Potrzebujemy Twojej pomocy!
Na stałe wspiera nas 449 czytelników i czytelniczek.
Niestety, minimalną stabilność działania uzyskamy dopiero przy 500 regularnych darczyńców. Dorzucisz się?
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza
Według kwalifikatora: wszystkie | angielski, angielskie | białoruski | biologia, biologiczny | bez liczby pojedynczej | botanika | czeski | dawne | filozoficzny | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | historia, historyczny | hiszpański | łacina, łacińskie | literacki, literatura | medyczne | mitologia | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | portugalski | potocznie | przenośnie | przestarzałe | przysłowiowy | regionalne | religijny, religioznawstwo | rosyjski | rzadki | staropolskie | turecki | ukraiński | włoski | wojskowy | żeglarskie
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 5414 przypisów.
na mycie siedzi (daw.) — pobiera myto: podatek za przejazd drogą, mostem itp. [przypis edytorski]
na mydło — twierdzenie, że naziści używali ciał zamordowanych Żydów do masowej produkcji mydła, jest szeroko rozpowszechnionym mitem, który powstał już w czasie Zagłady. Został jednak obalony przez badania historyczne prowadzone po wojnie, żadne badania nie potwierdziły istnienia fabryk produkujących mydło z ludzkiego tłuszczu w czasie II wojny światowej. Informacja o tym, że naziści produkują takie mydło, pojawiła się też w Medalionach Zofii Nałkowskiej. W 2006 r. śledztwo Instytutu Pamięci Narodowej potwierdziło, że we wspomnianym w Medalionach Instytucie Anatomicznym przygotowywano ze zwłok więźniów preparaty (kości, czaszki) dla studentów medycyny oraz środek czyszczący z tłuszczu. Jednak nie ma tam żadnych śladów wskazujących na masowy czy komercyjny charakter tej produkcji. [przypis edytorski]
namy (gw.) — nami. [przypis edytorski]
namykać poły — zamknąć dolne fragmenty rozpiętego płaszcza. [przypis edytorski]
namyśliwać się (starop. forma) — dziś popr.: namyślać się. [przypis edytorski]
na myśl rozkoszy — na myśl o rozkoszy. [przypis edytorski]
nań — dziś: na niego. [przypis edytorski]
nań — na niego. [przypis edytorski]
nań — skrócone: na niego. [przypis edytorski]
nań (starop. forma) — na niego. [przypis edytorski]
nań (starop.) — skrót od: na niego. [przypis edytorski]
Nana Sahib, właśc. Dundhu Panth (1824–1859) — indyjski arystokrata, jeden z przywódców ogólnoindyjskiego powstania przeciwko władzy brytyjskiej w Indiach, zwanego powstaniem sipajów; przewodził powstaniu w Cawnpore, po pokonaniu jego sił przez wojska brytyjskie, które odbiły miasto w lipcu 1857, uciekł do Nepalu. [przypis edytorski]
na naszego boga, na Ammona — Amon to egipski bóg-stwórca, dawca życia, który w czasach Nowego Państwa zyskał rangę bóstwa państwowego, przez Greków utożsamiany z Zeusem; jego sławna wyrocznia znajdowała się w oazie Siwa na pustyni libijskiej; ojczyzną Teodora była grecka kolonia Cyrena (gr. Kyrene) w Libii (zob. dialog Teajtet). [przypis edytorski]
nanauczeńszy (starop. forma) — najbardziej uczony. [przypis edytorski]
Nancy — miasto we wsch. Francji, ośrodek administracyjny regionu Lotaryngia. [przypis edytorski]
na nice (daw.) — na drugą stronę, podszewką na wierzch. [przypis edytorski]
na nice (daw.) — na lewą stronę. [przypis edytorski]
na nice (daw.) — na opak, na drugą stronę. [przypis edytorski]
na nice (daw.) — na opak. [przypis edytorski]
na nice (daw.) — na podszewkę, na opak. [przypis edytorski]
na nice — na drugą stronę, na podszewkę. [przypis edytorski]
na nice — na drugą stronę. [przypis edytorski]
na nię (starop.) — dziś popr.: na nią. [przypis edytorski]
naniebespieczniejszy (starop.) — dziś popr.: najbezpieczniejszy. [przypis edytorski]
na niebie miotła — kometa. [przypis edytorski]
naniecić — dziś: rozniecić. [przypis edytorski]
naniecić, rozniecić — rozpalić. [przypis edytorski]
naniecili chrustu — rozpalili ognisko z chrustu. [przypis edytorski]
na nie — dziś popr. forma: na nich. [przypis edytorski]
na niego — popr. raczej: na nie (na źródło). [przypis edytorski]
na (niem.) — no. [przypis edytorski]
na nieśmiertelność godził — sens: dążył do nieśmiertelności. [przypis edytorski]
na nie (starop. forma) — na nich (na rycerzy). [przypis edytorski]
na nie (starop. forma) — na nich (pogan). [przypis edytorski]
na nie (starop. forma) — na nich. [przypis edytorski]
na niezabudysz (daw. ukr.) — na pamiątkę. [przypis edytorski]
nanizać — nawlec na nić (sznurek itp.). [przypis edytorski]
nanizać — nawlec na nić (sznurek itp.). [przypis edytorski]
nanizany — nawleczony. [przypis edytorski]
Nankin — miasto we wsch. Chinach nad rzeką Jangcy. [przypis edytorski]
nankinowy — wykonany z nankinu, tj. gęstego płótna bawełnianego, o barwie brązowożółtej z silnym połyskiem. [przypis edytorski]
nankinowy — wykonany z nankinu, tj. gęstego płótna bawełnianego, przeważnie o barwie płowożółtej, z którego od XIX w. wykonywano bieliznę i męskie spodnie. [przypis edytorski]
nankin — rodzaj tkaniny bawełnianej o gęstym splocie płóciennym (tj. wątek i osnowa przeplatają się naprzemiennie, równomiernie, każda nić z każdą), z której od XIX w. wykonywano bieliznę i męskie spodnie (pierwotnie o barwie jasnożółtej); nazwa jest eponimem i pochodzi od chińskiego miasta Nankin. [przypis edytorski]
nankin — tkanina bawełniana o gęstym splocie. [przypis edytorski]
na nowych filozofów na tronie trzeba było czekać aż osiemnaście wieków po Chrystusie — mowa o panujących w XVIII wieku władcach europejskich kierujących się ideami oświecenia (absolutyzm oświecony), zwłaszcza o królu Prus Fryderyku II Wielkim (1712–1786), przejawiającym szerokie zainteresowania intelektualne, artystyczne, społeczne, literackie i filozoficzne, autorze wielu pism i utworów, m.in. filozoficznych. [przypis edytorski]
Nansen, Fridtjof (1861–193) — norweski badacz Arktyki, oceanograf, działacz społeczny. [przypis edytorski]
Nansen, Fridtjof (1861–193) — norweski badacz Arktyki, oceanograf, działacz społeczny; w sierpniu 1921 rezolucją Ligi Narodów mianowany na Urząd Wysokiego Komisarza ds. Uchodźców Rosyjskich w Europie. [przypis edytorski]
Nansen, Piotr (ur. 1890) — duński pisarz, dziennikarz i wydawca. Dziennik panny Julii nosi w oryginale tytuł Julies Dagbog. [przypis edytorski]
naówczas (daw.) — wówczas, w tym czasie. [przypis edytorski]
naówczas (daw.) — wtedy, w tym czasie, w takiej sytuacji. [przypis edytorski]
naówczas — wówczas, wtedy. [przypis edytorski]
na ów koń — dziś popr. forma B. lp: na owego konia. [przypis edytorski]
na oazach — dziś popr.: w oazach. [przypis edytorski]
na obie stronie — liczba podwójna. [przypis edytorski]
na obie stronie — liczba podwójna; sens: korzystna dla obu stron. [przypis edytorski]
na obie stronie (starop. forma) — daw. liczba podwójna; dziś: na obie strony. [przypis edytorski]
na obie stronie (starop. forma) — na obie strony. [przypis edytorski]
na obłędy — błędnymi drogami. [przypis edytorski]
na (…) obnażonych ręku (daw.) — dziś: na obnażonym ręku a. na obnażonych rękach. [przypis edytorski]
na oboję stronę (daw.) — na korzyść bądź na niekorzyść. [przypis edytorski]
na obrazach van Aacka — zapewne chodzi o niem. malarza manierystę nazwiskiem: Hans von Aachen (1552–1615). [przypis edytorski]
na ocel — na ostro. [przypis edytorski]
na oczach stawała — dziś popr.: przed oczami stawała. [przypis edytorski]
na oczy — domyślnie: przystąpić. [przypis edytorski]
na odkół (daw.) — o zaprzęgniętym zwierzęciu: przy dyszlu (w odróżnieniu od koni lub wołów przed dyszlem). [przypis edytorski]
na odprawę — aby je odprawić, tj. pozbyć się ich. [przypis edytorski]
na odwodzie — w rezerwie, tu: z tyłu. [przypis edytorski]
naodziać (neologizm) — przyodziać, ubrać. [przypis edytorski]
naodziane zielą — odziane zielenią. [przypis edytorski]
na ognisku wraz usiadł w popiele — gest oddania się w opiekę bogom domowym. [przypis edytorski]
na oklep —jazda konna bez użycia siodła. [przypis edytorski]
(…) na oknie O — tekst w tym miejscu odnosi się do zamieszczonego w źródłowym wydaniu szkicu przedstawiającego plan mieszkania. [przypis edytorski]
naokół (daw.) — naokoło. [przypis edytorski]
naokół — dziś: dookoła, wokół. [przypis edytorski]
naokół — dziś: naokoło. [przypis edytorski]
na okół — dziś: wokół a. naokoło. [przypis edytorski]
na oko, chuchro — wygląda na słabego. [przypis edytorski]
naokoło — w oprac. J. Czubka: na okół. [przypis edytorski]
na oko nie psuły one ogólnej harmonii w pożyciu Strumieńskich (podobnie s. 72, 76) — autor w ten sposób opatrzył odsyłaczami wewnątrztekstowymi pierwodruk swej powieści; w tym przypadku na odnośnych stronach znajdują się fragmenty rozdziału IV: „Żeby nie pozostawiać czytelnika w wątpliwości co do owej »reszty«, której (…) ale konkretne” (s. 72) i „wszystkie te motywki praktycznie z lekka tylko marszczyły powierzchnię ich życia (…) wobec samobójstwa” (s. 76). [przypis edytorski]
na okrajach — na krańcach. [przypis edytorski]
na okrajach ziemi — na krańcach ziemi. [przypis edytorski]
na okręty — dziś popr.: ku okrętom a. w kierunku okrętów. [przypis edytorski]
na olaboga (daw.) — niedbale, byle jak, naprędce. [przypis edytorski]
naonczas (daw.) — wówczas, wtedy. [przypis edytorski]
na on czas (starop.) — wówczas; wtedy. [przypis edytorski]
na on czas (starop.) — w tym czasie; wtedy. [przypis edytorski]
naonczas — wówczas, wtedy. [przypis edytorski]
na onej powłoku — na ogonie jej sukni. [przypis edytorski]
na operze — w oryginale mowa o pantomimie, prawdop. o popularnym wówczas spektaklu Libertyn. [przypis edytorski]
Na opoce Piotra twego zbudowane jest — por. Mt 16, 18. [przypis edytorski]
naospalszy (starop. forma) — dziś: najospalszy; najpowolniejszy. [przypis edytorski]
na ostatek — na koniec. [przypis edytorski]
naostatek (starop. forma ort.) — dziś: na ostatek; ostatecznie, w końcu. [przypis edytorski]
naostatek (starop. forma ort.) — dziś: na ostatek; w końcu, ostatecznie. [przypis edytorski]
naostatek (starop. forma ort.) — dziś: na ostatek; w końcu. [przypis edytorski]
naostatek (starop. forma ort.) — dziś popr.: na ostatek; w końcu. [przypis edytorski]
naostatek (starop. forma ort.) — na ostatek; w końcu. [przypis edytorski]
naostatek (starop.) — na ostatek, w końcu. [przypis edytorski]
naostatku (starop. forma ort.) — dziś popr.: na ostatku. [przypis edytorski]
na ostatnią ławkę — dziś popr.: do ostatniej ławki. [przypis edytorski]