Blackout

Od 12 lat Wolne Lektury udostępniają książki nieodpłatnie i bez reklam
Jesteśmy najpopularniejszą biblioteką w Polsce: w 2019 roku 5,9 miliona unikalnych użytkowników odwiedziło nas 21 milionów razy. Wszyscy zasługujemy na bibliotekę, która gwarantuje dostęp do najwyższej jakości wydań cyfrowych.

Stoi przed nami realna groźba zamknięcia
Niestety, z milionów czytelników wspiera nas jedynie niewiele 190 osób. Środki, jakie do tej pory pozyskiwaliśmy ze źródeł publicznych, są coraz mniejsze.

Potrzebujemy pomocy Przyjaciół
Nie uda się utrzymać tej niezwykłej biblioteki bez Twojego wsparcia. Jeśli możesz sobie na to pozwolić, zacznij wspierać nas regularnie. Potrzeba minimum 1000 Przyjaciół, żeby Wolne Lektury dalej istniały.

Zostań naszym Przyjacielem!

Tak, chcę pomóc Wolnym Lekturom!
Nie chcę pomagać, chcę tylko czytać
Wesprzyj

Wspieraj Wolne Lektury

x

Spis treści

      Jan KochanowskiPieśni, Księgi wtórePieśń XIX[1]

      1

      Jest kto, co by wzgardziwszy te doczesne rzeczy

      Chciał ze mną dobrą tylko sławę mieć na pieczy,

      A starać sie, ponieważ musi zniszczeć ciało,

      Aby imię przynamniej po nas tu zostało?

      5

      I szkoda zwać człowiekiem, kto bydlęce[2] żyje,

      Tkając[3], lejąc w się wszytko, póki zstawa[4] szyje;

      Nie chciał nas Bóg położyć równo z bestyjami:

      Dał nam rozum, dał mowę, a nikomu z nami.

      Przeto chciejmy wziąć przed się[5] myśli godne siebie,

      10

      Myśli ważne na ziemi, myśli ważne w niebie;

      Służmy poczciwej[6] sławie, a jako kto może,

      Niech ku pożytku dobra spólnego pomoże.

      Komu dowcipu[7] równo z wymową[8] dostaje,

      Niech szczepi miedzy ludźmi dobre obyczaje;

      15

      Niechaj czyni porządek, rozterkom zabiega[9],

      Praw ojczystych i pięknej swobody przestrzega.

      A ty, coć Bóg dał siłę i serce[10] po temu,

      Uderz sie[11] z poganinem, jako słusze[12] cnemu;

      Prostak[13] to, który wojsko z wielkości szacuje:

      20

      Zwycięstwo liczby nie chce, męstwa potrzebuje.

      Śmiałemu wszędy równo, a o wolność miłą

      Godzi sie oprzeć[14] by więc i ostatnią siłą;

      Nie przegra, kto frymarczy na sławę żywotem[15],

      Azaby go lepiej dał[16] w cieniu darmo potem?

      Przypisy

      [1]

      W przypisach gwiazdką oznaczono wyrazy, które są używane do dziś, ale których znaczenie w Pieśniach jest odmienne od znaczenia obecnego. [przypis edytorski]

      [2]

      bydlęce (starop.) — jak bydło (bydlęco, po bydlecemu). [przypis redakcyjny]

      [3]

      tkać (daw.) — wpychać. [przypis redakcyjny]

      [4]

      zstawa (starop.) — starcza. [przypis redakcyjny]

      [5]

      wziąć przed się (starop.) — rozważyć. [przypis redakcyjny]

      [6]

      poczciwy (starop.) — szlachetny (godny czci), dobry. [przypis redakcyjny]

      [7]

      dowcip (daw.) — rozum, inteligencja, talent. [przypis redakcyjny]

      [8]

      wymowa — tu: krasomówstwo, umiejętność przemawiania. [przypis redakcyjny]

      [9]

      rozterkom zabiega — zapobiega sporom, waśniom. [przypis redakcyjny]

      [10]

      serce — tu: odwaga. [przypis redakcyjny]

      [11]

      uderz sie — zderz się, stań do walki. [przypis redakcyjny]

      [12]

      słusze (starop.) — jest rzeczą słuszną, przystoi; zob. też: Ks. 2, Pieśń XV, w. 9. [przypis redakcyjny]

      [13]

      prostak — głupiec. [przypis redakcyjny]

      [14]

      o wolność (…) sie oprzeć — walczyć w obronie wolności. [przypis redakcyjny]

      [15]

      frymarczy na sławę żywotem — wymienia żywot na sławę (frymarczyć nie ma tu dzisiejszego pejoratywnego znaczenia). [przypis redakcyjny]

      [16]

      dać [żywot] — umrzeć. [przypis redakcyjny]

      Close
      Please wait...