Wolne Lektury potrzebują pomocy...


Potrzebujemy Twojej pomocy!

Na stałe wspiera nas 445 czytelników i czytelniczek.

Niestety, minimalną stabilność działania uzyskamy dopiero przy 1000 regularnych darczyńców. Dorzucisz się?

Tak, dorzucę się do Wolnych Lektur!
Tym razem nie pomogę, przechodzę prosto do biblioteki
Pracuj dla Wolnych Lektur

Pracuj dla Wolnych Lektur! Szukamy fundraiserek i fundraiserów >>>

x

5757 darmowych utworów do których masz prawo

Język Język

Motyw: Polak,
motyw: Wolność,
autor: Jerzy Andrzejewski

  • Jerzy Andrzejewski X

Motyw: Polak

Dość często pojawiają się w naszej literaturze wypowiedzi na temat charakteru Polaków, ich specyficznych cnót i przywar. W ten sposób (szczególnie od czasów renesansu) kształtowały się wszystkie stereotypy dotyczące różnych narodowości. Jednakże w związku z sytuacją Polaków pod zaborami — sytuacją narodu bez państwa — w literaturze romantycznej i postromantycznej nasiliła się częstotliwość prób zdefiniowania polskości oraz wynikających stąd obowiązków. Chodziło przede wszystkim o obowiązki patriotyczne i obyczajowe, wiążące się z zachowaniem tradycji oraz podtrzymaniem pamięci o wspólnej historii. Jednakże próby ujednolicenia i ujednoznacznienia standardów i wzorców mających określać tożsamość wielomilionowej społeczności żyjącej w obrębie trzech różnych państw (o odmiennych systemach prawno-politycznych i w związku z tym realiach życia) – musiały budzić kontrowersje (szczególnie, że większość definicji było formułowanych z perspektywy emigrantów). W związku z tym kwestia polskości zaczęła często wiązać się z pojęciem (rozmaicie definiowanej) zdrady. Należy też pamiętać, że tożsamość Polaków kształtowała się w przeciwstawieniu do narodowości ościennych — głównie Rosjan i Niemców oraz innych obcych (jako takich zaczęto szczególnie ostro postrzegać Żydów). Te trudności, spory i antagonizmy znajdą odzwierciedlenie w zaznaczanych przez nas fragmentach.

Motyw: Wolność

Choć w pierwszym odruchu każdy jest przekonany, że wie, czym jest wolność (zwłaszcza, gdy chodzi o jego osobistą wolność), nie jest to pojęcie jednoznaczne i bywa rozmaicie definiowane. Konserwatyści wolą np. mówić nie o jednej, uniwersalnej wolności, ale o wolnościach (w lm.), czyli możliwościach decydowania i wyboru w określonych dziedzinach życia prywatnego i publicznego. Z całą pewnością można jedynie powiedzieć, że przebywanie w zamknięciu — więzieniu, odbiera człowiekowi wolność w sensie fizycznym. Istnieje jednak inny rodzaj wolności (możemy nazwać ją wolnością ducha), związanej z odwagą wyznawania i głoszenia własnych przekonań. Konrad w III części Dziadów przekonywał: „Ludzie! każdy z was mógłby, samotny, więziony,/ Myślą i wiarą zwalać i podźwigać trony.”

Autor: Jerzy Andrzejewski

Ur.
19 sierpnia 1909 w Warszawie
Zm.
19 kwietnia 1983 w Warszawie
Najważniejsze dzieła:
Popiół i diament (1948), Ciemności kryją ziemię (1957), Miazga (1979)

Prozaik, poseł na sejm PRL, opozycjonista, jeden z założycieli Komitetu Obrony Robotników. Przed wojną, za sprawą powieści Ład serca (1938), uważany za przedstawiciela literatury chrześcijańskiej. Po wojnie opublikował m. in. powieść Popiół i diament (1948), poruszającą temat antykomunistycznego podziemia, sfilmowaną przez Andrzeja Wajdę w roku 1958. Inne jego ważne dzieła to Bramy raju (1960), osadzone w czasach krucjaty dziecięcej studium kształtowania się ideologii, Idzie skacząc po górach (1963), gdzie główny bohater przejawia pewne cechy Pabla Picassa, wreszcie Miazga (1970) - skomplikowana, polifoniczna opowieść nawiązująca do Wesela Wyspiańskiego, łącząca cechy powieści z kluczem i powieści eksperymentalnej.

Jerzy Andrzejewski w Wikipedii
Zamknij

* Ładowanie