Potrzebujemy Twojej pomocy!
Na stałe wspiera nas 486 czytelników i czytelniczek.
Niestety, minimalną stabilność działania uzyskamy dopiero przy 500 regularnych darczyńców. Dorzucisz się?
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne
Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | austriacki | białoruski | biologia, biologiczny | bez liczby pojedynczej | botanika | celtycki | chemiczny | czasownik | czeski | dawne | drukarstwo, drukowany | dziecięcy | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geografia, geograficzny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | handel, handlowy | hebrajski | hinduski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | islandzki | japoński | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mineralogia | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | nieodmienny | niemiecki | norweski | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | polski | polityczny | portugalski | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | psychologia, psychologiczny | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | rzymski | sportowy | środowiskowy | staropolskie | starożytny | szwedzki | teatralny | techniczny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wschodni | wulgarne | żartobliwie | zdrobnienie | żeglarskie | zoologia
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 128943 przypisów.
do tej doby (daw.) — do tej pory. [przypis edytorski]
Do Torkwata — podtytuł skrócony decyzją redakcyjną. Pełne brzmienie: Do Manliusa Torkwata. [przypis edytorski]
do Towru — dziś: do Tower. [przypis edytorski]
do trzechkroć sta tysięcy (daw.) — do trzystu tysięcy. [przypis edytorski]
do Turczech — dziś popr. forma D.: do Turków. [przypis edytorski]
do Turek (daw.) — do Turcji. [przypis edytorski]
do turmy (z ros.) — do więzienia. [przypis edytorski]
do tych czasów byliby trzymani (…) podobno (starop.) — dotychczas podobno są trzymani. [przypis edytorski]
do tych dob (starop. forma) — do tej pory. [przypis edytorski]
do tych dób (starop.) — do tego czasu; dotychczas. [przypis edytorski]
do tyla (daw.) — do takiego stopnia. [przypis edytorski]
do tyla (daw.) — do tego stopnia. [przypis edytorski]
do tyla (daw.) — na tyle, do takiego stopnia. [przypis edytorski]
do tyla (daw.) — na tyle. [przypis edytorski]
do tyla (daw.) — tak bardzo, do tego stopnia. [przypis edytorski]
do tyla (daw.) — tak bardzo. [przypis edytorski]
do tyla (daw.) — w takim stopniu. [przypis edytorski]
do tyla — dziś: na tyle. [przypis edytorski]
do tyla — na tyle, tak bardzo. [przypis edytorski]
do upodoby (gw.) — wedle upodobania. [przypis edytorski]
do urzędów pogańskich, jako Apostoł nauczył, o sprawiedliwość chodzić zakazowali — zob. 1 Kor 6, 1–6. [przypis edytorski]
do ustanowienia narodów wolności — w wydaniu z 1816 r.: do ustanowienia konstytucyjnych rządów i do ustawy jedności narodu. [przypis edytorski]
do ut des (łac.) — daję byś ty mi dał; maksyma streszczająca zasadę wzajemności, zasada prawa rzymskiego obowiązująca przy zawieraniu układów. [przypis edytorski]
do w. 40 — tj. do słów: „Gromadny obywatel pilnie się zaprząta”. [przypis edytorski]
Do wahającego się czytelnika — tłumaczenie Dorota Kowalska i Paweł Kozioł. [przypis edytorski]
do waju (gwar.) — do was. [przypis edytorski]
Do was, królowie, mówię, abyście się uczyli mądrości, a nie ginęli — Mdr 6, 10 wg Wulgaty (w BT: Mdr 6, 9). [przypis edytorski]
do widzenia się z panem — dziś: do widzenia panu. [przypis edytorski]
do wiersza 290 — tj. do słów: „Wyspy moc i czci godne wzory gospodarza”. [przypis edytorski]
do władzce — dziś popr. forma D.lp: do władcy. [przypis edytorski]
do Włoch, o ile mi się zdaje — tak naprawdę Stendhal był wtedy w Hiszpanii oraz południowej Francji. [przypis edytorski]
do wojny — mowa o pierwszej wojnie światowej (1914–1918). [przypis edytorski]
do woli — ile chciał. [przypis edytorski]
do wód — do uzdrowiska. [przypis edytorski]
do współki — dziś: do spółki. [przypis edytorski]
do wtoru — dziś do wtóru; jako towarzyszące muzyce. [przypis edytorski]
do wyspy — mowa o Ogygii (lokalizacja niepewna). [przypis edytorski]
Do you smoke? (ang.) — Palisz? [przypis edytorski]
Do you speak English? (ang.) — Mówisz po angielsku? [przypis edytorski]
do zabijania palów (daw.) — dziś popr.: do wbijania palów. [przypis edytorski]
do zapisu — tu: do biura Towarzystwa Kolonii Letnich, gdzie odbywały się zapisy na kolonie. [przypis edytorski]
do zawarcia powiek — do zamknięcia powiek, tj. do śmierci. [przypis edytorski]
do zbytku — nadmiernie, zbytecznie. [przypis edytorski]
do Ziemi Świętej się udali, gdzie wiele bitew z niewiernymi Turkami stoczyli — w czasach króla Artura żyjącego w V–VI w. islam jeszcze nie istniał, zaś Jerozolima i Palestyna należały do chrześcijańskiego państwa bizantyjskiego, kontynuacji antycznego Imperium Rzymskiego; islam powstał w VII w., niedługo później muzułmańscy Arabowie podbili Palestynę i zajęli Jerozolimę (637), zaś w 1072 miasto zdobyli Turcy seldżuccy, również muzułmanie; wyprawy krzyżowe europejskiego rycerstwa przeciw muzułmanom w celu odzyskania odzyskania Ziemi Świętej (Palestyny) były organizowane w latach 1095–1291. [przypis edytorski]
do ziemie (daw. forma D.) — dziś: do ziemi. [przypis edytorski]
do ziemie (starop. forma) — do ziemi. [przypis edytorski]
do znaku (daw., gw.) — całkowicie. [przypis edytorski]
do znaku — doszczętnie. [przypis edytorski]
do zwiesny (gw.) — do wiosny. [przypis edytorski]
Do Zygmunta — w innej wersji tekstu tytuł wyraźniej jeszcze wskazuje adresata i brzmi: Do Z. Krasińskiego. [przypis edytorski]
Do źródeł duszy polskiej — tekst publicystyczny opublikowany w 1906 przez Tadeusza Micińskiego. [przypis edytorski]
do życia jego — tj. dożywotnio. [przypis edytorski]
do żywocie — dziś: dożywotnio. [przypis edytorski]
do żywota puszczone — oddane dożywotnio (zwykle: w dzierżawę; tu: we władanie). [przypis edytorski]
doba (daw.) — chwila, moment. [przypis edytorski]
doba (daw.) — czas, moment. [przypis edytorski]
doba (daw.) — czas, pora. [przypis edytorski]
doba (daw.) — tu: czas, pora. [przypis edytorski]
doba — tu: moment. [przypis edytorski]
doba — tu: pora. [przypis edytorski]
dobawka (reg., wileńskie) — dodatek. [przypis edytorski]
Dobczinskij w komedii Gogola — w polskim tłumaczeniu: Dobczyński, obywatel prowincjonalnego miasta powiatowego w komedii Gogola Rewizor (1836). [przypis edytorski]
dobić się czegoś — osiągnąć coś. [przypis edytorski]
dobić się (czegoś) — pokonując trudności dotrzeć do jakiegoś celu, osiągnąć coś. [przypis edytorski]
dobić się (pot.) — dotrzeć do czegoś po wielu staraniach i trudnościach. [przypis edytorski]
dobiegał do końca — dziś popr.: dobiegał końca. [przypis edytorski]
dobierali żon dla synów — dziś popr. z B.: dobierali żony (…). [przypis edytorski]
dobieżeć (starop. forma) — dojść, dotrzeć do czego. [przypis edytorski]
dobieżysz lasu (daw.) — dobiegniesz do lasu. [przypis edytorski]
dobijewa (daw., gw.) — dobijemy. [przypis edytorski]
dobijewa (daw., gw.) — dobijemy; zachowana w gwarze daw. forma liczby podwójnej. [przypis edytorski]
doborny — doborowy. [przypis edytorski]
doborowy — wyselekcjonowany, wysokiej jakości. [przypis edytorski]
dobosi (daw. forma) — dziś popr.: dobosze. [przypis edytorski]
dobosz — członek orkiestry, grający na bębnie. [przypis edytorski]
Dobra Bogini — łac. Bona Dea, czczona w świątyni na Awentynie; w jej kulcie mogły uczestniczyć wyłącznie kobiety. [przypis edytorski]
dobra bogini — rzym. bogini-matka związana z płodnością nosiła miano Dobrej Bogini (Bona Dea). [przypis edytorski]
Dobra mama — w wydaniu źródłowym pod tytułem podano melodię w zapisie nutowym. Tadeusz Żeleński pisze: Melodie zamieszczone w tym zbiorku zaczerpnięte są bądź z naszych popularnych, bądź też z paryskich motywów. [przypis edytorski]
dobra strona mocy (właśc. jasna strona mocy) — nawiązanie do Gwiezdnych wojen (ang. Star Wars), amerykańskiego filmu George'a Lucasa, którego akcja rozgrywa się „dawno temu w odległej galaktyce”. [przypis edytorski]
Dobra Wieść — dosłowne znaczenie greckiego słowa euangelion, od którego pochodzi polskie słowo „ewangelia”. [przypis edytorski]
dobra zakonu miłosny — miłujący dobro zakonu. [przypis edytorski]
Dobra zastawne — dobra oddane wierzycielowi w użytkowanie jako zastaw długu. [przypis edytorski]
Dobraczyński, Jan (1910–1994) — pisarz, publicysta, redaktor katolickiego czasopisma „Dziś i jutro”. [przypis edytorski]
„Dobranoc!”, jak mówi Mickiewicz — w sonecie XVI ze zbioru Sonety odeskie Adama Mickiewicza, noszącym tytuł Dobranoc, autor wielokrotnie powtarza to słowo. [przypis edytorski]
Dobranoc, mój książę — słowa, którymi żegna umierającego Hamleta, księcia duńskiego, jego przyjaciel Horacy w Hamlecie Shakespeare'a. [przypis edytorski]
Dobranoc, wonna lilija, Dobranoc! — fragment pieśni maryjnej Dobranoc Ci, Pani świata. [przypis edytorski]
dobraż — czy dobra. [przypis edytorski]
dobre (białorus.) — dobrze. [przypis edytorski]
dobre (starop. forma) — dobro [przypis edytorski]
dobrego nabycia (daw.) — uczciwie zdobyty. [przypis edytorski]
dobrem — daw. forma N. i Msc. lp przymiotników r.n.; dziś tożsama z r.m.: dobrym. [przypis edytorski]
dobrem — daw. forma N. i Msc. przymiotników r.n.; dziś tożsama z r.m.: dobrym. [przypis edytorski]
dobremi — daw. forma N. i Msc. lm przymiotników r.ż. i r.n.; dziś tożsama z r.m.: dobrymi. [przypis edytorski]
dobrém — dziś: dobrym; daw. forma fleksyjna dla przymiotników (także zaimków) rodzaju żeńskiego i nijakiego. [przypis edytorski]
dobro — u Cylkowa: 'wybór'; uzasadnienie korekty: uniknięcie nieporozumienia. [przypis edytorski]
dobro ziemi Micraim — krainę Goszen, zob. Raszi do 45:18. [przypis edytorski]
dobroczynność — tu: towarzystwo dobroczynności, instytucja zajmująca się niesieniem pomocy osobom jej potrzebującym. Instytucje takie najczęściej dbają o zapewnianie swoim podopiecznym mieszkania, wyżywienia, ubrania, środków higieny i innych rzeczy niezbędnych do życia. [przypis edytorski]
dobrodziej — ksiądz. [przypis edytorski]
dobrodziej — tu: ksiądz. [przypis edytorski]
dobrodziejkoż — daw. konstrukcja z partykułą -że, skróconą do -ż, użytą tu w funkcji wzmacniającej. [przypis edytorski]
