TPWL

Wolne Lektury potrzebują pomocy! Wesprzyj bezpłatną bibliotekę internetową i przeczytaj utwory napisane specjalnie dla Ciebie.

x

Spis treści

    1. Cierpienie: 1
    2. Ogień: 1
    3. Śmierć: 1

    Kazimierz Przerwa-TetmajerPrometeusz[1]

    1

    OgieńOgniu ty, co tam w ziemi wnętrznościach, głęboko,

    Wresz, huczysz i potrząsasz kamienną opoką:

    Ty potęgo straszliwa, wstań! Rwij ziemi łono,

    Z rozdartych jej wnętrzności ruń lawą czerwoną,

    5

    Tocz odmęty płomienne[2] na skorupę ziemną,

    I wszystko, wszystko, wszystko niech ginie wraz ze mną!

    Oto do przykutego do tej twardej skały,

    Tam z dołu, tam z daleka, płyną ludzkie jęki,

    Ryczące, jak wezbranych oceanów wały[3]!

    10

    Biada! Biada!… Gdzież nie ma nieszczęścia i męki?

    Kędyż[4] nie dostąpiło[5] zło? Z jakiejże strony

    Nie wydziera się w niebo głos bólu szalony?

    CierpienieBiada! Biada!… Otom ja, w gryzącym łańcuchu,

    Ja, głodny i spragniony, bez woli, bez ruchu,

    15

    Z poszarpanym przez sępa bokiem i wątrobą,

    Trawiony najstraszniejszą ze wszystkich chorobą:

    Rozpaczą beznadziejną — — ja, co mym widokiem

    Gwiazdy straszę na niebie świecące wysokiem,

    Ja, nędzarz, od którego nawet huragany

    20

    Uciekają, na Kaukaz kiedy się zapędzą;

    Ja, wszystkim okropnościom na pastwę wydany;

    Ja, jak słońce światłością, otoczony nędzą:

    Otom jest cierpień ludzkich wcielonym obrazem….

    Biada! Biada!… O matko rodzicielko, ziemio,

    25

    Wzbudź te ognie, te żary, co w twym wnętrzu drzemią,

    Niech runą — — i uczynią cię wodą i głazem!…

    Jak tygrys, co ukryty w nadwodnej komyszy[6],

    Czyhając na gazele, krwią i mordem dyszy:

    Tak nieszczęście na ludzi czyha niestrudzenie

    30

    Wiecznie, wszędzie — — przemocne tak chce Przeznaczenie.

    Dziś, gdy wiem, co jest cała, straszna niemoc woli,

    Gdy każdy atom ciała i ducha mnie boli,

    Od wieków na tej skale cierpiący samotnie,

    Współczuję dziś z człowiekiem, o! lepiej[7] stokrotnie,

    35

    Niżem współczuł, gdym ogień z nieba dlań wykradał —

    ŚmierćI gdybym dziś wszechmocą Przeznaczenia władał,

    Ze wszystkich szczęść najwyższe rzuciłbym ludzkości,

    Nicestwiąc[8] ją i grzebiąc na wieki w nicości!

    Przypisy

    [1]

    Prometeusz — postać z mitologii greckiej, według której stworzył on człowieka, lepiąc go z gliny zmieszanej ze łzami, a następnie, wbrew woli bogów, obawiających się buntu ludzi podobnego do wcześniejszego buntu Tytanów, podarował ludziom ogień. Za karę został przykuty do skał Kaukazu, gdzie sęp wyjadał mu codziennie odrastającą wątrobę. [przypis edytorski]

    [2]

    odmęty płomienne — tu: lawa. [przypis edytorski]

    [3]

    wały (daw.) — fale. [przypis edytorski]

    [4]

    kędy (daw.) — gdzie. [przypis edytorski]

    [5]

    dostąpić — dojść, dotrzeć. [przypis edytorski]

    [6]

    komysze (reg.) — zarośla znajdujące się na terenie podmokłym. [przypis edytorski]

    [7]

    lepiej — tu: bardziej. [przypis edytorski]

    [8]

    nicestwić — unicestwiać. [przypis edytorski]

    Close
    Please wait...