5519 darmowych utworów do których masz prawo

Język

Autor: Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy)

  • Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy) X
  1. Dramatyczna tragifarsa, która przybierając formę groteski realizowała postulat Witkacego, aby w opanowanym przez materialistyczne nastawienie świecie zachować aksjologiczny wymiar sztuki i sens życia.

    Teoria Czystej Formy tym razem została zastosowana przez autora w dramacie, którego bohaterem uczynił Witkacy Tumora Mózgowicza — wielkiego matematyka. Perypetie naukowca, dopełnione makabrycznymi scenami i nieadekwatnymi do sytuacji reakcjami wkraczających na scenę postaci, stanowią treść atrakcyjną nie tylko dla koneserów twórczości artysty. Rozważania matematyka, na przykład na temat rodziny, w wyjątkowy sposób ukazują mistrzowskie pióro autora. Tumor Mózgowicz to jedna z najlepszych sztuk Witkacego.

  2. Młody chłopiec, syn srogiego barona-browarnika, wraca po maturze do rodzinnego dworu. Wydarzenia rozgrywają się bardzo szybko.

    W ciągu jednej nocy śmierć ojca i podwójna inicjacja seksualna oraz szereg dziwacznych znajomości, które zniechęcają naszego bohatera do sztuki, filozofii i religii, potem nacjonalizacja rodzinnego majątku, cios ze strony kochanki (rozbuchanej, starzejącej się femme fatale) i „upadek” matki w ramiona dziarskiego przedstawiciela „ludu”.

    Barwnym tłem tego dramatu jest wyuzdana political fiction: pogrążona w chaosie Polska, otoczona republikami bolszewickimi, w Rosji zwyciężyli biali, by zaraz ulec potędze bezdusznych Chińczyków. W atmosferze przygniatającej schyłkowości (upadek w różnych formach i kierunkach dotyczy wszystkich i wszystkiego), w ogólnym dojmującym nienasyceniu, wpływy zdobywa demoniczny, nieodgadniony Mąż Opatrznościowy — krzywonogi Generał-Kwatermistrz Kocmołuchowicz.

    Autor skupia się na dogłębnych opisach chwilowych stanów emocjonalnych, drgnień duszy. Analizuje zwłaszcza wszelkie wstydliwe i budzące wstręt aspekty relacji międzyludzkich, błyskotliwie zaklinając w materię swoistego, groteskowego języka świeże wówczas idee freudowskie (np. papidło — figura zmarłego, ale wciąż wszechwładnego ojca).

Wybrane utwory

Motywy i tematy

A

Alkohol (11)

Ambicja (1)

Anioł (1)

Antysemityzm (8)

Artysta (15)

B

Bieda (1)

Błądzenie (2)

Błoto (1)

Bogactwo (6)

Bóg (5)

Brud (1)

Bunt (2)

C

Carpe Diem (1)

Chłop (5)

Choroba (2)

Chrzest (2)

Ciało (6)

Cierpienie (13)

Córka (3)

Czas (1)

Czyn (4)

D

Dobro (3)

Dorosłość (1)

Doskonałość (1)

Duch (10)

Duma (1)

Dusza (2)

Dworek (1)

Dziecko (7)

Dziedzictwo (1)

E

Erotyzm (7)

F

Filozof (5)

G

Głupota (1)

Grzeczność (2)

Gwiazda (2)

H

Historia (10)

Honor (2)

I

Idealista (7)

Imię (1)

Interes (2)

J

Jedzenie (9)

K

Kara (3)

Kłamstwo (3)

Kłótnia (1)

Kobieta (30)

Kobieta demoniczna (61)

Kobieta "upadła" (1)

Kochanek (8)

Kochanek romantyczny (1)

Kondycja ludzka (29)

Konflikt pokoleń (1)

Konflikt wewnętrzny (2)

Krew (1)

Król (1)

Ksiądz (17)

Książka (2)

Kwiaty (1)

L

Lek (1)

Literat (5)

Los (1)

Lud (3)

Ł

Łzy (1)

M

Małżeństwo (2)

Marzenie (2)

Maszyna (3)

Matka (7)

Mąż (5)

Melancholia (4)

Mędrzec (1)

Mężczyzna (23)

Miasto (2)

Miłość (16)

Miłość romantyczna (1)

Miłość silniejsza niż śmierć (2)

Mizoginia (7)

Młodość (4)

Modlitwa (1)

Morderstwo (5)

Muzyka (2)

N

Nacjonalizm (3)

Narkotyki (24)

Narodziny (1)

Naród (3)

Natura (10)

Nauka (3)

Niebo (1)

Nienawiść (2)

Nuda (6)

O

Obraz świata (21)

Obrzędy (1)

Obyczaje (1)

Odwaga (2)

Ofiara (2)

Ojciec (6)

Oko (2)

Okrucieństwo (1)

Oświadczyny (1)

Otchłań (1)

P

Pamięć (1)

Państwo (3)

Piekło (1)

Pies (2)

Piękno (6)

Pijaństwo (1)

Plotka (2)

Pocałunek (4)

Poeta (4)

Poezja (4)

Pogrzeb (2)

Pojedynek (3)

Polak (1)

Polityka (6)

Polska (1)

Postęp (2)

Poświęcenie (2)

Potwór (2)

Pozory (2)

Pozycja społeczna (25)

Pożądanie (27)

Praca (18)

Prawda (7)

Przebranie (1)

Przeczucie (1)

Przekleństwo (1)

Przemiana (5)

Przemoc (7)

Przyroda nieożywiona (1)

Przywódca (8)

R

Religia (15)

Rewolucja (37)

Robak (2)

Robotnik (16)

Rodzina (2)

Rozkosz (5)

Rozum (1)

S

Samobójstwo (6)

Samolubstwo (1)

Samotnik (1)

Samotność (4)

Seks (16)

Sen (4)

Sielanka (2)

Siła (2)

Sława (1)

Słońce (4)

Słowo (15)

Sługa (4)

Sport (1)

Spowiedź (3)

Sprawiedliwość (2)

Starość (6)

Strach (7)

Sumienie (3)

Syn (4)

Szaleniec (1)

Szaleństwo (4)

Szatan (3)

Szczęście (4)

Szlachcic (4)

Sztuka (23)

Ś

Ślub (3)

Śmiech (4)

Śmierć (15)

Śpiew (1)

Światło (1)

Święty (2)

T

Tajemnica (6)

Teatr (3)

Tęsknota (1)

Trup (1)

Twórczość (2)

U

Uczta (1)

Upadek (15)

Urzędnik (7)

W

Walka (4)

Walka klas (3)

Wampir (1)

Wiara (4)

Wiedza (3)

Więzienie (3)

Więzień (3)

Wizja (1)

Władza (26)

Wojna (4)

Wolność (1)

Wróg (1)

Wspomnienia (2)

Wyrzuty sumienia (4)

Z

Zabawa (1)

Zaświaty (1)

Zazdrość (3)

Zdrada (8)

Zdrowie (1)

Zło (2)

Zmartwychwstanie (1)

Zwierzę (3)

Zwierzęta (2)

Ż

Żołnierz (2)

Żona (3)

Żyd (11)

Autor: Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy)

Ur.
24 lutego 1885 w Warszawie
Zm.
18 września 1939 w Jeziorach na Polesiu
Najważniejsze dzieła:
W małym dworku dramat, 1921), Wariat i zakonnica (dramat, 1923), Janulka, córka Fizdejki (dramat, 1923), Matka (dramat 1924), Szewcy (dramat, 1934), Pożegnanie jesieni (powieść, 1927), Nienasycenie (powieść, 1930), Nowe formy w malarstwie i wynikające stąd nieporozumienia (1919), Pojęcia i twierdzenia implikowane przez pojęcie Istnienia (1935), Niemyte dusze (1936; wyd. 1975).

Pseudonim Witkacy.
Polski awangardowy malarz, dramaturg, pisarz i filozof. Malarstwo studiował na krakowskiej ASP (u J. Stanisławskiego i J. Mehofera). W czasie I wojny światowej zaciągnął się do armii carskiej, ranny w 1916 r., pojechał kurować się do rodziny w Moskwie, gdzie był świadkiem wybuchu rewolucji październikowej. Bezpośrednie doświadczenie historii ukształtowało katastroficzną historiozofię Witkacego. W 1918 roku wrócił do Polski i osiadł w Zakopanem. Pracował zarobkowo jako portrecista (w latach 30. stworzył jednoosobową "Firmę portretową"), tworzył teoretyczne teksty z zakresu estetyki, był członkiem krakowskiej grupy formistów, głosząc teorię Czystej Formy w sztuce, mającej odwoływać się u odbiorcy bezpośrednio do uczuć metafizycznych. Z czasem stworzył własny system filozoficzny. W 1935 r. odznaczony prze Polską Akademię Nauk. Po wybuchu II wojny światowej, nie przyjęty jako ochotnik do wojska, udał się w kierunku wschodniej granicy Polski. Zginął śmiercią artystyczno-samobójczą, zażywając weronal wraz ze swą ówczesną kochanką oraz podcinając sobie żyły na wieść o agresji Związku Radzieckiego na prowadzącą wojnę z hitlerowskimi Niemcami Polskę.

Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy) w Wikipedii
Zamknij

* Ładowanie