Wolne Lektury potrzebują Twojej pomocy...

Dzisiaj aż 15 770 dzieciaków dzięki wsparciu osób takich jak Ty znajdzie darmowe książki na Wolnych Lekturach.
Dołącz do Przyjaciół Wolnych Lektur i zapewnij darmowy dostęp do książek milionom uczennic i uczniów dzisiaj i każdego dnia!

Tak, dorzucę się do Wolnych Lektur!
Tym razem nie pomogę, przechodzę prosto do biblioteki
Ufunduj e-książki dla dzieciaków

Lektury szkolne za darmo dla każdego dzieciaka? To możliwe dzięki wsparciu darczyńców takich jak Ty! Kliknij i dorzuć się >>>

x

6414 darmowych utworów do których masz prawo

Język

Autor: Eliza Orzeszkowa

  • Eliza Orzeszkowa X
  1. On i ona. Spotkanie niby przypadkowe, ale bardzo wyczekiwane. Rozmowa przechodzi we flirt, a flirt w coś jeszcze poważniejszego.

    Do miasta przyjeżdża piękna dziewczyna z małego dworku. Niby do ciotki, ale tak naprawdę w poszukiwaniu chłopaka, który był z wizytą na wsi jakiś czas wcześniej. Spotykają się i oderwać się od siebie już nie mogą. I niby wszystko już wiemy, i już trzymamy za nich kciuki, kiedy dowiadujemy się o tej trzeciej. Eliza Orzeszkowa jest jedną z najważniejszych pisarek polskich epoki pozytywizmu. Jej utwory cechuje ogromne wyczucie problemów społecznych — w mowie pogrzebowej Józef Kotarbiński nazwał ją wręcz „czującym sercem epoki”.

  2. „Historja nieduża i jak prawie wszystkie historyjki tego świata, z początkiem wesołym, a z zakończeniem smutnem. Jeszcze teraz, gdy ją czasem wspominam, czyni mi się smutno i jakoś wstyd. Nie za siebie. Za kogóż? Może za ród ludzki.”

    Prosta, krótka opowieść o pięknie natury i bezmyślnym ludzkim okrucieństwie wobec zwierząt. Kolejne z późnych opowiadań Orzeszkowej zamieszczonych w zbiorze „Ostatnie nowele” z roku 1921. Niestety, podobnie jak większość jej późnej twórczości, znacznie mniej interesujące od utworów tworzonych dwie czy trzy dekady wcześniej. Eliza Orzeszkowa jest jedną z najważniejszych pisarek polskich epoki pozytywizmu. Jej utwory cechuje ogromne wyczucie problemów społecznych — w mowie pogrzebowej Józef Kotarbiński nazwał ją wręcz „czującym sercem epoki”.

  3. Obrazek znad Niemna. Spotkane na drodze przestraszone dziecko boi się, że zostanie zjedzone. Ten strach jest echem nieokreślonych wydarzeń z przeszłości.

    Orzeszkowa kolejny raz wraca nad Niemen ze swoimi opisami natury. Tym razem jednak służy jej ona do przywołania historii. Dziecko przestraszyło się, bo dziadek karmił je przerażającymi opowieściami, i tak jak echo powtarza wypowiedziane słowa — tak ponura historia odezwała się w płaczu dziecka. Eliza Orzeszkowa jest jedną z najważniejszych pisarek polskich epoki pozytywizmu. Jej utwory cechuje ogromne wyczucie problemów społecznych — w mowie pogrzebowej Józef Kotarbiński nazwał ją wręcz „czującym sercem epoki”.

Wybrane utwory

Motywy i tematy

A

Alkohol (4)

Ambicja (2)

Arkadia (2)

Artysta (9)

Asceta (1)

B

Bieda (10)

Bijatyka (2)

Błazen (1)

Błądzenie (1)

Błoto (1)

Bogactwo (14)

Bóg (2)

Brat (2)

Burza (1)

C

Chciwość (1)

Chleb (3)

Chłop (26)

Choroba (18)

Ciało (21)

Cierpienie (5)

Cisza (3)

Cnota (2)

Córka (8)

Czas (7)

Czyn (1)

D

Dama (5)

Dekadent (1)

Diabeł (1)

Dobro (2)

Dom (12)

Dorosłość (4)

Drzewo (5)

Duch (2)

Duma (9)

Dusza (8)

Dworek (2)

Dworzanin (1)

Dwór (9)

Dzieciństwo (3)

Dziecko (13)

Dziedzictwo (8)

Dźwięk (1)

E

Emancypacja (1)

Emigrant (1)

F

Filozof (1)

Flirt (6)

G

Głód (2)

Głupiec (1)

Głupota (4)

Gniew (1)

Gospodarz (11)

Gospodyni (11)

Gość (9)

Grób (8)

Grzech (1)

Gwiazda (1)

H

Handel (3)

Hańba (1)

Historia (10)

Honor (2)

I

Idealista (8)

Interes (6)

J

Jedzenie (11)

K

Kara (2)

Klęska (1)

Kłótnia (1)

Kobieta (92)

Kobieta "upadła" (1)

Kochanek (1)

Kochanek romantyczny (3)

Kondycja ludzka (13)

Konflikt (6)

Konflikt pokoleń (3)

Koń (2)

Korzyść (1)

Krew (1)

Król (2)

Krzywda (1)

Książka (3)

Księżyc (2)

Kuchnia (3)

Kwiaty (5)

L

Las (4)

Lato (2)

Lekarz (2)

Lenistwo (1)

List (2)

Literat (4)

Los (6)

Lud (10)

Ł

Łzy (9)

M

Małżeństwo (15)

Marzenie (3)

Matka (18)

Mąż (18)

Melancholia (3)

Mężczyzna (47)

Miasto (1)

Miłosierdzie (2)

Miłość (26)

Miłość niespełniona (5)

Miłość romantyczna (3)

Miłość silniejsza niż śmierć (1)

Miłość spełniona (1)

Mizoginia (1)

Młodość (16)

Moda (1)

Modlitwa (2)

Motyl (2)

Mucha (5)

Muzyka (9)

N

Natura (14)

Nauczyciel (3)

Nauczycielka (5)

Nauka (8)

Niedziela (1)

Nienawiść (1)

Niewola (1)

Noc (2)

Nuda (12)

O

Obłok (1)

Obowiązek (4)

Obraz świata (4)

Obyczaje (33)

Ogród (8)

Ojciec (24)

Ojczyzna (6)

Oko (4)

Okrucieństwo (1)

Opieka (8)

Oświadczyny (1)

P

Pamięć (6)

Pan (2)

Panna młoda (1)

Państwo (1)

Patriota (2)

Pieniądz (12)

Pies (7)

Piękno (1)

Pijaństwo (1)

Plotka (2)

Pocałunek (3)

Podróż (2)

Poezja (3)

Pokusa (3)

Polak (2)

Polityka (2)

Polowanie (1)

Portret (1)

Powstanie (2)

Pozycja społeczna (35)

Praca (48)

Praca organiczna (1)

Praca u podstaw (2)

Prawo (3)

Próżność (1)

Przekleństwo (1)

Przemiana (5)

Przemijanie (7)

Przemoc (3)

Przestrzeń (1)

Przyjaźń (5)

Przyroda nieożywiona (3)

Ptak (7)

Pustynia (2)

Pycha (1)

R

Raj (3)

Religia (2)

Robak (1)

Robotnik (2)

Rodzina (2)

Rosjanin (2)

Rośliny (8)

Rozczarowanie (2)

Rozstanie (1)

Rozum (2)

Rzeka (12)

S

Salon (7)

Samobójstwo (2)

Samolubstwo (1)

Samotnik (1)

Samotność (1)

Sąd (4)

Sąsiad (5)

Sen (3)

Serce (6)

Sielanka (1)

Siła (3)

Siostra (1)

Sława (1)

Słońce (5)

Słowo (9)

Sługa (3)

Służalczość (1)

Sobowtór (1)

Spowiedź (1)

Sprawiedliwość (2)

Starość (16)

Strach (3)

Strój (20)

Sumienie (1)

Swaty (1)

Syn (23)

Szaleniec (1)

Szaleństwo (4)

Szczęście (7)

Szkoła (2)

Szlachcic (23)

Sztuka (1)

Ś

Śmiech (4)

Śmierć (3)

Śmierć bohaterska (1)

Śpiew (6)

Świt (1)

T

Taniec (3)

Testament (1)

Tęsknota (1)

Trup (2)

U

Ucieczka (1)

Uczeń (1)

Umiarkowanie (1)

Upadek (4)

Uroda (5)

Urzędnik (1)

V

Vanitas (2)

W

Walka (3)

Wdowa (4)

Wesele (11)

Wiatr (3)

Wiedza (5)

Wierność (1)

Wierzenia (2)

Wieś (25)

Wina (1)

Wizja (2)

Własność (10)

Woda (6)

Wojna (2)

Wolność (2)

Wspomnienia (11)

Współpraca (3)

Wzrok (3)

Z

Zabawa (5)

Zaręczyny (1)

Zaświaty (1)

Zazdrość (5)

Zbrodnia (1)

Zdrada (3)

Zdrowie (1)

Ziemia (4)

Zima (1)

Zwierzęta (3)

Zwycięstwo (1)

Ż

Żebrak (2)

Żołnierz (1)

Żona (18)

Życie snem (1)

Żyd (1)

Autor: Eliza Orzeszkowa

Ur.
6 czerwca 1841 r. w Miłkowszczyźnie
Zm.
18 maja 1910 r. w Grodnie
Najważniejsze dzieła:
Nad Niemnem (1888), Cham (1888), Meir Ezofowicz (1878), Gloria victis (1910), Dobra pani (1873), A...B...C... (1873), Niziny (1885), Dziurdziowie (1885)

Polska pisarka nurtu pozytywizmu znana pod nazwiskiem męża, Piotra Orzeszko, nazwisko rodowe: Korwin-Pawłowska. Publikowała pod pseudonimami: E.O., Bąk, Wa-Lit-No, Li...ka, Gabriela, Litwinka. Pierwszymi jej tekstami były powieści tendencyjne (Marta 1873); cele swojej wczesnej twórczości przedstawiła w rozprawach: Kilka uwag nad powieścią (1866) i Listy o literaturze (1873). Drugim etapem pisarskim Orzeszkowej był realizm (Nad Niemnem), oscylujący niekiedy w kierunku naturalizmu (Dziurdziowie). Teoretycznoliterackie opracowanie założeń powieści realistycznej znalazło się w rozprawie O powieściach T.T. Jeża z rzutem oka na powieść w ogóle (1879). Późne utwory noszą cechy prozy modernistycznej (tom Gloria victis). Najsłynniejsza powieść Orzeszkowej, Nad Niemnem, dotyczy tematu tożsamości narodowej, będąc jednocześnie uczczeniem powstania styczniowego, w którym autorka czynnie brała udział. Samo powstanie było bardzo ważną częścią jej życia - w swoim domu ukrywała ostatniego dyktatora tego zrywu narodowego, Romualda Traugutta, osobiście też organizowała zaopatrzenie i pomoc lekarską dla powstańców. Pisarka utrzymywała ścisłe kontakty ze środowiskiem literackim: M. Konopnicka była jej bliską przyjaciółką jeszcze z pensji; ożywiona korespondencja łączyła Orzeszkową z L. Méyetem i Z. Miłkowskim; była związana z tygodnikiem Bluszcz. Nominowana do Nagrody Nobla w 1905 r., przegrała jednak z H. Sienkiewiczem. Twierdziła, że literatura powinna odpowiadać za los społeczeństwa.

Eliza Orzeszkowa w Wikipedii
Zamknij

* Ładowanie