Dzisiaj aż 13,496 dzieciaków dzięki wsparciu osób takich jak Ty znajdzie darmowe książki na Wolnych Lekturach.
Dołącz do Przyjaciół Wolnych Lektur i zapewnij darmowy dostęp do książek milionom uczennic i uczniów dzisiaj i każdego dnia!

Przypisy

Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z

Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne

Według kwalifikatora: wszystkie | angielski, angielskie | arabski | architektura | białoruski | biologia, biologiczny | chemiczny | dawne | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | hiszpański | łacina, łacińskie | literacki, literatura | mitologia | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | norweski | poetyckie | pogardliwe | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przestarzałe | regionalne | religijny, religioznawstwo | rosyjski | staropolskie | turecki | ukraiński

Według języka: wszystkie | français | Deutsch | lietuvių | polski


Znaleziono 4500 przypisów.

Jehuda — prawdopodobnie Cewi Jehuda (1889–1965), izraelski polityk. [przypis edytorski]

Jehuda — przemówił Jehuda, ponieważ to on poręczył za zwrócenie Binjamina ojcu, zob. Chizkuni do 44:18. [przypis edytorski]

Jehudą ben Bawa — tannita trzeciej generacji; za nauczanie Tory umęczony. Zaliczany do Dziesięciu Męczenników żydowskich. [przypis edytorski]

jeich (gw.) — ich. [przypis edytorski]

Jej Bohu, ne znaju (ukr.) — na Boga, nie wiem. [przypis edytorski]

jej Bohu (ukr.) — o Boże. [przypis edytorski]

Jej bojowników obnaża z kapicy — Napomknienie ironiczne o zniesieniu zakonu templariuszów we Francji przez tegoż króla. [przypis redakcyjny]

jej chłopczyka zabrał los… — według informacji podanych przez Halinę Birenbaum ta piosenka została napisana przez Polę Braun podczas jej pobytu na Majdanku, „kiedy więźniarki wróciły z pracy i zobaczyły, że zabrano dzieci z baraku, w którym je trzymano i zawleczono je do komory gazowej”. [przypis edytorski]

jej dognał (starop. forma) — dziś: dognał ją (D. zamiast B.). [przypis edytorski]

jej gwoli (daw.) — ze względu na nią. [przypis edytorski]

Jej K. M. — skrót tytułu królewskiego „Jej Królewska Mość”. [przypis redakcyjny]

Jej [kochanki Wetumna] odpłatnym darem / Giąć się będą jesiennym gałęzie ciężarem — Pomona sprawi, by drzewa obficie jesienią rodziły owoce, co będzie stanowić dar bogini za wystawioną jej świątynię. [przypis edytorski]

jej lekarz — Olympos, który wedle świadectwa Plutarcha (83) pozostawił opis tych wypadków. [przypis tłumacza]

jej los mię nie wzrusza z powodu, który jest prawem dla cieni — Myśl prawa, o którym nadmienia tu poeta, a którym w czyśćcu rządzą się cienie, domyślać się każe, że kto sam szuka zupełnego wyzwolenia ducha z niewoli grzechu albo drugich na tę zbawienną drogę wprowadza, musi naprzód wszystkie pamiątki i wspomnienia rozkoszy i słodyczy, jakich w nieswobodnym stanie, to jest w niewoli grzechu, używał, zostawić za sobą. [przypis redakcyjny]

jej [Marfizy] śmiałość cudowną / Niedawno pod Albraką widywał [Rynald] budowną — w czasie długiego oblężenia Albraki (Bojardo Ks. I i II) walczyli Rynald i Marfiza najczęściej razem po stronie oblegających. [przypis redakcyjny]

jej nizacz nie macie (starop.) — za nic ją macie. [przypis edytorski]

jej oddzielenie będzie na nim — Chizkuni robi uwagę, że stan nieczystości żony spowodowany chorobą caraat [tu: trądem], nie przenosi się na jej męża w wyniku ich cielesnego obcowania, zob. Chizkuni do 15:24 [1]. [przypis tradycyjny]

jej oddzielenie — u Cylkowa: i wydzielina jej; nie ma tu mowy o żadnej wydzielinie ale o stanie oddzielenia żony od męża. [przypis tradycyjny]

jej ratował (starop.) — dziś: ją ratował (B. zamiast D.). [przypis edytorski]

jej tej straty nic nie zastąpi (…) kiedy mi tęskno, zimno między ludźmi — Julian Klaczko, Korespondencya Mickiewicza (studium), Paryż–Berlin 1861, s. 54. [przypis edytorski]

jej uganiać — dziś: uganiać się za nią. [przypis edytorski]

Jej Wdzięcznego Majestatu — właśc. Jej Miłościwej Wysokości (ang. Her Gracious Majesty), tj. brytyjskiej królowej Wiktorii (1819–1901). [przypis edytorski]

jej własny ojciec — Ikarios. [przypis edytorski]

Jej wniebowzięciu ten krzyk towarzyszy — Dusze według praw wiecznych oczyszczające się ze zmaz grzechowych i wolne od namiętności i pokusy tychże grzechów, muszą cieszyć się szczęściem drugich, chociażby i same w tym szczęściu nie brały udziału. [przypis redakcyjny]

jej woła, jej płacze, jej prosi (starop.) — dziś: ją woła, z jej powodu płacze, o nią prosi. [przypis edytorski]

jej żony — ta małpa (Lysimachus) jest oczywiście męskiego rodzaju i ma żonę. [przypis tłumacza]

jeje — hiszp.: jején, nazwa nadawana licznym gatunkom drobnych owadów, często pijących krew ssaków. [przypis edytorski]

jejmościanka — skrót od: jej miłość panna. [przypis edytorski]

jejmość (daw.) — tytuł grzecznościowy używany w odniesieniu do szlachcianek, pani. [przypis edytorski]

jejmość (daw.) — tytuł grzecznościowy używany wobec kobiet, skrócona forma zwrotu „jej miłość”. [przypis edytorski]

jejże — przykład konstrukcji z partykułą wzmacniającą -że; znaczenie: właśnie jej. [przypis edytorski]

Jekaterynburg — miasto w azjatyckiej części Rosji, leżące po wschodniej stronie środkowego Uralu; ok. 400 km na wsch., od Permu; zał. w 1723, nazwane na cześć cesarzowej Katarzyny I, żony imperatora Piotra I Wielkiego. [przypis edytorski]

Jekaterynburg — miasto w azjatyckiej części Rosji, leżące po wschodniej stronie środkowego Uralu, zał. w 1723, nazwane na cześć cesarzowej Katarzyny I, żony imperatora Piotra I Wielkiego. [przypis edytorski]

jeko (starop.) — jak; tu: gdy, skoro. [przypis edytorski]

Jelačić, Josip (1801–1859) — chorwacki generał monarchii Habsburgów, ban Chorwacji i Sławonii, zwolennik iliryzmu; tłumił rewolucję w Wiedniu i powstanie węgierskie 1848–1849 (dowodził armią przeciwko Józefowi Bemowi). [przypis edytorski]

jelce — właśc. jelec, element rękojeści broni białej stanowiący osłonę dla ręki. [przypis edytorski]

jele (starop.) — tu: które, jakie. [przypis edytorski]

Jelec — miasto w środkowej Rosji, w obwodzie lipieckim. [przypis edytorski]

Jelenka (białorus.) — Helenka. [przypis edytorski]

Jeleń właśc. Jelonek — niewielkie jezioro w obrębie Gniezna. [przypis edytorski]

Jeleński, Jan (1845–1909) — polski dziennikarz i publicysta. Wydawał tygodnik „Rola”. Bronił nacjonalistycznych wartości polskich oraz kościoła rzymskokatolickiego. [przypis edytorski]

Jelikoński — właśc. Helikoński (od siedziby Muz). [przypis edytorski]

jelitów — dziś popr. forma D. lm: jelit. [przypis edytorski]

Jellenta, Cezary (1861–1935) — krytyk literacki i artystyczny, pisarz, publicysta; autor m.in. studium Juliusz Słowacki dzisiaj (1900). [przypis edytorski]

Jellenta, Cezary (1861–1935) — pierwotnie Napoleon Hirschband, pisarz, krytyk literacki, publicysta; redaktor „Ateneum”. [przypis edytorski]

Jellenta, Cezary (1861–1935) — pisarz oraz krytyk literacki i artystyczny. [przypis edytorski]

Jellenta, Cezary, właśc. Napoleon Hirszband (1861–1935) — krytyk literacki, współpracownik krakowskiego „Życia”. [przypis edytorski]

jelly-fish (ang.) — meduza. [przypis tłumacza]

Jelski, Ludwik (1785–1843) — polski oficer, działacz polityczny; uczestnik kampanii napoleońskich, pierwszy prezes Banku Polskiego (1828), uczestnik powstania listopadowego. [przypis edytorski]

Jelski, Ludwik — polski wojskowy epoki wojen napoleońskich; od 1813 kapitan 16. pułku piechoty; przyjaciel Aleksandra Fredry. [przypis edytorski]

jem — dziś popr.: im. [przypis edytorski]

jem (starop. forma) — dziś C.lm: im. [przypis edytorski]

jem (starop. forma) — dziś N.lp: nim (tu: mieczem). [przypis edytorski]

jem (starop.) — nim. [przypis edytorski]

Jemand mußte mitnehmen (niem.) — ktoś musiał zabrać. [przypis edytorski]

Jemenici — Żydzi pochodzący z Jemenu, należący do wspólnoty religijnej różniącej się tradycjami od dwu gł. grup europejskich: sefardyjczyków i aszkenazyjczyków. W latach 1919–1948 do Palestyny napłynęło ok. 15 tys. imigrantów z Jemenu. W latach 1949–50 większość pozostałej żydowskiej ludności Jemenu z powodu prześladowań arabskich została przetransportowana do Izraela. [przypis edytorski]

jemi (starop. forma) — nimi. [przypis edytorski]

jemi (starop. forma) — nimi; starsza forma N. lm od: ji, ja, je [czyli: on, ona, ono; tu: nimi; red. WL]. [przypis redakcyjny]

jemi (starop.) — nimi. [przypis edytorski]

jemiełuszka — jemiołuszka, niewielki ptak wędrowny. [przypis edytorski]

jemiołucha — gatunek ptaka wędrownego. [przypis edytorski]

jemiołucha — ptak (kwiczoł). [przypis redakcyjny]

jemiołuszka — niewielki ptak wędrowny. [przypis edytorski]

jemperatórowi — imperatorowi. [przypis edytorski]

jemu gwoli (daw.) — ze względu na niego. [przypis edytorski]

jemu mlecznobiały meszek (…) w dół pełza, a Klejniasowi (…) się wspina — to znaczy: są w jednym wieku. [przypis tłumacza]

jen a. jenże (daw.) — ten, który. [przypis edytorski]

jen mi się zstał (starop.) — który przydarzył mi się. [przypis edytorski]

jen (starop.) — który. [przypis edytorski]

jener Kraft — Die stets das Böse will, und stets das Gute schafft… (niem.) — owej siły, która wciąż pragnąc złego, wciąż czyni dobro; słowa wypowiadane przez Mefistofelesa w I części Fausta Goethego. [przypis edytorski]

jeneralną — archaizm; dziś: generalną. [przypis edytorski]

jeneralność — generalność; dowództwo. [przypis edytorski]

jeneralny (daw.) — generalny, główny. [przypis edytorski]

jeneralny (daw.) — generalny; ogólny, powszechny. [przypis edytorski]

jeneralny — dziś popr.: generalny. [przypis edytorski]

jenerał (daw.) — dziś popr.: generał; tu ogólnie: dowódca. [przypis edytorski]