Aby móc stabilnie działać w 2026 roku, potrzebujemy Twojego wsparcia!
dowiedz się więcej

Wpłać
 
600 000 zł

Cześć ludzie!

Tu Patyczak, Brudne Dzieci Sida! Lubię biegać, lubię grać, ale czytać wprost uwielbiam. Dlatego wspieram skromnym, ale za to regularnym comiesięcznym zleceniem stałym Fundację Wolne Lektury. Napisałem nawet wiersz:

Czy wolisz czytać w domu, czy na łonie natury,
Zapraszam! Wspierajmy razem Fundację Wolne Lektury!

Wspieram Wolne Lektury!
Platon, Teajtet
Posłuchaj w ElevenReader

Pobieranie e-booka

Wybierz wersję dla siebie:

.pdf

Jeśli planujesz wydruk albo lekturę na urządzeniu mobilnym bez dodatkowych aplikacji.

.epub

Uniwersalny format e-booków, obsługiwany przez większość czytników sprzętowych i aplikacji na urządzenia mobilne.

.mobi

Natywny format dla czytnika Amazon Kindle.

Teajtet Platona to pierwsza część trylogii dialogów, w skład której wchodzą jeszcze Sofista i Polityk.

Sokrates utożsamia mądrość z wiedzą, poszukuje więc odpowiedzi na pytanie, czym właściwie jest wiedza. Z kim najlepiej mógłby o tym porozmawiać?

Najbardziej abstrakcyjną, a jednocześnie najmniej subiektywną, najmniej podatną na mylne sądy i uniwersalną w prawdziwości swoich twierdzeń dziedziną ludzkiej wiedzy jest matematyka. W poszukiwaniach definicji wiedzy partnerami Sokratesa są dwaj matematycy: Teodor z Cyreny oraz jego uczeń Teajtet z Aten. Teajtet to bystry, zdolny młodzieniec, który zajmuje się niewspółmiernością odcinków i ogólną teorią podzielności. Zyska sobie miejsce w historii matematyki udowodnieniem, że istnieje tylko pięć wielościanów foremnych, zwanych bryłami platońskimi, i odkryciem dwóch ostatnich z nich: dwunastościanu i dwudziestościanu foremnego.

Pierwsza próba definicji: określenie wiedzy jako spostrzeżenia, sumy wszystkich wrażeń zmysłowych, spotyka się ze sprzeciwem Sokratesa. Większość dialogu stanowi jego polemika z poglądami Protagorasa i uczniów Heraklita, odrzucenie tezy, że nie ma twierdzeń pewnych i prawdziwych dla wszystkich ludzi i że każdy ma swoją prawdę. Również dwie kolejne definicje wiedzy, akcentujące, że jest sumą prawdziwych sądów, nie znajdują akceptacji Sokratesa.

W niemal wszystkich napisanych przez Platona dialogach filozoficznych występuje postać Sokratesa. W dialogach wczesnych, zwanych sokratejskimi, wygłaszane przez tę postać poglądy relacjonują stanowisko Sokratesa lub też są ich autorską interpretacją. W dialogach okresu średniego, do których należy Teajtet, oraz okresu późnego literacki Sokrates przekazuje idee Platona, stopniowo przestaje pełnić rolę głównego mówcy, a w ostatnim i najobszerniejszym, w Prawach, już nie występuje.

Dialog przetłumaczył Władysław Witwicki, znawca kultury starożytnej, autor przekładu niemal całości dzieł Platona. Pierwszy z przetłumaczonych przez niego dialogów — Uczta — został wydany w 1909 roku. Władysław Witwicki do końca życia zajmował się tłumaczeniem i objaśnianiem dzieł Platona, a jego przekłady są głęboko zakorzenione w kulturze polskiej i uznaje się je za wybitne.

Książka Teajtet Platona dostępna jest jako e-book (EPUB i Mobi Kindle) oraz plik PDF.

O autorze

Platon
Rzymska kopia popiersia Homera, autor nieznany, domena publiczna

Platon

Ur.
427 p.n.e. w Atenach (a. na Eginie)

Zm.
347 p.n.e. w Atenach

Najważniejsze dzieła:
Obrona Sokratesa, Kriton, Fedon, Uczta, Fajdros, Gorgiasz, Timajos, Państwo, Prawa

Właśc. Arystokles. Filozof grecki, twórca systemu zw. idealizmem. Twierdził, że idee (szczególnie pojęcia ogólne, dotyczące etyki i logiki) istnieją jako czyste, niezmienne prawzory podlegających zmianom zjawisk materialnych; rzeczywistość idei uznawał za jedynie prawdziwą. Założyciel szkoły zw. Akademią Platońską w Atenach (387 r. p.n.e.). Wywodził się z arystokracji ateńskiej (przez matkę był spokrewniony z Solonem), co miało wpływ na jego antydemokratyczne poglądy: w swoim Państwie hierarchiczność ustroju wywodził z ,,naturalnej" nierówności dusz ludzkich, zależnej od pochodzenia społecznego. Ostatecznie swoje stanowisko polityczne utwierdził w związku ze skazaniem na śmierć w demokratycznym procesie swego mistrza, Sokratesa. Po tym wydarzeniu wraz z grupą przyjaciół na 12 lat opuścił rodzinne polis.
W niemal wszystkich napisanych przez Platona dialogach filozoficznych występuje postać Sokratesa. W dialogach wczesnych, zwanych sokratejskimi, wygłaszane przez tę postać poglądy relacjonują stanowisko Sokratesa lub też są ich autorską interpretacją. W dialogach okresu średniego oraz okresu późnego literacki Sokrates przekazuje idee Platona, stopniowo przestaje pełnić rolę głównego mówcy, a w ostatnim i najobszerniejszym, w Prawach, już nie występuje.

  • Przeczytaj artykuł o autorze w Wikipedii