Aby móc stabilnie działać w 2026 roku, potrzebujemy Twojego wsparcia!
dowiedz się więcej

Wpłać
 
300 000 zł

Cześć, jestem Dominik. Jestem właścicielem Postęp Studio i razem z Wolnymi Lekturami od ponad dwóch lat realizujemy dla Was audiobooki, których możecie słuchać za darmo.

Z tego miejsca chciałbym Was też zaprosić do wspierania po prostu Wolnych Lektur, bo Wolne Lektury istnieją właśnie dzięki Wam i dzięki Wam mogą takie projekty tu działać. Tylko po prostu liczą na mały gest od Was, od Ciebie, który może przyczynić się do tego, żeby nasza kultura mogła dalej trwać, istnieć i zachować się na lata.

Zapraszam do wsparcia.

Wesprzyj Wolne Lektury — teraz, zanim zapomnisz
Szacowany czas do końca: -
Bolesław Leśmian, Napój cienisty, W chmur odbiciu (cykl), Wół wiosnowaty
Przed świtem → ← Poranek

Spis treści

    1. Ciało: 1
    2. Cierpienie: 1
    3. Cisza: 1
    4. Czas: 1
    5. Filozof: 1
    6. Natura: 1
    7. Śmierć: 1
    8. Wiara: 1
    9. Wiosna: 1
    10. Zdrowie: 1
    11. Zwierzęta: 1

    pisownia łączna/rozdzielna: odrazu > od razu;

    fleksja: niem > nim;

    Bolesław LeśmianNapój cienistyWół wiosnowaty

    1
    Zwierzęta, Natura, WiosnaPierwszy upał wiosenny, skrząc się po murawach
    Ślepi szyby w chałupach i wodę we stawach.
    Muchy ruchem celowym — a bez celu krążą.
    W jeden powój miłosny dwie łątki[1] się wiążą.
    5
    Świerszcz wzniósł nogę — na baczność, a drugą — w sen dłuży…
    Gardziel kwiatu drobnego zachłysnął bąk duży, —
    Tylko wół, co tej wiosny czad[2] chłonie morderczy, —
    Jak rogata mogiła[3], w pustkowiu pól sterczy!
    ZdrowieŹle mu! Przemęczył żebra, przepracował płuca!
    10
    Pole w ślepiach kołuje… Mrok do łba się rzuca…
    Nigdy dotąd nie tracił ziemi pod kopytem…
    Stracił teraz i runął!… Runął — całym bytem!
    Za duży — dla litości, dla snu — zbyt brzuchaty…
    A że zemdlał na wiosnę — zwie się Wiosnowaty[4].
    15
    Toć go znałem! Miał w pysku — woń mlecznej ciepłoty,
    W której tchu źródłowieją ziół słodkie wypoty.
    Lubił słuchać, jak woda, wargą ssana czujnie,
    Na dno brzucha mu spada — dźwięcznie i niechlujnie…
    Lubił wgniatać kurzliwie w piach, lśnistszy[5] od złota,
    20
    Dreptające kopyta z przytwierdkami błota.
    Nie wiem, jak się to działo, — ale już o świcie
    Wchodził z widnokręgami w obłędne współżycie…
    Gdzie się zjawił — tam zawsze tkwił w snów bezokolu[6],
    I bezdomniał w oborze — i daleczał w polu…
    25
    Filozof, Cierpienie, CiałoOczami, co się martwią, choć światu nie przeczą,
    Patrzył we mnie, jak w oddal — w mgłę ledwo człowieczą…
    WiaraWierzył w Boga, nie wiedząc, że to — Bóg… Na miedzy
    Przystawał, by ciąg dalszy snuć owej niewiedzy.
    ŚmierćA nie bratał się z ciałem, co marło w niedoli, —
    30
    Żył sam w sobie, — poza nim… A ono — niech boli…
    I zadrwiły zeń nagle niegodziwe kości:
    Nie zniósł wiosny — bez szczęścia, czaru — bez radości…
    Poraziło go słońce. Przyśniły się zgony…
    Skroń chylę i całuję łeb, snem pomącony,
    35
    Twardy, jak głaz, co cierpi z trudem — nie od razu…
    Kocham upór męczeński — hej! — takiego głazu!…
    A on leży i leży… Muchy grzbiet obsiadły.
    Brzuchem w nicość się tłoczy, a wargi pobladły, —
    Jęzor z nich się w świat wywarł i na bok zwichnięty
    40
    Śmierć liże, niby cukier, dany dla przynęty…
    CiszaCzasDzień przystanął opodal… Czas luzem się tuła…
    Jar pobliski brzmi osą, jak pusta szkatuła.
    Cisza stoi nad polem — żywa i gorąca,
    Lecz nad tą ciszą, z istnień utkaną tysiąca,
    45
    Góruje tajemnicą drętwego mozołu
    Cisza — wezbrana w ciele zemdlonego wołu.

    Przypisy

    [1]

    łątka — rodzaj ważki o wysmukłym ciele, zielono lub niebiesko zabarwionym, mający dwie pary błoniastych, wydłużonych skrzydeł. [przypis edytorski]

    [2]

    czad — tlenek węgla, woń spalenizny, swąd; tu: wyziewy, duchota. [przypis edytorski]

    [3]

    mogiła — tu raczej: kopiec, kurhan, pagórek. [przypis edytorski]

    [4]

    Wiosnowaty — formacja słowotwórcza nawiązująca do takich określeń od chorób i cech, jak trędowaty, zezowaty, kołowaty itp., sugeruje, że wiosna zadziałała na wołu jak choroba. [przypis edytorski]

    [5]

    lśnistszy (neol.) — bardziej lśniący. [przypis edytorski]

    [6]

    bezokole (neol.) — miejsce lub stan poza czasem, poza wszelkimi okolicznościami, jak w terminie gramatycznym bezokolicznik. [przypis edytorski]

    Bezpieczne płatności zapewniają: PayU Visa MasterCard PayPal

    Dane do przelewu tradycyjnego:

    nazwa odbiorcy

    Fundacja Wolne Lektury

    adres odbiorcy

    ul. Marszałkowska 84/92 lok. 125, 00-514 Warszawa

    numer konta

    75 1090 2851 0000 0001 4324 3317

    tytuł przelewu

    Darowizna na Wolne Lektury + twoja nazwa użytkownika lub e-mail

    wpłaty w EUR

    PL88 1090 2851 0000 0001 4324 3374

    Wpłaty w USD

    PL82 1090 2851 0000 0001 4324 3385

    SWIFT

    WBKPPLPP

    x
    Skopiuj link Skopiuj cytat
    Zakładka Istniejąca zakładka Notka
    Słuchaj od tego miejsca