Aby móc stabilnie działać w 2026 roku, potrzebujemy Twojego wsparcia!
dowiedz się więcej
Przypisy
Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne
Według kwalifikatora: wszystkie | anatomiczne | angielski, angielskie | arabski | architektura | astronomia | austriacki | białoruski | biologia, biologiczny | bez liczby pojedynczej | botanika | celtycki | chemiczny | czasownik | czeski | dawne | drukarstwo, drukowany | dziecięcy | ekonomiczny | filozoficzny | fizyka | francuski | frazeologia, frazeologiczny | geografia, geograficzny | geologia | grecki | gwara, gwarowe | handel, handlowy | hebrajski | hinduski | historia, historyczny | hiszpański | holenderski | ironicznie | islandzki | japoński | łacina, łacińskie | literacki, literatura | liczba mnoga | matematyka | medyczne | mineralogia | mitologia | mitologia germańska | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | nieodmienny | niemiecki | norweski | obelżywie | poetyckie | pogardliwe | polski | polityczny | portugalski | pospolity | potocznie | prawo, prawnicze | przenośnie | przestarzałe | przymiotnik | przysłowiowy | psychologia, psychologiczny | regionalne | religijny, religioznawstwo | rodzaj męski | rodzaj nijaki | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | rzeczownik | rzymski | sportowy | środowiskowy | staropolskie | starożytny | szwedzki | teatralny | techniczny | turecki | ukraiński | węgierski | włoski | wojskowy | wschodni | wulgarne | żartobliwie | zdrobnienie | żeglarskie | zoologia
Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski
Znaleziono 129442 przypisów.
porównywa — dziś popr. forma 3 os. pl. cz.ter.: porównuje. [przypis edytorski]
porównywa — dziś popr. forma 3os. lp cz.ter.: porównuje. [przypis edytorski]
porównywa — dziś popr. forma: porównuje. [przypis edytorski]
porównywa — dziś popr.: porównuje. [przypis edytorski]
porównywać — tu: rozstrzygać. [przypis edytorski]
porównywaj (daw.) — dziś popr. forma: porównuj. [przypis edytorski]
porównywając — dziś popr.: porównując. [przypis edytorski]
porównywałem dwie głów — dziś popr. składnia: porównywałem dwie głowy. [przypis edytorski]
porównywam — dziś popr. forma 1 os. lp cz.ter.: porównuję. [przypis edytorski]
porównywamy — dziś częściej: porównujemy. [przypis edytorski]
porównywują — dziś popr.: porównują. [przypis edytorski]
porównywując — dziś popr.: porównując. [przypis edytorski]
poróżnić się — pokłócić się. [przypis edytorski]
poróżnić się — posprzeczać się, pokłócić się. [przypis edytorski]
poróżniwszy mnie — hebr. לְהַבְאִישֵׁנִי (lechaw-iszeni) dosł. ‘sprawić, że będę cuchnął’. «Będą mnie nienawidzić, tak jak człowiek nienawidzi czegoś, co śmierdzi», zob. Ibn Ezra do 34:30. [przypis edytorski]
Porphyra laciniata — szkarlatnica postrzępiona; gatunek glona należącego do krasnorostów. [przypis edytorski]
porphyrogen (gr. porphýra: purpura, gennētós: urodzony) — porfirogeneta, dosł. „urodzony w purpurze” (porphyrogénnētos), syn urodzony po wstąpieniu ojca na tron. [przypis edytorski]
Porpora, Nicola (1686–1768) — wł. kompozytor operowy. [przypis edytorski]
Porsena, właśc. Lars Porsenna — etruski władca z Kluzjum (Clusium), który w VI wieku p.n.e., popierając pretensje do tronu obalonego Tarkwiniusza Pysznego, najechał Rzym. Do odstąpienia spod miasta miało go wg legendy skłonić zdumiewające męstwo Rzymian, mianowicie Mucjusza Scewoli (właśc. Gaiusza Muciusza Kordusa), który wysłany, by zamordować Porsennę, i schwytany w obozie wroga, włożył rękę w ogień na dowód, że nie straszne mu tortury ani śmierć (nosił odtąd z chlubą przydomek Scaevola, tzn. Mańkut). [przypis edytorski]
Porson, Richard (1759–1808) — angielski filolog klasyczny, profesor uniwersytetu w Cambridge. [przypis edytorski]
Port Arthur — dziś: Lüshunkou, dzielnica Dalian, chińskiego miasta leżącego nad Morzem Żółtym. [przypis edytorski]
port Chaoński — port w Epirze, od nazwy Chaonów, jednego z trzech gł. plemion (obok Molossów i Tesprotów) tworzących staroż. lud zamieszkujący Epir i zbiorczo zwany Epirotami; Chaonowie zamieszkiwali równinę Butroton na płn. Epiru, w VI w. p.n.e. tworzyli państwo plemienne, wywodząc ród swoich władców od trojańskiego Helenosa. [przypis edytorski]
port de tête (fr.) — sposób trzymania głowy. [przypis edytorski]
port-épée (fr.) — srebrny lub złoty temblak (tj. taśma do zawieszenia) broni białej bocznej u oficerów i urzędników państwowych, opatrzona inicjałem monarchy lub godłem państwowym. [przypis edytorski]
port gdyński — wielki port w Gdyni; zbudowany w okresie międzywojennym przy osadzie rybackiej Gdynia, jako główny i jedyny port na polskim wybrzeżu Bałtyku (gdyż Wolne Miasto Gdańsk nie należało do Rzeczpospolitej); jedna z najważniejszych inwestycji państwa polskiego w okresie międzywojennym. [przypis edytorski]
port livorneński — port w mieście Livorno we Włoszech; położony na wybrzeżu Morza Liguryjskiego. [przypis edytorski]
Port Macquarie — miasto portowe w stanie Nowa Południowa Walia w Australii, u ujścia rz. Hastings do Pacyfiku; daw. kolonia karna, od 1830 udostępnione osadnikom. [przypis edytorski]
port — miejsce, skąd odchodzą i dokąd przybiją statki. [przypis edytorski]
port (…) poświęcon Minerwie — Portus Veneris w pobliżu Arx Minervae w Kalabrii. [przypis edytorski]
Port-Royal des Champs — klasztor pod Paryżem, w którym w XVII wieku rozwinęła się wpływowa myśl religijno-społeczna — jansenizm. [przypis edytorski]
Port-Royal — klasztor cystersek; gł. ośrodek ruchu jansenistów. [przypis edytorski]
Port-Royal, właśc. Port-Royal-des-Champs — klasztor pod Paryżem; w XVII w. wywarł wielki wpływ na życie religijne i umysłowe Francji, stanowił centrum jansenizmu. [przypis edytorski]
Port-Royal właśc. Port-Royal-des-Champs — klasztor pod Paryżem; w XVII w. wywarł wielki wpływ na życie religijne i umysłowe Francji, stanowił centrum jansenizmu. [przypis edytorski]
Port-Royal właśc. Port-Royal-des-Champs — klasztor pod Paryżem; w XVII w. wywarł wielki wpływ na życie religijne i umysłowe Francji, stanowił centrum jansenizmu. [przypis edytorski]
Port Said — miasto egipskie nad Morzem Śródziemnym, w pobliżu Kanału Sueskiego; założone w 1859 w związku z budową tego kanału. [przypis edytorski]
Port Said — miasto położone w Egipcie w pobliżu Kanału Sueskiego. Zostało założone w 1859 roku właśnie z powodu rozbudowy tego kanału. [przypis edytorski]
Port Said — miasto w Egipcie, nad M. Śródziemnym, przy wejściu do Kanału Sueskiego. [przypis edytorski]
port Saint-Nicolas — dawny port w Paryżu, na prawym brzegu Sekwany, w pobliżu Luwru oraz istniejącego do 1780 kościoła Saint-Nicolas-du-Louvre. [przypis edytorski]
port Świętego Mikołaja (fr. port Saint-Nicolas) — dawny port Paryża, który znajdował się na prawym brzegu Sekwany, w pobliżu kościoła Saint-Nicolas-du-Louvre (XIII w.), zburzonego na krótko przed rewolucją. [przypis edytorski]
port w zatoce Guanabara — Rio de Janeiro. [przypis edytorski]
Porta Angelica — historyczna brama rzymska. [przypis edytorski]
Porta Capena — jedna z bram Rzymu. [przypis edytorski]
Porta del Popolo a. Porta Flaminia — historyczna brama miejska w Rzymie. [przypis edytorski]
Porta, Gianbattista (1541–1597) — lekarz włoski. [przypis edytorski]
Porta Nigra (łac.: Czarne Wrota) — budowla z czasów rzymskich w Trewirze w zach. Niemczech. [przypis edytorski]
Porta Ottomańska a. Wysoka Porta (hist.) — rząd, dwór lub ogólnie państwo tureckie za panowania sułtanów; określenie stosowane szczególnie w kontekście dyplomatycznym. [przypis edytorski]
Porta San Giovanni — historyczna brama rzymska. [przypis edytorski]
portal (archit.) — ozdobne, architektoniczno-rzeźbiarskie obramienie otworu wejściowego budowli, np. kościoła; w okresie romańskim i gotyckim z kilkoma rzędami łuków cofających się w głąb ściany. [przypis edytorski]
portal — wejście. [przypis edytorski]
Portbou — nadmorska miejscowość w Katalonii, w płn. Hiszpanii, tuż przy granicy z Francją. [przypis edytorski]
porte-bonheur (fr.) — amulet. [przypis edytorski]
porte-bonheur (fr.: przynoszący szczęście) — amulet; wisiorek, bransoletka lub kwiatek noszony „na szczęście”. [przypis edytorski]
porte-cartes (fr.) — etui na karty wizytowe. [przypis edytorski]
porte-cigare (fr.) — cygarniczka. [przypis edytorski]
porte cigarre (fr.) — cygarnica, papierośnica. [przypis edytorski]
porte-cygar (z fr.) — cygarnica. [przypis edytorski]
Porte Saint-Martin (fr.: Brama św. Marcina) — paryski pomnik w formie łuku triumfalnego, zbudowany przez Ludwika XIV w miejscu dawnej bramy miejskiej; w pobliżu znajduje się teatr: Théâtre de la Porte-Saint-Martin. [przypis edytorski]
portenta (łac. lp portentum) — cudowne znaki. [przypis edytorski]
porteña (hiszp.; lm porteñas) — kobieta z miasta Buenos Aires, stolicy Argentyny. [przypis edytorski]
porter — ciemne, mocne piwo. [przypis edytorski]
porter — gatunek ciemnego piwa. [przypis edytorski]
porter — mocne, słodkie wino a. ciemne, mocne piwo. [przypis edytorski]
porter — mocne, słodkie wino. [przypis edytorski]
portfelu — dziś popr. forma D. lp.: portfela; portfel (z fr. portefeuille: portfel, daw. także: teczka na dokumenty) — tu: teczka na dokumenty. [przypis edytorski]
portfelu — dziś popr. forma D. lp: portfela. [przypis edytorski]
portiera — ciężka zasłona, szczególnie: zasłona zawieszona w drzwiach wejściowych do pomieszczenia. [przypis edytorski]
portiera — gruba, ciężka zasłona u okna lub drzwi. [przypis edytorski]
portiera — zasłona. [przypis edytorski]
portiera — zasłona u drzwi lub okna z grubego, ciężkiego materiału, chroniąca przed przeciągami. [przypis edytorski]
portiera — zasłona u drzwi lub okna z grubego, ciężkiego materiału. [przypis edytorski]
portiera — zasłona u drzwi. [przypis edytorski]
portiera — zasłona z grubego, ciężkiego materiału, umieszczana przy drzwiach. [przypis edytorski]
Tadeusz Dołęga-Mostowicz, Bracia Dalcz i S-ka, Bracia Dalcz i S-ka, tom drugi
(źródło na Platformie Redakcyjnej)
Tadeusz Dołęga-Mostowicz, Bracia Dalcz i S-ka, Bracia Dalcz i S-ka, tom drugi
(źródło na Platformie Redakcyjnej)
portiera — zasłona z grubego, ciężkiego materiału zawieszana u drzwi. [przypis edytorski]
portiera — zasłona z grubego materiału, umieszczana przy drzwiach. [przypis edytorski]
portiera — zasłona z grubego materiału, umieszczana przy drzwiach. [przypis edytorski]
portiere (wł.) — portier, odźwierny. [przypis edytorski]
portiery — grube zasłony u drzwi. [przypis edytorski]
portiery — zasłony. [przypis edytorski]
portlandzkie sago — pieczone bulwiaste kłącza rośliny Arum maculatum, z których dawniej wyrabiano mączkę skrobiową, używane też do wyrobu salepu, popularnego napoju przed upowszechnieniem się kawy i herbaty. [przypis edytorski]
Porto Allegre — stolica stanu Rio Grande do Sul w Brazylii. [przypis edytorski]
Porto Longone — gmina znajdująca się na Elbie; dziś zwana Porto Azzurro. [przypis edytorski]
porto — tu: znaczek pocztowy. [przypis edytorski]
porto (z wł.) — opłata za przesyłkę. [przypis edytorski]
Portoferraio — największa miejscowość na Elbie. [przypis edytorski]
Portovenere — miejscowość i gmina we Włoszech, w regionie Liguria. [przypis edytorski]
portrera (z port. portreiro) — ogrodzone pastwisko. [przypis edytorski]
portrero (hiszp.) — duże, otwarte pastwisko. [przypis edytorski]
Portret damy (ang. Portrait of a Lady) — powieść Henry'ego Jamesa, w formie książkowej wydana w 1881 r. [przypis edytorski]
Portret króla Walorozy XXIV — w tym miejscu widnieje ilustracja przedstawiająca monarchę na tronie, w bogatym stroju, z ciężką, obficie zdobioną koroną. W rękach król trzyma insygnia władzy: jabłko i berło, u boku ma przypasany miecz, na nogach ozdobne trzewiczki. [przypis edytorski]
portrety — z przyczyn technicznych publikacja portretów z wydania źródłowego nie jest możliwa. [przypis edytorski]
Portsdown Hill — długi grzbiet kredowy w hrabstwie Hampshire w Anglii; dawniej znajdowało się na nim sześć fortów, stanowiących część fortyfikacji broniących miasta Portsmouth i jego stoczni. [przypis edytorski]
Portsmouth — miasto i dystrykt na płd. wybrzeżu Anglii w hrabstwie ceremonialnym Hampshire, niegdyś ważny port marynarki wojennej. [przypis edytorski]
Portsmouth — miasto i dystrykt w płd. Anglii, w hrabstwie Hampshire; opisana sytuacja dotyczy traktatu pokojowego pomiędzy Japonią a Imperium Rosyjskim, zawartego tam w 1905 roku. [przypis edytorski]
Portsmouth, Southampton — miasta portowe w płd. Anglii. [przypis edytorski]
Portugiesin — Marianna Alcoforado. [przypis edytorski]
Portun (mit. rzym.) — opiekun portów, także: utożsamiany z gr. Palemonem, bożkiem morskim. [przypis edytorski]
portung (z port. portão) — brama. [przypis edytorski]
portwein — wzmacniane wino portugalskie, wytwarzane z winogron zbieranych w dolinie rzeki Douro (hiszp. Duero) na północy kraju, w jej środkowym biegu. [przypis edytorski]
portwein (z niem.) — czerwone mocne wino portugalskie. [przypis edytorski]
portyk Eumenesa — portyk to popularny w staroż. architekturze gr. i rzym. rodzaj otwartej frontowej części budowli z rzędem kolumn wspierających dach. Dwupoziomowy portyk Eumenesa, mierzący 160 m długości, ufundowany w II w. p.n.e. przez Eumenesa II, króla Pergamonu, znajdował się na płd. podnóżu Akropolu. [przypis edytorski]
