Wolne Lektury potrzebują pomocy...

Wspólnie budujemy najpopularniejszą bibliotekę internetową w Polsce.

Dzięki Twojej wpłacie uwolnimy kolejną książkę. Przeczytają ją tysiące dzieciaków!


Dorzucisz się?

Jasne, dorzucam się!
Tym razem nie, chcę przejść do biblioteki
Znajdź nas na YouTube

Audiobooki Wolnych Lektur znajdziesz na naszym kanale na YouTube.
Kliknij, by przejść do audiobooków.

x
Lew chory → ← Kruk i lis

Spis treści

    1. Bieda: 1
    2. Bogactwo: 1
    3. Czary: 1 2
    4. Dworzanin: 1
    5. Lustro: 1
    6. Młodość: 1
    7. Pan: 1
    8. Pieniądz: 1 2
    9. Pozory: 1
    10. Prawda: 1
    11. Prawnik: 1
    12. Sąd: 1
    13. Sędzia: 1

    Ignacy KrasickiBajki noweKuglarze

    Czary, Pozory, PrawdaDosyć się to często zdarza:
    Bywa kuglarz nad kuglarza.
    Jeden z nich, a jest niemało,
    Żwawo i śmiało
    Pokazywał, co może:
    Zjadał łyżki i noże,
    Z gałek ciasta robił grosze,
    Karty przemieniał w kokosze[1];
    Co chciał, stawiał, i co chciał, zmykał[2],
    Usta kłódkami zamykał,
    Kuropatwy robił z chleba;
    Zgoła był takim jak trzeba:
    Bawił, dziwił od tygodnia.
    Wszedł drugi i powiedział: «Ja się zowię zbrodnia».
    Rzekł zatem do pierwszego: «Kolego i bracie!
    Na rzemiośle się nie znacie!
    A wy, co mnie widzicie,
    Patrzcie, cuda ujźrzycie,Lustro
    Oto zwierściadło,
    Co wszystko zgadło».
    Zbliżył się szpetny — ujźrzał postać miłą,
    Przyszedł garbaty i garbu nie było;
    Każdy z pociesznym[3] odszedł zadatkiem:
    Kto nie miał zębów — znalazł dostatkiem,
    Poczerniałe
    Były białe;
    Stara baba będąc młodą
    Pocieszyła się urodą.
    Wszyscy sprawcę uwielbiali,
    Wszyscy razem zawołali:
    «Oto zwierściadło,
    Co wszystko zgadło».
    Dał lichwiarzowi w rękę pełen kaszy garnek:
    Skoro wziął, tyle groszy było, ile ziarnek:
    Glina postać przybrała okutej szkatułki:
    Otworzył stratny[4], znalazł pozew i pigułki[5],
    Rzucił; porwał ją złodziej i brzęczała złotem,
    Ale gdy odbił zamek z niezmiernym łoskotem,
    Przestraszył go natychmiast widok niespodziany:
    Złoto znikło, znalazł się stryczek i kajdany.
    PanStawił butelek parę szampańskich;
    «Oto — rzekł –– ekstrakt[6] obietnic pańskich».
    Zrazu nic w nich nie było.
    Coś się potem zjawiło.
    A to coś jak się zaczęło burzyć,
    Mieszać, przewracać, pienić i kurzyć,
    Szelest zrobił się wielki,
    Pękły obie butelki…
    I znowu nic nie było.
    Gdy to wszystkich dziwiło,
    Jakieś dziwackie jął odprawiać szepty,
    Jak grad na stolik leciały recepty.
    Wziął jedną zdrowy, czytał i słabo mu było:
    Wziął chory, nic nie znalazł i to uleczyło.
    Spazmatyczna[7], co tam stała,
    To na swojej wyczytała:
    «Chcesz nie być chora,
    Strzeż się doktora!»
    Zmienił modne kornety w worek wypróżniony,
    Zrobił pierścień z pszenicy, a kufel z karbony[8].
    Zadziwili się wszyscy, on rzekł: «To jest fraszka!»
    Młodość, PieniądzDał młodemu trzos złota, została się flaszka.Dworzanin
    Postrzegł w ciżbie dworaka, dał mu pęcherz z złotem,
    Kazał ścisnąć, natychmiast, niespodzianym zwrotem
    Odmieniwszy postawę prostą[9] i obrzydłą,
    Wystrzelił jak z harmaty i wydał kadzidło.
    Dmuchnął — został piasek czysty.
    Z piasku owego zaraz bicz ukręcił,
    Z bicza kałamarz, a gdy w nim coś zmęcił,
    Ujźrzeli w rękach swoich za taką robotą:
    Ten, co miał sprawę — piasek, co w niej gadał[12] — złoto.
    Sędziemu dwa pęcherze dał od zapozwanych,
    Obydwa były pełne papierów pisanych.
    Pękł, co był ubogiego, skoro go wymienił,
    Bogacza w ważny weksel[13] zaraz się przemienił.
    A wszyscy zawołali z daleka i bliska:
    «To mi to pęcherz, gdy kto na nim zyska!»
    «Chcecie wiedzieć — rzekł dalej — jak przemysł rzecz mnoży?
    Niech z was każdy w ten worek pieniądze położy».
    Stosując się do rozkazu
    Napełnili go do razu.
    On się pokłonił, podskoczył, wykrzyknął,
    Brzęknął pieniędzmi, rozśmiał się i zniknął.

    Przypisy

    [1]

    kokosz (przestarz.) — kura, kwoka. [przypis edytorski]

    [2]

    zmykać — tu: ściągać, ukrywać, usuwać. [przypis redakcyjny]

    [3]

    pocieszny — tu: pocieszający. [przypis redakcyjny]

    [4]

    stratny — utracjusz, marnotrawca. [przypis redakcyjny]

    [5]

    pigułki — tu: z trucizną. [przypis redakcyjny]

    [6]

    ekstrakt (z łac.) — wyciąg, streszczenie, tu: treść, istota. [przypis redakcyjny]

    [7]

    spazmatyczny — tu: chory na spazmy; była to dolegliwość częsta czy wręcz „modna” w XVIII w., m. in. W. Bogusławski napisał komedię Spazmy modne (Lwów, 1797) [przypis redakcyjny]

    [8]

    karbona — skarbona. [przypis redakcyjny]

    [9]

    prosty — tu: prostacki, niewykwintny. [przypis redakcyjny]

    [10]

    fascykuł — zwój papierów, dokumentów. [przypis redakcyjny]

    [11]

    jurysta — prawnik. [przypis edytorski]

    [12]

    co w niej gadał — tu: obrońca sądowy. [przypis redakcyjny]

    [13]

    ważny weksel — weksel wiele ważący, tj. na wielką sumę. [przypis redakcyjny]

    Close
    Please wait...