Przypisy

tyle (daw.) — tak bardzo. [przypis edytorski]

tyle dwoje (starop.) — dwa razy tyle; dwa razy bardziej. [przypis edytorski]

tyle (gw.) — tak wielkie. [przypis edytorski]

tyle (gw.) — takie, tak wielkie. [przypis edytorski]

tyle ludzi — dziś raczej: tylu ludzi. [przypis edytorski]

tyle rosyjskich pieniędzy poszło na marne — w lecie 1915 część Królestwa Kongresowego, należącego do państwa rosyjskiego, została zajęta przez armię niemiecką i austriacką; na terenach okupowanych przez Niemcy jako obowiązującą walutę wprowadzono markę niemiecką, a 9 grudnia 1916 roku, zabiegając o przychylność Polaków, wprowadzono markę polską z orłem. [przypis edytorski]

tyle się razów będę powinien nad nim zmiłować, a nigdy nie wspominać przeszłych złości jego — por. Hbr 8, 12; 10, 17 (także Jr 31, 34). [przypis edytorski]

tyle troie (starop.) — trzy razy bardziej; trzykrotnie. [przypis edytorski]

tyle troie (starop.) — trzy razy tyle; trzy razy bardziej. [przypis edytorski]

tyle troie (starop.) — trzy razy tyle; trzy razy bardziej; trzykrotnie. [przypis edytorski]

tyle troje — trzy razy tyle. [przypis edytorski]

tyle — tu: tak bardzo. [przypis edytorski]

tylecka (gw.) — tyle. [przypis edytorski]

tyleczko — dopiero co; właśnie, przed chwilą. [przypis edytorski]

tylem podawał, tylem posyłał — konstrukcja z ruchomą końcówką czasownika; inaczej: tyle podawałem, tyle posyłałem. [przypis edytorski]

tylem żartował — dziś: tyle żartowałem. [przypis edytorski]

tyleś mogła — tyle mogłaś. [przypis edytorski]

Tyleście (…) zacenili — tyle zaceniliście, tj. tak wysoko wyceniliście. [przypis edytorski]

tyleśmy razy zbaczali — inaczej: tyle razy zbaczaliśmy (konstrukcja z ruchomą końcówką czasownika). [przypis edytorski]

tyleż mężczyzn — dziś popr.: tyluż mężczyzn. [przypis edytorski]

tyli (daw., gw.) — tak duży, tak długi. [przypis edytorski]

tyli (daw.) — tu: tak wielki. [przypis edytorski]

tyli (gw.) — taki (o rozmiarze), tak wielki a. tak mały. [przypis edytorski]

tyli (gw.) — taki (o rozmiarze), tak wielki a. tak mały. [przypis edytorski]

tyli (gw.) — taki (o rozmiarze), tej wielkości. [przypis edytorski]

tyli (gw.) — taki, tak wielki. [przypis edytorski]

tyli — tu: tak duży. [przypis edytorski]

tylki — tyciutki, malutki. [przypis edytorski]

tylko co — dopiero co, przed chwilą. [przypis edytorski]

tylko co iuż (starop.) — o mało co już; niemal już. [przypis edytorski]

tylko co (…) nie wybił — o mało co nie wybił. [przypis edytorski]

tylko co — o mało co. [przypis edytorski]

tylko co (pot.) — przed chwilą. [przypis edytorski]

tylko co — przed chwilą. [przypis edytorski]

tylko co (starop.) — niemalże, prawie. [przypis edytorski]

tylko co — tu: o mało co, omalże. [przypis edytorski]

tylko daj nasienia — «Na obsianie ziemi. Chociaż Josef zapowiedział „jeszcze pięć lat, w których nie będzie ani orki, ani żniwa” (Ks. Rodzaju 45:6), gdy Jakub przybył do Micraim, nadeszło wraz z nim błogosławieństwo, zaczęto siać i głód się kończył», zob. Raszi do 47:19. [przypis edytorski]

tylko o lud zbrojny stoi (starop.) — zależy mu tylko na ludziach zbrojnych. [przypis edytorski]

Tylko raczy pani uwzględnić, że nie widziałem jej dotąd na oczy — dziś popr.: Tylko proszę uwzględnić, że nie widziałem pani dotąd na oczy. [przypis edytorski]

tylko Rambaldowi poszło to w posłuch (starop.) — tylko Rambald posłuchał się, podporządkował się. [przypis edytorski]

Tylko siedź cicho, kochanie, i słuchaj tego, co mówię — Iliada IV 412, Diomedes do Stenelosa, swojego woźnicy i towarzysza. [przypis edytorski]

Tylko — «„Tylko” w znaczeniu zawężenia [rozkazu]: jedynie mój syn nie może tam wracać, ale Jakub, mój wnuk, w końcu wróci tam, [by znaleźć żonę]», zob. Raszi do 24:8. [przypis edytorski]

tylko — w oprac. Hertza: tylo. [przypis edytorski]

tylko z nazwiska — tu: tylko z nazwy. [przypis edytorski]

Tylko że w dni postne był z nim kłopot, bo ryby do ust nie wziął — w katolicyzmie wg Kodeksu Prawa Kanonicznego w dniach postnych (m.in. w każdy piątek) obowiązuje zakaz jedzenia mięsa, natomiast spożywanie ryb jest dozwolone. [przypis edytorski]

tylkoć powiem (starop.) — skrót od: tylko ci powiem. [przypis edytorski]

tylkoć — tylko; przecież tylko. [przypis edytorski]

tylkom (…) był — tylko byłem. [przypis edytorski]

tylkom co powrócił — konstrukcja z ruchomą końcówką czasownika; inaczej: tylko co powróciłem; znaczenie: dopiero powróciłem. [przypis edytorski]

tylkom (…) opuścił — tylko opuściłem (konstrukcja z ruchomą końcówką czasownika). [przypis edytorski]

tylkom pobiegł — konstrukcja z ruchomą końcówką czasownika; inaczej: tylko pobiegłem. [przypis edytorski]

tylkom przemędrował — tylko przemędrkowałem (daw. konstrukcja z ruchomą końcówką czasownika). [przypis edytorski]

tylkom raz należał — konstrukcja z ruchomą końcówką czasownika: tylko raz należałem. [przypis edytorski]

tylkom (…) rozumiał — przykład konstrukcji z ruchomą końcówką czasownika; inaczej: tylko rozumiałem. [przypis edytorski]

tylkom się wycofał — konstrukcja z ruchomą końcówką czasownika, inaczej: tylko się wycofałem. [przypis edytorski]

tylkom się (…) zaciął — konstrukcja z ruchomą końcówką czasownika; inaczej: tylko się (…) zaciąłem. [przypis edytorski]

tylkom zapomniał — inaczej: tylko zapomniałem (konstrukcja z ruchomą końcówką czasownika). [przypis edytorski]

Tylmanowa — wieś w województwie małopolskim, w powiecie nowotarskim. [przypis edytorski]

tylnemi — daw. forma N. i Msc. lm przymiotników r.ż. i r.n.; dziś tożsama z r.m.: tylnymi. [przypis edytorski]

tylniego — dziś popr.: tylnego. [przypis edytorski]

tylnik — tu: tylny szczyt wozu. [przypis edytorski]

tylo (daw., gw.) — tylko. [przypis edytorski]

tylo (daw.) — tylko. [przypis edytorski]

tylo (gw.) — tylko. [przypis edytorski]

tylo luda (gw.) — tyle ludzi. [przypis edytorski]

tylo — tylko. [przypis edytorski]

Tylor, Edward Burnett (1832–1917) — angielski archeolog, antropolog i etnolog. [przypis edytorski]

tylośny — wielki. [przypis edytorski]

tyluma — dziś popr.: tyloma. [przypis edytorski]

tyluż — wzmocniony zaimek tyle. [przypis edytorski]

tył czyjś widzieć (starop.) — oglądać czyjąś ucieczkę. [przypis edytorski]

tył podać (daw.) — uciec. [przypis edytorski]

tył podać (starop.) — cofnąć się; uciec. [przypis edytorski]

tył podać (starop.) — uciec. [przypis edytorski]

tył podać — uciec. [przypis edytorski]

tył podawać (starop.) — cofać się, uciekać. [przypis edytorski]

tył ukazować (starop.) — ukazywać tył; tzn. uciekać. [przypis edytorski]

tyłu ukazywać (starop.) — uciekać. [przypis edytorski]

tyły podają (daw.) — uciekają. [przypis edytorski]

tym bardziej dręczy mnie trwoga po nocy: kiedy poczuję jego pętlę na szyi — sens: tym bardziej obawiam się, że kiedyś on mnie zaatakuje. [przypis edytorski]

tym ci mniej — konstrukcja z partykułą wzmacniającą „ci”. [przypis edytorski]

tym, co z cicha działają — chodzi najprawdopodobniej o jezuitów. [przypis edytorski]

tym czasem — dziś popr. pisownia łączna: tymczasem. [przypis edytorski]

tym czasem (starop. forma ort.) — dziś popr.: tymczasem. [przypis edytorski]

tym człowiek wychodzi na ludzi, czym sprawiał zmartwienie — dziś popr.: dzięki temu człowiek wychodzi (…) przez co sprawiał (…). [przypis edytorski]

tym (…) jestem i tym się szczycę — częsta fraza bohaterów Homera, por. np. Iliada VI 211, XIV 113. [przypis edytorski]

tym końcem (daw.) — tu: w tym celu. [przypis edytorski]

tym końcem — tu: w tym celu. [przypis edytorski]

tym końcem — tu: w tym celu. [przypis edytorski]

tym kształtem (daw.) — w ten sposób. [przypis edytorski]

tym, którzy tylko winni błogosławić — zakonnikom. [przypis edytorski]

tym (łac. thyme) — tymianek. [przypis edytorski]

tym najbardziej im wygodzisz — to będzie dla nich najwygodniejsze; tym sprawisz im największą wygodę. [przypis edytorski]

tym razem — Lea wyraziła nadzieję, że jej namiot będzie od teraz najbardziej honorowym, głównym miejscem zamieszkania Jakuba i że Jakub obdarzy ją teraz większą miłością, zob. Radak do 30:20. [przypis edytorski]

tym razem — midrasz uczy, że «Pramatki [Sara, Riwka, Rachel i Lea] były prorokiniami, wiedziały więc, że od Jakuba pochodzić będzie dwanaście pokoleń [czyli klanów, plemion]. Poślubił on cztery kobiety, [Lea] powiedziała więc: od tej pory nie będzie mógł stawiać mi zarzutu, bo wypełniłam cały mój udział w rodzeniu dzieci», zob. Raszi do 29:34. [przypis edytorski]

Tym razem sławić będę — «Wypełniłam więcej, niż było moim udziałem, od teraz powinnam wychwalać Boga», zob. Raszi do 29:34. [przypis edytorski]

tym się dzieje — dlatego dzieje się tak. [przypis edytorski]

tym się misterstwem nie trudnił — tj. nie zajmował się sztuką wędkarską. [przypis edytorski]

tym stanowczej — dziś popr.: tym bardziej stanowczo. [przypis edytorski]

Tym ta casem sie nie siwo — w tym czasie się nie sieje. [przypis edytorski]