Wolne Lektury potrzebują Twojej pomocy...

Dzisiaj aż 15 770 dzieciaków dzięki wsparciu osób takich jak Ty znajdzie darmowe książki na Wolnych Lekturach.
Dołącz do Przyjaciół Wolnych Lektur i zapewnij darmowy dostęp do książek milionom uczennic i uczniów dzisiaj i każdego dnia!

Tak, dorzucę się do Wolnych Lektur!
Tym razem nie pomogę, przechodzę prosto do biblioteki
Dołącz

Dzisiaj aż 15 770 dzieciaków dzięki wsparciu osób takich jak Ty znajdzie darmowe książki na Wolnych Lekturach — dołącz do Przyjaciół Wolnych Lektur i zapewnij darmowy dostęp do książek milionom uczennic i uczniów dzisiaj i każdego dnia [kliknij, by dowiedzieć się więcej]

x
Polska mowa → ← Co kochać?

Spis treści

    1. Król: 1
    2. Nauka: 1
    3. Pozycja społeczna: 1
    4. Sława: 1
    5. Strój: 1
    6. Uczeń: 1

    Władysław BełzaKatechizm polskiego dzieckaDisce puer[1]

    1
    KrólSiadł król Batory[2] na swej stolicy
    W sławy i blasku potędze;
    Miecz mu połyskał w dzielnej prawicy,
    Dłoń drugą oparł na księdze.
    5
    Strój, Pozycja społecznaPrzed królem stało małe pacholę[3],
    Uśmiech miał w oczach swawolny,
    Ale myśl jakąś jasną na czole,
    A był to biedny żak[4] szkolny.
    Choć ubiór jego nie lśnił szkarłatem,
    10
    Bo nosił świtkę[5] siermiężną[6];
    Nie drżał on trwożnie przed majestatem,
    Choć stał z pokorą należną.
    Nauka, Uczeń, SławaA król i mędrzec w jednej osobie,
    Los chłopca mając na względzie:
    15
    „Ucz się! — doń rzecze, — a ja to zrobię,
    Że w pierwszych będziesz stał rzędzie!”
    Bo wiedział król ten, że nie garść złota
    Darzy znaczeniem i władzą;
    Ale nauka, prawość i cnota,
    20
    Na szczeble sławy prowadzą.
    I choć król dawno spoczął już w grobie,
    Dotąd brzmi jego orędzie[7]:
    „Ucz się pacholę! a mówię tobie,
    Że będziesz w pierwszych stał rzędzie!”

    Przypisy

    [1]

    disce puer (łac.) — ucz się, chłopcze. [przypis edytorski]

    [2]

    Batory, Stefan (1533–1586) — właśc. Istvan Bathory, książę Siedmiogrodu, od 1571 król Polski, a od 1576 wielki książę litewski; poślubił Annę Jagiellonkę, córkę Zygmunta I Starego, ostatnią przedstawicielkę Piastów na polskim tronie. Jeden z najwybitniejszych polskich królów elekcyjnych. [przypis edytorski]

    [3]

    pacholę (przestarz.) — chłopiec mający od kilku do kilkunastu lat, już nie małe dziecko, a jeszcze nie młodzieniec; także: giermek. [przypis edytorski]

    [4]

    żak (przestarz.) — uczeń, student. [przypis edytorski]

    [5]

    świtka — męska odzież wierzchnia używana przez chłopów oraz ubogą szlachtę; rodzaj koszuli z długimi rękawami, wykonanej z grubego materiału, sięgającej do połowy ud lub do kolan; stała się symbolem biedy, ale też szlachetnej prostoty; siermięga. [przypis edytorski]

    [6]

    siermiężny — prosty; wykonany z grubego materiału, zgrzebny. [przypis edytorski]

    [7]

    orędzie — apel, odezwa; skierowane do ogółu społeczeństwa uroczyste przemówienie osoby piastującej ważny urząd (przywódcy państwa, dostojnika kościelnego), często wygłaszane z okazji jakiegoś wydarzenia lub święta. [przypis edytorski]

    Zamknij
    Proszę czekać…
    x