Aby móc stabilnie działać w 2026 roku, potrzebujemy Twojego wsparcia!
dowiedz się więcej
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne
Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | austriacki | białoruski | biologia, biologiczny | bez liczby pojedynczej | botanika | celtycki | chemiczny | czasownik | czeski | dawne | drukarstwo, drukowany | dziecięcy | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geografia, geograficzny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | handel, handlowy | hebrajski | hinduski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | islandzki | japoński | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mineralogia | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | nieodmienny | niemiecki | norweski | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | polski | polityczny | portugalski | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | psychologia, psychologiczny | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | rzymski | sportowy | środowiskowy | staropolskie | starożytny | szwedzki | teatralny | techniczny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wschodni | wulgarne | żartobliwie | zdrobnienie | żeglarskie | zoologia
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 129447 przypisów.
obleżeńcy (starop.) — oblężeni. [przypis edytorski]
obleżony (starop.) — oblężony. [przypis edytorski]
oblędz — dziś popr.: oblegać. [przypis edytorski]
oblężenie Cawnpore (5–25 czerwca 1857) — oblężenie Cawnpore (ob. Kanpur), ważnego miasta garnizonowego wojsk Kompanii Wschodnioindyjskiej, przez indyjskich powstańców podczas powstania sipajów; zakończone poddaniem się oblężonych w zamian za bezpieczne przejście do Allahabadu; ewakuacja z Cawnpore zamieniła się w masakrę, w której zginęła większość Brytyjczyków, w tym 120 kobiet i dzieci, schwytanych i zabitych przez sipajów. [przypis edytorski]
oblężenie Metzu — oblężenie trwające od 19 sierpnia do 27 października 1870 r.; wielka klęska Francuzów podczas wojny francusko-pruskiej. [przypis edytorski]
oblężenie Missolungi (15 kwietnia 1825 – 10 kwietnia 1826) — oblężenie greckiego miasta Missolungi na Peloponezie, które miało miejsce podczas walk o niepodległość Grecji pomiędzy siłami Turków osmańskich a greckimi powstańcami. Oblężenie zakończyło się zdobyciem miasta przez Turków, samobójczą śmiercią wielu obrońców, którzy m.in. wysadzili się w powietrze w prochowni, i wymordowaniem pozostałych mieszkańców; młode kobiety i dzieci sprzedano niewolę. Bohaterska postawa obrońców oraz rzeź miasta poruszyły międzynarodową opinię publiczna, co skłoniło rządy mocarstw zachodnich do interwencji zbrojnej. [przypis edytorski]
oblężenie Suczawy (25 sierpnia–13 października 1653) — oblężenie twierdzy w Suczawie (w historycznej Mołdawii, w ob. Rumunii) podczas powstania Chmielnickiego, której przeciwko wojskom polsko-wołosko-mołdawskim broniły oddziały hospodara mołdawskiego Bazylego Lupu i sprzymierzonych z nim Kozaków zaporoskich pod wodzą zięcia hospodara, Tymosza (Tymofieja) Chmielnickiego, syna Bohdana Chmielnickiego; zakończone honorową kapitulacją oblężonych. [przypis edytorski]
oblężeniec — oblężony; mieszkaniec oblężonego miasta. [przypis edytorski]
oblężeńcy (daw.) — oblężeni; mieszkańcy oblężonego miasta. [przypis edytorski]
oblicze — twarz. [przypis edytorski]
oblicznie (daw.) — osobiście. [przypis edytorski]
oblicznie (daw.) — we własnej osobie. [przypis edytorski]
oblicznie (gw.) — twarzą w twarz. [przypis edytorski]
oblicznie (starop.) — tu: w sposób widzialny; osobiście, ukazując oblicze. [przypis edytorski]
obliczność Pańska (daw.) — oblicze Pańskie. [przypis edytorski]
obliczów — dziś popr. D.lm: oblicz. [przypis edytorski]
obliczże się — oblicz się koniecznie (daw. konstrukcja z partykułą wzmacniającą -że). [przypis edytorski]
oblig (daw.) — zobowiązanie, dług. [przypis edytorski]
oblig (daw.) — zobowiązanie. [przypis edytorski]
oblig (daw.) — zobowiązanie; tu: weksel, dokument stanowiący pisemne zobowiązanie wystawcy do zapłacenia określonej osobie określonej sumy w oznaczonym terminie; używany m.in. jako zabezpieczenie zobowiązań pieniężnych. [przypis edytorski]
oblig (daw.) — zobowiązanie, zwłaszcza na piśmie. [przypis edytorski]
Honoré de Balzac, Stracone złudzenia, Wielki człowiek z prowincji w Paryżu
(źródło na Platformie Redakcyjnej)
oblig — pisemne uznanie długu. [przypis edytorski]
oblig — skrypt dłużny: wystawiane przez dłużnika pisemne potwierdzenie długu. [przypis edytorski]
oblig — weksel, zobowiązanie finansowe, pisemne uznanie długu. [przypis edytorski]
oblig — zobowiązanie finansowe, weksel, dług. [przypis edytorski]
oblig — zobowiązanie; por. czas. zobligować kogo. [przypis edytorski]
oblig — zobowiązanie. [przypis edytorski]
obligacja — papier wartościowy uprawniający posiadacza do otrzymywania stałego dochodu od przedsiębiorstwa, które ten papier wydało. [przypis edytorski]
obligatto a. obligato (wł., muz.) — obowiązkowy; termin w zapisie utworu muzycznego wskazujący głos lub instrument obligatoryjny podczas wykonania utworu, czyli taki, którego nie można pominąć ani zastąpić innym. [przypis edytorski]
oblige (fr.) — zobowiązuje; obliguje. [przypis edytorski]
obligować się — zobowiązywać się. [przypis edytorski]
obligować (z łac.) — prosić o coś. [przypis edytorski]
obligowany (daw.) — zobowiązany; tu: zmuszony do wdzięczności lub posłuszeństwa. [przypis edytorski]
Oblubienica morza — dramat Henrika Ibsena z 1888 r. [przypis edytorski]
oblubienica z Lammermooru — ironiczne nawiązanie do powieści Waltera Scotta Narzeczona z Lammermoor, traktującej o romantycznej miłości. [przypis edytorski]
obluzować (daw.) — zluzować, zastąpić przez kogoś. [przypis edytorski]
obluzowan (daw.) — zluzowany (daw. krótka forma przym.), zastąpiony przez kogoś. [przypis edytorski]
obłapiaczem jaśnie pani — w oryg. just my Lady's fucker. [przypis edytorski]
obłapiać się — obejmować, ściskać się. [przypis edytorski]
obłapić (starop.) — objąć. [przypis edytorski]
obłatwić — zrobić, dokonać, załatwić. [przypis edytorski]
obławnik — uczestnik obławy na zwierzę podczas polowania. [przypis edytorski]
obłądzić się (daw.) — mylić się. [przypis edytorski]
obłąkać się — zabłądzić. [przypis edytorski]
obłąkać — tu: spowodować, by się zgubili. [przypis edytorski]
obłąkanem — dziś: obłąkanym, dawna końcówka fleksyjna czasownika użyta dla zachowania rymu. [przypis edytorski]
obłąkany (daw.) — zabłąkany, zagubiony. [przypis edytorski]
obłąkany Gogola — bohater utworu Mikołaja Gogola (1809–1852) pt. Pamiętnik wariata. [przypis edytorski]
Obłąkany Karol — w tekście sztuki: Obłąkany. [przypis edytorski]
obłąkany — tu: dążący w niewłaściwym kierunku. [przypis edytorski]
obłąkany — tu: zagubiony. [przypis edytorski]
obłęd opilczy a. Zespół Otella, a. obłęd alkoholowy — ostra psychoza, występująca u alkoholików. [przypis edytorski]
obłędna wieszczka — tu: Sybilla z Kume. [przypis edytorski]
obłęk a. obłąk (daw.) — przedmiot półkolisty. [przypis edytorski]
obłęk — obwód. [przypis edytorski]
obłoczy — forma zmieniona dla rymu; winno być: obłóczy. [przypis edytorski]
obłoczyć a. obłóczyć — oblekać; naciągać, nakładać. [przypis edytorski]
Obłomow — tytułowy bohater powieści Iwana Gonczarowa (1812–1891) z 1859 roku. [przypis edytorski]
obłóczyć (daw., gw.) — powlekać. [przypis edytorski]
obłóżka — coś, czym jest obłożone coś innego; tu: obszycie. [przypis edytorski]
obłuda (daw.) — ułuda, przywidzenie; ułuda, ponieważ nautilus przypomina okręcik, ale w rzeczywistości nim nie jest. [przypis edytorski]
obłudny (daw.) — tu: pozorny, nierzeczywisty. [przypis edytorski]
obłudny (starop.) — tu: zwodnicze. [przypis edytorski]
obmierzić (daw.) — obrzydzić. [przypis edytorski]
obmierzić — obrzydzić. [przypis edytorski]
obmierzle — okropnie, obrzydliwie. [przypis edytorski]
obmierzły — budzący obrzydzenie. [przypis edytorski]
obmierzły — budzący wstręt lub niechęć. [przypis edytorski]
obmierzły — budzący wstręt. [przypis edytorski]
obmierzły (czyt.: obmier-zły) — wstrętny. [przypis edytorski]
obmierzły (daw.) — budzący wstręt. [przypis edytorski]
obmierzły — wstrętny. [przypis edytorski]
obmierzły — wzbudzający obrzydzenie. [przypis edytorski]
obmierznąć (daw.) — zacząć w kimś budzić wstręt. [przypis edytorski]
obmierznąć — zacząć budzić obrzydzenie. [przypis edytorski]
obmotywać — owijać. [przypis edytorski]
obmówiska (przestarz.) — dziś: obmowy. [przypis edytorski]
obmycie — ceremonia mająca na celu zmycie z siebie win. [przypis edytorski]
obmyślił (…) wieczerzą — dziś B.lp r.ż.: wieczerzę. [przypis edytorski]
obnażył się ze wszystkiego — tj. oddał wszystko, co miał. [przypis edytorski]
obnosiły go baby — obgadywały go (…). [przypis edytorski]
Obock — miasto portowe w ob. Dżibuti, położone nad zatoką Tadżura w pobliżu miejsca, gdzie otwiera się ona na Zatokę Adeńską; po otwarciu Kanału Sueskiego stanowiło w XIX w. najważniejszy ośrodek posiadłości francuskich na drodze morskiej wiodącej z Europy do Indii. [przypis edytorski]
oboczesny (daw.) — jednoczesny. [przypis edytorski]
obocześnie (daw.) — jednocześnie. [przypis edytorski]
oboczyć (gw.) — zobaczyć. [przypis edytorski]
Obodryci a. Obodrzyce — grupa plemion słowiańskich należąca do Słowian połabskich. [przypis edytorski]
Obodryci a. Obodrzyce — plemię zachodniosłowiańskie stojące na czele Związku Obodrzyckiego, w skład którego wchodzili również Połabianie, Warnowie, Wagrowie, Drzewianie, Smolicy i Linianie. [przypis edytorski]
Obodryci — grupa plemion słowiańskich należąca do Słowian połabskich. [przypis edytorski]
Obodryci (łac. Abodriti) — także: Obodrzycy, Obodrzyce; grupa plemion Słowian połabskich zamieszkujących Pomorze Przednie i Szlezwik-Holsztyn,graniczących z Sasami i Wieletami; byli sojusznikami Karola Wielkiego i tworzyli oddziały pomocnicze wojsk cesarza Franków; z czasem, po wiekach zmagań z żywiołem niemieckim, zostali rozbici i wchłonięci (w 2. poł. XII w.), długo zachowując odrębność. [przypis edytorski]
oboe d'amore (wł.) — obój miłosny, drewniany instrument dęty o brzmieniu łagodniejszym od zwykłego oboju. [przypis edytorski]
oboich — dziś popr. forma: obu. [przypis edytorski]
oboja strona (daw) — obie strony. [przypis edytorski]
obojczyk (daw.) — ozdobny kołnierz. [przypis edytorski]
obojczyk — tu: część ubioru księży katolickich noszona na piersiach, służąca do przypinania kołnierzyka; niekiedy także: ta część razem z kołnierzykiem. [przypis edytorski]
oboje księstwo — Janusz I Mazowiecki i Anna Danuta. [przypis edytorski]
oboje księstwo — Ziemowit IV i Aleksandra Olgierdówna. [przypis edytorski]
oboje to przez się nieznośne — każda z tych rzeczy sama jest nieznośna. [przypis edytorski]
oboje — tu popr. forma B. l.mos.: obydwu, obu (popycha obydwu; jako że mowa o dwóch chłopcach). [przypis edytorski]
oboje — tu popr. forma M. l.mos.: obaj (jako że mowa o dwóch chłopcach). [przypis edytorski]
obojej niebeśpieczności (starop.) — daw. liczba podwójna; dziś: obu niebezpieczeństwom. [przypis edytorski]
