Potrzebujemy Twojej pomocy!
Na stałe wspiera nas 445 czytelników i czytelniczek.
Niestety, minimalną stabilność działania uzyskamy dopiero przy 500 regularnych darczyńców. Dorzucisz się?
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza
Według kwalifikatora: wszystkie | angielski, angielskie | architektura | białoruski | czeski | dopełniacz | dawne | francuski | grecki | gwara, gwarowe | hebrajski | hiszpański | holenderski | islandzki | język, językowy, językoznawstwo | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | niemiecki | poetyckie | pogardliwe | portugalski | potocznie | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | przysłówek | regionalne | rosyjski | staropolskie | starożytny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | żartobliwie | zdrobnienie
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 24942 przypisów.
odkupy — arenda, wyszynk wódki monopolowej. [przypis redakcyjny]
odkwitnęły dni — minęło życie [przypis redakcyjny]
odłożyć — tu odbić (od lądu), odpłynąć (z galarami). [przypis redakcyjny]
odlata (3 os. lp cz.ter.) — dziś popr.: odlatuje. [przypis redakcyjny]
Od mego cienia blask więcej czerwony — Im jaśniejszy blask słoneczny, tym bezbarwniejszy. Dlatego to miejsce, na które padał cień poety, oświecone było blaskiem więcej czerwonym, co było powodem zadziwienia patrzących nań duchów. [przypis redakcyjny]
od miasta wyspę najbliższą mijają / W której tylko źwierzowie pomniejszy mieszkają — Belwedere; Alfons wzniósł na niej piękne budowle i założył park, w którym trzymał rzadkie zwierzęta i ptaki. [przypis redakcyjny]
odmienić — tu: przemienić. [przypis redakcyjny]
odmieniec — istota „nieczysta” (por. lud. „z piekła odmieniec”). [przypis redakcyjny]
odmiennie — tu: niestale, niejednakowo. [przypis redakcyjny]
odmienność (starop.) — zmienność. [przypis redakcyjny]
odmienny (starop.) — zmienny, niestały. [przypis redakcyjny]
odmienny (starop.) — zmienny. [przypis redakcyjny]
odmienny (starop.) — zmienny, zmieniającej się. [przypis redakcyjny]
odmładnia — odmładza. [przypis redakcyjny]
od mnogiej zgrajej — przez liczną zgraję. [przypis redakcyjny]
odmówione godności — Staszic sam, jak twierdzi w Krótkim rysie życia, był ofiarą tych stosunków. [przypis redakcyjny]
odmowę głosujących — odmowa uchwalenia rządowi pruskiemu podatków była powodem rozwiązania sejmu pruskiego. [przypis redakcyjny]
odmyślił — przemyślał. [przypis redakcyjny]
Odnajduję typ kołtuna (…) w panu 120 — w adwokacie Ciabatta, mieszkającym pod numerem 120 przy ulicy Vignaccia; Stendhal nazywa go także Battacia. [przypis redakcyjny]
odniało (daw.) — dzień się zrobił. [przypis redakcyjny]
odniało (starop.) — dzień się zrobił. [przypis redakcyjny]
Od niemałego czasu z sobą się gniewali/ I despekty (…) wyrządzali / Dla Trufaldyna — z okrutnym i chytrym Trufaldynem, królem Baldachu, prowadził wojnę Rynald; sprzymierzeńcami Trufaldyna byli: Gryfon, Akwilant i inni rycerze (Bojardo, Orlando zakochany, Księga I, Pieśń XIII i n.). [przypis redakcyjny]
Odnośnie do sądów pańskich, Ludwik Św., pozwalając im zadać fałsz, chciał, aby sprawa szła przed trybunał króla — Ale, jeżeli kto nie zadał fałszu, a chciał apelować, nie przyjmowano apelacji. [przypis redakcyjny]
odnosi od niej — [tu:] oddala [się]. [przypis redakcyjny]
odnową — powtórzeniem. [przypis redakcyjny]
Odoard — mąż Gildylippy, bohater chrześcijański. [przypis redakcyjny]
Odoard — O. Malaguzzi z Reggio, krewny Ariosta, nie spełnił pokładanych w nim nadziei poety. [przypis redakcyjny]
od obcych we śrzodku poznany — Zdobyty od obcych, którzy się aż do środka przedarli. [przypis redakcyjny]
odoratus (łac.) — wonie, zapachy. [przypis redakcyjny]
odpadnie ostatecznie serce od kopuły pękniętej — Kościół św. Piotra, aluzja do Legendy Krasińskiego. [przypis redakcyjny]
odpieją — skończą piać. [przypis redakcyjny]
odpierać czemu (starop.) — opierać się czemu; odpierać płaczowi: powstrzymywać się do płaczu. [przypis redakcyjny]
odpierać nieprzyjołom (starop. konstrukcja) — dziś: odpierać nieprzyjaciół. [przypis redakcyjny]
odpierał (starop.) — opierał się (Hunnowi). [przypis redakcyjny]
odpis W. Żeleńskiej — w papierach matki mojej znalazłem przepisane ustępy listów Narcyzy, wśród nich niektóre takie, których oryginału nie znalazłem. Te podaję z odpisu, zaznaczając ich pochodzenie. [przypis redakcyjny]
od plusków — na czas deszczowy. [przypis redakcyjny]
odpoczynać (neol.) — od nowa poczynać, rozpoczynać. [przypis redakcyjny]
odpoczynie — dziś popr. forma 3.os.lp: odpocznie. [przypis redakcyjny]
odpomnić — przypomnieć sobie. [przypis redakcyjny]
odpomnieć — przypomnieć sobie. [przypis redakcyjny]
od posągu Marsa do Chrzcielnicy — Posąg Marsa stał na moście zwanym Ponte Vecchio, a więc: między posągiem Marsa a kościołem św. Jana. [przypis redakcyjny]
odpowiadać — tu: odgrażać się. [przypis redakcyjny]
odpowiedać — odgrażać się. [przypis redakcyjny]
odpowieda — wyzywa do walki. [przypis redakcyjny]
Odpowiedź na wezwanie — drukowana była 15 maja 1925 r. w „Harcerzu”, dwutygodniku młodzieży harcerskiej (w Warszawie), w numerze (Nr. 9) poświęconym Mazurom pruskim [przypis redakcyjny]
odpowiedź — pojedynek (wyzwanie na pojedynek). [przypis redakcyjny]
odpowiedział udzielnemu Narodowi w oczy, że już Sejm nic stanowić nie może, bo on tego nie podpisze — w wydaniu z 1816 r.: odpowiedział w głos: Sejm nic stanowić nie może, bo ja tak chcę i tego nie podpiszę. Tego byłem naocznym świadkiem. To ostatnie stwierdzenie nieścisłe; może to być dopisek źle umieszczony w składzie druku; wydaje się odnosić do karciarstwa Ponińskiego. [przypis redakcyjny]
odprawić — tu: odpędzić. [przypis redakcyjny]
odprawić (…) wiek swój (starop.) — zakończyć swoje życie. [przypis redakcyjny]
odpuścić (starop.) — przebaczyć. [przypis redakcyjny]
odraz — dziś: odraza; tu: niekorzystne wrażenie. [przypis redakcyjny]
O drugim liście jest mowa w dopisku do listu z 19 kwietnia 1772 r. Jak tu minister do Wertera, tak w rzeczywistości pisał list prywatny książę Brunszwicki do Wilhelma Jeruzalema, jednego ze znajomych Goethego z Garbenheim, którego losy posłużyły pisarzowi za materiał przy tworzeniu powieści. [przypis redakcyjny]
O drukarza nie mówię (starop.) — o drukarzu nie mówię. [przypis redakcyjny]
od rządu — w wyd. z 1816 r.: od takiego nieurządu. [przypis redakcyjny]
Odrzucony od poselstwa w województwie poznańskiem — w województwie rodzinnym Ponińskiego, gdzie znano go dobrze, posłem nie obrany, mimo że kandydował: marzec 1773 r. [przypis redakcyjny]
odsaczyć — tu: oddalić, odciąć. [przypis redakcyjny]
odskoczy się (starop.) — dziś: odskoczy. [przypis redakcyjny]
Odsłoń mu usta, niech twą piękność drugą pozna na końcu — To jest: przemów, a daj mu co prędzej poznać piękność nauki bożej. [przypis redakcyjny]
od spadku usunął Mojżesz Lewitowe dzieci — Pokolenie Lewi nie otrzymało żadnej części przy rozdziale ziemi Kanaan, którą inne pokolenia Izraelskie podzieliły się między sobą. Bo Mojżesz je wybrał i przeznaczył, aby sprawowało urząd kapłaństwa. Z tej zasady Mojżeszowej wychodząc, Dante utrzymuje, że duchowni nie powinni brać żadnego udziału w posiadłościach ziemskich. [przypis redakcyjny]
od spasi — od szkody (przez wypasienie w polu), sens: przeszkodzi. [przypis redakcyjny]
od stanów wszystkich — tj. na sejmie. [przypis redakcyjny]
odsyłając mi — tysiąc franków, posłanych Orpiszewskiemu. [przypis redakcyjny]
Odsyłam zgorszonego czytelnika do książki G. Sorela Les illusions du progrés i do I rozdziału znakomitego małego podręcznika Vilfreda Pareto Di Economica politica, Milano 1906 — wreszcie do pism Al. Herzena, który kiedyś zajmie pośród wszechświatowych klasyków miejsce tuż obok Montaigne'a. [przypis redakcyjny]
Odszedł leniwo, niestety, po czasie — Wąż, który był złodziejem za życia, zranił w okolicy pępka innego złodzieja, który się zjawił w ludzkiej postaci. Gdy wąż upadł, z jego pyska i z rany ukąszonego bucha dym, zamieniają obydwa swe postacie, członek po członku, człowiek („grzesznik”) staje się wężem, wąż („gad”) człowiekiem. [przypis redakcyjny]
Od Szwajcarów — aluzja do popularyzujących się coraz bardziej, a często wypaczanych koncepcji filozoficznych Rousseau pochodzącego z Genewy. [przypis redakcyjny]
od tego (…) i rymu nie masz (starop.) — wypowiedzieć nie można. [przypis redakcyjny]
Odtoczę im od czopa, zastąpię od spasi! — por. VIII 117, przeszkodzę im. [przypis redakcyjny]
odtoczyć od czopu (daw., pot.) — dać się we znaki, wet za wet oddać, jak IX, 270. [przypis redakcyjny]
Od Tracji zadął wicher — z północy. [przypis redakcyjny]
od Troentu aż do Izauryna — marchia Ankońska. [przypis redakcyjny]
Od twierdzeń nadto górnych zeszli do morału — „Od twierdzeń nadto górnych”, to jest od rozumowań tyczących się życia fizycznego ludzi i budowy świata, „zeszli do morału”, czyli do moralnej filozofii Epikura, którego hasłem było: „Rozkosz sądzę być dobrem najwyższym człowieka”. W następnych wierszach zawarte są główne zasady jego nauki. [przypis redakcyjny]
od Tybrowej wody — z Włoch; podróżował zapewne jako dyplomata. [przypis redakcyjny]
od tysiąc — od tysiąca, prze tysiąc. [przypis redakcyjny]
od umarzłego morza… do brzegu murzyńskiej granice — od bieguna do równika. [przypis redakcyjny]
O, du Spitzbub!… (niem.) — O, ty łobuzie!… [przypis redakcyjny]
odwach (z niem. Hauptwache: straż główna) — wartownia, kordegarda. [przypis redakcyjny]
odwaga (audacia) (…) tchórzliwość (pusillanimitas]) — Zob. Przyp. do Tw. 51, wskazany dopiero pod 42. [przypis redakcyjny]
odważony (starop. forma) — odważny. [przypis redakcyjny]
od wężów jedzona — forma powszechnie niemal za czasów Malczewskiego używana zam. „przez węże”. [przypis redakcyjny]
odwet — tu: odwzajemnienie się. [przypis redakcyjny]
odwieczerze a. odwieczerz — czas popołudniowy. [przypis redakcyjny]
odwieczerze frysztu — czas wolny do wieczora (niem. Frist). [przypis redakcyjny]
Od Wielkiej Księżnej — Badeńskiej. [przypis redakcyjny]
odwieść na stronę (starop.) — odbić na bok. [przypis redakcyjny]
odwieść (starop.) — odbić na bok. [przypis redakcyjny]
odwieść (starop.) — odbić na stronę [miecz]. [przypis redakcyjny]
od Witolda — Witolda Czartoryskiego, syna ks. Adama. [przypis redakcyjny]
o dwóch piosenkach Anakreonta (…) wystawia sobie, że ma przed sobą malarza i każe mu pracować pod swym okiem (…) — por. Anakreont, Pieśni, Lwów, „Księgarnia Polska” 1900, nr 54, s. 76. [przypis redakcyjny]
odwód — tu: odwrót. [przypis redakcyjny]
odwód — tu: ustępowanie, odwrót. [przypis redakcyjny]
odwodem (daw.) — cofając się, ustępując. [przypis redakcyjny]
odwodem — w rękopisie: dowodem. [przypis redakcyjny]
O dwojgu bliźniąt (…) — Ezaw, który miał włos ryży, a Jakub czarny (Patrz Mojżesza, ks. 1, rozdz. 25). [przypis redakcyjny]
od — w pierwodruku: do. [przypis redakcyjny]
odwróciłeś ode mnie oblicze — por. Psalmy Dawidowe: „Nie zakrywajże oblicza twego od sługi swego, bom jest w utrapieniu”. (Ps. 69:17). [przypis redakcyjny]
ody (tur.) — koszary. [przypis redakcyjny]
odźwierny — dozorca. [przypis redakcyjny]
odziać pióry — pokryć piórami. [przypis redakcyjny]
odziane lasy — pokryte lasami (Góry Świętokrzyskie) lub może: lasy piękne (liściaste). [przypis redakcyjny]
O dzieci, jaka na Litwę sromota — W pierwszej petersburskiej edycji: „O dzieci, jaka Litwinom sromota!” [przypis redakcyjny]