Oferta dla Przyjaciół Wolnych Lektur...

Przyjaciele Wolnych Lektur otrzymują dostęp do specjalnych publikacji współczesnych autorek i autorów wcześniej niż inni. Zadeklaruj stałą wpłatę i dołącz do Towarzystwa Przyjaciół Wolnych Lektur.

TAK, chcę dołączyć!
Nie, rezygnuję z tej oferty
Informacje o nowościach

Informacje o nowościach w naszej bibliotece w Twojej skrzynce mailowej? Nic prostszego, zapisz się do newslettera. Kliknij, by pozostawić swój adres e-mail.

x
X
Support!
Help free the book!George Orwell - Rok 1984
collected: 14150.00 złneeded: 18750.00 złuntil fundraiser end:
Help free the book!

5647 free readings you have right to

Language Language

Author: Autor nieznany

  • Autor nieznany X
  1. Dialog mistrza Polikarpa ze Śmiercią to najdłuższy zachowany średniowieczny wiersz polski. Stanowi realizację charakterystycznych dla epoki motywów: mówi o marności dóbr doczesnych, ich nieuchronnej przemijalności (vanitas) oraz o powszechnym zrównaniu ludzi różnych stanów, obu płci, zamożnych i biednych w obliczu śmierci, która wszytkich weźmie do swej „szkoły”, zaprosi do ostatniego tańca (Danse macabre).

    Jednocześnie utwór ma wymowę satyryczną. Wykorzystując gatunek tradycyjny dla rozważań filozoficznych (dialog), szydzi z niemocy ludzkiego rozumu, w duchu plebejskim naśmiewa się z uczonego magistra, który śmierci boi się jak każdy głupiec i drży przed nią niczym żak przed najsroższym nauczycielem. Satyra społeczna, bardzo wyraźnie zarysowana, dotyczy różnych stanów, szczególnie jednak godzi swym ostrzem w sędziów (grożąc demaskacją ich niesprawiedliwych czynów i pomstą za nie na Sądzie Ostatecznym) oraz duchowieństwo (potępia zarówno opasłych plebanów, jak rozkiełznanych mnichów, łamiących swe śluby).

    Utwór, datowany na lata 1463–1465, powstał w oparciu o pisany prozą wzór łaciński pt. Dialogus magistri Polycarpi cum morte. Staropolszczyzna tekstu zawiera dialektyzmy mazowieckie. Rękopis, znajdujący się w Bibliotece Seminaryjnej w Płocku, zaginął w czasie II wojny światowej. Szczęśliwie w 1904 r. opublikowany został odpis sporządzony przez Jana Rozwadowskiego, językoznawcy, profesora UJ, będący podstawą dalszych wydań.

All matching works

Motifs and themes

A

Anioł (26)

Antysemityzm (1)

B

Bieda (14)

Błogosławieństwo (5)

Bogactwo (10)

Bohaterstwo (2)

Bożek (5)

Bóg (79)

Brat (3)

Broń (6)

Buntownik (1)

C

Car (1)

Chciwość (1)

Chleb (3)

Chłop (1)

Choroba (9)

Chrystus (5)

Chrzest (1)

Ciało (6)

Ciąża (1)

Cierpienie (11)

Cmentarz (1)

Cnota (4)

Córka (6)

Cud (19)

Czarownica (2)

Czarownik (1)

Czary (5)

Czas (1)

D

Dama (5)

Danse macabre (3)

Dar (4)

Deszcz (2)

Diabeł (4)

Dobro (11)

Doskonałość (1)

Droga (1)

Drzewo (1)

Dusza (1)

Dworzanin (1)

Dwór (2)

Dzieciństwo (1)

Dziecko (15)

Dziedzictwo (3)

Dziewictwo (5)

Dźwięk (1)

F

Fałsz (2)

Filozof (3)

Flirt (1)

G

Głód (6)

Głupota (1)

Gniew (3)

Gospodarz (1)

Gość (1)

Gotycyzm (1)

Góry (1)

Gra (1)

Grób (4)

Grzech (15)

Gwiazda (2)

H

Handel (4)

Hańba (1)

Historia (2)

Honor (2)

J

Jabłko (1)

Jedzenie (11)

K

Kaleka (1)

Kapłan (1)

Kara (20)

Katastrofa (4)

Klejnot (1)

Klęska (2)

Kłamstwo (8)

Kłótnia (2)

Kobieta (44)

Kobieta "upadła" (1)

Kochanek (12)

Kondycja ludzka (7)

Koń (4)

Korzyść (1)

Kradzież (1)

Krew (9)

Król (43)

Krzywda (1)

Ksiądz (4)

Książka (1)

Księżyc (2)

Kuszenie (3)

L

Las (2)

Lekarz (3)

List (3)

Literat (1)

Litość (1)

Los (3)

Lustro (1)

Ł

Łaska (4)

Łzy (6)

M

Małżeństwo (12)

Matka (17)

Matka Boska (6)

Mądrość (36)

Mąż (17)

Mędrzec (9)

Mężczyzna (17)

Miasto (2)

Mieszczanin (1)

Milczenie (4)

Miłosierdzie (6)

Miłość (23)

Miłość niespełniona (2)

Miłość silniejsza niż śmierć (4)

Młodość (2)

Modlitwa (13)

Morderstwo (6)

Morze (13)

Mucha (1)

Muzyka (2)

N

Nadzieja (3)

Nagroda (5)

Narodziny (3)

Naród (5)

Nauczyciel (3)

Nauczycielka (1)

Nauka (4)

Niebo (2)

Nienawiść (1)

Nieśmiertelność (1)

Niewola (12)

Noc (1)

O

Obcy (2)

Obowiązek (2)

Obraz świata (1)

Obrzędy (3)

Obyczaje (14)

Odrodzenie (2)

Odwaga (5)

Ofiara (4)

Ogień (4)

Ogród (1)

Ojciec (18)

Ojczyzna (4)

Okrucieństwo (2)

Omen (2)

Opieka (3)

P

Pamięć (1)

Pan (3)

Panna młoda (2)

Patriota (5)

Piekło (1)

Pielgrzym (1)

Pieniądz (13)

Pies (3)

Piękno (2)

Pijaństwo (2)

Plotka (1)

Pobożność (4)

Pocałunek (1)

Podróż (10)

Podstęp (13)

Poezja (2)

Pogarda (2)

Pogrzeb (9)

Pojedynek (10)

Pokora (6)

Pokój (2)

Pokusa (2)

Pokuta (1)

Polak (4)

Polowanie (2)

Polska (3)

Pomoc (6)

Portret (1)

Porwanie (2)

Poświęcenie (1)

Potop (3)

Potwór (1)

Pozory (1)

Pozycja społeczna (9)

Pożądanie (1)

Praca (6)

Prawda (4)

Prawo (3)

Proroctwo (4)

Przebranie (4)

Przekleństwo (2)

Przekupstwo (1)

Przemiana (3)

Przemoc (5)

Przyjaźń (8)

Przysięga (7)

Przywódca (1)

Ptak (9)

Pycha (2)

R

Radość (10)

Raj (10)

Religia (15)

Rodzina (3)

Rośliny (4)

Rozstanie (5)

Rozum (2)

Rycerz (42)

Rzeka (2)

S

Samobójstwo (3)

Sąd (8)

Sen (10)

Serce (6)

Sędzia (3)

Sierota (1)

Siła (3)

Siostra (3)

Skąpiec (4)

Sława (4)

Słońce (4)

Słowo (5)

Sługa (12)

Smutek (7)

Sprawiedliwość (18)

Strach (7)

Strój (5)

Stworzenie (2)

Syn (35)

Syn marnotrawny (1)

Szaleniec (2)

Szatan (8)

Szkoła (1)

Szlachcic (2)

Ś

Ślub (5)

Śmiech (1)

Śmierć (64)

Śmierć bohaterska (7)

Śpiew (8)

Światło (1)

Świątynia (3)

Święto (4)

Świętoszek (1)

Święty (4)

T

Tajemnica (4)

Tchórzostwo (2)

Testament (1)

Tęsknota (2)

Tłum (1)

Tora (3)

Trucizna (2)

Trup (7)

U

Ucieczka (7)

Uczeń (5)

Uczta (8)

Uroda (3)

Urzędnik (1)

V

Vanitas (1)

W

Walka (13)

Wąż (3)

Wdowa (2)

Wesele (3)

Wiadomość (1)

Wiara (6)

Wiatr (1)

Wiedza (2)

Wierność (5)

Wierzenia (1)

Więzienie (2)

Więzień (1)

Wina (1)

Wino (4)

Władza (17)

Własność (1)

Woda (4)

Wojna (18)

Wolność (3)

Wróg (8)

Współczucie (2)

Wygnanie (1)

Z

Zabawa (2)

Zamek (2)

Zaręczyny (1)

Zazdrość (5)

Zbawienie (3)

Zbrodniarz (2)

Zdrada (10)

Zdrowie (1)

Zemsta (10)

Ziarno (1)

Ziemia (2)

Zło (1)

Złodziej (10)

Zmartwychwstanie (3)

Zwierzę (15)

Zwierzęta (15)

Zwycięstwo (3)

Ż

Żałoba (12)

Żebrak (7)

Żołnierz (11)

Żona (40)

Żyd (24)

Żywioły (1)

Author: Autor nieznany

Autor nieznany - hasło to odnosi się zarówno do utworów plastycznych i literackich, których autor pozostaje bezimienny, choć jest zapewne konkretną osobą, o której można by ustalić jakieś przypuszczalne informacje (jak np. o Gallu Anonimie czy Mistrzu Pięknej Madonny z Wrocławia), jak również do utworów będących najprawdopodobniej dziełem pewnej zbiorowości, np. cechu.
W przypadku sztuk wizualnych szczególny rodzaj anonimowości zachowują autorzy tworzący w pracowniach wielkich mistrzów, wykonujący ich polecania, pomniejsze partie większych zamówień. Niemal detektywistyczne technologie, m.in.: badania wieku podłoża, prześwietlenie warstwy malarskiej podczerwienią, pozwalają współcześnie coraz lepiej identyfikować twórców. Czasami jednak można wskazać tylko krąg kulturowy twórcy, centrum artystyczne, pod którego wpływem autor tworzył oraz oszacować czas powstania dzieła.
W przypadku literatury do dzieł o autorze zbiorowym zaliczyć można utwory ludowe lub niektóre dzieła starożytne, których powstanie ginie w mrokach dziejów: zrodzone w kulturze oralnej, były powtarzane i zapamiętywane przez kolejnych słuchaczy. Z czasem ktoś zapisywał zapamiętany utwór, niekiedy powstawało kilka niezależnych zapisów. Po epoce antycznej, kiedy twórczość miała zapewniać autorowi indywidualną, ,,imienną" nieśmiertelność - na początku średniowiecza za cnotę twórców uznawano anonimowość. Sztuka miała służyć chwale Boga, religii, kraju - instytucjom trwalszym od znikomego i mało istotnego jednostkowego bytu. Legendy, mity, wiele kronik czy pieśni - teksty ważne dla całych społeczności, to często dzieła, których autorów nie sposób wskazać.

Autor nieznany in Wikipedia
Close

* Loading