Wesprzyj Wolne Lektury 1,5% podatku — to nic nie kosztuje! Wpisz KRS 00000 70056 i nazwę fundacji Wolne Lektury do deklaracji podatkowej. Masz czas tylko do końca kwietnia :)
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne
Według kwalifikatora: wszystkie | angielski, angielskie | architektura | astronomia | białoruski | biologia, biologiczny | chemiczny | dawne | ekonomiczny | filozoficzny | francuski | geologia | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | historia, historyczny | hiszpański | łacina, łacińskie | literacki, literatura | matematyka | medyczne | mitologia | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | poetyckie | pogardliwe | portugalski | pospolity | potocznie | przenośnie | przestarzałe | regionalne | rosyjski | rzadki | środowiskowy | staropolskie | techniczny | turecki | ukraiński | włoski | wojskowy | żeglarskie | zoologia
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 5128 przypisów.
troskliwy (starop.) — stroskany; pełen trosk, zmartwień. [przypis edytorski]
troskliwy — tu: pełny troski. [przypis edytorski]
troskliwym być o coś — troszczyć się o coś; troskać się, martwić. [przypis edytorski]
trosków (daw.) — dziś popr. D.lm: trosk. [przypis edytorski]
trosków (daw.) — dziś: trosk. [przypis edytorski]
trosków — dziś forma D.lm: trosk. [przypis edytorski]
trosków — dziś popr. forma D. lm: trosk. [przypis edytorski]
trosków — dziś popr. forma D.lm: trosk. [przypis edytorski]
troszka (daw.) — odrobina; por.: trochę. [przypis edytorski]
troszka (daw.) — odrobina. [przypis edytorski]
trošku (lenk.) — šiek tiek, nedaug. [przypis edytorski]
trot — prawdopodobnie nawiązanie do nazwy tańca foxtrot. [przypis edytorski]
Trotina — erzina. [przypis edytorski]
trottel (niem. Trottel) — głupek. [przypis edytorski]
trotuar — chodnik; część ulicy przeznaczona dla ruchu pieszych, oddzielona krawężnikiem od jezdni. [przypis edytorski]
trotuar — chodnik. [przypis edytorski]
trotuar — część ulicy odgrodzona krawężnikiem od jezdni, przeznaczona dla ruchu pieszego. [przypis edytorski]
trotuar (daw.) — chodnik. [przypis edytorski]
trotuar (daw.) — chodnik. [przypis edytorski]
trotuar (daw.) — dziś: chodnik. [przypis edytorski]
trotuar (daw., z fr.) — chodnik. [przypis edytorski]
trotuar (fr. trottoir) — chodnik. [przypis edytorski]
trotuar (z fr.) — chodnik. [przypis edytorski]
trotuar (z franc.) — chodnik. [przypis edytorski]
troty — niejasne; być może jest to druga część słowa fokstrot. [przypis edytorski]
troty — niejasne; być może jest to druga część słowa „fokstroty”. [przypis edytorski]
Trouble — nazwisko znaczące, por. ang. i fr. trouble: kłopoty, niepokój. [przypis edytorski]
Trovan mi duro (…) Pensar li fo! (wł.) — Uważają mnie za trudnego. Wiem o tym: każę im myśleć. [przypis edytorski]
Troyes, które nie wiem, czy po polsku można nazwać Troją — nazwa francuskiego miasta Troyes nie ma związku z Troją, powstała ze zniekształconej w ciągu wieków nazwy z czasów rzymskich: Tricassium, od nazwy galijskiego plemienia Tricassów. [przypis edytorski]
trójdźwięk (muz.) — prosty, melodyjny akord, składający się z trzech dźwięków odległych o siebie o tercję. [przypis edytorski]
trójgran (daw.) — trójścian; kształt wyodrębniony przez trzy płaszczyzny zbiegające się w jednym wierzchołku, mający trzy granie, czyli ostro zarysowane krawędzie. [przypis edytorski]
trójgran — trójkąt. [przypis edytorski]
trójgraniasty — posiadający wyraźne trzy krawędzie. [przypis edytorski]
trójgrany (daw.) — o trójkątnym przekroju. [przypis edytorski]
trójka — tu: trojka, zaprzęg trzykonny. [przypis edytorski]
Trójkąt Południowy (astr.) — niewielka konstelacja nieba południowego, której gwiazdy układają się w kształt prawie równobocznego trójkąta; różna od konstelacji Trójkąta na niebie północnym. [przypis edytorski]
trójkąt — tu: określenie wielostrunowego instrumentu muzycznego, zapewne od kształtu pudła rezonansowego. [przypis edytorski]
trójkątna ziemia Neilotis — Delta Nilu. [przypis edytorski]
trójkątu — dziś popr. forma D. lp: trójkąta. [przypis edytorski]
trójkąty mające tę samą podstawę i tę samą wysokość są równe między sobą — tj. mają to samo pole powierzchni. [przypis edytorski]
trójkolorowa kokarda — w barwach niebiesko-biało-czerwonej flagi francuskiej, wprowadzonej podczas rewolucji; flaga królestwa Francji za panowania Burbonów (zarówno przed rewolucją, jak i po przywróceniu ich rządów w 1814) była biała, ze stylizowanymi złotymi kwiatami lilii. [przypis edytorski]
trójkolorowa kokarda — w barwach niebiesko-biało-czerwonej flagi francuskiej, wprowadzonej podczas rewolucji. [przypis edytorski]
trójliść — motyw dekoracyjny, przypominający karcianego trefla. [przypis edytorski]
trójnitny pancerz — kolczuga z oczkami z potrójnego drutu. [przypis edytorski]
trójnogów czystych — tj. niemających dotąd kontaktu z ogniem (trójnogi stosowano do stawiania naczyń nad płomieniem). [przypis edytorski]
trójnoże — tu: trójnóg, metalowe naczynie na trzech nogach; brązowe trójnogi wręczano jako nagrodę zwycięzcom w zawodach. [przypis edytorski]
trójnóg Febusa — trójnóg, na którym wróżąc siadała Pytia z wyroczni Apolla w Delfach. [przypis edytorski]
trójnóg — ozdobny sprzęt na trzech nogach. [przypis edytorski]
trójnóg — przyrząd o trzech nogach; tu: metalowy przyrząd służący do gotowania, umożliwia stawianie naczyń nad ogniem. [przypis edytorski]
trójnóg — tu: rodzaj ozdobnego stołka na trzech nogach. [przypis edytorski]
trójrzędowiec — staroż. okręt wojenny z trzema rzędami wioseł na każdej z burt. [przypis edytorski]
trójrzędowiec — staroż. statek z trzema rzędami wioseł na każdej z burt. [przypis edytorski]
trójrzędowiec — triera, staroż. grecki okręt wojenny z trzema rzędami wioseł na każdej z burt. [przypis edytorski]
trójzapaśników — hebr. שָׁלִשָׁיו (szaliszaw): dowódców jego. Zob. przypis do Wj 14:7. [przypis edytorski]
trójzęba — dziś popr. forma: trójzębu. [przypis edytorski]
Trójzęba Neptuna — w oryginale tylko le Trident (Trójząb), jednak takiej konstelacji nigdy nie było, zaś planeta Neptun, której symbolem w astronomii jest stylizowany trójząb, została odkryta dopiero w XIX wieku. [przypis edytorski]
trubadur — poeta i muzyk w średniowieczu w Prowansji. [przypis edytorski]
trubadur — średniowieczny wędrowny poeta i śpiewak dworski w Prowansji (ob. płd. Francja), twórca i wykonawca przede wszystkim poezji miłosnej. [przypis edytorski]
trubadur — wędrowny śpiewak, poeta (postać szczególnie istotna w kulturze średniowiecznej Europy), twórca poezji dworskiej, romansów i pieśni opiewających rycerskie czyny. [przypis edytorski]
trubadurzy — francuscy poeci i muzycy, działający w XII i XIII w. [przypis edytorski]
trubadūrai — dainiai. [przypis edytorski]
trubadūras — dainius. [przypis edytorski]
Trubecki, Aleksiej Nikitycz herbu Pogoń Litewska (ok. 1600–1680) — ostatni książę Księstwa Trubeckiego w granicach Rzeczypospolitej Obojga Narodów (1634–1645) i później w granicach Rosji (1660–1672), ojciec chrzestny cara Piotra I, w czasie wojny polsko-rosyjskiej dowodził południową grupą wojska carskiego, do historii przeszła tzw. rzeź Trubeckiego w Mścisławiu. [przypis edytorski]
Trubecki, Eugeniusz, właśc. Jewgienij Nikołajewicz Trubieckoj (1863–1920) — rosyjski filozof, książę; kontynuator idei Władimira Sołowjowa. [przypis edytorski]
Trubeckoj, Aleksiej Iwanowicz (1806–1852) — rosyjski książę, wicegubernator Wilna (1838–1840) i przewodniczący komisji śledczej w sprawie Szymona Konarskiego; odznaczał się brutalnością i okrucieństwem wobec aresztowanych. [przypis edytorski]
Trubież (ukr. Trubiż) — rzeka na Ukrainie, przepływająca przez Nizinę Naddnieprzańską, lewy dopływ Dniepru. [przypis edytorski]
truc (fr.) — sztuczka, trik. [przypis edytorski]
truc (fr.) — to coś. [przypis edytorski]
truc (fr.) — trik, sztuczka stosowana w celu osiągnięcia jakiegoś szczególnego efektu. [przypis edytorski]
truchełka (daw.) — trumienka. [przypis edytorski]
truchleć — drętwieć ze strachu. [przypis edytorski]
truchleć — słabnąć a. drętwieć z przerażenia. [przypis edytorski]
truchła (gw.) — trumna. [przypis edytorski]
trucht — rodzaj końskiego chodu. [przypis edytorski]
truchta — dziś popr. forma D. lp: truchtu. [przypis edytorski]
truciznik — truciciel. [przypis edytorski]
truciźnik — dziś popr.: truciciel. [przypis edytorski]
trudna, to trudna (starop.) — to trudna rzecz; dziś: to trudne. [przypis edytorski]
trudniej jest czynić dobrze, niż pobożnie marzyć — Lessing, Natan mędrzec, akt I, scena 2 (rozmowa Natana z Rechą). [przypis edytorski]
trudno było sobie wytłumaczyć tego stanu — dziś z B.: (…) wytłumaczyć ten stan. [przypis edytorski]
trudno dostąpiony (starop.) — trudno dostępny. [przypis edytorski]
Trudno mi także spłacić Ikariowi wiano — odsyłając zamężną córkę jej ojcu, należało zwrócić wiano. [przypis edytorski]
trudno, niepodobna (…) zostawić (…) zupełnej swobody — dziś popr. z B.: zostawić zupełną swobodę. [przypis edytorski]
trudno poznać mieli (starop. konstrukcja) — trudno im było poznać. [przypis edytorski]
Trudno się dziwić, że z tego wszystkiego w głowie Jana Apolinarego Michalika musiał zapanować chaos. — tu w tekście umieszczono ilustrację z podpisem: Po kabarecie nad ranem (mal. H. Szczygliński). [przypis edytorski]
Trudno (…) z losem działać sprzecznie — trudno przeciwstawiać się losowi. [przypis edytorski]
trudnoć — przysłówek trudno z partykułą wzmacniającą -ci, skróconą do -ć. [przypis edytorski]
trudności innego rodzaju — autor ma zapewne na myśli swoją niełatwą sytuację materialną i podejrzany w oczach ówczesnych władz status polityczny. [przypis edytorski]
trudnościów — dziś popr. D. lm: trudności. [przypis edytorski]
trudnoż (daw.) — konstrukcja z partykułą wzmacniejącą -że skróconą do -ż; znaczenie: trudno przecież. [przypis edytorski]
trudnym oddechem — dziś raczej: ciężkim oddechem. [przypis edytorski]
trudy i niewczasy — dziś popr. forma N.lm: trudami i niewczasami. [przypis edytorski]
Trübe, das (niem.) — neologizm: rzeczownik r.n. utworzony od przym. trübe: szary, mętny, matowy, ponury, zamglony, mdły, posępny, pochmurny (także w znaczeniu przysłówkowym trübe: ponuro, pochmurnie, mgliście); znaczenie: ponurość, posępność, zamglenie itp. [przypis edytorski]
trufel — dziś: trufla. [przypis edytorski]
truffatore (wł.) — oszust. [przypis edytorski]
trufla — jadalny, bulwiasty grzyb o intensywnym aromacie, rosnący pod powierzchnią ziemi; do odnajdowania trufli używa się specjalnie wytresowanych psów lub świń. [przypis edytorski]
trujcizny — dziś: trucizny. [przypis edytorski]
trukinti — delsinti, gaišinti. [przypis edytorski]
Truman, Hanbury, Buxton and Co. — do końca XIX w. jeden z największych browarów świata; założony ok. 1666 r. jako Black Eagle Brewery, usytuowany w pobliżu Brick Lane we wschodnim Londynie; w XVIII w. pod zarządem Benjamina Trumana browar zyskał w krótkim czasie wiodącą pozycję w Londynie, co było związane także ze wzrostem zapotrzebowania na porter; rozwój browaru kontynuował Sampson Hanbury, który w ciągu 20 lat (1800–1820) podwoił produkcję dzięki zastosowaniu maszyny parowej, w 1808 r. do spółki dołączył jego siostrzeniec Thomas Fowell Buxton, zajmując się księgowością i reorganizacją firmy w celu zwiększenia jej wydajności. [przypis edytorski]
trumna — tu: skrzynia, podest. [przypis edytorski]
