Oferta dla Przyjaciół Wolnych Lektur... Ankieta czytelników Wolnych Lektur

Wypełnij ankietę i pomóż nam rozwijać Wolne Lektury. Zajmie Ci to kilka minut, a nam pomoże stworzyć bibliotekę, która odpowiada na potrzeby naszych Czytelników i Czytelniczek.

x

5672 free readings you have right to

Language Language

Footnotes

By first letter: all | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z

By type: all | author's footnotes | Wolne Lektury editorial footnotes | source editorial footnotes | translator's footnotes

By qualifier: all | architektura | białoruski | biologia, biologiczny | czeski | dawne | francuski | gwara, gwarowe | hiszpański | łacina, łacińskie | medyczne | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | potocznie | przestarzałe | regionalne | rosyjski | środowiskowy | staropolskie | ukraiński | włoski

By language: all | English | français | Deutsch | lietuvių | polski


1914 footnotes found

Utwór odnosi się do fraszki z Ksiąg wtórych pt. O kapelanie. [przypis edytorski]

Utwór odnosi się zapewne do Stanisława Sobka, podskarbiego koronnego i kasztelana sandomierskiego (zm. 1569), do którego w sprawach pieniężnych zwracał się m.in. Piotr Rojzjusz w swoich Carmina, II 69. [przypis redakcyjny]

Utwór ten jest sonetem, czyli wierszem o specjalnym układzie rymów. Składa się z dwóch strof czterowersowych i dwóch - trzywersowych. Gatunek sonetu wykorzystywany był przede wszystkim przez poetów tworzących lirykę miłosną (por. Sonety do Laury Francesco Petrarki) i refleksyjną (por. Sonety krymskie Mickiewicza). [przypis edytorski]

Utwór zacytowany przez Piotra Statoriusa–Stojeńskiego w jego gramatyce, powstać musiał przed lipcem 1567. [przypis redakcyjny]

utwory Żmichowskiej (…) doczekały się świeżych wydań — Boy-Żeleński, Romans Gabryelli (Ludzie żywi, 1929); Czy to powieść?, Biała Róża (Dom książki polskiej, 1929) z przedmową Boya-Żeleńskiego; Poganka (Dom książki polskiej, 1929) i Poganka z przemową Boya-Żeleńskiego (Biblioteka Narodowa, 1929). [przypis redakcyjny]

utyka — zatyka, uszczelnia. [przypis redakcyjny]

utylitarny — mający na celu przysparzanie praktycznej korzyści, pożytku. [przypis edytorski]

utylitarysta — człowiek kierujący się przekonaniem, że najważniejsza jest praktyczna użyteczność; pragmatyk. [przypis edytorski]

utylitaryzm — stanowisko filozoficzne, za najwyższą wartość uznające użyteczność, w tym społeczne głównie znaczenie sztuki. [przypis edytorski]

utyski — utyskiwania, narzekania, lamenty. [przypis edytorski]

utyskiwanie — narzekanie. [przypis edytorski]

uva acerba (łac.) — kwaśne winogrona. [przypis redakcyjny]

uwabny (daw., środ.) — wabiący głosem (używane w odniesieniu do przyuczania ptaka łowczego do powrotu na głos myśliwego). [przypis edytorski]

uwadzić — dziś: zawadzić. [przypis edytorski]

uwadzić — tu: zawadzić. [przypis edytorski]

Uwaga autora — Przedmowy tej nie ma w pierwszych wydaniach. Jest ona odpowiedzią na współczesne krytyki, które widziały zniewagę rządu, niemal zbrodnię obrazy majestatu w tym, aby ktoś nie uznawał cnoty jako podstawy monarchii. (Przyp. tłum.). [przypis tłumacza]

uwag[a] Leopolda, że część pierwsza „Etyki” nie posiada wyjątkowo przedmowy — J. H. Leopold, Ad Spinozae „Opera Posthuma”, 1902, 48. [przypis tłumacza]

uwagę czy zarzut, który (…) niegdyś robiłem autorowi Snu (…) — w opowiadaniu tem trzeba przestawić nazwiska: autor Snu, Krasiński, odczytał go w r. 1838 Słowackiemu. Poemat ten wyszedł w r. 1852 w Lesznie pod tyt.: Sen. Pieśń z niedokończonego poematu, wyjęta z pozostałych rękopismów po śp. J. S. W ten sposób poddane czytelnikom przypuszczenie o autorstwie Słowackiego powyższe opowiadanie miało podtrzymać i ustalić, uwalniając właściwego autora od szykan policji rosyjskiej, których się wiecznie obawiał. [przypis redakcyjny]

uwagi — dziś popr.: uwagami. [przypis edytorski]

uwagi, które przytacza z niego Servius — Ad Ter. 7 lib. II Aeneid.; a mianowicie ad ver. 183 lib. XI. Nie popełnilibyśmy zatem niesprawiedliwości, gdybyśmy szereg zaginionych pism tego męża tym jeszcze dziełem pomnożyli. [przypis redakcyjny]

uwagi pewnego dostojnego księcia krwi — mowa o Kondeuszu „Wielkim”. [przypis tłumacza]

uwalany — ubrudzony. [przypis edytorski]

uwalniany — tu: zwalniany (z posady, tj. z pracy). [przypis edytorski]

uważać coś (daw.) — dziś: zwracać na coś uwagę, zauważać coś. [przypis edytorski]

uważać czegoś — tu: pilnować. [przypis edytorski]

uważać (daw.) — tu: zwracać uwagę. [przypis edytorski]

uważać jako (daw.) — postrzegać jako. [przypis edytorski]

uważać (…) jako — dziś: uważać za. [przypis edytorski]

uważać kogoś (daw.) — dziś: zwracać na kogoś uwagę, zauważać kogoś. [przypis edytorski]

uważać kogoś — postrzegać, oceniać kogoś. [przypis edytorski]

uważać się jako — dziś popr.: uważać się za. [przypis edytorski]

uważać* (starop.) — dostrzegać i oceniać. [przypis redakcyjny]

uważać (tu daw.) — zauważać, widzieć, zwracać uwagę. [przypis edytorski]

uważać — tu: szanować, uważać za istotne. [przypis edytorski]

uważać — tu: widzieć, zauważać. [przypis edytorski]

uważać — tu: zauważać, spostrzegać. [przypis edytorski]

uważać — tu: zauważać, widzieć, zwracać uwagę. [przypis edytorski]

uważać — tu: zauważyć. [przypis edytorski]

uważać — tu: zauważyć, spostrzec. [przypis edytorski]

uważać — tu: zwracać uwagę na coś. [przypis edytorski]

uważając ją [Westę] za córkę Saturna i Opsy — także Kybele, matki bogów. [przypis redakcyjny]

uważając świat (…) z emanacją Boga — prawdopodobnie: uważając świat za emanację Boga. [przypis edytorski]

uważając — tu: zwracając uwagę, pamiętając. [przypis edytorski]

uważają dąb bezszypułkowy i szypułkowy za oddzielne gatunki — tak klasyfikuje się je w systematyce współczesnej. [przypis edytorski]

uważają grupę Laokoona (…) za dzieło (…) z czasów Cesarstwa Rzymskiego, przypuszczając, że za wzór do niej służył mu Laokoon Wergiliusza (…) wymieniam tylko Bartłomieja Marlianiego — [por.] Topographiae Urbis Romae, lib. IV cap. 14: „Et quamquam hi (Agesander et Polydorus et Athenodorus Rhodii) ex Virgilii descriptione statuam hanc formavisse videntur” etc. [przypis redakcyjny]

uważają grupę Laokoona (…) za dzieło (…) z czasów Cesarstwa Rzymskiego, przypuszczając, że za wzór do niej służył mu Laokoon Wergiliusza (…) wymieniam (…) Montfaucona — [por.] Suppl. á l'Antiq. expl., t. I, p. 242: „Il semble qu'Agesandre, Polydore et Athénodore, qui en furent les ouvriers, ayent travaillé comme à l'envie, pour laisser un monument, qui repondait à l'incomparable déscription qu'a fait Virgile de Laocoon”. [przypis redakcyjny]

uważają każdy legat jako zrabowany — dziś popr.: uważają każdy legat za zrabowany. [przypis edytorski]

Uważaj, by pod płaszczykiem osobistej nieprzychylności nie krył się wróg państwa — patriotyczny koloryt oskarżenia Ajschinesa dowodzi, że chwila była najmniej dobrana na polityczny porachunek między oboma stronnictwami; Ajschines wybrał ją zmuszony chyba ustawą, oznaczającą ostatni termin na wytoczenie skargi. [przypis tłumacza]

uważaj twym sługą — dziś popr.: uważaj za twego sługę. [przypis edytorski]

uważajże (daw.) — konstrukcja z partykułą wzmacniającą -że; znaczenie: uważaj przecież, zwróć uwagę wreszcie. [przypis edytorski]

uważaj — zwróć uwagę na kogo (co). [przypis edytorski]

uważałbym (…) Filipa za postać groźną i zdumiewającą, gdybym widział, że wyrósł na uczciwej polityce — historiozofia, w którą wierzył romantyk schyłku i „polityk sercem”; tak romantyczne powieści budują się na wierze w ostateczny triumf dobra i prawdy. [przypis tłumacza]

uważałem — tu dziś: zauważyłem. [przypis edytorski]

uważał się — tu: był uważany. [przypis edytorski]

uważał (…) tę scenę jako (…) atak — dziś: uważał tę scenę za atak. [przypis edytorski]

uważam (…) sądy Twe sprawiedliwe (daw.) — uważam (…) za sprawiedliwe. [przypis edytorski]

uważana — w pierwodruku: zauważana. [przypis redakcyjny]

uważany (daw.) — tu: brany pod uwagę. [przypis redakcyjny]

uważcie — dziś tylko: zauważcie a. zwróćcie uwagę. [przypis edytorski]

uważcie — dziś: zauważcie; zwróćcie uwagę. [przypis edytorski]

uważcie — tu: patrzcie, zauważcie. [przypis edytorski]

uważ — dziś: rozważ. [przypis edytorski]

uważny (daw.) — ważny; [poważany; por. daw.: uważać kogo, tj. szanować]. [przypis redakcyjny]

uważyć — dziś: zauważyć; zwrócić uwagę. [przypis edytorski]

Uwernia — kraina Auvergne we Francji. [przypis redakcyjny]

uwertura (muz., fr. ouverture: otwarcie) — instrumentalny utwór rozpoczynający operę lub koncert. [przypis edytorski]

uwertura — wstęp (dosł.: wstępna część utworu muzycznego). [przypis edytorski]

uwertura — wstępna część utworu muzycznego. [przypis edytorski]

u White'a — w najstarszym i jednym z najbardziej ekskluzywnych londyńskich klubów dla dżentelmenów, położonym przy St James's Street. [przypis edytorski]

uwiązgł — dziś popr.: uwiązł. [przypis edytorski]

uwiadomienie — dziś: zawiadomienie, powiadomienie. [przypis edytorski]

uwidomiony — dziś: uwidoczniony. [przypis edytorski]

uwidzieć (gw.) — zobaczyć, dostrzec. [przypis edytorski]

uwiędły czerwony listek — o podobieństwie Machnickiego do Gustawa z Dziadów patrz we Wstępie rozdział III: Wpływ poezji Mickiewiczowskiej. [przypis redakcyjny]

u większości małżeństw już z samego początku pożycie zostało zatrute przez to, że mąż wnosi poglądy i przyzwyczajenia przyjęte od tych nisko upadłych kobiet — po George Sand, która pierwsza odważyła się podjąć ten temat, nowsza literatura nierzadko go poruszała, np. Erik Skram w powieści Gertrude Colbjörnson, Jules Case w powieści Un Jeune Ménage i inni. [przypis autorski]

uwięzgłem — dziś popr.: uwiązłem. [przypis edytorski]

Close

* Loading