Wesprzyj Wolne Lektury 1,5% podatku — to nic nie kosztuje! Wpisz KRS 00000 70056 i nazwę fundacji Wolne Lektury do deklaracji podatkowej. Masz czas tylko do końca kwietnia :)
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza
Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | białoruski | biologia, biologiczny | bez liczby pojedynczej | botanika | celtycki | chemiczny | czasownik | czeski | dawne | drukarstwo, drukowany | dziecięcy | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geografia, geograficzny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | handel, handlowy | hebrajski | hinduski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | islandzki | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mineralogia | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | nieodmienny | niemiecki | norweski | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | polski | polityczny | portugalski | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | psychologia, psychologiczny | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | rzymski | środowiskowy | staropolskie | starożytny | szwedzki | teatralny | techniczny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wulgarne | żartobliwie | zdrobnienie | żeglarskie | zoologia
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 116305 przypisów.
większeje — dziś popr.: powiększa się. [przypis edytorski]
większem — daw. forma N. i Msc. lp przymiotników r.n.; dziś tożsama z r.m.: większym. [przypis edytorski]
większy ciężar, niż mogą unieść inni (…) jest odkupienie — Słowacki, Anhelli. [przypis edytorski]
wiém (daw.) — z rzecz. w D.: znam. [przypis edytorski]
Wiész Witolda — dziś popr.: znasz Witolda. [przypis edytorski]
więtszą (daw.) — większą. [przypis edytorski]
więtsza (starop. forma) — większa. [przypis edytorski]
więtsza (starop. forma) — większa, tj. co więcej, co większe ma znaczenie (por. przeciwstawienie: mniejsza/więtsza); co gorsza. [przypis edytorski]
więtsza (starop.) — większa; co jeszcze więtsza: co więcej. [przypis edytorski]
więtsze (daw.) — większe. [przypis edytorski]
więtszej (starop. forma) — większej. [przypis edytorski]
więtszem (starop. forma) — większym (głosem); głośniejszym, donośniejszym itp. [przypis edytorski]
więtsze (starop. forma) — dziś popr.: większe. [przypis edytorski]
więtsze (starop. forma) — dziś większe. [przypis edytorski]
więtsze (starop. forma) — większe. [przypis edytorski]
więtszy daleko (starop.) — o wiele większy. [przypis edytorski]
więtszy (gw.) — większy. [przypis edytorski]
więtszy (starop. forma) — większy. [przypis edytorski]
więtszy (starop. forma) — większy; tu: liczniejszy. [przypis edytorski]
więtszy (starop.) — większy. [przypis edytorski]
więźba — belki tworzące konstrukcję nośną, drewniany szkielet dachu. [przypis edytorski]
więź — bukiet. [przypis edytorski]
więź (daw.) — wiązka, pęk, związane razem przedmioty. [przypis edytorski]
więźni — dziś popr. forma D. lm: więźniów. [przypis edytorski]
więźni — dziś popr.: więźniów. [przypis edytorski]
więźnie — dziś M.lm: więźniowie. [przypis edytorski]
więźnie — dziś popr. forma B. lm: więźniów. [przypis edytorski]
więźnie — dziś popr. forma M.lm: więźniowie; tu: forma krótsza dla zachowania rytmu wiersza. [przypis edytorski]
więźnie — dziś: więźniów. [przypis edytorski]
więźnie przedniejsze (starop.) — przedniejszych (tj. ważniejszych (wybitnych) więźniów. [przypis edytorski]
więźnie (starop. forma) — dziś popr. B.lm: więźniów. [przypis edytorski]
więźniów koalicyjnych w Cytadeli (…) przede wszystkim o Włochów — Włochy brały udział w I wojnie światowej po stronie Ententy; w październiku 1917 dywizje niemieckie wsparły wielką ofensywę austro-węgierską na froncie włoskim, używając gazu bojowego, do niewoli wzięto wówczas ponad 250 tys. żołnierzy włoskich. [przypis edytorski]
więźni (starop. forma) — dziś D.lm: [naprowadźcie mi co najwięcej] więźniów. [przypis edytorski]
więź (przestarz.) — wiązka, pęk. [przypis edytorski]
więź — tu: wiązanka, bukiet. [przypis edytorski]
więź — tu: wiązanka; bukiet. [przypis edytorski]
więź — tu: wiązka. [przypis edytorski]
więź — tu: wiązka, snopek. [przypis edytorski]
więzgną — forma 3.os. lm: więzną (od czas. więznąć). [przypis edytorski]
więzień strażnikom dziękuje, którzy z okazji sierpniowych uroczystości wrota mu na wolność otwierają — tradycyjnie z okazji najważniejszych świąt religijnych uwalniano paru więźniów; tu zapewne chodzi o zwolnienie z okazji święta Wniebowzięcia Marii Panny, przypadającego 15 sierpnia: wg statutów Perugii z 1342 z tej okazji uwalniano dwie skazane za pomniejsze przestępstwa kobiety, przebywające w więzieniu co najmniej przez miesiąc, a jeśli ich nie było, to jednego mężczyznę, uwięzionego od co najmniej pół roku. [przypis edytorski]
więzień z Chillonu — główny bohater i narrator poematu Byrona Więzień Chillonu (1816), więziony przez lata w lochach zamku Chillon w Szwajcarii. [przypis edytorski]
więzienie Mazas — więzienie w Paryżu w 2. poł. XIX w. [przypis edytorski]
więzienie w Orle — ciężkie więzienie katorżnicze w Rosji, wzniesione w roku 1840; wśród więźniów zakładu znaleźli się m.in. działacz PPS Aleksander Prystor (w l. 1914–1917) czy Feliks Dzierżyński (w l. 1915–1916); w latach 1920–1930 Orzeł był więzieniem politycznym (tzw. politizolatorem) OGPU-NKWD, a w czasie II wojny światowej pełnił funkcję obozu koncentracyjnego. [przypis edytorski]
więzów, jakimi Lilipuci skrępowali Guliwera — w powieści Jonathana Swifta Podróże Guliwera tytułowy bohater trafia na wyspę Liliputów, którzy krępują go podczas snu setkami małych lin, grubości nitek. [przypis edytorski]
więzy — dziś popr. forma N. lm: więzami. [przypis edytorski]
więzy krzyżackiemi — dziś popr. forma N. lm: krzyżackimi więzami. [przypis edytorski]
więzy złotemi — dziś popr. forma N. lm: więzami złotymi (tj. pieniędzmi, zależnością finansową). [przypis edytorski]
Wie alt bist du? (niem.) — Ile masz lat? [przypis edytorski]
Wie alt bist du? Sprich (niem.) — Ile masz lat? Mów. [przypis edytorski]
wieć — wie ci, wie przecież. [przypis edytorski]
wieca — dziś popr.: wiec. [przypis edytorski]
wieca — dziś popr.: wiec, zgromadzenie ludzi. [przypis edytorski]
wiecha (daw.) — karczma (od znaku na szyldzie). [przypis edytorski]
wiecha — pęk. [przypis edytorski]
wiecha — pęk słomy. [przypis edytorski]
wiecha — tu zapewne: wiechlina, trawa z kwiatostanem w kształcie wiechy, stanowiąca wartościową paszę. [przypis edytorski]
wiecha — wieniec, tradycyjnie wieszany nad karczmą, w której podawane jest piwo. [przypis edytorski]
wiecha — wieniec wieszany nad karczmą oznaczający, że podaje się w niej miód. [przypis edytorski]
wiecheć — garść, pęk, słomy, siana, badyli, gałęzi. [przypis edytorski]
wiecheć — słomiany wieniec, zawieszany na szyi skazańca, by go upokorzyć. [przypis edytorski]
wiechetki — gałązki, którymi uderza się w łaźni, by pobudzić krążenie krwi. [przypis edytorski]
Wiech — pseudonim Stefana Wiecheckiego (1896–1979), warszawskiego dziennikarza, felietonisty i prozaika, często wykorzystującego w swoich utworach warszawską gwarę miejską. [przypis edytorski]
Wiech — Stefan Wiechecki (1896–1979), dziennikarz, felietonista, satyryk i prozaik, często używający w swojej twórczości gwary warszawskiej. [przypis edytorski]
wiecież — konstrukcja z partykułą -że (skróconą do -ż); znaczenie: czy wiecie. [przypis edytorski]
wiecież — konstrukcja z partykułą -że, skróconą do -ż; znaczenie: czy wiecie. [przypis edytorski]
wieciutki (gw.) — bardzo chudy i giętki. [przypis edytorski]
wiec (starop.) — rodzaj pierwotnego sejmu. Wiece były pierwszymi zgromadzeniami ustawodawczymi. [przypis edytorski]
wieczerzą — dziś popr. forma B.lp: wieczerzę. [przypis edytorski]
wieczerzać (daw.) — spozywać wieczorny posiłek. [przypis edytorski]
wieczerzać — dziś: jeść kolację. [przypis edytorski]
wieczerza (daw.) — kolacja. [przypis edytorski]
wieczerza — kolacja. [przypis edytorski]
wieczerza — wieczorny posiłek. [przypis edytorski]
wieczerze (starop. forma) — wieczerzy. [przypis edytorski]
wieczerze z Biblii, gdy pobożny podróżnik nad brzegiem rzeki wraz z aniołem spożywał ryby Tygrysu — młody Tobiasz w biblijnej Księdze Tobiasza (Tb 6, 1–5). [przypis edytorski]
wieczna ondulacja a. trwała ondulacja — fryzura wytworzona zabiegiem fryzjerskim, polegającym na zmianie struktury włosów z pomocą środków chemicznych i ułożeniu ich w fale poprzez nakręcanie na wałki. [przypis edytorski]
wiecznaż — konstrukcja z partykułą wzmacniającą (tu tworzącą pytanie retoryczne) -że, skróconą do -ż; znaczenie: czy wieczna, czyż wieczna. [przypis edytorski]
wieczne pióro — przyrząd do pisania ze zbiorniczkiem na atrament wewnątrz obsadki. W czasach, w których powstała ta książka, pisano piórem, a wieczne pióra były drogie. W szkołach używano zwykle pióra składającego się z podłużnej drewnianej obsadki z zamocowaną metalową stalówką, którą maczało się co chwilę w kałamarzu z atramentem. Długopis został wynaleziony w roku 1938, a do powszechnego użytku wszedł znacznie później. [przypis edytorski]
wiecznie przesiadających — dziś popr.: wiecznie przesiadujących. [przypis edytorski]
wiecznieś malowaną zawiązał obręczą — mowa o tęczy. [przypis edytorski]
wiecznież — czy wiecznie. [przypis edytorski]
Wiecznież — konstrukcja z partykułą -że, skróconą do -ż, o funkcji pytajnej; znaczenie: czy wiecznie. [przypis edytorski]
wiecznożywy (starop.) — nieśmiertelny. [przypis edytorski]
wieczny człowiek — człowiek ponadczasowy, uniwersalny (uosobiony tu jako Prometeusz). [przypis edytorski]
Wieczny Żyd — Żyd Wieczny Tułacz, bohater średniowiecznej legendy za urąganie Jezusowi w drodze na ukrzyżowanie ukarany nieśmiertelnością i wieczną tułaczką; postać wykorzystywana w wielu utworach literackich. [przypis edytorski]
wieczór bo był (gw.) — bo też wieczór był. [przypis edytorski]
wieczór jeszcze zdrowy — wieczorem jeszcze był zdrowy. [przypis edytorski]
wieczór przybyło (…) — dziś popr.: wieczorem (…). [przypis edytorski]
wieczór świętojański — noc świętojańska, sobótka; słowiańskie święto obchodzone w najkrótszą noc w roku. [przypis edytorski]
wieczór się (…) wyprawuje (starop. konstrukcja) — wieczorem się wyprawia (wybiera). [przypis edytorski]
wieczór — tu: wieczorem. [przypis edytorski]
wieczór zeszli się — dziś: wieczorem zeszli się. [przypis edytorski]
wieczorek tańcujący (daw.) — wieczorek taneczny, zabawa taneczna. [przypis edytorski]
wieczornica — daw. wieczorne spotkanie mieszkańców wsi, podczas którego wspólnie szyje się, przędzie itp., czemu towarzyszą śpiewy i opowieści. [przypis edytorski]
wieczornica — zabawa organizowana wieczorem. [przypis edytorski]
wieczornice z Łysej Góry — zloty czarownic i demonów, jakie wg legend odbywały się nocą na szczycie Łysej Góry w Górach Świętokrzyskich. [przypis edytorski]
wieczorowy — dziś w tym znaczeniu: wieczorny. [przypis edytorski]
wieczory — dziś popr. N. lm: wieczorami. [przypis edytorski]
Wieczory nad Tamizą — cykl relacji podróżniczo-obyczajowych publikowanych w latach 1872–75 na łamach „Tygodnika Illustrowanego” przez publicystę i powieściopisarza Władysława Maleszewskiego (1832–1913). [przypis edytorski]
wie das Vieh abschindet — die Haut abzieht. [przypis edytorski]