Wesprzyj Wolne Lektury 1,5% podatku — to nic nie kosztuje! Wpisz KRS 00000 70056 i nazwę fundacji Wolne Lektury do deklaracji podatkowej. Masz czas tylko do końca kwietnia :)
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne
Według kwalifikatora: wszystkie | angielski, angielskie | arabski | astronomia | biologia, biologiczny | chemiczny | dawne | filozoficzny | fizyka | francuski | geologia | grecki | hebrajski | hiszpański | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | medyczne | mitologia | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | portugalski | potocznie | przestarzałe | przymiotnik | religijny, religioznawstwo | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | staropolskie | starożytny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | żartobliwie
Według języka: wszystkie | English | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 3251 przypisów.
empirejskie niebo — w dawnej kosmologii: znajdująca się za sferą gwiazd najdalsza, najbardziej zewnętrzna sfera wszechświata, będąca siedzibą Boga, miejscem pobytu aniołów i świętych. [przypis edytorski]
empireum — kosmiczne niebiosa, najbardziej zewnętrzna sfera wszechświata, będąca siedzibą Boga, miejscem pobytu aniołów i świętych. [przypis edytorski]
Empireum — najwyższa sfera nieba. [przypis edytorski]
empireum — najwyższa sfera nieba wg astronomii starożytnej. [przypis edytorski]
empireum (staroż. i śrdw.) — najwyższe niebo, rozumiane jako sfera ognia i światła, raj bądź siedziba Boga lub bogów. [przypis edytorski]
empiria (filozof.) — doświadczenie, poznanie zmysłowe. [przypis edytorski]
empiriokrytycyzm a. drugi pozytywizm — nurt filozoficzny z przełomu XIX i XX wieku. Znosił różnicę między idealizmem a materializmem poprzez wysunięcie tezy o psychologicznej naturze zdarzeń. Głównym postulatem było rozróżnienie między wiedzą naukową (opartą na empirii, czyli na doświadczeniu zmysłowym) i nienaukową (opartą na metafizyce). Najważniejsi przedstawiciele: Richard Avenarius i Ernst Mach. [przypis edytorski]
empiriokrytycyzm a. „drugi pozytywizm” — pozytywistyczny nurt filozoficzny z przełomu XIX i XX wieku. [przypis edytorski]
empiriokrytycyzm —„drugi pozytywizm”, pozytywistyczny nurt filozoficzny z przełomu XIX i XX wieku. [przypis edytorski]
empiriokrytycyzm — nurt filozoficzny z przełomu XIX i XX w., który postulował usunięcie z nauki czynników i pojęć metafizycznych i subiektywnych przez sprowadzenie jej do skrótowego opisu zjawisk danych w bezpośrednim, „czystym” doświadczeniu. [przypis edytorski]
empiriokrytycyzm — nurt filozoficzny z przełomu XIX i XX wieku, postulujący konieczność usunięcia z nauki pojęć subiektywnych, apriorycznych i metafizycznych, ograniczenie jej do opisu „czystego doświadczenia”, do ekonomicznego, tj. skrótowego zapisu zjawisk. Jego najważniejszymi przedstawicielami byli Richard Avenarius i Ernst Mach. [przypis edytorski]
empirycznie — doświadczalnie, praktycznie. [przypis edytorski]
empiryjski — charakterystyczny dla Empireum, tj. najwyższej sfery niebieskiej. [przypis edytorski]
empiryjskie niebo — dziś popr.: niebo empirejskie, znajdująca się za sferą gwiazd najdalsza, najbardziej zewnętrzna sfera wszechświata, będąca siedzibą Boga, miejscem pobytu aniołów i świętych. Idea hierarchii kosmicznych niebios, coraz odleglejszych od środka świata, kwitła w systemie geocentrycznym, w heliocentryzmie stopniowo traciła na znaczeniu i ostatecznie została porzucona. [przypis edytorski]
empiryzm — pogląd zakładający, że doświadczenie (i jego racjonalna analiza) odgrywa kluczową rolę w poznaniu. [przypis edytorski]
emploi (fr.) — zawodowa specjalność aktora, odpowiadająca jego predyspozycjom. [przypis edytorski]
employment agency (ang.) — agencja pracy, zatrudnienia; biuro pośrednictwa pracy. [przypis edytorski]
employment (ang.) — zatrudnienie. [przypis edytorski]
Empoli — miasto i gmina we Włoszech, w regionie Toskania, w prowincji Florencja. [przypis edytorski]
empregado publico (port.) — pracownik publiczny. [przypis edytorski]
empressement (z fr.) — gorliwość, przesada. [przypis edytorski]
Empusa (mit. gr.) — monstrum zesłane przez Hekatę, niepokoiło podróżnych, a żywiło się mięsem ludzkim. [przypis tłumacza]
Empuza (mit. gr.) — demon z orszaku bogini śmierci Hakate, także: uosobienie strachu, widmo zamieszkujące królestwo Hadesa; rodzaj wampira: nocą Empuza miały opuszczać zaświaty, by napadać na podróżnych, zabijać ich, wysysać ich krew i żywić się ich ciałem; imię Empuzy znaczy: „wdzierająca się siłą”; miała jedną nogę oślą, a drugą z brązu (a. spiżu), mogła przybierać dowolne kształty. [przypis edytorski]
Empuza (mit. gr.) — demon z orszaku bogini śmierci Hakate, także: uosobienie strachu, widmo zamieszkujące królestwo Hadesa; rodzaj wampira: nocą Empuza miała opuszczać zaświaty, by napadać na podróżnych, zabijać ich, wysysać ich krew i żywić się ich ciałem; imię Empuzy znaczy: „wdzierająca się siłą”; opisywana i przedstawiona z jedną nogą oślą, a drugą z brązu (a. spiżu), mogła przybierać dowolne kształty. [przypis edytorski]
Empuza (mit. gr.) — jedna z Lamii o oślej nodze bądź głowie. [przypis edytorski]
empuzy a. lamie (mit. rzym.) — upiory pod postacią pięknych kobiet, porywające i zjadające dzieci i młodych mężczyzn. [przypis edytorski]
emska — wysokozmineralizowana woda pochodząca ze źródeł w kurorcie Ems (Bad Ems) w płd.-zach. Niemczech, stosowana w leczeniu astmy i innych chorób dróg oddechowych, a. sól emska, rozpuszczalny w wodzie proszek, produkt farmaceutyczny o zbliżonym działaniu. [przypis edytorski]
emu (biol.) — podrodzina nielotnych, szybko biegających ptaków zamieszkujących Australię. [przypis edytorski]
emu (biol.) — podrodzina ptaków z rodziny kazuarowatych, obejmująca nielotne i szybko biegające ptaki, zamieszkujące całą Australię. [przypis edytorski]
emul (daw., z łac.) — współzawodnik, konkurent. [przypis edytorski]
emul (daw., z łac.) — współzawodnik, przeciwnik. [przypis edytorski]
emul (daw., z łac.) — współzawodnik. [przypis redakcyjny]
emulacja (daw.) — współzawodnictwo, rywalizacja. [przypis edytorski]
emulacja (daw., z łac.) — rywalizacja. [przypis edytorski]
emulacja — tu: naśladowanie, powielanie, kopiowanie. [przypis edytorski]
emulacja — współzawodnictwo poprzez naśladownictwo. [przypis edytorski]
emulacja — współzawodnictwo. [przypis redakcyjny]
emulacja (z łac.) — konkurowanie z czyimiś osiągnięciami poprzez ich twórcze naśladownictwo. [przypis edytorski]
emulacja (z łac.) — naśladownictwo. [przypis edytorski]
emulacja (z łac.) — rywalizacja. [przypis edytorski]
emulacja (z łac.) — rywalizacja. [przypis redakcyjny]
emulacja (z łac.) — tu: niezgoda, konflikt. [przypis redakcyjny]
emulacją — [przez] współzawodnictwo. [przypis redakcyjny]
emulacji — [forma D.lp od rzecz. r.ż. emulacja] współzawodnictwa. [przypis redakcyjny]
emulantów — współzawodników. [przypis redakcyjny]
emulować (daw., z łac.) — rywalizować, współzawodniczyć. [przypis edytorski]
emulować — rywalizować. [przypis edytorski]
emulować (z łac.) — rywalizować. [przypis edytorski]
Emunctae (…) versus (łac.) — „Choć wie, jak trawa rośnie, licho kleci rymy” (Horatius, Satirae, 1, 4, 8; tłum. Edmund Cięglewicz). [przypis tłumacza]
en abbé (z fr.) — na księży sposób. [przypis redakcyjny]
en attendant (fr.) — tu: tymczasem. [przypis edytorski]
En avant (fr.) — Naprzód, dalej! [przypis edytorski]
en avant (fr.) — naprzód, do przodu. [przypis edytorski]
en avant (fr.) — naprzód (komenda wojsk. i taneczna). [przypis edytorski]
en avant (fr.) — naprzód. [przypis edytorski]
en avant! (fr.) — naprzód! [przypis edytorski]
en bandeaux (fr.) — dosłownie „w opasce”; fryzura, której istotnym elementem jest opaska do włosów. [przypis edytorski]
en bataille (fr.) — na bakier, w nieładzie. [przypis edytorski]
en biens — na majątku. [przypis edytorski]
en bloc (fr.) — w całości, ogółem, hurtem. [przypis edytorski]
en bloc (fr.) — w całości, ogółem. [przypis edytorski]
en bloc (fr.) — w całości. [przypis edytorski]
en cure-dents (fr.) — dosł.: na wykałaczki; zaraz po posiłku. [przypis edytorski]
en detaile (fr.) — szczegółowo, detalicznie. [przypis edytorski]
en détresse (fr.) — zaniepokojona. [przypis edytorski]
En dioses, reyes ni tribunes… (hiszp.) — początek drugiej zwrotki Międzynarodówki: Nie nam wyglądać zmiłowania/ Z wyroków bożych, z pańskich praw./ Z własnego prawa bierz nadania/ I z własnej woli sam się zbaw! [przypis edytorski]
en échelon (fr.) — schodkowo; por. fr. échelon: szczebel. [przypis edytorski]
en face (fr.) — na wprost; w twarz. [przypis edytorski]
en face (fr.) — twarzą na wprost. [przypis edytorski]
en face (fr.) — twarzą na wprost. [przypis edytorski]
en face (fr.) — z przodu. [przypis edytorski]
en face (fr.) — z przodu (z twarzą zwróconą w stronę patrzącego). [przypis edytorski]
en fait des dames (fr.) — właściwie co do dam. [przypis edytorski]
en famille (franc.) — rodzina. [przypis edytorski]
en fin de compte (fr.) — koniec końców, w ostatecznym rozrachunku. [przypis edytorski]
en foule (fr.) — tłumnie. [przypis edytorski]
en garçon (fr.) — po kawalersku. [przypis edytorski]
en garde (fr.) — pozycja szermiercza (gotowości do walki); także wezwanie do zajęcia takiej pozycji. [przypis edytorski]
en grand (fr.) — tu: w wielkiej ilości. [przypis edytorski]
en grand (fr.) — w wielkim stylu. [przypis edytorski]
en gros et en détail (fr.) — w ogóle i w szczegółach. [przypis edytorski]
en gros (fr.) — na wielką skalę. [przypis edytorski]
en gros (fr.) — tu: na wielką skalę. [przypis edytorski]
en gros (fr.) — w dużych ilościach, hurtowo. [przypis edytorski]
en gros (fr.) — z grubsza. [przypis edytorski]
en gros (z fr.) — prosto, ordynarnie, z grubsza, hurtowo. [przypis edytorski]
en horreur (fr.) — czymś okropnym. [przypis edytorski]
En kai pan (z gr.) — jedność i wszystko; formuła mistyczna, rozwijana także jako: „jedność jest wszystkim, a wszystko jest jednością” (hen to pan kai ta panta hen) i mówiąca o jedności bytu; ideę tę symbolizował wąż połykający własny ogon. [przypis edytorski]
en luxe (fr.) — w luksusowym wydaniu. [przypis edytorski]
en ma qualite de schizoide (fr.) — jako schizoid. [przypis edytorski]
en mangeant (fr.) — jedząc; w trakcie jedzenia. [przypis edytorski]
en masse (fr.) — masowo, na ogół, w większości. [przypis edytorski]
en masse (fr.) — masowo, na ogół, w większości. [przypis edytorski]
en masse (fr.) — w masie. [przypis edytorski]
en masse (fr.) — w wielkiej liczbie, masowo. [przypis edytorski]
en passant (fr.) — mimochodem. [przypis edytorski]
en passant (fr.) — mimochodem. [przypis edytorski]
en passant (fr.) — przelotnie, mimochodem. [przypis edytorski]
en passant (fr.) — w przelocie. [przypis edytorski]
en pature spirituelle (fr.) — na pokarm duchowy. [przypis redakcyjny]
