Dzisiaj aż 13,496 dzieciaków dzięki wsparciu osób takich jak Ty znajdzie darmowe książki na Wolnych Lekturach.
Dołącz do Przyjaciół Wolnych Lektur i zapewnij darmowy dostęp do książek milionom uczennic i uczniów dzisiaj i każdego dnia!
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne
Według kwalifikatora: wszystkie | angielski, angielskie | architektura | białoruski | biologia, biologiczny | botanika | celtycki | chemiczny | dawne | francuski | frazeologia, frazeologiczny | gwara, gwarowe | hebrajski | historia, historyczny | łacina, łacińskie | literacki, literatura | matematyka | medyczne | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | portugalski | potocznie | przenośnie | przestarzałe | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj nijaki | rosyjski | rzadki | środowiskowy | staropolskie | turecki | ukraiński | włoski | wulgarne | żartobliwie | żeglarskie | zoologia
Według języka: wszystkie | français | Deutsch | polski
Znaleziono 11129 przypisów.
wywiuczyć (z tur., przestarz.) — rozładować, zdjąć bagaż z grzbietu zwierzęcia. [przypis edytorski]
wywłoka — kobieta ciesząca się złą reputacją. [przypis edytorski]
wywłoka — miejsce na brzegu do wyciągania łodzi. [przypis autorski]
Wywnętrza go — wykorzystuje, wyzyskuje go. [przypis redakcyjny]
wywnętrzać się — wyjawić swoje tajemnice, marzenia, myśli. [przypis edytorski]
Wywodu czystych pojęć rozsądkowych rozdział drugi — cały ten rozdział (§§ 15–27) został przez Kanta zupełnie przerobiony dla drugiego wydania Krytyki czystego rozumu i w tym kształcie przeszedł do wszystkich dalszych wydań. Tekst pierwszego wydania podajemy osobno w dodatku umieszczonym przy końcu dzieła. [przypis tłumacza]
wywodzić (daw., gw.) — opowiadać. [przypis autorski]
wywodzić (daw.) — wyprowadzać. [przypis edytorski]
wywodzić nad bliźnym waszym barbarzyństwo — traktować waszego bliźniego okrutnie, po barbarzyńsku. [przypis edytorski]
wywodzić (starop.) — tu: wyprowadzać (por. wieść: prowadzić). [przypis edytorski]
wywodzić (starop.) — wyprowadzać; tu: usuwać. [przypis edytorski]
wywodzić — tu: śpiewać, wyśpiewywać. [przypis edytorski]
wywołać (daw.) — wygnać. [przypis edytorski]
wywołan (daw.) — wygnany. [przypis edytorski]
wywołanie — tu: wygnanie. [przypis edytorski]
wywołaniec — banita, wygnaniec. [przypis edytorski]
wywołaniec (daw.) — wygnaniec, banita. [przypis edytorski]
wywołaniec (daw.) — wygnaniec, bezdomny. [przypis edytorski]
wywołaniec (daw.) — wygnaniec. [przypis edytorski]
wywołaniec — wygnaniec, banita. [przypis edytorski]
wywołany (daw.) — ogłoszony przestępcą i ścigany. [przypis edytorski]
wywołany (daw.) — wygnany. [przypis edytorski]
wywołany (starop.) — wygnany. [przypis edytorski]
wywołańczy — tu: uchodźczy, emigrancki. [przypis edytorski]
Wywoływacz — niem.: Marktschreier: kramarz; naganiacz; szalbierz. [przypis edytorski]
wywód (daw.) — tu: błogosławieństwo udzielane matce i uroczyste wyprowadzenie jej z kościoła. [przypis edytorski]
wywód — dawniej w Kościele katolickim: obrzęd błogosławieństwa udzielanego w kościele kobiecie po urodzeniu dziecka. [przypis edytorski]
Wywód Pankracego o Bogu, „któremu już śmierci nie będzie” (Dieu vivant), „Bogu ludzkości”, wiąże Kleiner z saintsimonistycznymi pomysłami religijnymi. Kleiner powołuje się na słowa kaznodziei saintsimonistycznego, Transona (”Le Globe” 12 IX 1831). A oto co przynosi wykład XIII Doktryny Saint–Simona: „(…) za przykładem Saint–Simona i w jego imieniu przychodzimy ogłosić, że ludzkość ma przed sobą przyszłość religijną; że religia przyszłości będzie większa, potężniejsza od wszystkich religii przeszłości; że będzie, podobnie jak religie, które ją poprzedziły, syntezą wszystkich idei ludzkości i, co więcej, wszystkich jej sposobów istnienia, że nie tylko opanuje ona porządek polityczny, ale że porządek polityczny będzie w swojej całości instytucją religijną; żadnego już bowiem faktu nie będzie się pojmować poza Bogiem, żaden fakt nie będzie się rozwijał poza boskim prawem; dodajmy jeszcze, że religia obejmie cały świat, albowiem prawo boskie jest powszechne” (s. 447). [przypis redakcyjny]
wywrócić kozła — wykonać przewrót z wyskoku; fiknąć fikołka. [przypis edytorski]
Wywróciła ołtarz (…) wśród śmiechu i tańców — [por.] Pojęcia pani Aubray. [przypis tłumacza]
wywróciły — właśc. forma: wywrócili (starcy i sędziowie), podobnie jak wcześniej: odstąpili. [przypis edytorski]
wywrócony — tu: wzburzony. [przypis edytorski]
Wywróżyłem — Laban był wróżbitą. Wywróżył, że dzięki Jakubowi będzie miał męskich potomków (zob. dalej Ks. Rodzaju 30:35 i 31:1), a do tej pory nie miał syna, skoro posyłał córkę jako pasterkę swoich trzód, zob. Raszi do 30:27. [przypis edytorski]
Wywróżyłem — u Cylkowa: 'mam dobrą wróżbę'; uzasadnienie korekty: doprecyzowanie znaczenia, w oryginale jest tu tylko czasownik נִחַשְׁתִּי (nichaszti): ‘wywróżyłem’, co odnosi się do czasu przeszłego i wskazuje na Labana jako sprawcę wróżby. [przypis edytorski]
wywrzeć (starop.) — wypuścić. [przypis redakcyjny]
wywyższy Faraon głowę twoją — hebr. נָשַׂא רֹאשׁ (nasa rosz) dosł. ‘podnieść głowę’. [przypis edytorski]
wyzew — tu: wyzwanie. [przypis edytorski]
wyzierać (gw.) — wyglądać. [przypis edytorski]
wyzierać (gw.) — wyglądać, rozglądać się. [przypis edytorski]
wyzierać — wyglądać. [przypis edytorski]
wyzierać — wyglądać; spoglądać, wychylając się skądś. [przypis redakcyjny]
wyziewać — tu: wydmuchiwać. [przypis edytorski]
wyziewać życie — umierać. [przypis edytorski]
wyziewy, co z wody i ziemi wznosząc się w chmury stają się ciepłemi — Wyżej już objaśniliśmy, że według fizycznej teorii poety, burze tylko przez wybuch wyziewów z ziemi i wody powstają, że te wyziewy przez słońce do chłodnej sfery eteru podniesione stają się deszczem, który spadając na ziemię, karmi wszystkie strumienie i rzeki. [przypis redakcyjny]
wyzionąć swoje chucie — dziś raczej: wyżyć swoje chucie (pragnienia). [przypis edytorski]
wyzior — prześwit. [przypis edytorski]
wyzłacane pszenicą, posrebrzane żytem — Adam Mickiewicz, Pan Tadeusz, ks. I, w. 18. [przypis edytorski]
wyzłota — pozłota. [przypis edytorski]
wyznaczanie wymiaru kary na siebie jest równoznaczne z przyznawaniem się do winy — Sokrates twierdził, że jest niewinny, konsekwentnie więc nie mógł podawać wniosku, by go ukarano. U Platona Sokrates skazuje się na dożywotnie żywienie kosztem państwa w prytanejonie (ratuszu) jako dobroczyńca narodu. Ostatecznie, na prośby przyjaciół, zgadza się na grzywnę 30 min (mina = 100 franków), dodając, że płacenia grzywny nie uważa za karę. Ksenofontowi wydaje się to niesmaczne i niekonsekwentne, dlatego podkreśla tu konsekwencję Sokratesa. Platon jednak, choć (pozornie) mniej konsekwentny, zdaje się bliższy prawdy i może być taki, gdyż był naocznym świadkiem procesu. [przypis tłumacza]
Wyznaczonym (…) do sprzedaży zdobyczy — zdobycz jest własnością państwa. Jeśli nie przewozi się jej do Sparty, poleca się pewnym ludziom, żeby zajęli się rozsprzedażą. Pieniądze wpływają do kasy państwowej; król otrzymuje jedną trzecią. [przypis tłumacza]
Wyznaję więc… — Scena ta jest, jak zaznaczyliśmy we Wstępie, ekspozycją, jedną z najżywszych i najoryginalniejszych, jakie istnieją w teatrze. Stara dama w irytacji swojej charakteryzuje (oczywiście z nieżyczliwą przesadą) cały personel domu oraz sytuację, która służy za punkt wyjścia komedii. [przypis tłumacza]
wyznała wszystko, co było prawdą — można znaleźć u Farinacciego wiele ustępów wyznań Beatrix; mają one dla mnie wzruszającą prostotę. [przypis autorski]
Wyznania (fr. Les Confessions) — autobiograficzna powieść Jana Jakuba Rousseau, napisana w 1770, opublikowana w 1782, po śmierci autora. [przypis edytorski]
Wyznania Hrabiego de *** — utwór dość lekkiej treści, pióra Duclosa, późniejszego akademika i „historiografa Francji”. [przypis tłumacza]
Wyznanie wiary wikarego sabaudzkiego — głośny ustęp z Emila [traktatu pedagogicznego autorstwa Rousseau; red. WL]. [przypis tłumacza]
Wyznaniem (…) o wyjątkowej doniosłości dla czytelnika Pałuby jest list z 5 lipca 1931, którym Irzykowski zareagował na (…) rozprawę Konińskiego. Zainaugurowana została w ten sposób (…) korespondencja dwu znakomitych krytyków, jaka wygasła dopiero w latach okupacji — listy Karola Irzykowskiego ocalały i znajdują się w posiadaniu wdowy po Karolu Konińskim, p. Stefanii Konińskiej, która zechciała je udostępnić autorowi wstępu. Listy Konińskiego spłonęły we wrześniu 1939 w Warszawie przy pożarze domu zamieszkałego przez Irzykowskiego. [1948]. Po zgonie S. Konińskiej listy Irzykowskiego do jej męża zostały w całości opublikowane w miesięczniku „Znak” 1965, nr 133–134. Życiorysy Irzykowskiego (mojego pióra): [K. Wyka,] Polski słownik biograficzny, t. X s. 166–170, Karola Ludwika Konińskiego i Karola Konińskiego (ojca), [K. Wyka,] Polski słownik biograficzny, t. XII. [przypis autorski]
wyznań i narodowości — wyrazy „wyznań i narodowości” cenzor wykreślił. [przypis autorski]
wyznańca — dziś: wyznawca. [przypis edytorski]
Wyznawajcie swoje grzechy jedni drugim — Jk 5, 16. [przypis edytorski]
wyznawałem jej nóżce to wszystko, co do czasu musiało spoczywać pod ciężką na ustach pieczęcią — wyjątkowo przekład wypadł może nazbyt wolny i tylko ściśle w stylu memuarów. W oryginale bowiem pisze Casanova: „Mais placé en face d'elle, le langage des pieds avoit toute l'eloquence désirable”. [przypis tłumacza]
wyznawam (daw.) — dziś: wyznaję. [przypis edytorski]
wyznawam (daw. forma) — dziś: wyznaję. [przypis edytorski]
wyznawam — dziś: wyznaję. [przypis edytorski]
wyznawcy proroka — mahometanie, wyznawcy Mahometa. [przypis edytorski]
Wyznawcy tej sekty objawiali swoją pobożność… — zob. Illustrations of the history and practice of the Thugs, London 1837; patrz także „Edinburgh Review”, Oct.–Jan. 1836–1837. [przypis autorski]
wyzobić (daw.) — wyjeść, wydziobać. [przypis redakcyjny]
wyzszej (starop. forma) — wyżej. [przypis edytorski]
wyzszy (starop. forma) — wyższy. [przypis edytorski]
wyzucie — pozbawienie. [przypis edytorski]
wyzuć (daw.) — pozbawić. [przypis edytorski]
wyzuć — tu: pozbawić. [przypis edytorski]
wyzuć — tu: rozebrać. [przypis edytorski]
wyzuć z czegoś — pozbawić czegoś. [przypis edytorski]
wyzuł — [przypis edytorski]
wyzuł znikomą postawę — opuścił swoje doczesne ciało, tj. umarł. [przypis edytorski]
wyzuty z czego — pozbawiony czego. [przypis edytorski]
wyzuty z czegoś (daw.) — pozbawiony czegoś. [przypis edytorski]
wyzuwać (daw.) — pozbawiać. [przypis edytorski]
wyzwać na rękę (daw.) — wyzwać na pojedynek. [przypis edytorski]
wyzwać na rękę — wyzwać na pojedynek (na broń ręczną, szable). [przypis edytorski]
wyzwać na rękę — wyzwać na pojedynek. [przypis edytorski]
Wyzwali mój gniew rzeczami, które nie są bóstwem — A które oni czcili jak bóstwo (złoty cielec). [przypis tłumacza]
wyzwanie rzucając — ὀνειδίζοντες, exprobrantes, Vorwürfe darüber machen zu wollen (Cl.), [pominięto tłum. na rosyjski]. [przypis tłumacza]
Wyzwolenie — dramat sceniczny Stanisława Wyspiańskiego z 1902 roku. [przypis edytorski]
wyzwolił — uwolnił spod władzy majstra szewskiego, stając się samodzielnym pracownikiem. [przypis edytorski]
wyzwolinowy — z okazji wyzwolin, tj. zakończenia służby u majstra, momentu, od którego młody rzemieślnik z terminatora staje się czeladnikiem, może już pracować sam i decydować o sobie. [przypis edytorski]
wyzwoliny — zakończenie służby u majstra, moment, od którego młody rzemieślnik może już pracować sam i decydować o sobie. [przypis edytorski]
wyzywać na rękę (starop.) — wyzywać na pojedynek, wyzywać do walki. [przypis edytorski]
wyzywać — tu: wzywać. [przypis edytorski]
Wyźnia (Wyżnia) Żabia Przełęcz — przełęcz w głównej grani Tatr pomiędzy Żabim Koniem a Żabią Turnią Mięguszowiecką. [przypis edytorski]
wyźnik — w chapance nazwa damy. [przypis redakcyjny]
wyźwierciedlić — dziś: odzwierciedlić. [przypis edytorski]
wyż — dziś r.m.: wyż, wyżu; tu: wysoko położony teren, wyżyna. [przypis edytorski]
wyż (gw.) — skrócone: wy żeście. [przypis edytorski]
wyż mianowany — wyżej wymieniony. [przypis edytorski]
wyż (neol.) — wysokość. [przypis edytorski]
wyż (poet.) — wysokość. [przypis edytorski]
wyż rzeczony — wspomniany wyżej, wymieniony wcześniej. [przypis edytorski]
wyż to, panie — konstrukcja z partykułą -że, skróconą do -ż; znaczenie: czy to wy, panie. [przypis edytorski]
wyż — tu: konstrukcja z partykułą -że, skróconą do -ż; znaczenie: czy wy. [przypis edytorski]
