Aby móc stabilnie działać w 2026 roku, potrzebujemy Twojego wsparcia!
dowiedz się więcej

Wpłać
 
300 000 zł

Kochani,

nazywam się Alek Bauman. Jestem lektorem. Nagrywam dla was audiobooki, nagrywam dla Wolnych Lektur audiobooki.

Jest ważna sprawa. Wolne Lektury Was potrzebują. Wolne Lektur potrzebują dofinansowania.

Naprawdę, gdyby nie Wolne Lektury, nie byłoby masę tekstów, które są dostępne, z których możecie korzystać w każdej chwili.

Potrzebują waszego wsparcia. Mam nadzieję, że ludzi dobrej woli jest więcej, więc wspomóżcie, bo to szczytny cel, ważna inicjatywa. Wspomóżcie proszę.

Wesprzyj Wolne Lektury — teraz, zanim zapomnisz
Strona główna Tadeusz Borowski, Gdziekolwiek ziemia... , Ekloga czwarta
Informacje Ustawienia Spis treści

Wszystkie zasoby Wolnych Lektur możesz swobodnie wykorzystywać, publikować i rozpowszechniać pod warunkiem zachowania warunków licencji i zgodnie z Zasadami wykorzystania Wolnych Lektur.
Ten utwór jest w domenie publicznej.
Wszystkie materiały dodatkowe (przypisy, motywy literackie) są udostępnione na Licencji Wolnej Sztuki 1.3.
Fundacja Wolne Lektury zastrzega sobie prawa do wydania krytycznego zgodnie z art. Art.99(2) Ustawy o prawach autorskich i prawach pokrewnych. Wykorzystując zasoby z Wolnych Lektur, należy pamiętać o zapisach licencji oraz zasadach, które spisaliśmy w Zasadach wykorzystania Wolnych Lektur. Zapoznaj się z nimi, zanim udostępnisz dalej nasze książki.

Zasób opracowany na podstawie: Tadeusz Borowski, Gdziekolwiek ziemia. Cykl poetycki, [Warszawa 1942].

Publikacja zrealizowana w ramach biblioteki Wolne Lektury (wolnelektury.pl). Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.

Sponsor

Opracowanie redakcyjne i przypisy: Natalia Jaworek, Monika Sałach, Aleksandra Sekuła.

Wydawca: Fundacja Wolne Lektury

Ilustracja na okładce: Kuutamomaisema, Fanny Churberg, domena publiczna.

Szacowany czas do końca: -
Tadeusz Borowski, Gdziekolwiek ziemia... , Ekloga czwarta

Tadeusz Borowski

Ekloga czwarta

Imiona rzeki → ← Pieśń

Spis treści

    1. Historia: 1
    2. Koniec świata: 1
    3. Miasto: 1
    4. Natura: 1
    5. Poezja: 1
    6. Theatrum mundi: 1
    7. Walka: 1

    Tadeusz BorowskiGdziekolwiek ziemia…Ekloga[1] czwarta

    1
    Już się podnoszą świtania, pierścienie Saturna bledną,
    i czas godny pieśni nadchodzi. Niech mówią usta człowieka.
    NaturaRzeka odrzuca brzeg, morzem się wzdyma u ujścia,
    rozwiewa się struna dymu i bezpowrotnie milknie,
    5
    parują obłoki i ziemie, piaski i mgły skłębione
    półkolem unosi wiatr za falujący horyzont.
    I oto linie ognia, które przerżnęły ziemię,
    i oto ludzki krzyk piersi otwartych ołowiem
    przewija się za horyzontem, na zboczu kulistym ziemi
    10
    w muzykę, w rytm i śpiewanie. Ze stepów, dalekich stepów
    kamienne wychodzą miasta, rzucane są mosty i drogi,
    dzwonią o cegłę kielnie i sztywne chwieją się piony.
    Miasto, Koniec świataNa zbiegu szerokich alej, na skraju gładkich chodników
    kopuły drzew się podnoszą a kwiaty na skwerach i placach
    15
    pełne są pszczół i motyli. I gwarne są domy wymiany,
    kroją i ważą towar, zwierzęta ciągną ciężary
    i świszczą baty w powietrzu. A ponad miastem jak dym
    rysuje się z gry obłoków Bestii śmiejąca się twarz.
    Drzewa powietrzem owite drżą jakby były strunami,
    20
    i niebo zza widnokręgu jak fala nad ziemią się wznosi,
    odbłyski przelotne gwiazd i skrzydła ptaków tężeją
    jak kształty dziwacznych owadów w przejrzystym stwardniałe bursztynie
    I oto fale nieba łamią się z trzaskiem jak drzewo
    i oto kamienne ulice pełne są wiatru i mgły,
    25
    a domy są tylko obrazem, kształt rzeczywisty blednie,
    i dźwięk i muzyka cichną, w innych rejonach brzmią,
    gdzie słychać trzepot przepiórek i traw rozwiewanych nucenie…
    Brukiem łopoczą cienie. Walka, Theatrum mundiPrzez zgniłe, zielone mundury
    przewiewa blask metaliczny i skrzy się jak złomy pirytu.
    30
    I bronie świecą się trupio, bez dźwięku strzelają armaty,
    migoczą cienie pocisków i dygoczące na wietrze
    jak odtrącone liście zsuwają się cienie bomb,
    i tętni bruk echem desek scenicznych teatru kukiełek.
    A w oczach tych, którzy żyją, w strzępach, w odbiciach mgły
    35
    rysują się oczy Bestii, dłonie chwytają karabin,
    i kształty z mgły i powietrza i oczy z obłoków utkane
    stają się rzeczywiste, armata huczy i motor,
    i płoną linie ognia, piersi otwarte ołowiem,
    i znowu zza horyzontu kamienne wychodzą miasta…
    40
    Poezja, HistoriaJuż się podnoszą świtania, pierścienie Saturna bledną,
    nadejdzie czas godny pieśni i będzie przeklęta pieśń.

    Przypisy

    [1]

    Ekloga — gatunek lit., utwór ukazujący wyidealizowane życie wiejskie; sielanka, idylla. [przypis edytorski]

    Bezpieczne płatności zapewniają: PayU Visa MasterCard PayPal

    Dane do przelewu tradycyjnego:

    nazwa odbiorcy

    Fundacja Wolne Lektury

    adres odbiorcy

    ul. Marszałkowska 84/92 lok. 125, 00-514 Warszawa

    numer konta

    75 1090 2851 0000 0001 4324 3317

    tytuł przelewu

    Darowizna na Wolne Lektury + twoja nazwa użytkownika lub e-mail

    wpłaty w EUR

    PL88 1090 2851 0000 0001 4324 3374

    Wpłaty w USD

    PL82 1090 2851 0000 0001 4324 3385

    SWIFT

    WBKPPLPP

    Skopiuj link Skopiuj cytat
    Zakładka Istniejąca zakładka Notka
    Słuchaj od tego miejsca

    Pora na chwilę przerwy :)

    Podoba Ci się nasza biblioteka? Wesprzyj ją drobną wpłatą, a otrzymasz wcześniejszy dostęp do prapremier!

    Lektury szkolne za darmo dla wszystkich dzieciaków? To możliwe! Wesprzyj Wolne Lektury 1,5% podatku!
    KRS: 0000070056
    Nazwa organizacji: Wolne Lektury

    Chcemy, aby każde dziecko w Polsce miało wygodny i bezpłatny dostęp do lektur szkolnych - zróbmy to razem! Wspieraj Wolne Lektury stałą wpłatą!
    Kliknij, by dowiedzieć się więcej >>>

    Miejsca takie jak Wolne Lektury są bezwzględnie potrzebne. To port lotniczy skąd każdy, niezależnie od wieku i zawartości portfela, może wyruszyć na poszukiwanie przygody.

    Paulina Holtz

    Znajdź nasze książki na Legimi! Za każdym razem, kiedy czytasz lub słuchasz Wolnych Lektur w księgarni Legimi, wspierasz naszą bibliotekę - DZIĘKUJEMY!

    Co nowego na Wolnych Lekturach? Dowiesz się z naszego newslettera. Kliknij, by się zapisać.

    Nie bądź wuj ponury, wspieraj Wolne Lektury!

    Audiobooki Wolnych lektur znajdziesz też na naszym kanale na YouTube.

    Regularnie dodajemy nowe książki. By ich nie przegapić, subskrybuj nasz kanał.

    Kliknij obrazek, by subskrybować!

    Nasi Przyjaciele pomagają nam stałymi, comiesięcznymi wpłatami. Jeśli będzie ich wystarczająco dużo, biblioteka będzie działać stabilnie, bez obaw o przyszłość. Kliknij i dorzuć się!

    Pamiętasz, jak w szkolnej bibliotece były dwa egzemplarze książki, którą trzeba było przeczytać na pojutrze? Dzięki Wolnym Lekturom każdy uczeń ma dostęp do wielu potrzebnych mu lektur! Wesprzyj nas! Kliknij i dorzuć się!

    Dlaczego warto pamiętać o Kochanowskim, w jaki sposób zmiana akcentu może symbolizować bunt, jak rymować, aby prawie nikt nie zauważył, że rymujecie - wszystkiego dowiesz się słuchając Mistrzowskiej Szkoły Poezji.
    • NIP: 952-187-70-87
    • KRS: 0000070056
    • REGON: 017423865
    • Numer konta: 75 1090 2851 0000 0001 4324 3317
    Wolne Lektury to projekt prowadzony przez fundację Wolne Lektury.
    MKiDN
    Strona biblioteki Wolne Lektury powstała dzięki dofinansowaniu ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.