Potrzebujemy Twojej pomocy!

Na stałe wspiera nas 470 czytelników i czytelniczek.

Niestety, minimalną stabilność działania uzyskamy dopiero przy 500 regularnych darczyńców. Dorzucisz się?

Przypisy

Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z

Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza

Według kwalifikatora: wszystkie | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | białoruski | biologia, biologiczny | botanika | chemiczny | czeski | dawne | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geografia, geograficzny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | historia, historyczny | hiszpański | ironicznie | łacina, łacińskie | literacki, literatura | medyczne | mineralogia | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | nieodmienny | niemiecki | poetyckie | pogardliwe | portugalski | potocznie | przestarzałe | regionalne | religijny, religioznawstwo | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | staropolskie | teatralny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | żartobliwie | zdrobnienie | żeglarskie

Według języka: wszystkie | Deutsch | lietuvių | polski


Znaleziono 8208 przypisów.

kumosia (zdr.), właśc. kuma (daw.) — przyjaciółka lub sąsiadka. [przypis edytorski]

kumoszka (daw., pot.) — kuma; przyjaciółka, koleżanka. [przypis edytorski]

kumoszka — kobieta gadatliwa, plotkara. [przypis edytorski]

kumoszka (pot.) — kobieta gadatliwa, wścibska. [przypis edytorski]

kumoszka (pot.) — kobieta zajmująca się plotkami. [przypis edytorski]

„Kumoszki” — Ferrand i Minard, para jansenistów wspomnianych w księdze X. [przypis edytorski]

kumoter — ktoś z grupy osób związanych wspólnymi interesami. [przypis edytorski]

kumoter — tu: ojciec chrzestny. [przypis edytorski]

kumpiak (gw.) — szynka, udziec. [przypis edytorski]

kumpiak (gw.) — szynka, udziec; tu: udo zwierzęcia. [przypis edytorski]

kum (pot.) — kolega a. powinowaty. [przypis edytorski]

kumščia — kumštis. [przypis edytorski]

kumštė — sen.: kumštis. [przypis edytorski]

kum — sąsiad, kolega. [przypis edytorski]

kum — tu: kolega, sąsiad. [przypis edytorski]

kum — tu: ojciec chrzestny. [przypis edytorski]

kum — tu: przyjaciel. [przypis edytorski]

Kum, właśc. Kom — miasto w środkowym Iranie, u podnóża gór Kuh-e Rud; jedno ze świętych miast szyitów; w Kum, dokąd grobowiec Fatimy, żony Alego a córki Mahometa ciągnie pobożne tłumy: celem pielgrzymek do Kom jest grobowiec Fatimy al-Masumy, siostry ósmego imama Alego ar-Ridy i córki siódmego imama Musy al-Kazima. [przypis edytorski]

kumys — musujący napój alkoholowy, przyrządzany z mleka klaczy (także oślicy, wielbłądzicy, samicy jaka), znany przede wszystkim ludom koczowniczym (Mongołom, Tatarom, Kirgizom i in.). [przypis edytorski]

kumys — musujący napój ze sfermentowanego mleka końskiego, zawierający od 1% do 3% alkoholu. Ważny element kultury wielu ludów centralnej Azji. W XIX w. w Europie był nazywany mlecznym szampanem. [przypis edytorski]

kumys — napój ze sfermentowanego mleka. [przypis edytorski]

kuna — metalowa obejma na szyję, która utrzymywała skazańca przy pręgierzu. [przypis edytorski]

kuna — pręgierz; sztaba, w którą zakuwano skazańca. [przypis edytorski]

kuna — pręgierz; żelazne obręcze, w które zakuwano szyję i ręce skazanego. [przypis edytorski]

kuna — słup z kółkiem żelaznym. [przypis edytorski]

kuna — żelazna klatka umieszczona na rynku, w której zamykano za karę drobnych przestępców, wystawiając ich na publiczne zniewagi. [przypis edytorski]

kuna — żelazna obręcz na głowę lub rękę skazanego, przypinanego nią do słupa. [przypis edytorski]

kuna — żelazna obręcz, w którą zakuwano szyję skazańca, przymocowana do pręgierza a. ściany budynku (np. ratusza, gdzie odbywały się sądy, kościoła itp.); daw. narzędzie tortur. [przypis edytorski]

kuna — żelazne obręcze, służące do zawieszania czegoś na ścianie, także do przykuwania do ścian np. kościoła lub ratusza skazańców wystawionych na widok publiczny. [przypis edytorski]

Kun, Béla, pierwotnie Béla Kohn (1886–1939) — węgierski działacz komunistyczny, uczestnik rewolucji październikowej w Rosji 1917, przywódca komunistycznej Węgierskiej Republiki Rad (marzec–sierpień 1919); od 1920 w Rosji, po zdobyciu Krymu przez Armię Czerwoną mianowany przewodniczącym krymskiego Komitetu Rewolucyjnego; od 1921 członek Komitetu Wykonawczego Międzynarodówki Komunistycznej; w 1937 aresztowany przez NKWD, skazany na śmierć i stracony. [przypis edytorski]

Kun, Bela właśc. Kohn, Béla (1886–1939) — węgierski działacz komunistyczny, w 1919 r. współorganizator Węgierskiej Republiki Rad. Zginął w czystkach stalinowskich. [przypis edytorski]

Kundgebung (niem.) — wiec, manifestacja. [przypis edytorski]

kundlów — dziś popr. forma B. lm.: kundle. [przypis edytorski]

kundman (daw.) — klient. [przypis edytorski]

kundman (daw., z niem. Kunde) — klient. [przypis edytorski]

kundman (daw., z niem. Kundmann) — klient, odbiorca. [przypis edytorski]

kundmanka — stała klientka. [przypis edytorski]

kundman (z niem.) — stały klient, odbiorca. [przypis edytorski]

Kundry — główna kobieca bohaterka dramatu muzycznego Ryszarda Wagnera Parsifal, archetyp kobiety-kusicielki. [przypis edytorski]

Kundry — główna kobieca bohaterka dramatu muzycznego Ryszarda Wagnera Parsifal, pokutująca grzesznica, która wyśmiała Jezusa podczas drogi krzyżowej i została za to skazana na niemożność płaczu oraz wieczną tułaczkę; próbując odkupić swoją winę, służy rycerzom świętego Graala w ich zamku, lecz jej drugą naturą jest natura kusicielki. [przypis edytorski]

kundys (daw.) — kundel. [przypis edytorski]

kundys (daw.) — pies pasterski lub gospodarski. [przypis edytorski]

kundys (daw.) — pies pasterski. [przypis edytorski]

Kungur — miasto w Rosji, w Kraju Permskim, siedziba administracyjna rejonu kungurskiego. [przypis edytorski]

Kunicka, Halina (ur. 1938) — piosenkarka. [przypis edytorski]

kuniec postrunka (gw.) — koniec postronka. [przypis edytorski]

ku niemu — do niego. [przypis edytorski]

ku niemu; (…) jego odwiedzin — forma grzecznościowa; dziś: ku panu, pana odwiedzin itp. [przypis edytorski]

kunigas (lit.) — książę; moznowładca litewski. [przypis edytorski]

kunigas — średniowieczne określenie księcia litewskiego. [przypis edytorski]

Kunkietojowie (mit. litew.) — cienie rycerzy. [przypis edytorski]

Kunktator, Quintus Fabius Maximus Verrucosus (ok. 280–203 p.n.e.) — rzymski polityk i wódz, pięciokrotny konsul i dwukrotny dyktator. Przydomek Kunktator (łac. „zwlekający”) odnosi się do jego strategii rozmieszczenia wojsk podczas II wojny punickiej. [przypis edytorski]

kunktatorstwo (łac.) — ociąganie się. [przypis edytorski]

kunktatorstwo (z łac.) — zwlekanie. [przypis edytorski]

kunktator (z łac.) — zwlekający, człowiek z rozmysłem odwlekający działanie. [przypis edytorski]

kunktator (z łac.) — zwlekający, osoba z rozmysłem opóźniająca rozwój wydarzeń. [przypis edytorski]

ku Norymbergowi — dziś popr. forma D.lp: ku Norymberdze. [przypis edytorski]

kunstkamera — gabinet osobliwości; określano tak tworzone przez arystokratów od XVI do XVIII wieku kolekcje (np. numizmatów lub przedmiotów orientalnych) poprzedzające powstawanie współczesnych muzeów. [przypis edytorski]

Kunstmeister (niem.) — mistrz sztuk. [przypis edytorski]

kunsztarz (daw.) — sztukmistrz, trefniś. [przypis edytorski]

kunszt krasomówski — sztuka pięknego i umiejętnego przemawiania. [przypis edytorski]

kunszt mnemotechniczny — umiejętność i techniki zapamiętywania. [przypis edytorski]

kunsztować — kunktować; opóźniać. [przypis edytorski]

kunsztowny — zrobiony z artyzmem i precyzją. [przypis edytorski]

kunszt pisma i pamięci sztukę, Muz wszystkich rodzi­cielkę (mit. gr.) — pamięć o sprawach ważnych oraz umiejętność jej utrwalenia i przekazania dzięki pismu stanowi źródło wszelkich sztuk; dlatego Muzy miały być córkami Mnemozyne, tj. Pamięci. [przypis edytorski]

kunszt — sztuka, umiejętność. [przypis edytorski]

kunsztyczek, właśc. kusztyczek, kusztyk (daw.) — zdr. od kusz: naczynie do picia, kubek, kielich. [przypis edytorski]

kunsztyk (daw.) — dzieło sztuki, majstersztyk; sztuczka, żart. [przypis edytorski]

kunsztyk (daw.) — dzieło sztuki. [przypis edytorski]

kuntentność (gw.) — zadowolenie, błogość. [przypis edytorski]

Kuntze, Edward (1880–1950) — historyk, bibliotekarz. [przypis edytorski]

kuny — chodzi o skóry kun. [przypis edytorski]

kuny drogiemi, lisy — dziś popr. forma N. lm: kunami drogimi, lisami. [przypis edytorski]

ku orłu — dziś z C.: ku orłowi. [przypis edytorski]

Kupała — nazwa święta przesilenia letniego oraz nazwa bóstwa. Św. Kupała nie istnieje, ale w tym przekazie został utożsamiony ze św. Janem. Słowo kupała pochodzi najprawdopodobniej od wyrazu ­kump — kąpać się, co znajduje też potwierdzenie w polskich wierzeniach (np. w takim przekonaniu, że św. Jan „chrzci” wodę i dopiero po 24 VI można bezpiecznie się kąpać w rzekach i jeziorach). [przypis edytorski]