5519 darmowych utworów do których masz prawo

Język

Epoka: Starożytność

  1. Najbardziej znana i jedna z najlepszych sztuk Plauta. Swoją sławę zawdzięcza postaci żołnierza-samochwała, która stała się w literaturze europejskiej pierwowzorem licznych podobnych błazeńskich wojaków, tchórzliwych, lecz chełpiących się swoimi zmyślonymi zwycięstwami, przekonanych o własnej dzielności i powodzeniu u kobiet.

    Pyrgopolinices, zakochany w sobie żołnierz-samochwał, pod nieobecność młodego ateńczyka Pleuksidesa porwał i wywiózł do swego domu w Efezie jego ukochaną imieniem Filakomazjum. Spieszący powiadomić o tym Pleuksidesa jego niewolnik, Palestrio, wpadł w ręce piratów i przypadkowo trafił do domu tego samego żołnierza. Rozpoznawszy Filakomazjum, bystry Palestrio potajemnie wysłał list do swojego poprzedniego pana, ściągnął go do Efezu i umieścił w gościnie u znajomego z sąsiedniego domu. Niestety, Sceledrus, wierny niewolnik żołnierza, przypadkowo staje się świadkiem schadzki dwójki młodych w domu sąsiada. Zmusza to Palestria do szybkiej reakcji. Sprytnym sposobem udaje mu się nie tylko przekonać Sceledrusa o niewinności Filakomazjum i zażegnać niebezpieczeństwo. Palestrio zauważa, że dzięki temu nadarza się okazja, by od żołnierza uzyskać dla Filakomazjum i dla siebie o wiele więcej. Aranżuje intrygę, w której oprócz dwojga kochanków weźmie udział także starszy sąsiad oraz najęta specjalnie w tym celu kuta na cztery nogi hetera Akroteleutium ze swą nie mniej rezolutną służącą.

  2. Wybór dzieł Ksenofonta obejmujący niemal wszystkie jego prace z wyjątkiem Anabazy, niektóre w całości, inne zaś we fragmentach.

    Pierwszą grupę wśród nich stanowią pisma sokratyczne i dialogi. Sympozjon (Uczta) oraz Obrona Sokratesa są odpowiednikami dzieł Platona o takich samych tytułach, przedstawiają jednak inny obraz Sokratesa. Podobnie, choć niektóre partie Wspomnień o Sokratesie, prezentowanych tutaj w najważniejszych fragmentach, tematyką i sposobem prowadzenia rozmowy przypominają sokratejskie dialogi Platona, to ich główny bohater niejednokrotnie prezentuje odmienne niż u Platona poglądy i zainteresowania. Do pism sokratycznych należy także Ekonomik, dziełko praktyczno-dydaktyczne o gospodarstwie, napisane w formie rozmowy Sokratesa z Krytobulem. Z kolei Hieron to dialog pomiędzy tyranem Syrakuz a poetą Symonidesem traktujący o tym, czy szczęśliwsze jest życie zwykłego, prywatnego człowieka, czy też jedynowładcy, zakończony poradami, jak powinien postępować władca, by działać dla dobra państwa i zyskać przychylność poddanych.

    Drugą ważną grupę pism Ksenofonta stanowią dzieła historyczne, polityczne i biograficzne. Agesilaos to pochwalna biografia króla spartańskiego, pod rozkazami którego służył przez pewien czas autor. Cyropedia, czyli Wychowanie Cyrusa, to obszerne dzieło opisujące w formie powieści, niestroniącej od ahistoryczności i fikcji, wychowanie i późniejsze życie króla perskiego Cyrusa Wielkiego, przedstawiające go jako wzór szlachetnego i wybitnego władcy, zaś Persję jako idealne państwo. Traktat Ustrój spartański szczegółowo omawia i zachwala instytucje i zwyczaje spartańskie. Hellenika, czyli Historia grecka, opisuje półwiecze dziejów Grecji, od roku 411 do roku 362 p.n.e.; rozpoczyna się w miejscu, na którym urywa się narracja Wojny peloponeskiej Tukidydesa, i jest dla nas głównym źródłem opisującym ten okres.

    Oprócz nich wybór obejmuje fragmenty z dwu pomniejszych dzieł Ksenofonta: o myślistwie oraz o dochodach ateńskich.

  3. Antygona to wydana w 442 p.n.e. jedna ze 123 tragedii Sofoklesa. Zaliczana jest do cyklu trzech tragedii tebańskich opartych na mitach o tebańskim rodzie Labdakidów, które zachowały się do naszych czasów w całości.

    Sofokles to obok Ajschylosa i Eurypidesa największy tragik starożytnej Grecji. Oprócz pisania w swoim życiu podejmował różne zajęcia: był politykiem, dowódcą wojskowym, kapłanem czy aktorem. Czczony był za życia, jak i po śmierci.

    Antygona opowiada o konflikcie tytułowej bohaterki z jej wujem, Kreonem, władcą Teb. W utworze ukazany jest też konflikt praw boskich i ludzkich. Antygona po tym, jak pochowała jednego ze swoich braci, którego uznano za zdrajcę, zostaje skazana na śmierć, ponieważ zrobiła to wbrew woli władcy. Pomimo próśb o ułaskawienie jej narzeczonego, syna Kreona, kara zostaje wykonana. To ściąga na Kreona liczne nieszczęścia.

Wybrane utwory

Motywy i tematy

A

Alkohol (3)

Ambicja (1)

Anioł (19)

B

Bezsilność (1)

Bieda (15)

Błądzenie (5)

Błogosławieństwo (3)

Bogactwo (19)

Bogini (16)

Bohaterstwo (1)

Bożek (5)

Bóg (99)

Brat (9)

Broń (9)

Brud (2)

Bunt (1)

Buntownik (3)

Burza (10)

C

Chciwość (3)

Chleb (3)

Chłop (1)

Choroba (5)

Ciało (14)

Ciąża (1)

Cierpienie (9)

Cisza (1)

Cmentarz (1)

Cnota (24)

Córka (8)

Cud (11)

Czarownica (1)

Czary (1)

Czas (11)

Czyn (10)

D

Dar (8)

Deszcz (2)

Diabeł (1)

Dobro (20)

Dom (2)

Doskonałość (1)

Droga (1)

Drzewo (5)

Duch (9)

Duma (6)

Dusza (23)

Dzieciństwo (2)

Dziecko (18)

Dziedzictwo (2)

Dźwięk (2)

E

Erotyzm (3)

F

Fałsz (6)

Filozof (24)

Flirt (1)

G

Głód (7)

Głupiec (2)

Głupota (5)

Gniew (24)

Gospodarz (5)

Gość (12)

Góra (1)

Góry (1)

Gra (1)

Grób (3)

Grzech (11)

Grzeczność (6)

Gwiazda (4)

H

Handel (5)

Hańba (6)

Historia (4)

Honor (4)

I

Imię (7)

J

Jedzenie (16)

Jesień (1)

K

Kapłan (3)

Kara (30)

Katastrofa (5)

Klejnot (1)

Klęska (2)

Kłamstwo (18)

Kłótnia (6)

Kobieta (43)

Kobieta demoniczna (3)

Kobieta "upadła" (1)

Kochanek (1)

Kondycja ludzka (71)

Konflikt (2)

Koń (13)

Korzyść (4)

Kradzież (2)

Krew (9)

Król (31)

Krzywda (5)

Książka (2)

Księżyc (3)

Kuszenie (2)

L

Lekarz (2)

List (5)

Litość (1)

Los (34)

Lud (5)

Lustro (1)

Ł

Łaska (4)

Łzy (18)

M

Małżeństwo (14)

Maszyna (1)

Matka (36)

Mądrość (61)

Mąż (18)

Mędrzec (15)

Mężczyzna (8)

Miasto (8)

Milczenie (4)

Miłosierdzie (5)

Miłość (39)

Miłość niespełniona (1)

Miłość silniejsza niż śmierć (1)

Miłość spełniona (1)

Miłość tragiczna (2)

Mizoginia (6)

Młodość (8)

Modlitwa (22)

Morderstwo (10)

Morze (22)

Mucha (3)

Muzyka (1)

N

Nadzieja (2)

Nagroda (5)

Narkotyki (2)

Narodziny (1)

Naród (5)

Natura (22)

Nauczyciel (9)

Nauka (12)

Niebezpieczeństwo (5)

Niebo (3)

Nienawiść (5)

Nieśmiertelność (7)

Niewola (14)

Noc (6)

Nuda (1)

O

Obcy (1)

Obłok (2)

Obowiązek (8)

Obraz świata (39)

Obrzędy (4)

Obyczaje (13)

Obywatel (3)

Odrodzenie (2)

Odwaga (22)

Ofiara (21)

Ogień (9)

Ogród (2)

Ojciec (32)

Ojczyzna (4)

Oko (1)

Okręt (2)

Omen (10)

Opieka (16)

P

Pamięć (5)

Pan (3)

Państwo (10)

Patriota (1)

Piekło (3)

Pielgrzym (1)

Pieniądz (22)

Pies (2)

Piękno (11)

Piętno (1)

Pijaństwo (3)

Piorun (2)

Plotka (3)

Pobożność (6)

Pocałunek (5)

Pochlebstwo (10)

Podróż (14)

Podstęp (37)

Poeta (5)

Poezja (2)

Pogarda (3)

Pogrzeb (15)

Pojedynek (7)

Pokora (6)

Pokój (3)

Pokusa (3)

Pokuta (1)

Polityka (2)

Polowanie (8)

Pomoc (9)

Poród (1)

Porwanie (2)

Posłaniec (1)

Poświęcenie (1)

Potop (1)

Potwór (6)

Pozory (4)

Pozycja społeczna (6)

Pożar (2)

Pożądanie (7)

Praca (20)

Praca organiczna (3)

Prawda (22)

Prawo (19)

Prometeusz (1)

Proroctwo (22)

Prorok (4)

Prośba (5)

Próżność (3)

Przebranie (2)

Przekleństwo (4)

Przemiana (14)

Przemijanie (25)

Przemoc (4)

Przyjaźń (13)

Przysięga (17)

Przywódca (10)

Ptak (13)

Pycha (5)

R

Radość (10)

Raj (4)

Religia (4)

Rodzina (10)

Rośliny (3)

Rozkosz (4)

Rozpacz (8)

Rozstanie (4)

Rozum (23)

Rycerz (3)

Rzeka (4)

S

Samobójstwo (12)

Samotność (1)

Sąd (18)

Seks (7)

Sen (28)

Serce (1)

Sędzia (3)

Sierota (1)

Siła (12)

Siostra (6)

Skąpiec (4)

Sława (13)

Słońce (7)

Słowo (10)

Sługa (20)

Smutek (16)

Społecznik (4)

Sport (4)

Spotkanie (1)

Sprawiedliwość (41)

Starość (20)

Strach (18)

Strój (7)

Stworzenie (2)

Sumienie (1)

Syn (52)

Syn marnotrawny (1)

Szaleństwo (4)

Szatan (7)

Szczęście (11)

Szkoła (2)

Szlachcic (1)

Sztuka (5)

Ś

Ślepiec (1)

Ślub (3)

Śmiech (4)

Śmierć (117)

Śmierć bohaterska (6)

Śpiew (6)

Światło (3)

Świątynia (3)

Święto (6)

Świętoszek (1)

Świt (2)

T

Tajemnica (9)

Taniec (6)

Tchórzostwo (1)

Teatr (1)

Testament (1)

Tęsknota (5)

Tłum (1)

Tora (3)

Trucizna (3)

Trup (8)

U

Ucieczka (18)

Uczeń (4)

Uczta (17)

Umiarkowanie (20)

Upadek (1)

Uroda (3)

V

Vanitas (5)

W

Walka (38)

Wąż (10)

Wdowa (2)

Wesele (3)

Wiadomość (1)

Wiara (10)

Wiatr (6)

Wiedza (8)

Wierność (2)

Wierzenia (2)

Więzienie (2)

Więzień (1)

Wina (6)

Wino (10)

Wizja (2)

Władza (48)

Własność (2)

Woda (3)

Wojna (20)

Wolność (2)

Wódz (1)

Wróg (5)

Wspomnienia (1)

Współpraca (2)

Wygnanie (1)

Wyrzuty sumienia (1)

Wzrok (2)

Z

Zabawa (6)

Zabobony (1)

Zamek (1)

Zapach (1)

Zaświaty (14)

Zazdrość (4)

Zbrodnia (9)

Zbrodniarz (3)

Zdrada (11)

Zdrowie (1)

Zemsta (27)

Ziarno (1)

Ziemia (7)

Zło (7)

Złodziej (11)

Złoty wiek (1)

Zmartwychwstanie (2)

Zwierzę (17)

Zwierzęta (15)

Zwycięstwo (7)

Ż

Żałoba (15)

Żart (1)

Żebrak (4)

Żołnierz (10)

Żona (42)

Życie (1)

Życie jako wędrówka (2)

Życie snem (1)

Żyd (23)

Żywioły (5)

Epoka: Starożytność

Czas
ok. 4000 r. p.n.e. – 476 r. (upadek Cesarstwa Zachodniorzymskiego)
Najwybitniejsi twórcy
Homer, Hezjod, Ajschylos, Sofokles, Eurypides, Arystofanes, Symonides, Safona, Anakreont, Teokryt, Plaut, Katullus, Wergiliusz, Horacy, Owidiusz, Petroniusz, Platon
Reprezentatywne gatunki
hymn, bajka, przypowieść, pieśń, epos, tragedia, komedia, dialog, apokalipsa, tren, epigramat, idylla, satyra

Najdłuższa z wyróżnianych epok, jej późniejszą część stanowi antyk — okres rozkwitu starożytnej kultury Grecji i Rzymu. W tym czasie narodziły się wszystkie najważniejsze gatunki literackie — począwszy od bajek i hymnów sumeryjskich, spisanych pismem klinowym, poprzez epos (pierwszym był sumeryjski Gilgamesz, następnymi Iliada i Odyseja na poły legendarnego Homera) i najważniejsze gatunki dramatu ukształtowane w V w. p.n.e., aż do liryki osobistej (Safona) i drobnych utworów okolicznościowych (jak epitalamium – pieśń weselna, czy epitafium, czyli nagrobek). Trudna do ogarnięcia całość dorobku starożytnych wszechstronnie odzwierciedla złożoność ludzkiego życia prywatnego i społecznego oraz relacje człowieka z tym, co nieludzkie.

Starożytność w Wikipedii
Zamknij

* Ładowanie