Potrzebujemy Twojej pomocy!
Na stałe wspiera nas 450 czytelników i czytelniczek.
Niestety, minimalną stabilność działania uzyskamy dopiero przy 500 regularnych darczyńców. Dorzucisz się?
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza
Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | białoruski | biologia, biologiczny | bez liczby pojedynczej | botanika | celtycki | chemiczny | czasownik | czeski | dawne | drukarstwo, drukowany | dziecięcy | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geografia, geograficzny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | handel, handlowy | hebrajski | hinduski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | islandzki | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mineralogia | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | nieodmienny | niemiecki | norweski | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | polski | polityczny | portugalski | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | psychologia, psychologiczny | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | rzymski | środowiskowy | staropolskie | starożytny | szwedzki | teatralny | techniczny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wulgarne | żartobliwie | zdrobnienie | żeglarskie | zoologia
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 116305 przypisów.
wycyganiać — uzyskiwać za pomocą oszustwa; słowo wycyganić w sposób stereotypowy i krzywdzący łączy przynależność do grupy etnicznej (Cyganie, dziś raczej: Romowie) z zachowaniami przestępczymi (oszustwo, kradzież). [przypis edytorski]
wycyganić — uzyskać za pomocą oszustwa; słowo wycyganić w sposób stereotypowy i krzywdzący łączy przynależność do grupy etnicznej (Cyganie, dziś raczej: Romowie) z zachowaniami przestępczymi (oszustwo, kradzież). [przypis edytorski]
wycyganić — wyłudzić, uzyskać za pomocą oszustwa; słowo wycyganić w sposób stereotypowy i krzywdzący łączy przynależność do grupy etnicznej (Cyganie, dziś raczej: Romowie) z zachowaniami przestępczymi (oszustwo, kradzież). [przypis edytorski]
wyczerniony na pruski — przemalowany na czarno, aby przypominał herb pruski. [przypis edytorski]
wyczerpnąć (daw.) — dziś popr.: wyczerpać. [przypis edytorski]
wyczerpnąć — dziś popr.: wyczerpać. [przypis edytorski]
wyczerpnąć — dziś tylko jako czynność wielokrotna: wyczerpać. [przypis edytorski]
wyczerpnąłem — dziś tylko jako czynność wielokrotna: wyczerpałem. [przypis edytorski]
wyczerpnięty — dziś popr.: wyczerpany. [przypis edytorski]
wyczerpniony — dziś popr.: wyczerpany. [przypis edytorski]
Wyczha! — okrzyk łowiecki zachęcający psy do ataku; huzia! [przypis edytorski]
wyczmucić się — rozczmuchać się, otrząsnąć się. [przypis edytorski]
Wyczółkowski, Leon (1852–1936) — malarz, grafik, rysownik, jeden z najważniejszych przedstawicieli realizmu w Polsce. [przypis edytorski]
Wyczółkowski, Leon (1852–1936) — malarz młodopolski, przedstawiciel nurtu realistycznego. [przypis edytorski]
wyczytać (daw.) — wyliczać. [przypis edytorski]
wyczytając (daw.) — wyliczając. [przypis edytorski]
wydążyć (daw.) — zdążyć, nadążyć. [przypis edytorski]
wydążyć (daw.) — zdążyć. [przypis edytorski]
wydać (daw.) — tu: wykonać. [przypis edytorski]
wydać (daw.) — ukazać. [przypis edytorski]
wydać przeciwko mnie listy — Lettres sur le Christianisme de J. J. Rousseau (Listy o chrystianizmie J. J. Rousseau), opublikowane w lipcu 1763. [przypis edytorski]
wydać się (daw.) — wydarzyć się, ukazać się. [przypis edytorski]
wydać się — wyjść za mąż. [przypis edytorski]
wydać — tu: pokazać, ujawnić. [przypis edytorski]
wydać — tu: wyrazić. [przypis edytorski]
wydać wojnę — wypowiedzieć komuś, wszcząć z kimś wojnę. [przypis edytorski]
wydający — odpowiadający. [przypis edytorski]
wydaję się innym, anormalnym, szalonym — dziś zwykle: wydaję się inny, anormalny, szalony. [przypis edytorski]
wydaje mi się teraz dziwnie… Przewrotnym — dziś raczej: „wydaje mi się dziwnie… przewrotne”. [przypis edytorski]
wydaje się rozumny rodzaj żurawi — Arystoteles w Zoologii wymienia żurawie obok pszczół, os, mrówek i ludzi, jako stworzenia mające instynkt gromadny, tzn. takie, których działanie zmierza do wspólnego wszystkim w grupie celu. [przypis edytorski]
wydała (…) się poważną (daw.) — dziś: wydała się poważna. [przypis edytorski]
wydała się (…) zabawną — dziś z B.: wydała się zabawna. [przypis edytorski]
wydał (…) instrukcją (daw.) — dziś: wydał instrukcję. [przypis edytorski]
wydał jej paszport — w Imperium Rosyjskim funkcjonowały paszporty wewnętrzne, uprawniające do wyjazdu poza granice swojej jednostki administracyjnej. [przypis edytorski]
wydało się (…) nieprzystojnym — dziś: wydało się nieprzystojne. [przypis edytorski]
wydało się pięknym i słodkim — daw. czas.: być, wydawać się, stawać się itp. wymagały N.; dziś z B.: wydało się piękne i słodkie. [przypis edytorski]
wydał się jej nowym Fieskiem — tj. bohaterem tragedii Schillera Sprzysiężenie Fieska w Genui. Giovanni Luigi Fieschi (Fiesco) (1522–1547) zainicjował zakończoną niepowodzeniem próbę przewrotu politycznego w Genui. [przypis edytorski]
wydalać się (daw.) — opuszczać jakieś miejsce. [przypis edytorski]
wydalać się — oddalać się skądś, opuszczać jakieś miejsce. [przypis edytorski]
wydalić się (daw.) — dziś: oddalić się; wyjechać. [przypis edytorski]
wydalić się (daw.) — oddalić się. [przypis edytorski]
wydalić się (daw.) — oddalić się; wyjechać. [przypis edytorski]
wydanej in 12° na lichym papierze — książka wydana tak, że strony powstawały przez podział arkusza wydawniczego na 12 części. [przypis edytorski]
wydanie — tu: oddanie, sposób wyrażenia myśli. [przypis edytorski]
wydanie w ósemce — chodzi o rozmiar arkusza papieru, na którym drukowano książkę; rozmiary te były zestandaryzowane już na przełomie XVIII i XIX w. i format zerowy odnosił się do arkusza o powierzchni 1 m2 przy proporcjach boków jak 1 do pierwiastka z 2, co daje w przybliżeniu 841mm na 1189 mm; wspomniana tu ósemka (arkusz podstawowy złożony na osiem części) ma wymiary 54 mm na 74 mm. W Ameryce istnieją pewne niewielkie różnice ze względu na stosowanie cali jako jednostki miary. [przypis edytorski]
wydartem — daw. forma N. i Msc. lp przymiotników i imiesłowów przym. r.n.; dziś tożsama z r.m.: wydartym. [przypis edytorski]
wydarzone — mające miejsce. [przypis edytorski]
wydaszże (daw.) — konstrukcja z partykułą wzmacniającą -że. [przypis edytorski]
wydatek przewozowy — (fr. octroi) podatek pośredni, pobierany przez gminy za import towarów na ich terytorium. [przypis edytorski]
wydatek — tu: zysk. [przypis edytorski]
wydawać (daw.) — tu: odpowiadać. [przypis edytorski]
wydawać (daw.) — ukazywać, ujawniać. [przypis edytorski]
wydawać lekcję (daw.) — odpowiadać, recytować przed kimś zadany materiał lekcyjny. [przypis edytorski]
wydawać lekcję (daw.) — recytować przed kimś zadany materiał lekcyjny; por. wydawać głos. [przypis edytorski]
wydawać lekcje (daw.) — recytować przed kimś zadany materiał lekcyjny; por. wydawać głos. [przypis edytorski]
wydawać lekcje — odpowiadać z zadanej lekcji; recytować przed nauczycielem zadanie domowe. [przypis edytorski]
wydawać lekcje — recytować przed kimś zadany materiał lekcyjny. [przypis edytorski]
wydawać lekcje — recytować wyuczone lekcje zadane jako praca domowa. [przypis edytorski]
wydawać reszty — dziś popr.: wydawać resztę. [przypis edytorski]
wydawać się — tu: podobać się, robić wrażenie. [przypis edytorski]
wydawać się — wyglądać. [przypis edytorski]
wydawać — tu daw.: wydawać lekcję, czyli odpowiadać przy tablicy. [przypis edytorski]
wydawać, właśc. wydawać lekcję — odpowiadać na ocenę z zadanego tematu. [przypis edytorski]
wydawa (daw.) — dziś: wydaje. [przypis edytorski]
wydawa — dziś popr. forma 3.os.lp: wydaje. [przypis edytorski]
wydawa — dziś popr.: wydaje. [przypis edytorski]
wydawał się (…) mniejszym — dziś: wydawał się mniejszy. [przypis edytorski]
wydawa się (daw.) — wydaje się. [przypis edytorski]
wydawa (starop. forma) — wydaje. [przypis edytorski]
wydawca powiada, iż list ów wpadł mu w ręce przed kilku tygodniami u księgarzy berlińskich — Formey wziął go z broszury braci Cramer z Genewy, oficjalnych wydawców Woltera. [przypis edytorski]
Wydczes — popr.: Bydczes (ros. Быдчес), rzeka w azjatyckiej części Rosji, prawy dopływ rzeki Sym, dopływu Jeniseju. [przypis edytorski]
wydechiwanie — dziś popr.: wydychanie. [przypis edytorski]
wyderkaf (daw., z niem. Wiederkauf) — forma pobierania zakazanych wówczas przez Kościół odsetek od pożyczki, udzielonej właścicielowi nieruchomości, spłacanych dochodem z tej nieruchomości; tzw. kupno renty. [przypis edytorski]
wydłabić (starop.) — wydławić; wydusić. [przypis edytorski]
wydobyła „Drugą książeczkę” Promyka — Druga książeczka do wprawy w czytaniu, opracowana dla użytku dzieci wiejskich przez autora elementarzy i propagatora oświaty ludowej Konrada Prószyńskiego (1851–1908), publikującego pod pseud. Kazimierz Promyk. [przypis edytorski]
Wydobywanie złota dla Anglii — tak w oryginale; mowa o złocie, które Stany Zjednoczone eksportowały do Wielkiej Brytanii. [przypis edytorski]
wydołać (daw.) — poradzić sobie, zadowolić, usatysfakcjonować (co w tym kontekście może oznaczać zarówno spełnienie życzeń, jak stanięcie do pojedynku). [przypis edytorski]
wydołać (daw.) — poradzić sobie z czymś. [przypis edytorski]
wydolić (gw.) — zdołać. [przypis edytorski]
wydroże — droga a. ścieżka wykuta w skale. [przypis edytorski]
wydrożony (daw.) — dziś: wydrążony. [przypis edytorski]
wydrożony (starop.) — wydrążony; wyrzeźbiony a. wygrawerowany. [przypis edytorski]
wydrożony — wykolejony, wybity. [przypis edytorski]
Wy drudzy pójść możecie, gdzie się walka toczy — bogowie olimpijscy brali czynny udział w walkach toczących się pod Troją. [przypis edytorski]
wydrwić — tu: uzyskać sprytnie, wyprosić za pomocą fortelu. [przypis edytorski]
wydrwić — tu: wyłudzić. [przypis edytorski]
wydrwigrosz — osoba wyłudzająca pieniądze od innych. [przypis edytorski]
wydrzej — dziś popr. forma: wydrzyj. [przypis edytorski]
wydrzej — dziś popr.: wydrzyj. [przypis edytorski]
wydrzej — dziś: wydrzyj. [przypis edytorski]
wydrzem, zabijem itp. (daw.) — skrócona forma czasownika 1 os. lm; dziś: wydrzemy, zabijemy itp. [przypis edytorski]
wydrzeźniać — przedrzeźniać. [przypis edytorski]
wydundzić (gw.) — wypić szybko, dużymi łykami. [przypis edytorski]
wydwarzać (daw.) — czynić coś pretensjonalnym, fałszywie wytwornym. [przypis edytorski]
wydwarzać się z kogoś (daw.) — kpić z kogoś. [przypis edytorski]
wydwarzanie — wydziwianie, popisywanie się. [przypis edytorski]
wydworny (daw.) — wyrafinowany. [przypis edytorski]
wydworny (daw.) — wytworny, wyrafinowany. [przypis edytorski]
wydychać — tu: odpoczywać. [przypis edytorski]
Wydział Krajowy — jeden z głównych organów autonomicznej administracji Galicji, działający w latach 1867–1922. [przypis edytorski]