Wesprzyj Wolne Lektury 1,5% podatku — to nic nie kosztuje! Wpisz KRS 00000 70056 i nazwę fundacji Wolne Lektury do deklaracji podatkowej. Masz czas tylko do końca kwietnia :)
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne
Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | architektura | białoruski | biologia, biologiczny | botanika | chemiczny | dawne | filozoficzny | francuski | geologia | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | historia, historyczny | hiszpański | łacina, łacińskie | liczba mnoga | medyczne | mitologia | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | poetyckie | portugalski | pospolity | potocznie | przestarzałe | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rzadki | staropolskie | starożytny | turecki | ukraiński | włoski | wojskowy | wulgarne | żartobliwie | zdrobnienie
Według języka: wszystkie | English | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 6931 przypisów.
odmiał — płytkie miejsce na rzece a. morzu; łacha. [przypis edytorski]
odmiany — dziś popr. forma N. lm: odmianami. [przypis edytorski]
odmiatanie (daw.) — wzgardzanie, odtrącanie. [przypis edytorski]
odmienić (gw.) — zamienić. [przypis edytorski]
odmienić — tu: przemienić. [przypis redakcyjny]
odmieniec — istota „nieczysta” (por. lud. „z piekła odmieniec”). [przypis redakcyjny]
odmieniec jaskiniowy, Proteus anguinus (biol.) — gatunek ślepego płaza ogoniastego, zamieszkujący wapienne jaskinie płd. Europy. [przypis edytorski]
odmienionać — konstrukcja z partykułą wzmacniającą -ci, skróconą do -ć. [przypis edytorski]
odmienne są źródła rozkoszy umysłowej — O tej rozkoszy mówi autor obszerniej w Discours sur le bonheur (Oeuvres philosophiques, Berlin 1775, t. II. s. 140–141). [przypis tłumacza]
odmiennie — tu: niestale, niejednakowo. [przypis redakcyjny]
odmienność (starop.) — zmienność. [przypis edytorski]
odmienność (starop.) — zmienność. [przypis redakcyjny]
odmienny (starop.) — zmienny, niestały. [przypis redakcyjny]
odmienny (starop.) — zmienny. [przypis redakcyjny]
odmienny (starop.) — zmienny, zmieniającej się. [przypis redakcyjny]
odmienny (starop.) — zmienny, zmieniający się; odmienne nieba, tu: zmienne losy. [przypis edytorski]
odmienny (starop.) — zmienny, zmieniający się. [przypis edytorski]
odmięcz (daw.) — odwilż (tu użyte metaforycznie). [przypis edytorski]
odmładnia — odmładza. [przypis redakcyjny]
odmłodnić — odmłodzić. [przypis edytorski]
odmłodzon (daw.) — rzeczownikowa forma przymiotnika, dziś: odmłodzony. [przypis edytorski]
odmowa pogrzebu — samobójcom i wolnomyślicielom Kościół katolicki odmawiał pochówku, co było powodem ataków liberalnej opozycji na rząd, wspierający katolicyzm jako oficjalną religię Francji. [przypis edytorski]
odmowę głosujących — odmowa uchwalenia rządowi pruskiemu podatków była powodem rozwiązania sejmu pruskiego. [przypis redakcyjny]
odmowny komu (starop.) — tu: odmówiony komu. [przypis edytorski]
odmówić (pot.) — tu: odwieść. [przypis edytorski]
odmówić — tu: przekonać do odejścia. [przypis edytorski]
odmówił wreszcie przyjęcia tytułu Augusta (…) zabronił przysięgać na swe imie jak na świętość… — Dio Cassius [Historia rzymska LVII, 2–10, por. też Swetoniusz, Żywot Tyberiusza 26]. [przypis autorski]
Odmówiła Sparta, Bo jej zabrania święta ustaw karta (…) Na bój wyruszać w księżyca początku — odnosiło się to tylko do okresu Karnejów, najważniejszego święta spartańskiego, obchodzonego ku czci Apollina Karnejskiego w dniach 7–15 księżycowego miesiąca Karnejos; w czasie tych świąt prawo religijne zabraniało Spartiatom prowadzenia działań wojennych aż do najbliższej pełni księżyca; posłaniec dotarł z Aten już następnego dnia od wyruszenia, w dziewiątym dniu od nowiu, a zatem trzeciego dnia święta. [przypis edytorski]
odmówione godności — Staszic sam, jak twierdzi w Krótkim rysie życia, był ofiarą tych stosunków. [przypis redakcyjny]
odmyka (starop.) — otwiera. [przypis edytorski]
odmykać — otwierać. [przypis edytorski]
odmyślił — przemyślał. [przypis redakcyjny]
Odnajduję typ kołtuna (…) w panu 120 — w adwokacie Ciabatta, mieszkającym pod numerem 120 przy ulicy Vignaccia; Stendhal nazywa go także Battacia. [przypis redakcyjny]
odnajmywał — dziś popr.: odnajmował. [przypis edytorski]
odniało (daw.) — dzień się zrobił. [przypis redakcyjny]
odniało (starop.) — dzień się zrobił. [przypis redakcyjny]
odniały — rozpromieniony dziennym światłem. [przypis edytorski]
odniebny (poet.) — odbijający niebo. [przypis edytorski]
odniesie ją na ołtarz — kohen zaniesie ofiarę na ołtarz, zob. Raszi do 2:8 [3]. [przypis tradycyjny]
odniesienie (daw.) — doniesienie, donos. [przypis edytorski]
odnieść (starop.) — dziś: donieść; zanieść odpowiedź. [przypis edytorski]
odnieść (starop.) — tu: donieść (wieść), dostarczyć. [przypis edytorski]
odnieść — tu: otrzymać wynagrodzenie. [przypis edytorski]
odnieść za upominek (starop.) — dostać jako upominek; dostać w prezencie. [przypis edytorski]
odniewieścić — pozbawić cech niewieścich, tj. kulturowo tradycyjnie przypisywanych kobietom: łagodności, delikatności, strachliwości i niezdolności do czynu. [przypis edytorski]
odniózwszy (starop. forma) — odniósłszy (imiesłów od odnieść [ranę]). [przypis edytorski]
odnoga daleko zachodziła w głąb lądu — odnogi takie nazywają Szkoci firth, co odpowiada szwedzkim fiordom. [przypis tłumacza]
odnosi od niej — [tu:] oddala [się]. [przypis redakcyjny]
odnosić (daw.) — tu zbierać, dostawać. [przypis edytorski]
odnośne wnioski stawiali Eubulos, Aristofon i Diopejtes — Jakieś nieporozumienie. Najmniej jest prawdopodobne, by Eubulos wywoływał przesilenia polityczne z tak błahych powodów; działalność Aristofona z Azenii kończy się jeszcze za trwania pierwszej wojny z Filipem; Diopejtes, zapewne mówca wymieniony u Hyperejdesa, nie generał. Być może, że Demostenes, mówiąc o zdarzeniach związanych z zakończeniem pierwszej wojny, zręcznie wymienia jako zarzewie całej dyskusji z Filipem polityczne protesty… z samego początku wojny. Nawet wielbiciele Demostenesa nie chwalą tego dowcipu. [przypis tłumacza]
Odnośnie do sądów pańskich, Ludwik Św., pozwalając im zadać fałsz, chciał, aby sprawa szła przed trybunał króla — Ale, jeżeli kto nie zadał fałszu, a chciał apelować, nie przyjmowano apelacji. [przypis redakcyjny]
odnośnie jednak do innych mocarstw jest tym panem jedynie na zasadzie prawa pierwszego zawłaszczającego, jakie otrzymało od poszczególnych jednostek… — własność jest instytucją prawa pozytywnego, a prawa jednego państwa nie obowiązują państw innych. Mają one jedynie moralny obowiązek uszanować pierwszeństwo faktycznego posiadania. Pomimo że prawo własności jednego państwa nie wiąże państw innych, że jest w stosunku do nich tylko posiadaniem, to jednak organizacja społeczna, użyczając jednostce całej swojej siły, zabezpiecza także i przeciwko tym państwom posiadanie jednostki o wiele skuteczniej, niżby to mógł uczynić człowiek samotny, skazany wyłącznie na własne siły. [przypis tłumacza]
odnotować jednak warto tytuł artykułu Ignacego Matuszewskiego o Maeterlincku (…) — I. Matuszewski, Szekspir fin-de-siècle'u „Przegląd Tygodniowy” 1891, nr 20. Por. też W. Feldman, Fin de siècle, „Kurier Codzienny” 1890, nr 224. [przypis autorski]
odnową — powtórzeniem. [przypis redakcyjny]
Odnowiciel a. Kazimierz I Odnowiciel (1016–1058) — książę z dynastii Piastów, władca Polski w latach 1034–1058; znany z powodu odbudowy zniszczonej najazdami organizacji państwowej i kościelnej w kraju. [przypis edytorski]
Odoaker (ok. 433–493) — wódz germański, który przeszedł na stronę Rzymian. [przypis edytorski]
Odoard — mąż Gildylippy, bohater chrześcijański. [przypis redakcyjny]
Odoard — O. Malaguzzi z Reggio, krewny Ariosta, nie spełnił pokładanych w nim nadziei poety. [przypis redakcyjny]
Odol — firma niemiecka produkująca pastę do zębów. [przypis edytorski]
odometr — przyrząd do mierzenia kroków. [przypis tłumacza]
Odon z Cluny (ok. 878–942) — drugi opat klasztoru w Cluny, wprowadził reformy w sieci klasztorów benedyktyńskich we Francji i we Włoszech. [przypis edytorski]
Odontocera odyneroides — gatunek wspomniany w 2. poł. XIX w. przez A. R. Wallace'a jako przykład naśladownictwa wyglądu. [przypis edytorski]
odoratus (łac.) — wonie, zapachy. [przypis redakcyjny]
odór — zapach, zwłaszcza przykry. [przypis edytorski]
odpadnie ostatecznie serce od kopuły pękniętej — Kościół św. Piotra, aluzja do Legendy Krasińskiego. [przypis redakcyjny]
odpalać — tu: odrzucać. [przypis edytorski]
Odparcia zaś zarzutów szukać należy w wyliczonych sposobach, a jest ich dwanaście — Sposoby te są: 1) można się powołać na cel sztuki, cel wywołania podziwu, 2) na to, że błąd nie dotyka kunsztu poetycznego, ale jakiś inny, 3) na zadanie poety wystawienia tego, co być powinno, 4) na rozpowszechnione mniemanie, 5) na rzeczywistość, 6) na warunki kompozycji. W pozostałych sześciu sposobach uwzględnione jest wyrażenie się: 7) użycie wyrazu obcego, 8) przenośni, 9) zastosowanie prozodii, 10) rozdzielenie albo połączenie wyrazów ściślejsze, 11) użycie wyrazu dwuznacznego albo 12) wyrazu ogólnie znanego i utartego. [przypis tłumacza]
odparł Sokrates Krytonowi — [w:] Platon, Fedon, 115b (LXIV). [przypis tłumacza]
odparł: „Wiedziałem o tym” — historyczne. Wielu ludzi, mimo że bardzo ciekawych, z niechęcią słucha nowin: obawiają się pozoru upośledzenia w stosunku do tego, kto je opowiada. [przypis autorski]
odparła — dziś popr.: odpowiedziała. [przypis edytorski]
odparto — odpędzono. [przypis edytorski]
Odparto spod Modeny… — w r. 43 p.n.e. Pobity Antoniusz, przebywszy Alpy, przeciągnął na swoją stronę wojsko Lepidusa i tak wzrósł w siły, że Oktawian szukał z nim porozumienia. W ten sposób powstał drugi triumwirat. [przypis tłumacza]
odpasować (starop.) — odpasać; odłączyć od pasa. [przypis edytorski]
odpaść się (pot.) — jedząc dużo przez jakiś czas, zwiększyć swoją masę ciała, która wcześniej była zbyt niska. [przypis edytorski]
odpieją — skończą piać. [przypis redakcyjny]
odpierać czemu (starop.) — opierać się czemu; odpierać płaczowi: powstrzymywać się do płaczu. [przypis redakcyjny]
odpierać nieprzyjołom (starop. konstrukcja) — dziś: odpierać nieprzyjaciół. [przypis redakcyjny]
odpierał (starop.) — opierał się (Hunnowi). [przypis redakcyjny]
odpis (daw.) — pisemna odpowiedź, odpisanie na list. [przypis edytorski]
odpis W. Żeleńskiej — w papierach matki mojej znalazłem przepisane ustępy listów Narcyzy, wśród nich niektóre takie, których oryginału nie znalazłem. Te podaję z odpisu, zaznaczając ich pochodzenie. [przypis redakcyjny]
odpłacić się pięknym za nadobne — odpłacić się w ten sam sposób. [przypis edytorski]
odpływ wody tworzącej Białkę — w rzeczywistości tutaj wypływa Rybi Potok, Białka powstaje dopiero z połączenia Białej Wody z Rybim Potokiem. [przypis edytorski]
odpocnijze (gw.) — odpocznijże. [przypis edytorski]
odpoczął dnia siódmego — Raszi komentuje, że skoro Bóg odpoczął, to o ile bardziej powinien odpocząć człowiek, którego praca wymaga trudu i wysiłku, zob. Raszi do 20:11. [przypis tradycyjny]
odpoczął — hebr. rdzeń שבת (szawat), z którego wywodzi się słowo Szabat, oznacza 'zaprzestać, zaniechać, wstrzymać, odpocząć'. [przypis edytorski]
«Odpoczął» — Od-począł, znaczy, począł na nowo, począł w drugiej potędze… [przypis autorski]
odpocznieli kto (starop. forma) — konstrukcja z partykułą -li; znaczenie: jeśli kto odpocznie. [przypis edytorski]
odpocznienie (daw.) — odpoczynek. [przypis edytorski]
odpocznienie (daw.) — spoczęcie, wypoczynek. [przypis edytorski]
odpocznienie (starop.) — spoczęcie, wypoczynek. [przypis edytorski]
odpocznienie (starop.) — spoczęcie, wypoczynek, wypoczynek. [przypis edytorski]
odpocznienie znękanej duszy — właściwie: złożyć „riposare animo stanco”. [przypis autorski]
odpoczynać (neol.) — od nowa poczynać, rozpoczynać. [przypis redakcyjny]
odpoczynie — dziś popr. forma 3.os.lp: odpocznie. [przypis redakcyjny]
odpoczywał — hebr. וַיִשְׁבְּתוּ (wajiszbetu) czasownik utworzony od rdzenia שבת (szawat): zaprzestać, zaniechać, wstrzymać, odpocząć. Z tego samego rdzenia wywodzi się słowo Szabat. [przypis edytorski]
odpomnić — przypomnieć sobie. [przypis redakcyjny]
odpomnieć — przypomnieć sobie. [przypis edytorski]
odpomnieć — przypomnieć sobie. [przypis redakcyjny]
odporny — obronny; tu: broniący się przed przyjęciem informacji do wiadomości. [przypis edytorski]
odpowiadać — tu: odgrażać się. [przypis redakcyjny]
