski]
wieczorek tańcujący (daw.) — wieczorek taneczny, zabawa taneczna. [przypis edytorski]
wieczornica — daw. wieczorne spotkanie mieszkańców wsi, podczas którego wspólnie szyje się, przędzie itp., czemu towarzyszą śpiewy i opowieści. [przypis edytorski]
wieczornica — zabawa organizowana wieczorem. [przypis edytorski]
wieczornice z Łysej Góry — zloty czarownic i demonów, jakie wg legend odbywały się nocą na szczycie Łysej Góry w Górach Świętokrzyskich. [przypis edytorski]
wieczorowy — dziś w tym znaczeniu: wieczorny. [przypis edytorski]
wieczory — dziś popr. N. lm: wieczorami. [przypis edytorski]
Wieczory nad Tamizą — cykl relacji podróżniczo-obyczajowych publikowanych w latach 1872–75 na łamach „Tygodnika Illustrowanego” przez publicystę i powieściopisarza Władysława Maleszewskiego (1832–1913). [przypis edytorski]
Wieczystość obowiązywała również w Gwatemali oraz Portugalii; por. szerzej: S. M. Grzybowski, Ochrona osobista stosunku do dzieła po śmierci twórcy, Kraków 1933, s. 420 i n. [przypis autorski]
Wieczysty cel powinien i może być dopięty w życiu i przez życie, bo rozum rozkazuje mi żyć… — Fichte, Die Bestimmung des Menschen (Powołanie człowieka, 1800). [przypis autorski]
wiedę (gw.) — wiodę, prowadzę. [przypis edytorski]
Wiedeń ma swego Stefana — ogromną gotycką katedrę pod wezwaniem św. Szczepana (niem. Stephansdom), wznoszącą się pośrodku centralnego placu miasta, stanowiącą jeden z symboli Wiednia. [przypis edytorski]
Wiedeński — tu: dworzec kolejowy w Warszawie, zbudowany w 1845 dla Kolei Warszawsko-Wiedeńskiej, ob. nieistniejący. [przypis edytorski]
Wiedeń — stolica i największe miasto Austrii. [przypis edytorski]
Wiedeń, Wienna — tu: miasto Vienne we Francji. [przypis redakcyjny]
Wiederherstellung eines selbständigen Königreich Polen (niem.) — odbudowaniem samodzielnego królestwa polskiego. [przypis redakcyjny]
wieder (niem.) — znów. [przypis edytorski]
Wied' eto poslednij boj (ros.) — Bój to będzie ostatni. Fragment Międzynarodówki, rewolucyjnej pieśni powstałej w czasie Komuny Paryskiej, w 1871 (do 1944 r. pieśń była również hymnem ZSRR). [przypis edytorski]
Wied, Gustav (1858–1914) — pisarz duński z pogranicza naturalizmu i dekadentyzmu. [przypis edytorski]
wiedła (gw.) — wiodła. [przypis edytorski]
wiedma (starop.) — wiedźma. [przypis edytorski]
wiedmy — dziś popr.: wiedźmy. [przypis edytorski]
wiedmy (z ukr.) — wiedźmy. [przypis edytorski]
wiednie — świadomie; od: wiedzieć, wiedza; por. bezwiednie. [przypis edytorski]
wiedny — posiadający wiedzę w jakiejś dziedzinie, uczony. [przypis edytorski]
wiedny — wiedzący, świadomy. [przypis edytorski]
wiedomosti (ros.) — sprawozdania. [przypis edytorski]
wiedrze — dziś Ms.lp: wiadrze. [przypis edytorski]
wiedźcie warownie (starop. konstrukcja zdaniowa) — wiedźcie [prowadźcie] do warowni. [przypis edytorski]
wiedźma — tu: furia Alekto. [przypis edytorski]
wiedźma — tu: kobieta doświadczona, znająca życie; od wiedzieć: ta, która wie. [przypis edytorski]
Wiedząc już, że jakieś łódki cudzoziemskie są w pobliżu… — list z dnia 27 listopada 1837 r. [przypis redakcyjny]
wiedząc miejsce — dziś; znając miejsce. [przypis edytorski]
wiedzą — tu: znają. [przypis edytorski]