TPWL

Wolne Lektury potrzebują pomocy! Wesprzyj bezpłatną bibliotekę internetową i przeczytaj utwory napisane specjalnie dla Ciebie.

x

5552 free readings you have right to

Language

Period: Oświecenie

  1. Sielska utopia i opowieść o wizycie Ziemian na Księżycu zarazem. Powieść Michała Dymitra Krajewskiego stanowi realizację postulatów oświeceniowych.

    W satyrycznym świetle przedstawia przestarzałą edukację podporządkowaną scholastycznym sporom, nieprzygotowującą młodych ludzi do realnego życia oraz niewyrabiającą w nich przywiązania do własnego kraju. Czytelnik znajdzie tu również krytykę opartej na okrucieństwie, ekspansywnej, kolonialnej cywilizacji oraz projekt likwidacji miast na rzecz rozwijania cnót płynących z zakorzenienia w rolniczym trybie życia.

  2. Stary bramin wydaje się mieć w życiu wszystko, czego potrzebuje — jest bardzo mądry i cały czas zgłębia wiedzę, a kiedy nie ma ochoty na filozofowanie, może spędzać czas w towarzystwie trzech pięknych żon.

    Pewnego dnia stwierdza jednak, że chciałby się nigdy nie urodzić. Gdy przychodzi mu wytłumaczyć dlaczego, wyjaśnia, że tak naprawdę nie rozumie niczego i nie zna odpowiedzi na pytania, które często zadają mu inni. Uważa, że czyni go to nieszczęśliwym.

    Historia dobrego bramina to jedna z licznych powiastek filozoficznych Woltera, jednego z najważniejszych i najbardziej kontrowersyjnych filozofów francuskiego oświecenia. Została napisana w 1759 roku. Filozof rozważa w niej istotę szczęścia — przyrównuje dobrobyt mędrca z zakorzenioną w wierze codziennością prostej, starszej kobiety.

  3. Najsłynniejsza powieść autorstwa Jonathana Swifta, powstała w 1726 roku, zaliczana do najważniejszych dzieł literatury angielskiej.

    Podróże Guliwera to jednak przede wszystkim satyra na kondycję ludzką oraz parodia modnej wówczas powieści podróżniczej. Jej głównym bohaterem jest Lemuel Guliwer, zaczynający podróż jako lekarz pokładowy. Przygody Guliwera są dla Swifta doskonałym pretekstem do skrytykowania XVII-wiecznej obyczajowości angielskiej, wytknięcia najistotniejszych wad społeczeństwu, ale też politykom, sędziom, filozofom.

    Podróże Guliwera były wielokrotnie ekranizowane — po raz pierwszy już w 1902 jako film niemy. Jonathan Swift to jeden z najważniejszych przedstawicieli angielskiego oświecenia. Był duchownym związanym z partią torysów, wigów, a także autorem wielu tekstów o charakterze satyrycznym i politycznym.

All matching works

Motifs and themes

A

Aktor (1)

Alkohol (21)

Ambicja (9)

Anioł (1)

Antysemityzm (1)

Artysta (9)

Asceta (4)

B

Bezpieczeństwo (14)

Bieda (18)

Bijatyka (3)

Blizna (1)

Błazen (3)

Błądzenie (3)

Błogosławieństwo (1)

Błoto (1)

Bogactwo (55)

Bohaterstwo (3)

Bóg (30)

Brat (3)

Broń (4)

Brud (1)

Bunt (2)

Burza (3)

C

Car (1)

Carpe Diem (1)

Cenzura (3)

Chciwość (14)

Chleb (3)

Chłop (25)

Choroba (39)

Chrystus (3)

Chrzest (2)

Ciało (33)

Ciąża (1)

Cień (3)

Cierpienie (13)

Cnota (56)

Córka (6)

Cud (3)

Czary (5)

Czas (13)

Czyn (3)

D

Dama (6)

Dar (5)

Deszcz (1)

Diabeł (2)

Dobro (10)

Dojrzałość (2)

Dom (14)

Dorosłość (2)

Doskonałość (1)

Droga (2)

Drzewo (13)

Duma (6)

Dusza (32)

Dworek (1)

Dworzanin (14)

Dwór (22)

Dzieciństwo (5)

Dziecko (25)

Dziedzictwo (6)

Dziewictwo (3)

Dziki (1)

Dźwięk (2)

E

Egoizm (1)

Emigrant (1)

Erotyzm (3)

F

Fałsz (8)

Filozof (59)

Fircyk (2)

Flirt (12)

G

Głód (5)

Głupiec (11)

Głupota (31)

Gniew (9)

Gospodarz (8)

Gość (6)

Góra (1)

Góry (1)

Gra (9)

Grzech (8)

Grzeczność (17)

Gwiazda (1)

H

Handel (16)

Hańba (4)

Historia (17)

Honor (18)

I

Idealista (5)

Imię (5)

Interes (27)

Ironia (4)

J

Jabłko (2)

Jedzenie (28)

Jesień (4)

Język (9)

K

Kaleka (8)

Kapłan (1)

Kara (32)

Kariera (1)

Katastrofa (4)

Kawiarnia (1)

Klejnot (2)

Klęska (8)

Kłamstwo (16)

Kłótnia (10)

Kobieta (78)

Kobieta "upadła" (9)

Kochanek (22)

Kochanka (1)

Kolonializm (7)

Kondycja ludzka (94)

Konflikt (14)

Konflikt wewnętrzny (4)

Koń (13)

Korzyść (29)

Kot (4)

Kradzież (10)

Krew (4)

Król (48)

Krzywda (7)

Ksiądz (49)

Książka (55)

Księżyc (2)

Kwiaty (3)

L

Las (2)

Lato (2)

Lek (3)

Lekarz (29)

Lenistwo (15)

List (32)

Literat (29)

Los (34)

Lud (8)

Lustro (3)

Ł

Łzy (7)

M

Małpa (1)

Małżeństwo (53)

Marzenie (4)

Maska (8)

Maszyna (12)

Matka (12)

Matka Boska (1)

Mądrość (55)

Mąż (17)

Melancholia (2)

Mędrzec (24)

Mężczyzna (27)

Miasto (20)

Mieszczanin (8)

Milczenie (6)

Miłosierdzie (2)

Miłość (57)

Miłość niespełniona (5)

Miłość spełniona (5)

Mizoginia (4)

Młodość (19)

Moda (8)

Modlitwa (4)

Morderstwo (4)

Morze (1)

Motyl (1)

Muzyka (12)

N

Nadzieja (2)

Nagroda (2)

Nałóg (2)

Narkotyki (2)

Narodziny (2)

Naród (20)

Natchnienie (1)

Natura (24)

Nauczyciel (7)

Nauka (66)

Niebezpieczeństwo (7)

Niebo (1)

Niemiec (2)

Nienawiść (3)

Nieśmiertelność (3)

Niewola (37)

Noc (2)

Nuda (15)

O

Obcy (11)

Obłok (2)

Obowiązek (10)

Obraz świata (35)

Obrzędy (2)

Obyczaje (73)

Obywatel (6)

Odwaga (11)

Ofiara (1)

Ogień (5)

Ogród (2)

Ojciec (25)

Ojczyzna (20)

Okno (1)

Oko (5)

Okrucieństwo (16)

Omen (1)

Opieka (4)

Organizm (2)

Oświadczyny (3)

P

Pamięć (5)

Pan (39)

Państwo (11)

Patriota (16)

Piekło (3)

Pielgrzym (1)

Pieniądz (76)

Pies (12)

Piękno (3)

Pijaństwo (13)

Plotka (9)

Pobożność (5)

Pocałunek (2)

Pochlebstwo (27)

Podróż (18)

Podstęp (19)

Poeta (13)

Poezja (7)

Pogarda (8)

Pogrzeb (3)

Pojedynek (9)

Pokora (3)

Pokusa (6)

Pokuta (1)

Polak (7)

Polityka (46)

Polowanie (5)

Polska (13)

Poród (1)

Portret (1)

Postęp (1)

Poświęcenie (6)

Powstanie (1)

Pozory (31)

Pozycja społeczna (84)

Pożądanie (9)

Praca (46)

Prawda (35)

Prawnik (14)

Prawo (46)

Prorok (1)

Próżność (37)

Przebranie (4)

Przeczucie (1)

Przekupstwo (1)

Przemiana (15)

Przemijanie (13)

Przemoc (56)

Przyjaźń (25)

Przyjemność (3)

Przyroda nieożywiona (3)

Przysięga (9)

Przywódca (15)

Ptak (15)

Pycha (12)

R

Radość (5)

Raj (5)

Rana (1)

Realista (3)

Religia (91)

Rewolucja (13)

Robak (4)

Robot (1)

Robotnik (2)

Rodzina (9)

Rosja (6)

Rosjanin (3)

Rośliny (7)

Rozczarowanie (2)

Rozkosz (19)

Rozpacz (2)

Rozstanie (4)

Rozum (37)

Rycerz (5)

Rywalizacja (2)

Rzeka (5)

S

Salon (5)

Samobójstwo (6)

Samolubstwo (9)

Samotnik (6)

Samotność (7)

Sarmata (2)

Sąd (8)

Sąsiad (5)

Seks (16)

Sen (12)

Serce (4)

Sędzia (10)

Sielanka (2)

Siła (15)

Siostra (4)

Skarb (1)

Skąpiec (10)

Sława (13)

Słońce (4)

Słowo (32)

Sługa (50)

Służalczość (7)

Smutek (2)

Społecznik (1)

Spotkanie (4)

Spowiedź (2)

Sprawiedliwość (52)

Starość (27)

Strach (13)

Strój (7)

Stworzenie (3)

Sumienie (11)

Syn (13)

Szaleństwo (7)

Szantaż (3)

Szczęście (38)

Szkoła (3)

Szlachcic (44)

Szpieg (5)

Sztuka (21)

Ś

Ślub (5)

Śmiech (17)

Śmierć (30)

Śmierć bohaterska (2)

Śpiew (3)

Światło (8)

Świątynia (2)

Świętoszek (14)

Święty (4)

Świt (3)

T

Tajemnica (13)

Taniec (1)

Tchórzostwo (4)

Teatr (7)

Testament (1)

Tęsknota (3)

Theatrum mundi (8)

Tłum (3)

Tolerancja (4)

Trucizna (5)

Trup (3)

Twórczość (5)

U

Ucieczka (4)

Uczeń (5)

Uczta (2)

Umiarkowanie (32)

Upadek (20)

Uroda (16)

Urzędnik (12)

Utopia (2)

V

Vanitas (1)

W

Walka (12)

Wąż (1)

Wdowa (3)

Wdowiec (1)

Wdzięczność (2)

Wesele (1)

Wiadomość (1)

Wiara (12)

Wiatr (1)

Wiedza (16)

Wierność (11)

Wierzenia (9)

Wieś (8)

Wieża Babel (1)

Więzienie (2)

Więzień (3)

Wina (4)

Wino (10)

Wiosna (4)

Wizja (2)

Władza (96)

Własność (15)

Woda (7)

Wojna (25)

Wojsko (10)

Wolność (32)

Wróg (10)

Wspomnienia (1)

Współczucie (6)

Współpraca (3)

Wstyd (1)

Wychowanie (4)

Wygnanie (1)

Wyobraźnia (2)

Wyrzuty sumienia (5)

Wzrok (4)

Z

Zabawa (11)

Zabobony (9)

Zapach (1)

Zaświaty (2)

Zazdrość (13)

Zbawienie (3)

Zbrodnia (6)

Zbrodniarz (1)

Zdrada (25)

Zdrowie (13)

Zemsta (15)

Ziarno (1)

Ziemia (10)

Zima (2)

Zło (12)

Złodziej (13)

Zmysły (5)

Zwierzę (10)

Zwierzęta (26)

Zwycięstwo (9)

Ż

Żałoba (4)

Żart (1)

Żebrak (3)

Żołnierz (22)

Żona (29)

Życie jako wędrówka (2)

Żyd (13)

Żywioły (1)

Period: Oświecenie

Czas
koniec XVII (w Polsce poł. XVIII) — pocz. XIX w.
Najwybitniejsi twórcy
Voltaire, J. J. Rousseau, D. Diderot, D. Defoe, J. Swift, H. Fielding; I. Krasicki, A. Naruszewicz, S. Trembecki
Reprezentatywne gatunki
bajka, satyra, oda, poemat heroikomiczny, komedia, sielanka, powieść, felieton, esej

Okres w kulturze europejskiej pomiędzy barokiem a romantyzmem, którego charakter określił krytycyzm wobec instytucji politycznych i religijnych oraz dotychczasowych przeświadczeń naukowych. W związku z tym fundamentalnym nastawieniem pozostawał racjonalizm i empiryzm (filozofia R. Descartesa, J. Locke'a, F. Bacona). Wierzono, że rzeczywistość można i należy systematycznie poznawać i porządkować — zaczęto tworzyć pierwsze encyklopedie. Za lek na zło w świecie społecznym uważano oświecanie ludzi — kładziono nacisk na edukację i wychowanie, a literaturze, tak jak nauce, stawiano cele dydaktyczne i utylitarne (użytkowe). Znamienny dla epoki jest rozwój prasy i pism ulotnych. Dwa odrębne prądy oświeceniowe to: klasycyzm i sentymentalizm.

Oświecenie in Wikipedia
Close

* Loading