![Cyrano de Bergerac](/media/book/cover_clean/rostand-cyrano-de-bergerac_crbTXdI.jpg)
Edmond Rostand
Cyrano de Bergerac
LE BRET
Gdybyś twą muszkieterską chciał okiełzać duszę,
Grosz, sława…
CYRANO
Cóż więc w celu...
Motyw ma opisywać postawę np. urzędników carskich, płaszczących się przed wyższymi i pogardzających niższymi rangą. Sam motyw urzędnika jest neutralny i nie opisuje moralnego aspektu funkcjonowania człowieka w systemie despotyzmu. Przeglądając uważnie Dziady dostrzeżemy, że jest to wielce złożona postawa, właściwa zarówno Senatorowi, jak Doktorowi i na jej określenie nie wystarczy np. pochlebstwo (ciekawe, że uczestniczy w tych dialogach Lokaj, a więc sługa, który jest mniej służalczy niż występujący w tych scenach panowie).