Potrzebujemy Twojej pomocy!
Na stałe wspiera nas 489 czytelników i czytelniczek.
Niestety, minimalną stabilność działania uzyskamy dopiero przy 500 regularnych darczyńców. Dorzucisz się?
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne
Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | austriacki | białoruski | biologia, biologiczny | bez liczby pojedynczej | botanika | celtycki | chemiczny | czasownik | czeski | dawne | drukarstwo, drukowany | dziecięcy | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geografia, geograficzny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | handel, handlowy | hebrajski | hinduski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | islandzki | japoński | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mineralogia | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | nieodmienny | niemiecki | norweski | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | polski | polityczny | portugalski | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | psychologia, psychologiczny | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | rzymski | sportowy | środowiskowy | staropolskie | starożytny | szwedzki | teatralny | techniczny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wulgarne | żartobliwie | zdrobnienie | żeglarskie | zoologia
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 128725 przypisów.
Adams, Thomas (1818–1905) — fotograf ze State Island, zainspirowany przez meksykańskiego generała, który miał w zwyczaju żuć kawałki chicle, wyprodukował pierwszą gumę, używając tego surowca; pierwsza partia trafiła do sprzedaży w lutym 1871 r. [przypis edytorski]
Adar — dwunasty miesiąc żydowskiego kalendarza religijnego i szósty miesiąc żydowskiego kalendarza cywilnego. Wg kalendarza gregoriańskiego przypada na luty–marzec. [przypis edytorski]
Adaś, właśc. Salo Kanał — członek żydowskiego ruchu oporu, należał do pierwszej piątki, która wyruszyła do lasu; zginął w czasie wojny. [przypis edytorski]
Addio amore! (wł.) — do widzenia, kochany. [przypis edytorski]
Addio, signora, addio! (wł.) — żegnaj, pani, żegnaj! [przypis edytorski]
addio, signora (wł.) — żegnaj, pani. [przypis edytorski]
addio (wł.) — do widzenia. [przypis edytorski]
addio (wł.) — do widzenia; żegnaj. [przypis edytorski]
addio (wł.) — żegnaj. [przypis edytorski]
addio (wł.) — żegnam. [przypis edytorski]
addio (wł.) — żegnam, żegnaj. [przypis edytorski]
Addison, Joseph (1672–1719) — angielski dramaturg, publicysta i polityk; pionier nowożytnego dziennikarstwa: w 1711 założył z Richardem Steelem dziennik „The Spectator”, najważniejsze czasopismo angielskiego oświecenia. [przypis edytorski]
Adejmantos syn Leukolofidesa (V w. p.n.e.) — ateński dowódca wojskowy; po bitwie pod Ajgospotamoj (405) jako jedyny z jeńców ateńskich nie został przez skazany na śmierć, gdyż wcześniej jako jedyny na ateńskim Zgromadzeniu Ludowym sprzeciwiał się dekretowi o odcinaniu prawych rąk pojmanym wrogom; ponieważ ocalał, niektórzy oskarżali go później o zdradę floty ateńskiej (zob. Ksenofont, Hellenika II 1.32). [przypis edytorski]
adekwat — odpowiednik. [przypis edytorski]
Adelajda — duże miasto w płd. Australii. [przypis edytorski]
adelante (hiszp.) — naprzód. [przypis edytorski]
Adelbert von Chamisso (1781–1838) — niem. poeta oraz autor noweli Peter Schlemihls wundersame Geschichte (Historia cudowna Piotra Schlemihla); przyrodnik i podróżnik, wziął udział w podróży dookoła świata na ros. statku Rurik, zajmując się systematyzacją roślin; wyprawę tę opisał w pamięnikarskiej książce Beschreibung einer Reise um die Welt (Opis podróży dookoła świata). [przypis edytorski]
Adelung, Johann Christoph (1732–1806) — leksykograf, gramatyk i filologa niemiecki, autor m.in. pięciotomowego opisowego słownika języka niemieckiego (właśc. języków: wysokoniemieckiego, częściowo dolnoniemieckiego, archaizmów, słownictwa fachowego, wyd. 1774–1786), a także monumentalnego dzieła z zakresu językoznawstwa ogólnego prezentującego opis pięciuset języków świata, opublikowanego w Berlinie w czterech tomach w l. 1806–1817 pod tytułem Mithridates, oder allgemeine Sprachenkunde mit dem Vater Unser als Sprachprobe in bey nahe fünfhundert Sprachen und Mundarten. [przypis edytorski]
Aden — miasto portowe w płd.-zach. Jemenie, nad Zatoką Adeńską, główny port morski kraju; w latach 1839–1962 kolonia brytyjska. [przypis edytorski]
Adena, właśc. Étaín — postać mityczna, przedstawicielka plemienia Tuatha Dé Danann. [przypis edytorski]
adept — człowiek zgłębiający daną dziedzinę wiedzy. [przypis edytorski]
Adę — w wersecie Ks. Rodzaju 26:34 Tora podaje inne imiona żon Esawa: Jehudyta i Bosmata, ale komentatorzy identyfikują Adę jako Bosmatę, a Oholibamę jako Jehudytę, gdyż miały one po dwa imiona, zob. Raszi oraz Radak do 36:2. [przypis edytorski]
adherent (łac.) — zwolennik. [przypis edytorski]
adherent — stronnik, poplecznik. [przypis edytorski]
adherent — stronnik, poplecznik, sprzymierzeniec. [przypis edytorski]
adherent — stronnik, zwolennik. [przypis edytorski]
adiaforia — może: obojętność; por. adiafora (z gr.): rzecz obojętna (szczególnie pod względem moralnym). [przypis edytorski]
Adie! (z fr. adieu) — do widzenia. [przypis edytorski]
adie (z fr. adieu) — do widzenia, żegnaj. [przypis edytorski]
adie (z fr. adieu) — żegnaj. [przypis edytorski]
adieu (fr.) — do widzenia (dosł.: z Bogiem). [przypis edytorski]
adieu (fr.) — do widzenia. [przypis edytorski]
Adieu! (fr.) — do widzenia! [przypis edytorski]
adieu — fr. formuła pożegnania, dosł.: z Bogiem. [przypis edytorski]
adieu (fr.) — żegnaj (dosł.: z Bogiem). [przypis edytorski]
adieu (fr.) — żegnaj. [przypis edytorski]
Adieu! (fr.) — Żegnaj! [przypis edytorski]
adieu (fr.) — żegnam. [przypis edytorski]
adieu, madame (fr.) — do widzenia pani. [przypis edytorski]
Adieu! Pardon! (fr.) — żegnaj(cie), przepraszam. [przypis edytorski]
adieu, peut-etre pour toujours (fr.) — żegnaj, może na zawsze. [przypis edytorski]
Adieu — z fr. żegnaj. [przypis edytorski]
adina (brus.) — valanda. [przypis edytorski]
adina — čia: gadina — valanda. [przypis edytorski]
adiniuoja — audžia. [przypis edytorski]
adio (wł.) — żegnaj. [przypis edytorski]
Adio (wł.) — żegnaj. [przypis edytorski]
Adios (hiszp.) — do widzenia (dosł.: z Bogiem). [przypis edytorski]
Adios! (hiszp.) — Żegnaj! [przypis edytorski]
Adios, viejo! (hiszp.) — Żegnaj, stary! [przypis edytorski]
Adirondack — pasmo górskie położone w płn.-wsch. części stanu Nowy Jork, niedaleko granicy z Kanadą. [przypis edytorski]
adistar — kaip tik. [przypis edytorski]
adiu (popr. fr. adieu) — bądź zdrów, do widzenia. [przypis edytorski]
adiu (z fr. adieu) — do widzenia (dosł.: z Bogiem). [przypis edytorski]
Adiu (z fr.) — zniekształcone „adieu”, tj.: żegnaj. [przypis edytorski]
adiusy — wyrazy pożegnania, od fr. formuły pożegnania Adieu (dosł: z Bogiem). [przypis edytorski]
adiutant — oficer do dyspozycji dowódcy. [przypis edytorski]
adiutant — oficer pozostający do dyspozycji dowódcy. [przypis edytorski]
adiutant — oficer przyboczny, pomocnik dowódcy. [przypis edytorski]
adiutant — oficer przydzielony do wyższego dowódcy, niedowodzący jednostka polową. [przypis edytorski]
adiutant (z łac. adiutare: pomagać) — wojskowy asystujący wyższemu oficerowi, roznoszący rozkazy i spełniający inne funkcje pomocnicze. [przypis edytorski]
Adiutorium nostrum in nomine Domini… (łac.) — Wspomożenie nasze w imieniu Pana… Panie, wysłuchaj modlitwy mojej (fragm. tekstu mszy katolickiej w rycie rzymskim). [przypis edytorski]
adiuwant (z łac.) — pomocnik, pomagający. [przypis edytorski]
adjectivum cum substantivo (łac.) — przymiotnik z rzeczownikiem. [przypis edytorski]
adjoint militaire d'Autriche-Hongrie (fr.) — austro-węgierski adiutant. [przypis edytorski]
adju (z fr., właśc. adieu) — do widzenia; żegnam. [przypis edytorski]
Adju — zniekszt. franc. pożegnanie audieu. [przypis edytorski]
adjuvat (łac. adiuvo, adiuvere) — pomaga, wspiera. [przypis edytorski]
adlatus (daw.) — przyboczny, pomocnik, zaufany. [przypis edytorski]
adlatus (daw.) — przyboczny, zaufany; z połączenia łac. ad (przy) i latus (bok). [przypis edytorski]
Adler, Alfred (1870–1937) — austriacki psychiatra, psycholog i pedagog, kontynuator nauki Freuda, w 1911 r. odrzucił jednak koncepcję dominanty seksualnej we freudowskiej teorii osobowości, wystąpił z ruchu psychoanalitycznego, stworzył podstawy psychologii indywidualnej. Od 1924 roku zamieszkał w USA, a od 1929 r. był profesorem Uniwersytetu Columbia w Nowym Jorku. Autor m.in. Praxis und Theorie der Individualpsychologie (1920) i Studien über die Minderwertigkeit von Organen (1920); tę ostatnią zapewne wspomina Witkiewicz w przypisie jako główną pracę Adlera. [przypis edytorski]
Adler, Alfred (1870–1937) — austriacki psychiatra, współpracownik Zygmunta Freuda, twórca koncepcji osobowości, opartej na świadomości własnej słabości, odczuwanej w dzieciństwie. Linia przewodnia życia a. plan życiowy to system ideałów i celów, kształtujących osobowość każdego człowieka, a wynikających z przeżyć okresu dzieciństwa. [przypis edytorski]
Adlerhorst — nazwa polska: Orłowo; obecnie dzielnica Gdyni. [przypis edytorski]
Admet (mit. gr.) — król Feraj w Tesalii, na którego dworze Apollo przez 10 lat był za karę pasterzem. [przypis edytorski]
Admet (mit. gr.) — król Feraj w Tesalii, uczestnik wyprawy Argonautów i polowania na dzika kalidońskiego; Apollo przez pewien czas służył u niego jako pasterz, skazany przez Zeusa za zabicie cyklopów. [przypis edytorski]
Admet — postać z mitologii greckiej, uczestnik wyprawy Argonautów oraz polowania na dzika kalidońskiego; ukarany za zabójstwo Apollo przez dziewięć lat musiał służyć mu jako pasterz. [przypis edytorski]
administracją (daw. forma) — dziś B.lp: administrację. [przypis edytorski]
admiracja (daw., z łac.) — podziw, uwielbienie. [przypis edytorski]
admiracja — podziw, uwielbienie. [przypis edytorski]
admiracja (z łac.) — podziw, uwielbienie. [przypis edytorski]
Marcel Proust, W poszukiwaniu straconego czasu, Strona Guermantes, Strona Guermantes, część pierwsza
(źródło na Platformie Redakcyjnej)
admirał — w oryg.: nauarcha, dowódca floty. [przypis edytorski]
admirał, własc. rusałka admirał — łac. Vanessa atalanta, brązowo-pomarańczowy motyl, często spotykany w Europie. [przypis edytorski]
admirari id est philosophari (łac.) — dziwić się to znaczy filozofować. [przypis edytorski]
admirator (łac.) — wielbiciel, entuzjasta. [przypis edytorski]
admirator — wielbiciel. [przypis edytorski]
admirator (z łac.) — wielbiciel, entuzjasta. [przypis edytorski]
admirator (z łac.) — wielbiciel. [przypis edytorski]
admirować (daw., z łac.) — uwielbiać, podziwiać. [przypis edytorski]
admirować — podziwiać, zachwycać się. [przypis edytorski]
admonicja (daw.) — upomnienie, przygana. [przypis edytorski]
admonicja — upomnienie, przygana. [przypis edytorski]
admonicja — upomnienie, przygana. [przypis edytorski]
admonicja — upomnienie. [przypis edytorski]
admonicja (z łac., daw.) — przygana, upomnienie. [przypis edytorski]
admonicja (z łac.) — upomnienie. [przypis edytorski]
adnotacja — dopisek, notatka. [przypis edytorski]
adobe (hiszp.) — cegła suszona na słońcu, która nie jest dodatkowo wypalana. [przypis edytorski]
adolescencja (z łac.) — młodość, wiek młodzieńczy. [przypis edytorski]
adolescentia (łac.) — młodość. [przypis edytorski]
Adolf Abrahamowicz (1849–1899) — komediopisarz, współpracował z Ryszardem Ruszkowskim (Oddajcie mi żonę, Florek, Mąż z grzeczności). [przypis edytorski]
