Oferta dla Przyjaciół

Czytaj teksty współczesnych autorek i autorów wcześniej niż inni. Ty decydujesz, ile płacisz!

Zadeklaruj stałą wpłatę i dołącz do Towarzystwa Przyjaciół Wolnych Lektur.

TAK, chcę dołączyć!
Nie, rezygnuję z tej oferty
Oferta dla Przyjaciół

Przyjaciele Wolnych Lektur otrzymują dostęp do specjalnych publikacji wcześniej niż inni. Zadeklaruj stałą wpłatę i dołącz do Towarzystwa Przyjaciół Wolnych Lektur. Kliknij, by przejść do strony płatności!

x
X
Support!
Help free the book!George Orwell - Rok 1984
collected: 3446.00 złneeded: 18750.00 złuntil fundraiser end:
Help free the book!

5644 free readings you have right to

Language Language

Author: Platon

  • Platon X
  1. Sokrates i tesalski arystokrata Menon rozmawiają na temat cnoty (areté), inaczej mówiąc dzielności, doskonałości, obejmującej zalety właściwe najlepszym ludziom. Dodatkowymi uczestnikami dialogu są jeden ze służących Menona oraz Anytos, jeden z późniejszych oskarżycieli Sokratesa.

    Na początku dwaj główni rozmówcy rozważają podstawową kwestię: „Czym jest cnota i czy można się jej nauczyć?”. Natrafiają przy tym na kłopot zwany obecnie paradoksem Menona. Wydaje się, że nie ma sensu szukać wiedzy. Gdyż albo człowiek szuka tego, co zna, wówczas przecież nie będzie tego szukał, albo tego, czego nie zna, a wtedy nie wie, czego ma szukać.

    W odpowiedzi na ten problem Sokrates usiłuje eksperymentalnie dowieść, że dysponujemy wiedzą wrodzoną, jej poznawanie jest przypominaniem sobie tego, co nieśmiertelna dusza człowieka poznała przed narodzinami. W dialogu pojawia się w związku z tym interesująco, krok po kroku ukazane rozwiązywanie problemu geometrycznego: znalezienia boku kwadratu, który miałby pole dwukrotnie większe od pola kwadratu o boku dwóch stóp.

  2. Jeden z najbardziej znanych utworów Platona, najważniejszy tekst kształtujący obraz ateńskiego filozofa Sokratesa w kulturze europejskiej. Książka ta, chociaż często zaliczana do dialogów, przedstawia treść trzech mów, które Sokrates wygłosił, stojąc przed sądem, oskarżony o psucie młodzieży i bezbożność. Postać niezłomnego myśliciela, niewinnego sprawiedliwego, który nie odstępuje od swoich zasad nawet w obliczu zagrożenia śmiercią, zapada w pamięć, przewija się w dziełach kolejnych pokoleń poetów, pisarzy i malarzy.

    Od czasów starożytnych Obrona Sokratesa bywa łączona w tetralogię z dialogiem Eutyfron, poprzedzającym ją w chronologii wydarzeń, oraz z następującymi po niej Kritonem i Fedonem: cztery pisma ukazujące ostatnie dni życia Sokratesa, od przyjęcia oskarżenia aż po śmierć w więzieniu.

    Tekst w popularnym przekładzie Władysława Witwickiego, zaopatrzony przez tłumacza we wstęp, omawiający tło wydarzeń, oraz obszerny komentarz do utworu.

  3. Najobszerniejsze, poza Prawami, i najbogatsze treściowo dzieło Platona, będące kamieniem węgielnym europejskiej filozofii, odegrało także wielką rolę w rozwoju myśli politycznej i teologii chrześcijańskiej. W formie dialogu Sokratesa z kilkoma osobami autor przedstawia syntezę swoich poglądów na temat etyki, teorii bytu, teorii poznania i filozofii politycznej. Wychodząc od analizy tego, czym jest sprawiedliwość, czy warto być sprawiedliwym, jaki jest związek między sprawiedliwością a szczęściem, przechodzi do rozważań nad pochodzeniem miasta-państwa i przedstawia koncepcję idealnego państwa, opartego na idei sprawiedliwości, podzielonego na wyspecjalizowane klasy społeczne i rządzonego przez mędrców-filozofów. Omawia także rolę poetów, wojowników i filozofów w społeczeństwie, dyskutuje różne dobre i złe strony istniejących form rządów, przedstawia swoją teorię idei, niematerialnych wiecznych bytów, w stosunku do których rzeczy są jedynie cieniami, a na koniec swojej długiej obrony sprawiedliwości przedstawia wizję zaświatów, przekonuje o nieśmiertelności duszy ludzkiej, wynagradzanej za dobre życie.

    „Więc doprawdy, że do rządów nie powinni się brać ludzie, którzy się w rządzeniu kochają”.

All matching works

Motifs and themes

A

Artysta (4)

B

Bieda (5)

Błądzenie (1)

Bogactwo (10)

Bohaterstwo (2)

Bóg (10)

C

Chciwość (1)

Choroba (4)

Ciało (14)

Cierpienie (1)

Cnota (31)

Czyn (1)

D

Dobro (21)

Drzewo (1)

Duch (3)

Dusza (41)

Dzieciństwo (3)

Dziecko (4)

E

Emigrant (2)

Erotyzm (1)

F

Fałsz (7)

Filozof (27)

G

Głupota (1)

Gniew (7)

Grób (1)

Grzech (1)

Grzeczność (1)

H

Hańba (3)

Honor (3)

I

Interes (2)

K

Kara (6)

Kłamstwo (3)

Kłótnia (1)

Kobieta (14)

Kochanek (1)

Kondycja ludzka (12)

Koń (3)

Korzyść (2)

Krzywda (4)

Książka (2)

Księżyc (2)

L

Lekarz (1)

Los (2)

M

Marzenie (1)

Mądrość (30)

Mędrzec (4)

Mężczyzna (9)

Miłość (23)

Miłość platoniczna (4)

Mizoginia (1)

Muzyka (5)

N

Narodziny (2)

Natura (1)

Nauczyciel (5)

Nauka (13)

Nienawiść (1)

Nieśmiertelność (15)

O

Obowiązek (1)

Obraz świata (4)

Obyczaje (2)

Obywatel (8)

Odrodzenie (2)

Odwaga (6)

Ofiara (1)

Ojczyzna (1)

Oko (1)

Opieka (2)

P

Pamięć (5)

Państwo (32)

Pieniądz (13)

Pies (1)

Piękno (10)

Pijaństwo (2)

Pobożność (4)

Pochlebstwo (1)

Poeta (5)

Poezja (16)

Pogrzeb (3)

Polityka (1)

Poświęcenie (3)

Pozory (2)

Pozycja społeczna (1)

Pożądanie (7)

Prawda (22)

Prawo (16)

Proroctwo (1)

Przekupstwo (2)

Przemoc (1)

Przyjaźń (2)

Przysięga (1)

Ptak (1)

R

Radość (1)

Religia (1)

Rodzina (5)

Rozkosz (4)

Rozpacz (5)

Rozum (8)

Rzeka (1)

S

Samobójstwo (1)

Sąd (14)

Seks (1)

Sen (5)

Sędzia (4)

Siła (1)

Sława (7)

Słońce (4)

Słowo (3)

Smutek (1)

Sprawiedliwość (24)

Starość (10)

Strach (8)

Sumienie (3)

Syn (4)

Szaleństwo (1)

Szczęście (5)

Szkoła (1)

Sztuka (8)

Ś

Śmiech (3)

Śmierć (47)

Śmierć bohaterska (2)

Śpiew (2)

Światło (1)

T

Teatr (1)

Tłum (6)

Trucizna (3)

Trup (1)

Twórczość (3)

U

Ucieczka (2)

Uczta (2)

Uroda (1)

W

Walka (1)

Wiadomość (1)

Wiara (6)

Wiatr (1)

Wiedza (19)

Więzienie (1)

Więzień (3)

Wina (2)

Władza (13)

Woda (1)

Wojna (6)

Wstyd (2)

Wygnanie (2)

Z

Zaświaty (15)

Zbrodnia (4)

Zdrowie (2)

Zemsta (1)

Zło (17)

Zwycięstwo (1)

Ż

Żałoba (1)

Żołnierz (11)

Życie jako wędrówka (1)

Author: Platon

Ur.
427 p.n.e. w Atenach (a. na Eginie)

Zm.
347 p.n.e. w Atenach

Najważniejsze dzieła:
Obrona Sokratesa, Kriton, Fedon, Uczta, Fajdros, Gorgiasz, Timajos, Państwo, Prawa

Właśc. Arystokles. Filozof grecki, twórca systemu zw. idealizmem. Twierdził, że idee (szczególnie pojęcia ogólne, dotyczące etyki i logiki) istnieją jako czyste, niezmienne prawzory podlegających zmianom zjawisk materialnych; rzeczywistość idei uznawał za jedynie prawdziwą. Założyciel szkoły zw. Akademią Platońską w Atenach (387 r. p.n.e.). Wywodził się z arystokracji ateńskiej (przez matkę był spokrewniony z Solonem), co miało wpływ na jego antydemokratyczne poglądy: w swoim Państwie hierarchiczność ustroju wywodził z ,,naturalnej" nierówności dusz ludzkich, zależnej od pochodzenia społecznego. Ostatecznie swoje stanowisko polityczne utwierdził w związku ze skazaniem na śmierć w demokratycznym procesie swego mistrza, Sokratesa. Po tym wydarzeniu wraz z grupą przyjaciół na 12 lat opuścił rodzinne polis. W większości napisanych przez Platona dialogów filozoficznych występuje postać Sokratesa; trudno jednak rozstrzygnąć, w jakim stopniu wygłaszane przez tę postać poglądy relacjonują stanowisko Sokratesa, a w jakim stanowią autorską interpretację Platona.

  • Przeczytaj artykuł o autorze w Wikipedii
  • Platon in Wikipedia
    Close

    * Loading