Dzisiaj aż 13,496 dzieciaków dzięki wsparciu osób takich jak Ty znajdzie darmowe książki na Wolnych Lekturach.
Dołącz do Przyjaciół Wolnych Lektur i zapewnij darmowy dostęp do książek milionom uczennic i uczniów dzisiaj i każdego dnia!

Przypisy

Pierwsza litera: wszystkie | 0-9 | A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z

Według typu: wszystkie | przypisy autorskie | przypisy redaktorów Wolnych Lektur | przypisy źródła | przypisy tłumacza | przypisy tradycyjne

Według kwalifikatora: wszystkie | angielski, angielskie | arabski | białoruski | botanika | chemiczny | dawne | filozoficzny | francuski | geografia, geograficzny | grecki | gwara, gwarowe | historia, historyczny | hiszpański | łacina, łacińskie | liczba mnoga | medyczne | mitologia | mitologia grecka | mitologia rzymska | muzyczny | niemiecki | norweski | polski | portugalski | potocznie | prawo, prawnicze | przestarzałe | regionalne | religijny, religioznawstwo | rosyjski | rodzaj żeński | rzadki | staropolskie | ukraiński | włoski | wojskowy | żartobliwie

Według języka: wszystkie | English | français | Deutsch | lietuvių | polski


Znaleziono 3881 przypisów.

invidia in occulto, adulatio in aperto est (łac.) — nienawiść po kryjomu, pochlebstwo jawnie służy. [przypis redakcyjny]

invidia (łac.) — zazdrość, zawiść. [przypis redakcyjny]

Invidia Siculi non inuenere tyranni/ Tormentum maius (łac.) — Sycylijscy tyrani nie znaleźli większej męczarni nad zawiść. [przypis redakcyjny]

invidi (łac.) — nienawistni. [przypis redakcyjny]

in vino veritas (łac.) — prawda w winie. [przypis edytorski]

in vino veritas (łac.) — w winie [jest] prawda. [przypis edytorski]

in vino veritas (łac.) — w winie (jest) prawda. [przypis edytorski]

in vino veritas (łac.) — w winie prawda. [przypis edytorski]

inviolatum (łac.) — nienaruszalny, nietykalny. [przypis edytorski]

In virtute (…) haberemus — Cicero, De natura deorum, III, 36. [przypis tłumacza]

in viscera Reipublicae (łac.) — w głąb Rzeczypospolitej. [przypis redakcyjny]

invisibilium, visibilium (łac.) — niewidzialne, widzialne. [przypis redakcyjny]

in vita (łac.) — za życia. [przypis redakcyjny]

invita Minerva (łac.) — znaczy: wbrew woli Minerwy. Minerwa była u Rzymian boginią mądrości. [przypis tłumacza]

invita Republica (łac.) — wbrew woli Rzeczpospolitej. [przypis redakcyjny]

invitis illis (łac.) — wbrew ich woli. [przypis redakcyjny]

In vitium (…) fuga — Horatius, Ars poetica, 31. [przypis tłumacza]

Invitum (…) occidendi — Horatius, Ars poetica, 467. [przypis tłumacza]

in volumen legum (łac.) — w zbiór praw. [przypis redakcyjny]

invulnérable (fr.) — nie do zranienia. [przypis edytorski]

invulnérable (fr.) — nietykalny; taki, którego nie można zranić. [przypis edytorski]

inwalida — tu: weteran. [przypis edytorski]

inwalid — dziś: inwalida. [przypis edytorski]

inwalid — dziś popr.: inwalida. [przypis edytorski]

inwalid — dziś tylko: inwalida (kaleka). [przypis redakcyjny]

inwalidów — w domyśle: weteranów wojennych. [przypis edytorski]

Inwalidzi — fr. Les Invalides; kompleks budynków w Paryżu, na lewym brzegu Sekwany; składa się z Pałacu Inwalidów (dawniej szpital i pensjonat dla inwalidów wojennych, obecnie Muzeum Armii) i Kościoła Inwalidów. [przypis edytorski]

Inwalidzi (fr. Les Invalides) — wybudowany z inicjatywy króla Ludwika XIV wielki kompleks budynków w Paryżu, służący jako szpital i pensjonat dla inwalidów wojennych, obecnie mieszczący również muzea związane z wojskową historią Francji. [przypis edytorski]

inwektywa — napaść. [przypis redakcyjny]

inwektywa — obelga, zarzut. [przypis edytorski]

inwektywa — słowna zniewaga. [przypis edytorski]

inwektywa (z łac.) — łajanie, karcenie; dziś: obelga. [przypis edytorski]

inwektywa (z łac.) — napaść. [przypis redakcyjny]

inwektywa (z łac.) — obelga, zniewaga, obraza. [przypis edytorski]

inwencja niższego rzędu, jaką zalecał Horacy poecie tragicznemu — [patrz: Horacy,] Ad Pisones (List do Pizonów o sztuce rymotwórczej) w. 128–130: „Lepiej dziel pieśń Iliady na akty, aniżeli byś miał ty pierwszy przedstawiać rzeczy, których nikt przed tobą jeszcze nie znał i nie opiewał”. [przypis tłumacza]

Inwentarskie narzędzia — przedmioty codziennego użytku, powszednie. [przypis redakcyjny]

inwentarz — tu: pojazd, sprzęt. [przypis edytorski]

inwentarz — tu: wykaz gruntów chłopskich i ciążących na nich obowiązków. [przypis redakcyjny]

inwentarz — tu: zwierzęta hodowlane. [przypis edytorski]

inwentarz — tu: zwierzęta. [przypis edytorski]

inwentor (daw., z łac.) — wynalazca, sprawca. [przypis edytorski]

inwersja (z łac. inversio: odwrócenie) — zmiana zwykłego układu na odwrotny. [przypis edytorski]

inwersyjny — polegający na inwersji, odwróceniu. [przypis edytorski]

inwestytura — ceremonia przejęcia władzy. [przypis edytorski]

inwestytura (daw.) — nadanie lenna a. danie władzy. [przypis edytorski]

inwestytura (z łac.) — uroczyste nadanie władzy lennej. [przypis redakcyjny]

inwestytura (z łac.) — uroczyste przejęcie władzy. [przypis edytorski]

inwidia (daw., z łac.) — nienawiść. [przypis edytorski]

inwidia (daw., z łac.) — nienawiść, zawiść, zazdrość. [przypis edytorski]

inwidia (łac.) — zazdrość, zawiść. [przypis edytorski]

inwidia — z łac. invidia: zawiść. [przypis edytorski]

inwidia (z łac.) — zazdrość. [przypis edytorski]

inwigilacja — tajne obserwowanie, nadzorowanie jakiejś osoby lub grupy osób przez policję lub inne służby. [przypis edytorski]

inwigilować — śledzić. [przypis redakcyjny]

inwitacja (daw., z łac.) — zaproszenie. [przypis edytorski]

inwitacja (z łac.) — zaproszenie. [przypis redakcyjny]

inwitować — nawiedzać, nachodzić; odwiedzać, składać wizytę. [przypis edytorski]

inwitować (z łac.) — zapraszać. [przypis redakcyjny]

inwitowany — (daw.) zaproszony. [przypis edytorski]

inwit — w brydżu, wiście: odzywka do partnera zachęcająca do licytowania gry premiowanej. [przypis edytorski]

inwokacja — wezwanie, przywołanie. [przypis redakcyjny]

inwokacja (z łac.) — wezwanie, przywołanie. [przypis redakcyjny]

inwolucja (łac.) — cofanie się w rozwoju. [przypis edytorski]

inwolucja (z łac.) — rozwój wsteczny, zanik fizjologiczny lub powrót organu do uprzednich rozmiarów. [przypis edytorski]

inżynierowie złożyli wielką maciorę — Rodzaj maszyny wojennej używanej przed wynalezieniem prochu. [przypis tłumacza]

Ioannes Tertius (łac.) — Jan Trzeci. [przypis redakcyjny]

I obejrzał Bóg wszystko, co uczynił, i oto było bardzo dobre. I był wieczór, i był ranek — dzień szósty — Rdz 1, 31. [przypis edytorski]

…i odebrali broń wszystkim, prócz owych trzech tysięcy — podczas gdy niezapisani do katalogu odeszli, zapisani zostali pod bronią, by w razie niepokoju ewentualny opór stłumić siłą. Spartańscy żołnierze i „sympatycy” „trzydziestki” spoza owych 3000 rozbili obywateli. Taką odpowiedź daje „trzydziestka” na uwagę Teramenesa, że słabsi (3000) nie mogą gwałcić woli silniejszych (ogółu Ateńczyków). [przypis tłumacza]

I odpowiadając, Anioł rzekł… — Tb 6, 11–18, w tłum. Jakuba Wujka. [przypis edytorski]

io fatto lui un figlio (wł.) — zrobiłem jej syna. [przypis edytorski]

I ogień nawet palił się w ognisku, a dym przez nozdrza konia się wywijał — podanie o koniu Witola tak mówi. [przypis autorski]

I oglądali oni Boga, i - jedli i pili — „Patrzyli w Niego zuchwale, jedzą z i pijąc, lecz Targum Onkelos nie tłumaczy tego [negatywnie, tylko: »radowali się złożonymi ofiarami, które zostały łaskawie przyjęte, jak gdyby jedli i pili«]”, Raszi do 24:11 [3]. „Oglądali samego Boga i nie poumierali […]. Zeszli z góry szczęśliwi i spożywali ofiary”, Ibn Ezra do 24:11 [2,3 i 4]. [przypis tradycyjny]

Iohanna — Joanna D'Arc (1412–1431), święta, mistyczka, patronka Francji. Prowadziła wojska francuskie do walki przeciw Anglikom, skłaniając je do przyjęcia bardziej ofensywnej taktyki. Ostatecznie została wydana Anglikom, osądzona za herezję i spalona na stosie. [przypis edytorski]

I o kłótni Rejtana z księżęciem Denassów — Historia sporu Rejenta z ksiażęciem De Nassau, przez Wojskiego niedoprowadzona do końca, wiadoma jest z tradycji. Umieszczamy koniec jej kwoli ciekawemu czytelnikowi. Rejtan, obruszony przechwałkami książęcia De Nassau, stanął obok niego na przesmyku. Właśnie ogromny odyniec, rozjuszony strzałami i szczwalnią, leciał na przesmyk. Rejtan wyrywa książęciu z rąk strzelbę, swoją ciska o ziemię, a ująwszy oszczep i podając drugi Niemcowi: «Teraz, rzekł, obaczym, kto lepiej robi spisą». Już odyniec wpadał, kiedy Wojski Hreczecha, opodal stojący, trafnym strzałem zwierza powalił. Panowie zrazu gniewali się; potem pogodzili się i hojnie wynagrodzili Hreczechę. [przypis autorski]

Iole — córka Euryta, króla Ojchalii, branka Heraklesa. Poeta mylnie zamiast Omfali wprowadza tu Iole. [przypis redakcyjny]

Io (mit. gr.) — córka boga rzeki Inachosa, najstarszego króla Argos, którą zakochany Zeus zamienił w jałówkę, by ukryć ją przed swoją małżonką Herą; wg innej wersji została z zemsty zamieniona w jałówkę przez Herę. [przypis edytorski]

Io (mit. gr., mit. rzym.) — córka króla Argos, którą zakochany Zeus (rzym. Jowisz) zamienił w jałówkę, by ukryć ją przed swoją małżonką Herą (rzym. Junoną); wg innej wersji została z zemsty zamieniona w jałówkę przez Herę; ojciec Io, Inachos, był bogiem i uosobieniem rzeki. [przypis edytorski]

Io (mit. gr.) — nimfa, córka Melii (jednej z okeanid) i Inachosa (syna Okeanosa i Tetydy), boga rzeki o tej samej nazwie, płynącej w Argolidzie, najstarszego króla Argos. Io była kapłanką Hery w Argos; zakochał się w niej Zeus i, aby ukryć swój romans przed żoną Herą, otaczał całą okolicę chmurą (a. zbliżał się do Io pod postacią chmury). W jednej z wersji mitu zamienił swoją wybrankę w krowę, również w celu ukrycia swego związku z Io (Ioną) przed Herą; inna wersja podaje, że to zazdrosna Hera, dowiedziawszy się o niewierności Zeusa, przemieniła Io w krowę, a następnie zażądała od męża, aby ta właśnie krowa została jej poświęcona; bogini umieściła Io w swej świątyni i postawiła przy niej na straży stuokiego, wiecznie czuwającego olbrzyma Argosa. Zeus wykradł Io przy pomocy Hermesa, który uśpił Argosa grą na flecie (a. opowieściami), uciął mu głowę i uwolnił Io. Wówczas Hera zesłała na przemienioną w krowę Io szał (pod postacią gza, który ją dokuczliwie kąsał), który gnał ją po świecie. Ostatecznie Io dotarła do Egiptu, gdzie Zeus przywrócił jej ludzką postać. Wówczas urodziła syna (była w ciąży z Zeusem) Epafosa i poślubiła króla Egiptu, po którym jej syn odziedziczył tron. Io bywa też utożsamiana z boginią księżyca, będąc przedstawiana jako kobieta o rogach ze złota. [przypis edytorski]

Io (mit. gr.) — nimfa, kapłanka Hery, uwiedziona przez Zeusa (Jowisza), następnie zamieniona w krowę. [przypis edytorski]

Io (mit. gr.) — nimfa, kapłanka Hery, uwiedziona przez Zeusa, następnie zamieniona w krowę. [przypis edytorski]

Io (mit. gr.) — nimfa, kochanka Zeusa. [przypis edytorski]

Io (mit. gr.) — zakochany Zeus zamienił ją w jałówkę, by uratować przed zazdrosną Herą. [przypis edytorski]

Io (mit. rzym.) — córka argiwskiego króla Inacha; zakochał się w niej Jowisz, ale zazdrosna Junona zamieniła królewnę w kro­wę i kazała jej strzec stuokiemu potworowi Argusowi. [przypis edytorski]

i on Achitofel, o którym mówiono „kto się go radził, jakoby się Boga radził” — 2 Sm 16, 23, o wielkim mędrcu, doradcy króla Dawida. [przypis edytorski]

I ono złe oko z szczerej zazdrości pokazuje nieżyczliwość ku bliźniemu i pokoju z nim żadnego mieć nie może, i zgody z nim nie chce — odniesienie do Mt 20,15 (z przypowieści o robotnikach w winnicy, Mt 20, 1–16). [przypis edytorski]

i on sam [Pope] o niej miał tylko bardzo niedokładne pojęcie — aby dowieść, że nie krzywdzę Pope'go, przytoczę tylko początek odnośnego miejsca w oryginale: „That he was no stranger to aerial Perspective, appears in his expressly marking the distance of object from object: he tells us (…)” etc. Otóż tutaj użył Pope wyrażenia: „aerial perspective” zupełnie fałszywie. [przypis autorski]

Ion — wędrowny grecki rapsod (zawodowy deklamator, głównie poematów Homera), tytułowy bohater dialogu Platona, w którym rozmawia z Sokratesem o relacji pomiędzy poezją a wiedzą. [przypis edytorski]

Io! — okrzyk bachantek. [przypis edytorski]